কৃষি-বনানীকৰণ আৰু বাঁহ খণ্ডৰ প্ৰচাৰ মুখ্যতঃ ৰাজ্য চৰকাৰে কৰে। অৱশ্যে, ভাৰত চৰকাৰে কৃষি আৰু কৃষক কল্যাণ মন্ত্ৰালয়, পৰিৱেশ, বন আৰু জলবায়ু পৰিৱৰ্তন মন্ত্ৰালয় তথা উত্তৰ-পূব অঞ্চল উন্নয়ন মন্ত্ৰালয় (ড’নাৰ)ৰ জৰিয়তে এই খণ্ডসমূহৰ নিৰ্দিষ্ট প্ৰকল্পসমূহক সহায় প্ৰদান কৰি ৰাজ্যসমূহৰ প্ৰচেষ্টাক পূৰণ কৰে।

কৃষি আৰু কৃষক কল্যাণ মন্ত্ৰালয়ৰ মতে, কৃষি বনানীকৰণ প্ৰচাৰৰ বাবে চৰকাৰে ২০২৩-২৪- ৰ পৰা প্ৰধানমন্ত্ৰী ৰাষ্ট্ৰীয় কৃষি বিকাশ যোজনা (পি এম আৰ কে ভি ৱাই) ৰ অধীনত এক কেন্দ্ৰীয় পৃষ্ঠপোষকতা আঁচনি ৰূপায়ণ কৰি আহিছে। এই আঁচনিখনে নাৰ্চাৰী স্থাপন আৰু ইয়াক উন্নত কৰাৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰে আৰু খেতি পথাৰত গছৰ আৱৰণ বৃদ্ধিৰ বাবে কৃষকসকলক বীজ, পুলি, ক্লোন, হাইব্ৰিড আৰু উন্নত প্ৰকাৰকে ধৰি গুণগত মানৰ ৰোপণ সামগ্ৰী যোগান ধৰে। এই আঁচনিখন উত্তৰ-পূব অঞ্চলকে ধৰি সমগ্ৰ দেশৰ ৰাজ্য/কেন্দ্ৰীয় শাসিত অঞ্চলসমূহে ৰূপায়ণ কৰে। অসমৰ কাৰ্বি আংলং আৰু ডিমা হাচাও জিলাকে ধৰি আন আন অঞ্চলত নাৰ্চাৰী স্থাপন, প্ৰশিক্ষণ তথা বিনামূলীয়া উদ্ভিদ বিতৰণৰ বাবে সহায় আগবঢ়োৱা হৈছে।

এই আঁচনিখন ৰাজ্য/কেন্দ্ৰীয় শাসিত অঞ্চলসমূহৰ দ্বাৰা দাখিল কৰা বাৰ্ষিক কাৰ্য্যপৰিকল্পনাৰ জৰিয়তে পৰিচালিত হয় আৰু নাৰ্চাৰী তথা কৃষি বনানীকৰণৰ দৰে কাৰ্যকলাপসমূহক সমৰ্থন কৰে। ২০২৩-২৪ৰ পৰা ২০২৪-২৫ ৰ সময়ছোৱাত অসমক ৪.৫০ কোটি টকা আবণ্টন দিয়া হৈছিল, যাৰ ভিতৰত ৪.০৯ কোটি টকা মুকলি কৰা হৈছিল, যাৰ ফলত ৩৫ খন নতুন নাৰ্চাৰী স্থাপন কৰা হৈছিল। ২০২৫-২৬ বিত্তীয় বৰ্ষত এতিয়ালৈকে ৫.২০ কোটি টকা মুকলি কৰা হৈছে আৰু ৫১খন নতুন নাৰ্চাৰী স্থাপন কৰা হৈছে।

২০২৩-২৪ ত আৰম্ভ হোৱাৰ পাছৰে পৰা অসমত পি এম আৰ কে ভি ৱাই-কৃষি বনানীকৰণ বৰ্তমান তৃতীয় বছৰত উপনীত হৈছে। প্ৰাৰম্ভিক অনুসন্ধানসমূহে বাঁহ কৃষি বনানীকৰণকে ধৰি গছ-ভিত্তিক কৃষি প্ৰণালীৰ জৰিয়তে উপাৰ্জনৰ বৈচিত্ৰতা আৰু জীৱিকা সমৰ্থনত অৱদান দেখুৱাইছে। গছ-গছনিৰ সৈতে আন্তঃ শস্যৰ প্ৰচাৰৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰা হয়, যাৰ ফলত কৃষকসকলে গছ-গছনিৰ গৰ্ভাৱস্থাৰ সময়ছোৱাত হ্ৰস্বম্যাদী লাভ অৰ্জন কৰিব পাৰে, যাৰ ফলত অৰ্থনৈতিক কাৰ্য্যকৰীতা উন্নত হয় আৰু বিপদ হ্ৰাস হয়।

