કેન્દ્રીય સંચાર અને ઉત્તર પૂર્વીય ક્ષેત્ર વિકાસ મંત્રી શ્રી જ્યોતિરાદિત્ય એમ. સિંધિયાએ 22મી એપ્રિલે ઉત્તર પૂર્વીય ક્ષેત્ર વિકાસ મંત્રાલય (MDoNER) ની ફ્લેગશિપ પહેલ 'અષ્ટલક્ષ્મી દર્શન યુવા વિનિમય કાર્યક્રમ' (Ashtalakshmi Darshan Youth Exchange Programme) ના વિદ્યાર્થીઓ સાથે વર્ચ્યુઅલ સંવાદ કર્યો હતો. આ કાર્યક્રમમાં સચિવ સંજય જાજુ, સંયુક્ત સચિવ નીરજ કુમાર સહિત અન્ય મહાનુભાવો ઉપસ્થિત રહ્યા હતા.

કાર્યક્રમના ભાગરૂપે, કેન્દ્રીય મંત્રી, MDoNERએ અનુક્રમે IIT ગુવાહાટી, આસામ યુનિવર્સિટી અને તેઝપુર યુનિવર્સિટી ખાતે બેચ-13, 14 અને 15 ના વિદ્યાર્થીઓ સાથે સંવાદ કર્યો હતો. આ બેચમાં 100 વિદ્યાર્થીઓનો સમાવેશ થાય છે, જેમાં છત્તીસગઢ, નવી દિલ્હી, મધ્યપ્રદેશ, રાજસ્થાન અને ગોવા એમ દરેક રાજ્યના 20 વિદ્યાર્થીઓ સામેલ હતા, જેઓ 15 માર્ચ 2026 થી 10 એપ્રિલ 2026 દરમિયાન નિર્ધારિત વિનિમય કાર્યક્રમમાં ભાગ લઈ રહ્યા છે.

સંવાદ કાર્યક્રમની શરૂઆત DoNER મંત્રાલયના સંયુક્ત સચિવ શ્રી નીરજ કુમારની પ્રારંભિક ટિપ્પણીથી થઈ હતી, ત્યારબાદ કેન્દ્રીય મંત્રી, MDoNER દ્વારા મુખ્ય સંબોધન કરવામાં આવ્યું હતું. સંવાદ સત્ર દરમિયાન, વિદ્યાર્થીઓએ એક્સપોઝર વિઝિટ (પ્રવાસ) અંગેના તેમના અનુભવો અને પ્રતિભાવો શેર કર્યા હતા:

દુર્ગ, છત્તીસગઢના સુશ્રી રાગિણી સાહુએ વિવિધ સ્થળોની મુલાકાતો સહિત NER (ઉત્તર પૂર્વીય ક્ષેત્ર)ના અનન્ય પાસાઓ પર પ્રકાશ પાડ્યો હતો અને ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે આવી એક્સપોઝર વિઝિટ અત્યંત મૂલ્યવાન છે અને ભારતભરના વિદ્યાર્થીઓ માટે તેને પ્રોત્સાહિત કરવી જોઈએ.

છત્તીસગઢના અન્ય એક સહભાગી શ્રી હરીશ કુમાર સાહુએ જણાવ્યું હતું કે ઉત્તર પૂર્વની મુલાકાત લીધા પછી તેઓ ખરેખર સમજી શક્યા છે કે શા માટે આ પ્રદેશને તેની સમૃદ્ધિ અને વિવિધતાનું પ્રતીક માનીને "અષ્ટલક્ષ્મી" તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.

પોતાનો અનુભવ શેર કરતા, જામિયા મિલિયા ઈસ્લામિયા, નવી દિલ્હીના સુશ્રી ઈફરાહ કાવાએ પ્રદેશના ઉષ્માભર્યા આતિથ્યની પ્રશંસા કરી અને NER ના હોસ્પિટાલિટી મેનેજમેન્ટ અને સાંસ્કૃતિક સમૃદ્ધિમાં રસ વ્યક્ત કર્યો.

મધ્યપ્રદેશના ભોપાલ સ્થિત બરકતુલ્લાહ યુનિવર્સિટીના શ્રીમતી શૈલી તિવારીએ તેમની મુલાકાત પર પ્રતિબિંબ પાડતા, તેમના સમૃદ્ધ અનુભવો પર પ્રકાશ પાડ્યો, જેમાં એરફોર્સ સ્ટેશનની મુલાકાત, આસામ રાઇફલ્સના અધિકારીઓ સાથેની વાતચીત અને ટેરેસ ફાર્મિંગ, વાંસના ઘરો અને પ્રદેશની વિવિધ આદિવાસી સંસ્કૃતિઓનો સમાવેશ થાય છે.

પોતાના અનુભવ પર પ્રતિબિંબ પાડતા, રાજસ્થાન સેન્ટ્રલ યુનિવર્સિટીના શ્રી વિકાસ બાલીએ જણાવ્યું કે ઉત્તર પૂર્વીય ક્ષેત્રની તેમની મુલાકાત ખરેખર સમૃદ્ધ હતી. તેમણે વ્યક્ત કર્યું કે NER ને પ્રત્યક્ષ જોવાથી તેમને તેની કુદરતી સુંદરતા, સંસ્કૃતિ અને વિવિધતાની ઊંડી સમજ મળી, જેનાથી આ અનુભવ સમજદાર અને યાદગાર બન્યો.

