ভাৰত চৰকাৰে পেট্ৰ’লিয়াম আৰু প্ৰাকৃতিক গেছ মন্ত্ৰালয়ৰ জৰিয়তে অত্যাৱশ্যকীয় সামগ্ৰী আইন, ১৯৫৫ৰ অধীনত প্ৰাকৃতিক গেছ আৰু পেট্ৰ’লিয়াম সামগ্ৰী বিতৰণ (পাইপলাইন স্থাপন, নিৰ্মাণ, পৰিচালনা আৰু অন্যান্য সুবিধাৰ সম্প্ৰসাৰণৰ জৰিয়তে) আদেশ, ২০২৬ৰ বিষয়ে অৱগত কৰিছে। এই নিৰ্দেশটোৱে সমগ্ৰ দেশতে পাইপলাইন স্থাপন আৰু সম্প্ৰসাৰণৰ বাবে এক সুচাৰু আৰু সময়বদ্ধ পৰিকাঠামো প্ৰদান কৰাৰ লগতে অনুমোদন আৰু ভূমিৰ প্ৰৱেশাধিকাৰত হোৱা বিলম্বৰ সমাধান আৰু আবাসিক অঞ্চলকে ধৰি প্ৰাকৃতিক গেছ আন্তঃগাঁথনিৰ দ্ৰুত বিকাশ সম্ভৱ কৰে।

ভাৰতৰ অসাধাৰণ গেজেটত প্ৰকাশিত এই নিৰ্দেশনাটো তাৎক্ষণিকভাৱে কাৰ্যকৰী হয় আৰু দক্ষ গেছ বিতৰণ, দ্ৰুত আন্তঃগাঁথনি সম্প্ৰসাৰণ আৰু পৰিষ্কাৰ শক্তিৰ উদ্দেশ্যে ন্যায়সংগত প্ৰৱেশাধিকাৰৰ বাবে এক ব্যাপক, স্বচ্ছ আৰু বিনিয়োগকাৰী-অনুকূল পৰিকাঠামো প্ৰতিষ্ঠা কৰে।

এই নিৰ্দেশনাৰ লক্ষ্য হৈছে পাইপযুক্ত প্ৰাকৃতিক গেছ (পি এন জি) নেটৱৰ্কৰ সম্প্ৰসাৰণ সহজ কৰি তোলা, অন্তিম পৰ্যায়লৈ সংযোগ উন্নত কৰা আৰু ৰন্ধন, পৰিবহণ আৰু ঔদ্যোগিক উদ্দেশ্যৰ বাবে পৰিষ্কাৰ ইন্ধনৰ দিশত পৰিবৰ্তনৰ প্ৰচাৰৰ জৰিয়তে শক্তি সুৰক্ষাক সমৃদ্ধিশালী কৰা আৰু ভাৰতৰ গেছভিত্তিক অৰ্থনীতিত সহায় কৰা।

নীতিৰ যুক্তি

ভাৰতৰ শক্তিৰ বৰ্ধিত চাহিদা আৰু গোলকীয় শক্তিৰ পৰিবর্তনৰ বাবে এক স্থিতিস্থাপক, বৈচিত্ৰ্যময় আৰু দক্ষ শক্তি ব্যৱস্থাৰ প্ৰয়োজন। এই নিৰ্দেশনাই প্ৰাকৃতিক গেছক এক গুৰুত্বপূৰ্ণ পৰিবৰ্তিত ইন্ধন হিচাপে চিহ্নিত কৰাৰ লগতে আন্তঃগাঁথনি উন্নয়ন, নিয়ামক অনিশ্চয়তা আৰু অনুমোদনত বিলম্বৰ ক্ষেত্ৰত দীৰ্ঘদিনীয়া প্ৰত্যাহ্বানৰ মোকাবিলা কৰে।

প্ৰধানতঃ সংস্কাৰ প্ৰক্ৰিয়া সৰল কৰি, নিয়ামক বাধা হ্ৰাস কৰি আৰু অংশীদাৰসকলৰ বাবে এক অনুমানযোগ্য আৰু স্বচ্ছ কাৰ্য্যকৰী পৰিবেশ সৃষ্টি কৰি ব্যৱসায়ৰ সূচলতা উল্লেখযোগ্যভাৱে উন্নত কৰাৰ বাবে প্ৰস্তুত কৰা হৈছে।

