ਸਿਹਤ ਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਭਲਾਈ ਮੰਤਰਾਲਾ
azadi ka amrit mahotsav

ਕੇਂਦਰੀ ਸਿਹਤ ਮੰਤਰੀ ਸ਼੍ਰੀ ਜੇਪੀ ਨੱਡਾ ਨੇ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਫਿੱਕੀ ਐੱਚਈਏਐੱਲ 2025 (FICCI HEAL 2025) ਦੇ 19ਵੇਂ ਐਡੀਸ਼ਨ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਿਤ ਕੀਤਾ; "ਕੇਅਰ@25 - ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ ਵਿੱਚ ਨਿਰਣਾਇਕ ਪਲ" ਥੀਮ ਅਧੀਨ ਕਾਨਫਰੰਸ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ


ਕੇਂਦਰੀ ਸਿਹਤ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਸੰਸਥਾਗਤ ਜਣੇਪੇ ਵਿੱਚ 89% ਤੱਕ ਵਾਧੇ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕੀਤਾ, ਇਸ ਦਾ ਸਿਹਰਾ ਆਸ਼ਾ ਵਰਕਰਾਂ ਅਤੇ ਫਰੰਟਲਾਈਨ ਸਿਹਤ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ

ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਟੀਬੀ ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ 17.7% ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਔਸਤ 8.3% ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਤੋਂ ਦੁੱਗਣੀ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਹੈ: ਕੇਂਦਰੀ ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਭਲਾਈ ਮੰਤਰੀ

Posted On: 09 OCT 2025 4:52PM by PIB Chandigarh

ਕੇਂਦਰੀ ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਭਲਾਈ ਮੰਤਰੀ, ਸ਼੍ਰੀ ਜੇਪੀ ਨੱਡਾ ਨੇ ਅੱਜ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਫਿੱਕੀ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਹਾਊਸ ਵਿਖੇ ਫਿੱਕੀ ਐੱਚਈਏਐੱਲ 2025 (FICCI HEAL 2025) ਦੇ 19ਵੇਂ ਐਡੀਸ਼ਨ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਿਤ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਦੋ-ਦਿਨੀਂ ਕਾਨਫਰੰਸ, ਜੋ ਕਿ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਆਫ ਇੰਡੀਅਨ ਚੈਂਬਰਜ਼ ਆਫ ਕੌਮਰਸ ਐਂਡ ਇੰਡਸਟਰੀ (ਫਿੱਕੀ) ਦੁਆਰਾ ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਭਲਾਈ ਮੰਤਰਾਲੇ ਅਤੇ ਨੀਤੀ ਆਯੋਗ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ, "ਕੇਅਰ@25 - ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ ਵਿੱਚ ਨਿਰਣਾਇਕ ਪਲ" ਥੀਮ ਦੇ ਤਹਿਤ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। 

ਮੁੱਖ ਭਾਸ਼ਣ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ, ਕੇਂਦਰੀ ਮੰਤਰੀ ਸ਼੍ਰੀ ਜੇਪੀ ਨੱਡਾ ਨੇ ਪਿਛਲੇ 25 ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਿਹਤ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਦੇਖੇ ਗਏ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਬਦਲਾਅ 'ਤੇ ਚਾਨਣਾ ਪਾਇਆ, ਜੋ ਕਿ ਸਾਰਿਆਂ ਲਈ ਪਹੁੰਚਯੋਗ, ਕਿਫਾਇਤੀ ਅਤੇ ਗੁਣਵੱਤਾ ਵਾਲੀ ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਦ੍ਰਿੜ ਵਚਨਬੱਧਤਾ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਆਪਣੇ ਸੰਬੋਧਨ ਵਿੱਚ, ਕੇਂਦਰੀ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਯਾਦ ਦਿਵਾਇਆ ਕਿ 2017 ਵਿੱਚ, ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ ਸੁਧਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਵੇਂ ਯੁੱਗ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਇੱਕ ਵਿਆਪਕ ਅਤੇ ਸੰਪੂਰਨ ਸਿਹਤ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਕਰਨਾ ਸੀ ਜੋ ਰੋਕਥਾਮ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਪ੍ਰੋਤਸਾਹਨ, ਇਲਾਜ, ਪੁਨਰਵਾਸ ਅਤੇ ਉਪਚਾਰਕ ਸੇਵਾਵਾਂ ਤੱਕ ਦੇਖਭਾਲ ਦੀ ਨਿਰੰਤਰਤਾ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ, "ਪਹੁੰਚਯੋਗ ਅਤੇ ਵਿਆਪਕ ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ, ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿੱਚ 1.7 ਲੱਖ ਆਯੁਸ਼ਮਾਨ ਆਰੋਗਿਆ ਮੰਦਿਰ (ਏਏਐੱਮ) ਸਥਾਪਤ ਕੀਤੇ ਹਨ, ਜੋ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਲਈ ਸੰਪਰਕ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਬਿੰਦੂ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ ਸਪੁਰਦਗੀ ਦਾ ਅਧਾਰ ਵਧਦਾ ਹੈ।" ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਰਿਵਾਰ ਸਿਹਤ ਸਰਵੇਖਣ (ਐੱਨਐੱਫਐੱਚਐੱਚ) ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ, ਕੇਂਦਰੀ ਸਿਹਤ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਇਸ ਗੱਲ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਆਸ਼ਾ ਵਰਕਰਾਂ ਅਤੇ ਫਰੰਟਲਾਈਨ ਸਿਹਤ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਦੇ ਸਮਰਪਿਤ ਯਤਨਾਂ ਕਾਰਨ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸੰਸਥਾਗਤ ਡਿਲੀਵਰੀ 79% ਤੋਂ ਵੱਧ ਕੇ 89% ਹੋ ਗਈ ਹਨ।

