દૃઢ સંકલ્પ, નવીનતા અને સમયસર મળેલા સંસ્થાકીય સહયોગના કારણે અનેક મહત્ત્વાકાંક્ષી ઉદ્યોગસાહસિકોએ પોતાના સપનાઓને સફળ ઉદ્યોગોમાં પરિવર્તિત કર્યા છે. તેનું પ્રેરણાદાયી ઉદાહરણ છે કોલકાતા સ્થિત ટેક્સટાઇલ કંપની કો-ઇવલ ક્રાફ્ટ્સ પ્રાઇવેટ લિમિટેડ, જેના સ્થાપક પ્રથમ પેઢીના અનુસૂચિત જાતિના મહિલા ઉદ્યોગસાહસિક શ્રીમતી મુનમુન બિસ્વાસ છે. તેમની સફર સામાજિક ન્યાય અને અધિકારિતા મંત્રાલય હેઠળની વેન્ચર કેપિટલ ફંડ ફોર શિડ્યુલ્ડ કાસ્ટ (VCF-SC) યોજનાના પરિવર્તનકારી પ્રભાવને ઉજાગર કરે છે.

IIFT કોલકાતામાંથી MBA અને NIFT કોલકાતામાંથી ટેક્સટાઇલ ડિઝાઇનમાં ગ્રેજ્યુએટ, સુશ્રી બિસ્વાસે પશ્ચિમ બંગાળના ખાર્દાહ ખાતે એક આધુનિક ડિજિટલ ટેક્સટાઇલ પ્રિન્ટિંગ અને ડિઝાઇનર ફેબ્રિક મેન્યુફેક્ચરિંગ યુનિટની સ્થાપના કરી. કંપની પોતાની સ્વ-ડિઝાઇન કરેલી ડિજિટલી પ્રિન્ટેડ કાપડની સામગ્રીને 'ઇન્ડિલૂમ' (Indiloom) બ્રાન્ડ હેઠળ જથ્થાબંધ, રિટેલ આઉટલેટ્સ, ઇ-કોમર્સ પ્લેટફોર્મ્સ અને નિકાસ બજારો મારફતે વેચે છે.

આ સાહસના વિકાસની ક્ષમતાને ઓળખીને, વેન્ચર કેપિટલ ફંડ ફોર શિડ્યુલ્ડ કાસ્ટ્સે ઇક્વિટી અને ઓપ્શનલી કન્વર્ટિબલ ડિબેન્ચર્સ ધરાવતી વેન્ચર કેપિટલ સહાય દ્વારા 2017 અને 2024 માં ₹4.93 કરોડની નાણાકીય સહાય પૂરી પાડી હતી.

આ સહાયથી કંપનીને અદ્યતન મશીનરીથી સજ્જ સંપૂર્ણ સ્વચાલિત (ફુલ્લી ઓટોમેટેડ) ડિજિટલ ટેક્સટાઇલ પ્રિન્ટિંગ સુવિધા સ્થાપિત કરવા, તેની કાર્યકારી મૂડીને મજબૂત કરવા, કામગીરીની કાર્યક્ષમતામાં સુધારો કરવા અને ડિઝાઇનરો તથા તકનીકી વ્યાવસાયિકો માટે રોજગારી ઊભી કરવામાં સક્ષમ બનાવી. આ સહાયથી સાહસને જથ્થાબંધ, રિટેલ અને ઇ-કોમર્સ માધ્યમો મારફતે તેની બજાર પહોંચનો વિસ્તાર કરવામાં પણ મદદ મળી.

આ હસ્તક્ષેપની અસર નોંધપાત્ર રહી છે. આજે, આ સાહસે 60 અનુસૂચિત જાતિના કર્મચારીઓ અને 20 બિન-SC કર્મચારીઓ સહિત 80 લોકો માટે રોજગારી ઊભી કરી છે. કંપનીએ ₹7.92 કરોડની સંપત્તિ બનાવી છે, ₹3.73 કરોડની વાર્ષિક આવક હાંસલ કરી છે, અને તેની નેટવર્થ મજબૂત કરીને ₹2.82 કરોડ કરી છે. તેણે ડિઝાઇન હાઉસીસ, નિકાસકારો, સરકારી સંસ્થાઓ, જથ્થાબંધ વેપારીઓ, રિટેલર્સ અને ઇ-કોમર્સ ગ્રાહકો સાથે મજબૂત વ્યાપારી જોડાણો પણ સ્થાપિત કર્યા છે.

પોતાની આ સફર પર પ્રકાશ પાડતા સુશ્રી મુનમુન બિસ્વાસે જણાવ્યું હતું કે:

"સામાજિક ન્યાય અને આધિકારિકતા મંત્રાલયના વેન્ચર કેપિટલ ફંડ ફોર શિડ્યુલ્ડ કાસ્ટ્સ (VCF-SC) દ્વારા લંબાવવામાં આવેલી રાહત દરે સહાય દ્વારા, અમે એક નાના ટેક્સટાઇલ સાહસને વ્યવસાયિક રીતે સંચાલિત ઉત્પાદન સાહસમાં રૂપાંતરિત કરવામાં સક્ષમ બન્યા છીએ. અમારી બ્રાન્ડ 'ઇન્ડિલૂમ' મારફતે, અમે ભારતની સમૃદ્ધ ટેક્સટાઇલ વારસાને આધુનિક નવીનતા સાથે સાંકળી રહ્યા છીએ, ટકાઉ રોજગારીની તકો ઊભી કરી રહ્યા છીએ અને સમગ્ર ભારતમાં તથા તે સિવાયના ગ્રાહકોને ઉચ્ચ ગુણવત્તાવાળા ઉત્પાદનો પહોંચાડી રહ્યા છીએ."

ડિજિટલ ટેક્સટાઇલ પ્રિન્ટિંગ અને ડિઝાઇનર ફેબ્રિક

કોએવલ ક્રાફ્ટ્સ પ્રાઇવેટ લિમિટેડની સફળતા દર્શાવે છે કે વેન્ચર કેપિટલ ફંડ ફોર શિડ્યુલ્ડ કાસ્ટ્સ હેઠળ લક્ષિત નાણાકીય સહાય કેવી રીતે અનુસૂચિત જાતિના ઉદ્યોગસાહસિકોને સ્પર્ધાત્મક વ્યવસાયો સ્થાપવા, રોજગારી સર્જવા અને ભારતના આર્થિક વિકાસમાં યોગદાન આપવા માટે સક્ષમ બનાવી રહી છે. ઉદ્યોગસાહસિકતાને પ્રોત્સાહન આપીને અને સમાવેશી સાહસ વિકાસને પ્રોત્સાહિત કરીને, સામાજિક ન્યાય અને આધિકારિકતા મંત્રાલય દેશભરમાં સંશોધકોને સશક્ત બનાવવાનું અને ટકાઉ આજીવિકા ઊભી કરવાનું ચાલુ રાખે છે.

SM/BS/JD

(रिलीज़ आईडी: 2292555) आगंतुक पटल : 13