ભારતના ઉપરાષ્ટ્રપતિ, શ્રી સી. પી. રાધાકૃષ્ણને આજે બિહાર ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઓફ પબ્લિક એડમિનિસ્ટ્રેશન એન્ડ રૂરલ ડેવલપમેન્ટ (BIPARD), ગયાજી, બિહાર ખાતે 18મી બિહાર વિધાનસભાના સભ્યો માટે બે દિવસીય ઓરિએન્ટેશન-કમ-ટ્રેનિંગ પ્રોગ્રામનું ઉદ્ઘાટન કર્યું હતું.

બિહાર વિધાનસભા અને બિહાર વિધાન પરિષદના પીઠાસીન અધિકારીઓની સાથે લોકસભા સચિવાલયના પાર્લામેન્ટરી રિસર્ચ એન્ડ ટ્રેનિંગ ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ફોર ડેમોક્રસીઝ (PRIDE)ની પહેલની પ્રશંસા કરતા ઉપરાષ્ટ્રપતિએ જણાવ્યું હતું કે આવા કાર્યક્રમો ધારાસભ્યોને તેમની બંધારણીય જવાબદારીઓ અસરકારક રીતે નિભાવવા માટે સજ્જ કરીને લોકશાહી સંસ્થાઓને મજબૂત બનાવે છે. ગયાજીમાં આ કાર્યક્રમનું આયોજન કરવા બદલ અધ્યક્ષનો આભાર માનતા તેમણે ટિપ્પણી કરી હતી કે આ પહેલે પ્રતીકાત્મક રીતે "પટનાને ગયાજી લાવ્યું" છે.

વૈશાલીની પ્રાચીન પ્રજાસત્તાક પરંપરાઓનો ઉલ્લેખ કરતા ઉપરાષ્ટ્રપતિએ અવલોકન કર્યું કે ભારતમાં લોકશાહીના મૂળ ઊંડા છે, જેને યોગ્ય રીતે "લોકશાહીની જનની" માનવામાં આવે છે. તેમણે બિહારને ભારતની લોકશાહી યાત્રાના "માર્ગદર્શક" તરીકે ગણાવ્યું હતું અને ધારાસભ્યોને તેના ગૌરવશાળી વારસાને જાળવી રાખવા વિનંતી કરી હતી. ભગવાન બુદ્ધની ભૂમિમાંથી પ્રેરણા લેતા તેમણે કહ્યું કે સાચું જ્ઞાન એ સમજવામાં રહેલું છે કે જનપ્રતિનિધિઓ શાસન કરવા માટે નહીં, પરંતુ સેવા કરવા માટે ચૂંટાય છે. વિકસિત બિહાર વિના વિકસિત ભારત હોઈ શકે નહીં તેના પર ભાર મૂકતાં, તેમણે ધારાસભ્યોને એવી તકો ઊભી કરવા તરફ કામ કરવા હાંકલ કરી હતી જે બિહારને રોજગાર અને વિકાસનું સ્થળ બનાવે અને અન્ય રાજ્યોના સ્થળાંતરિત શ્રમિકોને આકર્ષિત કરે.

લોકનાયક જયપ્રકાશ નારાયણના નેતૃત્વમાં સંપૂર્ણ ક્રાંતિ આંદોલન સાથેના તેમના જોડાણ પર વાત કરતાં શ્રી સી. પી. રાધાકૃષ્ણને જણાવ્યું હતું કે આ આંદોલને તેમની રાજકીય યાત્રાનો પાયો નાખ્યો હતો. તેમણે સ્વતંત્રતા આંદોલન અને કટોકટી દરમિયાન લોકશાહીના રક્ષણ માટેના આંદોલન બંનેમાં બિહારની મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકાને પણ યાદ કરી હતી. ધારાસભ્યોને યાદ અપાવતા કે ચૂંટણી પક્ષના ધોરણે લડવામાં આવે છે પરંતુ શાસન રાજકીય મતભેદોથી પર હોવું જોઈએ, તેમણે કહ્યું કે ચૂંટણીઓ મતો દ્વારા જીતવામાં આવે છે, પરંતુ લોકોનો આદર અને વિશ્વાસ માત્ર નિઃસ્વાર્થ સેવા દ્વારા જ મેળવી શકાય છે, સત્તા દ્વારા નહીં. તેમણે કહ્યું કે ઘડવામાં આવેલો દરેક કાયદો, ઉઠાવવામાં આવેલો દરેક પ્રશ્ન અને જેમાં ભાગ લીધેલ દરેક ચર્ચા, અસંખ્ય જીવનોને બહેતર બનાવવાની ક્ષમતા ધરાવે છે.