সংস্কাৰৰ মূল বৈশিষ্ট্যসমূহ

১. স্বচ্ছ আৰু পূৰ্বানুমানযোগ্য নিয়ামক পৰিকাঠামো

• পাইপলাইনৰ আন্তঃগাঁথনি স্থাপন, নিৰ্মাণ, পৰিচালনা আৰু সম্প্ৰসাৰণৰ বাবে এক স্পষ্ট, উমৈহতীয়া পৰিকাঠামো স্থাপন কৰা।
• অস্পষ্টতা আৰু প্ৰশাসনিক বিচক্ষণতা হ্ৰাস কৰি মানক প্ৰক্ৰিয়া আৰু সময়সীমা পৰিবৰ্তন কৰা।

২. ব্যৱসায়ৰ সূচলতাৰ ক্ষেত্ৰত গুৰুত্বপূৰ্ণ উৎসাহ

• প্ৰক্ৰিয়াগত বিলম্ব দূৰ কৰিবলৈ বিবেচিত অনুমোদন ব্যৱস্থাৰ সৈতে সময় নিৰ্ধাৰিত অনুমোদন।
• অনুমতিৰ বিভাজন হ্ৰাস কৰিবলৈ কাৰ্যক্ষেত্ৰত একক, সামঞ্জস্যপূৰ্ণ পৰিকাঠামো গঠন।
• স্বেচ্ছাচাৰী শুল্ক আৰু মাচুল আঁতৰোৱা, স্বচ্ছতা আৰু ব্যয়ৰ পূৰ্বানুমান নিশ্চিত কৰা।
• স্থানীয় কৰ্তৃপক্ষৰ সৈতে বিবাদ পৰিহাৰ কৰিবলৈ নিৰ্ধাৰিত ক্ষতিপূৰণ আৰু পুনৰুদ্ধাৰৰ ব্যৱস্থা (‘খনন আৰু পুনৰুদ্ধাৰ’/‘খনন আৰু পৰিশোধ’)।
• সৰল প্ৰক্ৰিয়া আৰু স্পষ্ট নথি-পত্ৰৰ প্ৰয়োজনীয়তাৰ জৰিয়তে অনুপালনৰ বোজা হ্ৰাস কৰা।

৩. ত্বৰান্বিত পাইপলাইন আন্তঃগাঁথনিৰ উন্নয়ন

• পাইপলাইন স্থাপন আৰু সম্প্ৰসাৰণ কৰিবলৈ অনুমোদিত সংস্থাসমূহৰ বাবে বাধাহীন প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰে।
• নগৰীয়া গেছ বিতৰণ (চি জি ডি) নেটৱৰ্ক আৰু ট্ৰাংক পাইপলাইনৰ দ্ৰুত প্ৰচলন নিশ্চিত কৰে।
• পাইপযুক্ত প্ৰাকৃতিক গেছ (পি এন জি)ৰ অন্তিম পৰ্যায়লৈ সংযোগ আৰু দ্ৰুত স্কেলিং সমৰ্থন কৰে।

৪. কাৰ্য্যকৰী নমনীয়তা আৰু নিশ্চয়তা

• বিঘ্নিত আৰু প্ৰৱেশাধিকাৰৰ সীমাবদ্ধতাক ধৰি কাৰ্য্যকৰী সমস্যাবোৰ পৰিচালনা কৰাত স্পষ্টতা প্ৰদান কৰে।
• অত্যধিক বিত্তীয় বোজা আৰোপ নকৰাকৈ দায়বদ্ধতা নিশ্চিত কৰিবলৈ বেংক গেৰাণ্টিৰ দৰে সুৰক্ষা ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।