ਮੁੱਖ ਸਿਹਤ ਸੂਚਕਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਪ੍ਰਗਤੀ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਕੇਂਦਰੀ ਸਿਹਤ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ, ਸੈਂਪਲ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਸਿਸਟਮ (ਐੱਸਆਰਐੱਸ) ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਮਾਤ੍ਰ ਮੌਤ ਦਰ (MMR) ਪ੍ਰਤੀ ਲੱਖ ਜੀਵਿਤ ਜਨਮਾਂ ਵਿੱਚ 130 ਤੋਂ ਘਟ ਕੇ 88 ਹੋ ਗਈ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਸਿਸ਼ੂ ਮੌਤ ਦਰ (IMR) ਪ੍ਰਤੀ ਹਜ਼ਾਰ ਜੀਵਿਤ ਜਨਮਾਂ ਵਿੱਚ 39 ਤੋਂ ਘਟ ਕੇ 27 ਹੋ ਗਈ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਮਾਵਾਂ ਅਤੇ ਬੱਚੇ ਦੀ ਸਿਹਤ ਵਿੱਚ ਸਥਿਰ ਪ੍ਰਗਤੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਪੰਜ ਸਾਲ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਮੌਤ ਦਰ (U5MR) ਵਿੱਚ 42% ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ 14% ਦੀ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਔਸਤ ਗਿਰਾਵਟ ਨੂੰ ਪਛਾੜਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਨਵਜੰਮੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਮੌਤ ਦਰ (NMR) ਵਿੱਚ 39% ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ 11% ਦੀ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਕਮੀ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ, ਨਵਜੰਮੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਬਚਾਅ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਤੇਜ਼ ਲਾਭਾਂ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕਰਦੀ ਹੈ।

ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਕੇਂਦਰੀ ਸਿਹਤ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਇਸ ਗੱਲ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ ਕਿ, ਵਿਸ਼ਵ ਸਿਹਤ ਸੰਗਠਨ (WHO) ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਟੀਬੀ (TB) ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ 17.7% ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਔਸਤ 8.3% ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਤੋਂ ਦੁੱਗਣੀ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਹੈ। ਇੱਕ ਲੈਂਸੇਟ ਦੀ ਇੱਕ ਰਿਪੋਰਟ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਟੀਬੀ ਦਾ ਇਲਾਜ ਹੁਣ ਨਿਦਾਨ ਦੇ 10 ਤੋਂ 15 ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਖੋਜ, ਦੇਖਭਾਲ ਅਤੇ ਕੇਸ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਵਿੱਚ ਕਾਫ਼ੀ ਸੁਧਾਰ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।

ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ ਵਿੱਚ ਵਿੱਤੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਕਿਫਾਇਤੀ 'ਤੇ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਧਿਆਨ ਨੂੰ ਦੁਹਰਾਇਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਪ੍ਰਸਤਾਵਿਤ ਜੀਐੱਸਟੀ 2.0 ਢਾਂਚੇ ਦੇ ਤਹਿਤ, ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਸਿਹਤ ਬੀਮੇ 'ਤੇ 0% ਜੀਐੱਸਟੀ ਵੱਲ ਇੱਕ ਪ੍ਰਗਤੀਸ਼ੀਲ ਕਦਮ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਲਈ ਬੀਮੇ ਵਿੱਚ ਕਿਫਾਇਤੀ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਕਵਰੇਜ ਦਾ ਵਿਸਤਾਰ ਕਰਨਾ ਹੈ।

ਮੰਤਰੀ ਮਹੋਦਯ ਇਹ ਵੀ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਸਿਹਤ ਨਤੀਜਿਆਂ ਅਤੇ ਨਵੀਨਤਾ ਨੂੰ ਗਤੀ ਦੇਣ ਲਈ ਜਨਤਕ-ਨਿਜੀ ਸਹਿਯੋਗ ਮਹਤਵਪੂਰਣ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਫਿੱਕੀ ਐੱਚਈਏਐੱਲ (FICCI HEAL) ਵਰਗੇ ਪਲੈਟਫਾਰਮ ਨੀਤੀ ਨਿਰਮਾਤਾਵਾਂ, ਉਦਯੋਗ ਦੇ ਲੀਡਰਾਂ ਅਤੇ ਮਾਹਿਰਾਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠੇ ਹੋਣ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ ਪਰਿਵਰਤਨ ਏਜੰਡੇ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣ ਦੇ ਯੋਗ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ।

