#IFFIWood, 26 नोव्‍हेंबर 2024

 

अपंगत्व आशिल्ल्या व्यक्तींच्या सिनेमा पळोवपाची गरज भागोवपा खातीर सरकारान सिनेमा सिनेमाघरांनी फिचर फिल्मांचें भौशीक प्रदर्शना खातीर सुलभताय मानकां विशीं मार्गदर्शक तत्वां अधिसुचीत केल्यांत. हे मार्गदर्शक तत्व स्पश्ट आनी व्यापक आसात. अंमलबजावणी खातीर वेळेचे बंधन वाजवी आसा, आनी ताचे कडेन संबंदीत खर्च प्रतिबंधात्मक ना अशें क्यूब सिनेमा तंत्रगिन्यानाचे सहसंस्थापक सेंथिल कुमार हांणी सिनेमा सिनेमाघरांनी फिचर फिल्म दाखोवपा विशीं मास्टरक्लासा वेळार सांगलें. 

श्री कुमार अकादेमी ऑफ मोशन पिक्चर आर्ट्स अँड सायन्सेसाच्या प्रोडक्शन अँड टेक्नॉलॉजी शाखेचेय वांगडी आसात.

ह्या संदर्भात उलयतना श्री कुमार हांणी अपंगत्व आशिल्ल्या प्रेक्षकां खातीर कॅप्शनिंग दिवपाच्या तंत्रीक आनी सृजनशील आंगां विशीं भासाभास केली. ऑडिओत समतोल दवरपाची गरज आसा अशें तांणी सांगलें, चड आवाज  प्रेक्षकांचें लक्ष विचलीत करूंक शकता, जाल्यार फावो तो आवाज ना जाल्यार पडद्याचेर जावपी कृती प्रभावीपणान पावोवंक अपेस येता. सादारणपणान सुमार 15% चित्रपट, अपंगत्व आशिल्ल्या व्यक्तीं खातीर ऑडिओ वर्णना वरवीं स्पश्ट करतात.

तशेंच ताणें वेगवेगळ्या सुलभताय खाशेलपणांचेर भर दिलो, तातूंत बंद कॅप्शनिंग साधनां आनी ऑडियो वर्णन सेवा, जीं सगळ्यां खातीर सिनेमाचो अणभव वाडोवपा खातीर तयार केल्लीं आसात.

भारताचे मानादीक प्रधानमंत्री श्री नरेंद्र मोदी हांणी कल्पना केल्या की “अपंगत्व आशिल्ल्या व्यक्तीं खातीर संद आनी सुलभताय हांचेर खाशेलें लक्ष दितात. देशांतल्या दरेकल्याक सशक्त जावचो, समावेशक समाज तयार जावचो, समता आनी सहकार्याची भावना समाजांत एकचार वाडयता आनी सगळे एकठांय मुखार वचचे हो आमचो यत्न.” ह्या दृश्टीकोना प्रमाण, मार्च 2024 वर्सा, म्हायती आनी प्रसारण मंत्रालयान (एमआयबी) “सिनेमा थिएटरांतल्या फिचर फिल्मांच्या भौशीक प्रदर्शनांत सुलभताय मानकां खातीर मार्गदर्शक तत्वां” जारी केलीं, जाका लागून आयकुपाक आनी नदर उणी  आशिल्ल्या व्यक्तींक फायदो जातलो.

श्री कुमार हांणी सरकारान सुरू केल्ल्या सुलभताय वैशिश्ट्यां संबंदी ह्या मार्गदर्शक तत्वांचीय सविस्तर म्हायती दिली. "सुलभताय हें एक खाशेलपण न्हय, तें एक समाजीक अनिवार्यताय" असो निश्कर्श ताणें काडलो.

सिनेमाघरांनी फिचर फिल्मांच्या भौशीक प्रदर्शना खातीर सुलभताय मानकां खातीर मार्गदर्शक तत्वां विशीं सकयल चड वाचात:

सुलभताय मानकांचीं मुखेल खाशेलपणां अशीं आसात:

• आयकुपाक आनी नदर उणी आसपी व्यक्तीं खातीर चित्रपटांची सुलभताय सुनिश्चीत करप
• एका परस चड भाशांनी प्रमाणीत करपाच्या सगळ्या फिचर फिल्मांनी 6 म्हयन्यां भितर आनी हेर सगळ्यांनी 2 वर्सां भितर मार्गदर्शक तत्वांक पाळो दिवचो पडटलो. 
• आयकुपाक अपंगत्व आशिल्ल्या आनी नदर उणी आशिल्ल्या व्यक्तीं खातीर उण्यांत उणें एक सुलभताय खाशेलपण म्हणल्यार. बंद कॅप्शनिंग आनी ऑडियो वर्णन.
• सिनेमाघरांनी वा मोबायल ऍप्लिकेशनां वा हेर उपलब्ध तंत्रज्ञानांत सानुकूल केल्लीं साधनां वापरून नेमान प्रदर्शनां वेळार सिनेमाघर परवानोधारकांनी वापरिल्लीं सुलभ वैशिश्ट्यां.
• वेवसायीक उद्देशां खातीर सिनेमा हॉल/सिनेमाघरांनी भौशीक प्रदर्शना खातीर आशिल्ल्या फिचर फिल्मांक लागू.
• सुलभतायेचे मानक फकत चित्रपट सामुग्री खातीर न्हय, तर सहाय्यक उपकरणां आनी नाटक मुळाव्या साधनसुविधांचेरूय आधारित आसात, तातूंत सिनेमाघरांत चित्रपटांचो आस्वाद घेवपाक आयकुपाक आनी नदरेक अपंगत्व आशिल्ल्या व्यक्तींक जाय आशिल्ली सुलभताय थारायल्या जागतीक उत्तम पद्दतींचो आस्पाव केला.
• सक्तीचीं सुलभताय खाशेलपणां: आयकुपाक अपंगत्व आशिल्ल्या आनी नदर उणी आसपी व्यक्तीं खातीर उण्यांत उणें एक सुलभताय खाशेलपण म्हळ्यार एडी आनी सीसी/ओसी.
  • “ऑडिओ वर्णन” म्हळ्यार दृश्य अपंगत्व आशिल्ल्या व्यक्तीं खातीर चित्रपट पळोवपाचो अणभव वाडोवपा खातीर चित्रपटांतल्या दृश्य प्रतिनिधीत्वांचें श्रवण वर्णन. संवादांतल्या विरामाच्या वेळार तातूंत दृश्य, परिस्थिती, कृती, वेशभूषा अशा दृश्य घटकांचें वर्णन केलां.
  • "बंद कॅप्शनिंग" हें साधन आसा, जाचे वरवीं चित्रपटाचे ऑडिओ संवाद आनी आवाज प्रतिनिधीत्व दोनूय वापरप्याक मागणी प्रमाण ऑडिओ सामुग्री वांगडा समक्रमीत केल्ल्या ऑन-स्क्रीन मजकूरा वरवीं दिसतात.
• अतिरिक्त सुलभताय वैशिश्ट्यां:
  • “भारतीय सांकेतिक भास” दुभाष्यांनी भारतीय सांकेतिक भाशेचो अर्थ चित्र मोडांत दिवपाक जाय आनी अचूक, समन्वयीत आनी आयकुपाक अपंगत्व आशिल्ल्या लोकांक स्पश्ट संदेश दिवपाक जाय.
• फिल्म निर्मात्यान सुलभताय वैशिश्ट्यांच्या फायलीं वांगडा प्रमाणपत्रा खातीर सीबीएफसीक चित्रपट सादर करचो पडटा.
• अंमलबजावणी वेळापत्रक:
  • एका परस चड भाशांनी प्रमाणीत करपाच्या सगळ्या फिचर फिल्मांक 6 म्हयन्यां भितर आनी हेर सगळ्यांक 2 वर्सां भितर मार्गदर्शक तत्वांक पाळो दिवचो पडटलो.
  • 1 जानेवारी 2025 सावन राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार आनी आंतरराष्ट्रीय चित्रपट महोत्सव अशा प्रतिश्ठीत कार्यावळीं खातीर सादर केल्ल्या चित्रपटांकय पाळो दिवचो पडटलो.
• सक्षम केल्लीं वैशिश्ट्यां सिनेमा वरवीं उपयोजीत करूंक मेळटात ईएमए सकयल दिल्ल्या खंयच्याय माध्यमांतल्यान:
  • नाटका (नेमान शो वेळार) सकयल दिल्ले वेगवेगळे साधन वापरप जशे की मिरर कॅप्शन, बंद कॅप्शनिंग स्मार्ट चश्मे, बंदकॅप्शन स्टँड, बंद कॅप्शन प्रदर्शना खातीर हेडफोन/इयरफोन वा पडद्याच्या सकयल ऑडियो वर्णन (एडी) आदी.
  • मोबायल ऍप्लिकेशनां वापरप (नेमान दाखोवपाच्या वेळार) -फिल्म निर्माते सुलभताय वैशिश्ट्य चित्रपटाच्या खंयच्याय सामान्य प्रदर्शना मेरेन वाडोवन फीचर फिल्मा खातीर खंयच्याय योग्य सॉफ्टवॅर ऍप्लिकेशनांत सीसी/ओसी आनी एडी एकठांय करतात, जें वापरप्याच्या वैयक्तीक डिव्हायसा वरवीं वापरूं येता हें.
  • हेर तंत्रज्ञान वापरप: बाजारांत उपलब्ध आशिल्ल्या सहाय्यक/आदार दिवपी साधनां आनी सॉफ्टवॅर अनुप्रयोगांच्या रुपांत हेर खंयच्याय तंत्रीक इनपुटांचो वापर.

Important Links

• Qube Cinema APP
• Government notifies the Guidelines of Accessibility Standards in Feature Films in Cinema Theatres
• Greta App for Captions and Audio Description
• XL cinema APP

 

* * *

PIB IFFI CAST AND CREW | Subhash/Manali/Darshana | IFFI 55

(उजवाडणी आयडी: 2077976) भेट दिल्ल्याची म्हायती : 59