৫. গ্ৰাহক-কেন্দ্ৰিক সেৱা প্ৰদান

• সেৱা প্ৰদানৰ মানদণ্ড উন্নত কৰি পি এন জি সংযোগৰ সময় নিৰ্ধাৰিত ব্যৱস্থা সক্ষম কৰে।
• পাইপলাইন আন্তঃগাঁথনি থকা অঞ্চলসমূহত এল পি জিৰ পৰা পি এন জিলৈ ক্ৰমান্বয়ে পৰিবৰ্তনৰ সুবিধা প্ৰদান কৰে।
• য’ত সংযোগ কাৰিকৰীভাৱে সম্ভৱ নহয়, সেইক্ষেত্ৰত নমনীয়তা প্ৰদান কৰে।

৬. জনস্বার্থ সুৰক্ষিত কৰা

• স্থানীয় বা ব্যক্তিগত সংস্থাৰ দ্বাৰা পাইপলাইন উন্নয়নৰ বাবে প্ৰৱেশাধিকাৰৰ অযুক্তিকৰ অস্বীকাৰ প্ৰতিৰোধ কৰা।
• মনোনীত কৰ্তৃপক্ষৰ জৰিয়তে এক স্বচ্ছ বিবাদ সমাধান ব্যৱস্থা স্থাপন কৰা।
• শক্তি সুৰক্ষা আৰু পৰিষ্কাৰ শক্তি পৰিবৰ্তনৰ ৰাষ্ট্ৰীয় অগ্ৰাধিকাৰৰ সৈতে গ্ৰাহকৰ সুবিধাৰ ভাৰসাম্য বজাই ৰখা।

প্রত্যাশিত প্ৰভাৱ

(ক) শক্তি সুৰক্ষা বৃদ্ধিঃ একক ইন্ধনৰ ওপৰত নিৰ্ভৰশীলতা হ্ৰাস কৰি গেছ বিতৰণ নেটৱৰ্ক শক্তিশালী আৰু বৈচিত্ৰ্যময় কৰে।

(খ) ব্যৱসায়ৰ সূচলতা উন্নত কৰাঃ দ্ৰুত অনুমোদন আৰু নিয়ামক নিশ্চয়তাই বিনিয়োগকাৰীসকলৰ আস্থা বৃদ্ধি কৰিব।

(গ) আন্তঃগাঁথনি সম্প্ৰসাৰণঃ নগৰ আৰু অৰ্ধ-নগৰীয়া অঞ্চলত পাইপলাইন নেটৱৰ্কৰ দ্ৰুত ৰূপায়ণ।

(ঘ) পৰিষ্কাৰ পৰিবেশঃ ৰন্ধন, পৰিবহণৰ লগতে ঔদ্যোগিক উদ্দেশ্যৰ বাবে প্ৰাকৃতিক গেছৰ ব্যৱহাৰ বৃদ্ধিৰ ফলত বায়ুৰ মান উন্নত হ’ব আৰু নিৰ্গমন হ্ৰাস হ’ব।

(ঙ) অৰ্থনৈতিক বিকাশঃ নিৰ্ভৰযোগ্য আৰু সুলভ শক্তি যোগানে ঔদ্যোগিক আৰু বাণিজ্যিক কাৰ্যকলাপসমূহক সহায় কৰিব।

চৰকাৰৰ প্ৰতিশ্ৰুতিবদ্ধতা

ভাৰতৰ শক্তি মিশ্ৰণত প্ৰাকৃতিক গেছৰ ভূমিকা সম্প্ৰসাৰণ কৰিবলৈ আৰু বিনিয়োগ, উদ্ভাৱন তথা বহনক্ষমতাক উৎসাহিত কৰাৰ বাবে এক নীতিগত পৰিবেশ গঢ়ি তুলিবলৈ চৰকাৰ প্ৰতিশ্ৰুতিবদ্ধ হৈ আছে।

এই নিৰ্দেশনাটোৱে গেছ-আধাৰিত অৰ্থনীতি গঢ়ি তোলাৰ দিশত এক গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰিছে, যি দক্ষ আন্তঃগাঁথনি, ব্যৱসায়ৰ সূচলতা আৰু পৰিষ্কাৰ শক্তিৰ ব্যাপক প্ৰৱেশাধিকাৰৰ দ্বাৰা সমৰ্থিত।

******

MONIKA/NB