ਇਸ ਮੌਕੇ ਬੋਲਦਿਆਂ, ਨੀਤੀ ਆਯੋਗ ਦੇ ਮੈਂਬਰ, ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਵੀ.ਕੇ. ਪੌਲ ਨੇ ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ 'ਵਿਕਸਿਤ ਭਾਰਤ 2047' ਦੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਨੂੰ ਦੁਹਰਾਇਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉੱਨਤ ਅਤੇ ਗੁਣਵੱਤਾਪੂਰਨ ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ 'ਤੇ ਵੀ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ।

 

ਇਸ ਮੌਕੇ ਦੌਰਾਨ, ਕੇਂਦਰੀ ਸਿਹਤ ਮੰਤਰੀ ਸ਼੍ਰੀ ਜੇਪੀ ਨੱਡਾ ਨੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਨੀਤੀ, ਨਵੀਨਤਾ ਅਤੇ ਗੁਣਵੱਤਾ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਨਾਲ ਕਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਗਿਆਨ ਪੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਰਸਮੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ। ਪੇਪਰਾਂ ਵਿੱਚ ਫਿੱਕੀ-ਈਵਾਈ ('FICCI-EY) ਰਿਪੋਰਟ: ਸੱਚੀ ਜਵਾਬਦੇਹ ਦੇਖਭਾਲ - ਭਾਰਤੀ ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ ਵਿੱਚ ਗੁਣਵੱਤਾ ਅਤੇ ਵਿਵਹਾਰਕਤਾ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣਾ' ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ, ਜੋ ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ ਸਪੁਰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਜਵਾਬਦੇਹੀ ਅਤੇ ਕੁਸ਼ਲਤਾ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਕਰਨ ਲਈ ਰਣਨੀਤੀਆਂ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕਰਦਾ ਹੈ; ' ਫਿੱਕੀ ਪੇਪਰ: ਲੰਬੀ ਉਮਰ ਲਾਭਅੰਸ਼ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨਾ - ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਅਤੇ ਸਿਹਤਮੰਦ ਬੁਢਾਪਾ', ਭਾਰਤ ਦੀ ਬਜ਼ੁਰਗ ਆਬਾਦੀ ਵਿੱਚ ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਤੰਦਰੁਸਤੀ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਉਪਾਵਾਂ ਦੀ ਰੂਪਰੇਖਾ ਉਜਾਗਰ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਅਤੇ 'FICCI-KPMG ਪੇਪਰ: ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ ਵਿੱਚ AI-AI -ਸੰਚਾਲਿਤ ਪਰਿਵਰਤਨ ਵਿੱਚ ਦੇਖਭਾਲ ਦੀ ਮੁੜ ਕਲਪਨਾ', ਜੋ ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ ਦੇ ਨਤੀਜਿਆਂ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਬਣਾਉਣ ਅਤੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦੇ ਅਨੁਭਵ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਵਿੱਚ ਆਰਟੀਫਿਸ਼ੀਅਲ ਇਨਟੈਲੀਜੈਂਸ ਦੀ ਪਰਿਵਰਤਨਸ਼ੀਲ ਸਮਰੱਥਾ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।

 

ਫਿੱਕੀ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸ਼੍ਰੀ ਹਰਸ਼ ਵਰਧਨ ਅਗਰਵਾਲ, ਫਿੱਕੀ ਸਿਹਤ ਸੇਵਾਵਾਂ ਕਮੇਟੀ ਅਤੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਅਤੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਡਾ. ਹਰਸ਼ ਮਹਾਜਨ, ਰੋਸ਼ ਫਾਰਮਾ ਦੀ ਇੰਡੀਆ ਐਂਡ ਨੇਬਰਿੰਗ ਮਾਰਕਿਟਸ ਦੀ ਮੈਨੇਜਿੰਗ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਅਤੇ ਸੀਈਓ ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਰਾਜੀ ਮੇਹਦਵਾਨ, ਫਿੱਕੀ ਸਿਹਤ ਸੇਵਾਵਾਂ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਸਹਿ-ਚੇਅਰ ਅਤੇ  ਐਮਡੀ, ਸ਼੍ਰੀ ਵਰੁਣ ਖੰਨਾ, ਹੁਮਾ ਥੈਰੇਪਿਊਟਿਕਸ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਅਤੇ ਸੀਈਓ, ਸ਼੍ਰੀ ਡੈਨ ਵਾਹਦਤ ਵੀ ਇਸ ਸਮਾਗਮ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਸਨ।

*****

ਐੱਸ.ਆਰ.


(Release ID: 2177402) ਵਿਜ਼ੀਟਰ ਕਾਊਂਟਰ : 28