ઉપરાષ્ટ્રપતિએ જણાવ્યું હતું કે લોકશાહીમાં અભિપ્રાયોના તફાવતો સ્વાભાવિક છે, પરંતુ બંધારણ અને જનકલ્યાણ પ્રત્યેની પ્રતિબદ્ધતા સર્વોપરી રહેવી જોઈએ. "વિધાનસભા ગૃહમાં વિચારો ભિન્ન હોઈ શકે છે, પરંતુ બંધારણ આપણું સામાન્ય હોકાયંત્ર રહેવું જોઈએ," તેમણે ઉમેર્યું હતું કે સ્વસ્થ ચર્ચા લોકશાહીને મજબૂત બનાવે છે જ્યારે રચનાત્મક સહયોગ રાષ્ટ્રને આગળ વધારે છે. પ્રશ્નકાળ, શૂન્યકાળ અને બિઝનેસ એડવાઇઝરી કમિટીના મહત્વ પર ભાર મૂકતા, તેમણે સભ્યોને કાયદાકીય કામકાજનું સુચારૂ અને ઉત્પાદક સંચાલન સુનિશ્ચિત કરવા વિનંતી કરી હતી, અને અવલોકન કર્યું હતું કે આ સંસદીય ઉપકરણો વ્યક્તિગત ધારાસભ્યોને પક્ષીય વિચારણાઓથી પર રહીને તેમના મતવિસ્તારના પ્રશ્નો ઉઠાવવાની મહત્વપૂર્ણ તક પૂરી પાડે છે.

સતત શીખવાના મહત્વ પર ભાર મૂકતા, શ્રી સી. પી. રાધાકૃષ્ણને ધારાસભ્યોને ગૃહની કાર્યવાહીમાં હાજરી આપતા પહેલા સંપૂર્ણ તૈયારી કરવા અને કાયદાકીય પ્રક્રિયાઓ, સમિતિ પ્રણાલીઓ અને સંસદીય પ્રથાઓ વિશે સારી સમજ વિકસાવવા પ્રોત્સાહિત કર્યા હતા. તેમણે સભ્યોને આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ, નેચરલ લેંગ્વેજ પ્રોસેસિંગ જેવી ઉભરતી ટેકનોલોજી અને NeVA જેવી ડિજિટલ કાયદાકીય પહેલોને અપનાવવા હાંકલ કરી હતી જેથી કરીને કાયદાકીય કામગીરીને વધુ કાર્યક્ષમ, પારદર્શક અને નાગરિક-કેન્દ્રિત બનાવી શકાય.

ઉપરાષ્ટ્રપતિએ કહ્યું કે રાજકારણ ધૈર્ય અને દ્રઢતાની માંગ કરે છે. બિહારના ભૂતપૂર્વ મુખ્યમંત્રી શ્રી નીતિશ કુમારની રાજકીય યાત્રાનો ઉલ્લેખ કરતા તેમણે અવલોકન કર્યું કે માત્ર સાત દિવસ સુધી ચાલેલી સરકારના વડા હોવા છતાં, તેઓ બિહારના સૌથી લાંબો સમય સેવા આપનારા મુખ્યમંત્રી બન્યા. રાજકારણને ટેસ્ટ ક્રિકેટ સાથે સરખાવતા તેમણે કહ્યું કે સફળતા ધૈર્ય, દ્રઢતા અને યોગ્ય તકો પસંદ કરવાથી મળે છે.

તેમના સંબોધનનું સમાપન કરતા ઉપરાષ્ટ્રપતિએ જણાવ્યું હતું કે વિચારશીલ હસ્તક્ષેપ નીતિ બદલી શકે છે, સારી રીતે ઘડાયેલો કાયદો પેઢીઓને બદલી શકે છે અને કરુણાપૂર્ણ નિર્ણય અસંખ્ય નાગરિકોમાં આશા પુનઃસ્થાપિત કરી શકે છે. "નેતૃત્વનો સાચો માપદંડ ગૃહની અંદર મળેલી તાળીઓ નથી, પરંતુ તેની બહારના લોકોમાં પ્રેરિત થયેલો વિશ્વાસ છે," તેમણે 18મી બિહાર વિધાનસભાના તમામ સભ્યોને ફળદાયી ઓરિએન્ટેશન અને સફળ કાયદાકીય યાત્રા માટે શુભેચ્છા પાઠવતા કહ્યું હતું.

આ પ્રસંગે બિહારના રાજ્યપાલ, લેફ્ટનન્ટ જનરલ (નિવૃત્ત) સૈયદ અતા હસનૈન, બિહારના મુખ્યમંત્રી, શ્રી સમ્રાટ ચૌધરી, બિહાર વિધાનસભાના અધ્યક્ષ, ડૉ. પ્રેમ કુમાર, બિહાર વિધાન પરિષદના અધ્યક્ષ, શ્રી અવધેશ નારાયણ સિંહ, બિહારના નાયબ મુખ્યમંત્રી, શ્રી વિજય કુમાર ચૌધરી, બિહાર વિધાનસભાના ઉપાધ્યક્ષ, શ્રી નરેન્દ્ર નારાયણ યાદવ, બિહાર વિધાનસભાના સભ્યો અને અન્ય મહાનુભાવો ઉપસ્થિત રહ્યા હતા.

SM/DK/GP/JT