સૌથી આકર્ષક સંવાદ ગવર્નમેન્ટ હાયર સેકન્ડરી સ્કૂલ વાલપોઈ, ગોવાના સુશ્રી દીક્ષા ડી. ગાવંકર તરફથી મળ્યો હતો, જેમણે તેમના અનુભવને યાદગાર ગણાવતા NERની કુદરતી સુંદરતા, લોકો અને સ્થાનિક ભોજનની પ્રશંસા કરી હતી. તેમની સાથે ગોવાના સાથી વિદ્યાર્થીઓ જોડાયા હતા, જેમણે આસામી ભાષામાં ગીત રજૂ કરીને પ્રદેશ પ્રત્યે સાંસ્કૃતિક પ્રશંસા અને ભાવનાત્મક જોડાણ પ્રદર્શિત કર્યું હતું.

કેન્દ્રીય મંત્રીએ વિદ્યાર્થીઓ દ્વારા શેર કરવામાં આવેલા અનુભવોની પ્રશંસા કરી અને તેમને પોતપોતાના રાજ્યોમાં ઉત્તર પૂર્વીય ક્ષેત્રના એમ્બેસેડર (દૂત) તરીકે કામ કરવા પ્રોત્સાહિત કર્યા. તેમણે રાષ્ટ્રીય એકીકરણ, પરસ્પર આદર અને દેશના યુવાનોમાં જવાબદારીની સહિયારી ભાવનાને મજબૂત કરવામાં આવા વિનિમય કાર્યક્રમોના મહત્વ પર ભાર મૂક્યો હતો.

તેમણે પુનરોચ્ચાર કર્યો હતો કે અષ્ટલક્ષ્મી દર્શન યુવા વિનિમય કાર્યક્રમ દ્વારા માનનીય પ્રધાનમંત્રીનું વિઝન વિદ્યાર્થીઓને ઉત્તર પૂર્વ ભારતની અધિકૃત સંસ્કૃતિ, લોકો અને પરંપરાઓનો અનુભવ કરાવવા અને એકતા તેમજ એકીકરણના એમ્બેસેડર તરીકે પરત ફરવા માટે સક્ષમ બનાવવાનું છે.

સંવાદનું સમાપન DoNER મંત્રાલયના સચિવ શ્રી સંજય જાજુના સંબોધન સાથે થયું હતું, જેમાં તેમણે આ પહેલને સફળ બનાવવા બદલ તમામ સહભાગી વિદ્યાર્થીઓ, ભાગીદાર સંસ્થાઓ અને હિતધારકો પ્રત્યે નિષ્ઠાપૂર્વક આભાર વ્યક્ત કર્યો હતો. તેમણે હાઇલાઇટ કર્યું હતું કે કાર્યક્રમની સફળ પૂર્ણાહુતિ રાષ્ટ્રીય એકીકરણ અને યુવા જોડાણની વધતી જતી ભાવનાને પ્રતિબિંબિત કરે છે. સચિવે તમામ વિદ્યાર્થીઓને તેમના ભવિષ્યના પ્રયાસો માટે શુભેચ્છાઓ પણ પાઠવી હતી અને તેમને કાર્યક્રમ દરમિયાન મેળવેલી શીખ અને અનુભવોને આગળ ધપાવવા અને સમગ્ર દેશમાં ઉત્તર પૂર્વીય ક્ષેત્રના એમ્બેસેડર તરીકે કાર્ય કરવા પ્રોત્સાહિત કર્યા હતા.

અષ્ટલક્ષ્મી દર્શન – યુવા વિનિમય કાર્યક્રમ

ઉત્તર પૂર્વીય ક્ષેત્ર વિકાસ મંત્રાલય (MDoNER)એ તાજેતરમાં માનનીય પ્રધાનમંત્રીના દૂરંદેશી નેતૃત્વ હેઠળ "અષ્ટલક્ષ્મી દર્શન - યુવા વિનિમય કાર્યક્રમ" શીર્ષક હેઠળ એક ફ્લેગશિપ પહેલ શરૂ કરી છે. નોર્થ ઈસ્ટર્ન કાઉન્સિલ (NEC) દ્વારા અમલમાં મૂકવામાં આવેલ આ કાર્યક્રમનો હેતુ ભાવનાત્મક એકીકરણને પ્રોત્સાહન આપવા, લોકો-થી-લોકોના જોડાણને મજબૂત કરવા, ઉત્તર પૂર્વીય ક્ષેત્ર (NER) ની સમજ વધારવા અને સહિયારી જવાબદારીઓની મજબૂત ભાવના કેળવવાનો છે. તે 28 રાજ્યો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોની ભાગીદારીની પરિકલ્પના કરે છે, જે 14-દિવસીય ઇમર્સિવ એક્સપોઝર વિઝિટ (ગહન પ્રવાસ), શૈક્ષણિક સત્રો, હેરિટેજ ટૂર અને સ્થાનિક સમુદાયના સંવાદો દ્વારા સાર્થક યુવા-થી-યુવા જોડાણ, સાંસ્કૃતિક પ્રશંસા અને પરસ્પર સમજને પ્રોત્સાહન આપે છે.

આ કાર્યક્રમ 1 નવેમ્બર 2025ના રોજ સત્તાવાર રીતે શરૂ કરવામાં આવ્યો હતો. આ કાર્યક્રમ અત્યંત સફળ રહ્યો છે, જેમાં નાણાકીય વર્ષ 2025-26 દરમિયાન 15 બેચમાં 530 વિદ્યાર્થીઓએ ભાગ લીધો છે, જેઓએ 8 ઉત્તર પૂર્વીય રાજ્યોની મુલાકાત લીધી છે અને 11 યુનિવર્સિટીઓ તેમજ સંસ્થાઓ સાથે જોડાયા છે.

SM/BS/JD