ইয়াৰ উপৰি, অসম ৰাজ্যিক বাঁহ মিছনে (এ এছ বি এম)২০১৯ চনৰ পৰা ২০২৬  চনলৈকে প্ৰায় ১,৫৮৫ হেক্টৰ এলেকা সামৰি বিশেষকৈ কাৰ্বি আংলং আৰু ডিমা হাচাও জিলাত ব্যাপক বাঁহ ৰোপণৰ পদক্ষেপ ৰূপায়ণ কৰিছে। তেওঁলোকে নাৰ্চাৰী স্থাপন কৰিছে, সজাগতা কাৰ্যসূচী অনুষ্ঠিত কৰিছে  আৰু প্ৰায় ৩০০ কৃষকক বৈজ্ঞানিক বাঁহ খেতিৰ প্ৰশিক্ষণ দিছে। এটা অধ্যয়নে দুয়োখন জিলাত যথেষ্ট বাঁহৰ সম্পদ দেখুৱাইছিল, যিয়ে সমষ্টিগত উন্নয়ন পৰিকল্পনাত সহায় কৰিছিল। এই মিছনে অসম বাঁহ সন্মিলনৰ দৰে অনুষ্ঠানৰ জৰিয়তে উদ্যোগৰ বিকাশত জড়িত হৈ আছে আৰু গুৰুত্বপূৰ্ণ বিত্তীয় সমৰ্থনত বাঁহৰ ধূপকাঠি নিৰ্মাণ গোটক সমৰ্থন কৰিছে। অৰ্থনৈতিক প্ৰভাৱৰ ভিতৰত আছে ৬ লাখ গছ ৰোপণ আৰু অধিক উৎপাদনশীল বাঁহৰ প্ৰকাৰ বিতৰণ আৰু জীৱিকাৰ সুযোগ সৃষ্টি কৰা। দক্ষতা বিকাশ প্ৰশিক্ষণে ৪০০ৰো অধিক অংশগ্ৰহণকাৰীক উপকৃত কৰিছে। ইয়াৰ উপৰি, ১,০২২ টা টুলকিট বিতৰণ কৰা হৈছিল আৰু প্ৰক্ৰিয়াজাত বাঁহৰ সামগ্ৰীবোৰ অসম লোক নিৰ্মাণ বিভাগৰ অনুসূচীত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছিল, যাৰ ফলত বাঁহ শিল্পীসকলৰ বাবে বজাৰ প্ৰৱেশাধিকাৰ আৰু নিযুক্তি বৃদ্ধি হৈছিল।

উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ বাঁহ ভিত্তিক অৰ্থনৈতিক গোটসমূহৰ সদ্ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ ড’নাৰ মন্ত্ৰালয়ে শেহতীয়াকৈ বজাৰ প্ৰৱেশাধিকাৰ, সামগ্ৰীৰ আধুনিকীকৰণ আৰু ডিজিটেল/খুচুৰা পৰিৱেশতন্ত্ৰৰ সৈতে একত্ৰীকৰণৰ জৰিয়তে পৰম্পৰাগত বাঁহ শিল্পীসকলৰ গোটসমূহক শক্তিশালী কৰাৰ লগতে কাৰ্বি আংলং (অসম) আৰু মোককচুং (নাগালেণ্ড)ক সামৰি লোৱা গোটৰ শক্তিশালীকৰণ আৰু ৰপ্তানিৰ সুবিধাৰ জৰিয়তে অভিযান্ত্ৰিক বাঁহ সামগ্ৰীসমূহৰ প্ৰচাৰৰ বাবে দুটা প্ৰকল্প অনুমোদন কৰিছে। ইয়াৰ ভিতৰত আছে অত্যাধুনিক প্ৰক্ৰিয়াকৰণ গোট, প্ৰমাণিত বাঁহৰ খেতি, আৰু যুৱক-যুৱতী তথা শিল্পীসকলৰ বাবে উন্নত প্ৰযুক্তিৰ প্ৰশিক্ষণ।

এন ই চি বি ডি চি-য়ে আগশাৰীৰ ই-কমাৰ্চ অংশীদাৰসকলৰ সৈতে বুজাবুজিৰ চুক্তিত স্বাক্ষৰ কৰিছে যাতে উত্তৰ-পূবৰ বাঁহৰ সামগ্ৰীবোৰে ৰাষ্ট্ৰীয় আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বজাৰত উপনীত হৈ এই বাঁহৰ সামগ্ৰীবোৰ বিশ্ব পৰ্যায়ত স্থাপন কৰিব পাৰে।

যোৱা দহ বছৰত এনইচি আঁচনিৰ অধীনত কৃষি বনানীকৰণ আৰু বাঁহ খণ্ডৰ সৈতে জড়িত ৪২টা প্ৰকল্পৰ বাবে ২৩০.৩১ কোটি টকাৰ সহায় আগবঢ়োৱা হৈছে।

আজি লোকসভাত এটা প্ৰশ্নৰ লিখিত উত্তৰত উত্তৰ-পূব অঞ্চল উন্নয়ন মন্ত্ৰালয়ৰ ৰাজ্য মন্ত্ৰী ডঃ সুকান্ত মজূমদাৰে এই তথ্য প্ৰদান কৰে।

 

*****

PS/MK

(ৰিলিজ আই ডি : 2223071) অতিথি কক্ষ : 8