યુનાઈટેડ સ્ટેટ્સ ટ્રેડ રિપ્રેઝન્ટેટિવ (USTR) એ 23 જુલાઈ 2026ના રોજ યુ.એસ. ટ્રેડ એક્ટ, 1974 ની કલમ 301 હેઠળના અંતિમ પગલાંની જાહેરાત કરી હતી. આ પગલાં બળજબરીપૂર્વકની મજૂરીથી ઉત્પાદિત માલની આયાત પરના પ્રતિબંધોને લાદવા અને અમલીકરણ સંબંધિત ભારત સહિત 60 અર્થતંત્રોના કાયદા, નીતિઓ અને પદ્ધતિઓની USTR ની તપાસ પછી લેવામાં આવ્યા છે.

USTR એ ભારતમાંથી થતી આયાત પર વધારાની 10% એડ વેલોરેમ ડ્યુટી લાદી છે. આ અગાઉ 2 જૂન 2026 ના રોજ પ્રસ્તાવિત 12.5% ડ્યુટી કરતાં ઓછો છે. ભારત સરકારે વિગતવાર લેખિત રજૂઆતો અને રૂબરૂ પરામર્શ દ્વારા, જેમાં જાહેર સુનાવણીમાં ભાગીદારીનો પણ સમાવેશ થાય છે, સમગ્ર તપાસ દરમિયાન USTR સાથે નજીકથી જોડાણ જાળવી રાખ્યું હતું. આ સતત પ્રયાસોના પરિણામે, ભારતને અંતિમ પગલાં હેઠળ વધારાના ટેરિફના નીચલા સ્લેબમાં મૂકવામાં આવ્યું છે, જે મુખ્ય ક્ષેત્રોમાં ભારતીય નિકાસને સાપેક્ષ લાભ આપે છે.

અમેરિકામાં ભારતની નિકાસનો એક મોટો હિસ્સો, જે હાલમાં શૂન્ય વધારાની ડ્યુટી આકર્ષિત કરે છે, જેમ કે જેનરિક ફાર્માસ્યુટિકલ્સ, સ્માર્ટફોન અને ચોક્કસ અન્ય વિશિષ્ટ ઉત્પાદનો, વધારાની 10% ડ્યુટીના દાયરાની બહાર રહેવાનું જાળવી રાખે છે. વધુમાં, સ્ટીલ, એલ્યુમિનિયમ અને ઓટો પાર્ટ્સ સહિત કલમ 232 ના પગલાં હેઠળ અગાઉથી આવરી લેવાયેલા ઉત્પાદનો પર વધારાની 10% ડ્યુટી લાગુ પડતી નથી. કલમ 232 ની ડ્યુટી મર્યાદિત અપવાદો સાથે વ્યાપકપણે તમામ દેશો માટે લાગુ પડે છે. આ મુક્તિઓને કારણે, અમેરિકામાં ભારતની નિકાસનો અંદાજે 45% હિસ્સો વધારાની 10% કલમ 301 ડ્યુટીના દાયરાની બહાર રહે છે. બાકીની 55% નિકાસ પર વધારાની 10% ડ્યુટી લાગુ પડશે, જ્યાં ભારતનો ટેરિફ દર તપાસ હેઠળ આવરી લેવાયેલા મોટાભાગના અન્ય અર્થતંત્રો કરતાં તુલનાત્મક રીતે ઓછો છે.

અંતિમ પગલાંમાં સંદર્ભિત ટેક્સટાઇલ વિશિષ્ટ વ્યવસ્થા હજુ સ્થાપિત અને કાર્યરત કરવાની બાકી છે. ભારત-યુ.એસ. દ્વિપક્ષીય વેપાર કરાર માટે ચાલી રહેલી વાટાઘાટોના ભાગરૂપે ભારત આ મુદ્દે યુ.એસ. સાથે સતત જોડાણ ધરાવે છે.

2 ફેબ્રુઆરી 2026 ના રોજ જાહેર કર્યા મુજબ અને 7 ફેબ્રુઆરી 2026 ના રોજ જારી કરાયેલા સંયુક્ત નિવેદન અનુસાર, ભારત-યુ.એસ. દ્વિપક્ષીય વેપાર કરારના વહેલા નિષ્કર્ષ તરફ યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ સાથે મળીને કામ કરવા માટે સરકાર પ્રતિબદ્ધ છે.

SM/DK/JD