पत्र सूचना कार्यालय

প্ৰশ্নঃ ৰাজ্য চৰকাৰসমূহে খনিৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰা ৰাজহৰ শ্ৰেণী/প্ৰকাৰসমূহ কি কি?

ৰাজ্যসমূহে বৰ্তমান প্ৰায় ১৪ প্ৰকাৰৰ কৰ, মাচুল, ফীজ আৰু অন্যান্য আদায় সংগ্ৰহ কৰি আছে, যাৰ ভিতৰত ৰয়েল্টি, নিলাম প্ৰিমিয়াম, ডেড ৰেণ্ট, জিলা খনিজ ফাউণ্ডেচন (District Mineral Foundations - DMFs)- লৈ প্ৰদান, জিএছটি আৰু পৰিবহন মাচুল অন্তৰ্ভুক্ত। ইয়াৰ উপৰিও, কিছুমান ৰাজ্যই খনিজযুক্ত ভূমিৰ ওপৰত কৰো প্ৰৱৰ্তন কৰিছে, যাৰ ফলত চৰকাৰী কোম্পানীসমূহৰ ওপৰত অতিৰিক্ত আৰ্থিক বোজা পৰিছে। কিছুমান ক্ষেত্ৰত এনে কৰ ২০% পৰ্যন্ত অধিক।

প্ৰশ্নঃ খনিৰ পৰা সংগৃহীত ৰাজহ ৰাজ্য আৰু কেন্দ্ৰৰ মাজত কেনেদৰে আবণ্টন কৰা হয়?

বৰ্তমান খনি খণ্ডৰ পৰা সৃষ্টি হোৱা ৰাজহৰ প্ৰায় ৯০% ৰাজ্যসমূহলৈ আহে। যোৱা এটা দশকত মুঠ খনিজ ৰাজহত (কয়লা আৰু অকয়লা) ৰাজ্যসমূহৰ অংশ বাস্তৱতে প্ৰায় ২৮ শতাংশ পইণ্ট বৃদ্ধি পাইছে, আৰু ২০২৫-২৬ চনত প্ৰায় ১,১৪,৫৪৯.২৮ কোটি টকাত উপনীত হৈছে। আইনখন গৃহীত হোৱাৰ পিছত ৰাজ্যসমূহলৈ অহা ৰাজহত কোনো হ্ৰাস নহ’ব। ৰাজ্যসমূহে খনিজ উৎপাদনৰ পৰা সৃষ্টি হোৱা ৰাজহৰ প্ৰায় ৯০% লাভ কৰি থাকিব।

প্ৰশ্নঃ ২০১৫ চনৰ পৰা খনিজ খণ্ডত কি কি গুৰুত্বপূৰ্ণ সংস্কাৰ কৰা হৈছে?

২০১৫ চনৰ পৰা খনি খণ্ডত তলত উল্লেখ কৰা ব্যৱস্থাসমূহ গ্ৰহণ কৰা হৈছে, যাৰ ফলত খনি খণ্ড অধিক স্বচ্ছ, প্ৰতিযোগিতামূলক আৰু ভৱিষ্যতৰ চাহিদাৰ বাবে অধিক প্ৰস্তুত হৈছে:

প্ৰতিযোগিতামূলক ই-নিলাম আৰু খনি মুকলি কৰাৰ অভিলেখ বৰ্ষ

২০১৫ চনৰ সংশোধনীৰ জৰিয়তে খনি আৰু খনিজ (উন্নয়ন আৰু নিয়ন্ত্ৰণ) আইনত বিবেচনাধীনভাৱে আবণ্টন দিয়াৰ ব্যৱস্থা সমাপ্ত কৰা হৈছিল। তেতিয়াৰ পৰা ১৭খন ৰাজ্যত ৭২৩টা গুৰুত্বপূৰ্ণ খনিজ ব্লক নিলাম কৰা হৈছে, যাৰ ভিতৰত ৰাজস্থানত ১৪০টা, মধ্যপ্ৰদেশত ১২৭টা আৰু ওড়িশাত ৭৬টা নিলাম কৰা হৈছে। ২০২৫-২৬ বিত্তীয় বৰ্ষ এতিয়ালৈকে সৰ্বোত্তম বৰ্ষ আছিল, য’ত অভিলেখসংখ্যক ২১২টা ব্লক নিলাম কৰা হয় আৰু ৩৬টা কাৰ্যক্ষম কৰা হয়। কয়লাৰ ক্ষেত্ৰত ১৪১খন খনি নিলাম কৰা হৈছে আৰু ২৩খন কাৰ্যক্ষম কৰা হৈছে।

উৎপাদন বৃদ্ধি আৰু বিশ্বজনীন স্থান

২০২৫-২৬ বিত্তীয় বৰ্ষত গুৰুত্বপূৰ্ণ খনিজ উৎপাদনৰ মূল্য ২৬.৮ শতাংশ বৃদ্ধি পাইছে। লৌহ আকৰিকে ৩১৩ মিলিয়ন টন আৰু চূণশিলে ৪৮৪ মিলিয়ন টনৰ অভিলেখ সৃষ্টি কৰিছে। যোৱা দুটা বছৰৰ প্ৰতিটোতে কয়লা উৎপাদন এক বিলিয়ন টন অতিক্ৰম কৰিছে, আৰু ২০১৪ চনৰ পৰা অকয়লা উৎপাদন প্ৰায় তিনিগুণ হৈছে। ভাৰত বৰ্তমান চূণশিলৰ ক্ষেত্ৰত বিশ্বত দ্বিতীয়, জিংকৰ ক্ষেত্ৰত তৃতীয়, লৌহ আকৰিকৰ ক্ষেত্ৰত চতুৰ্থ আৰু বক্সাইটৰ ক্ষেত্ৰত পঞ্চম স্থানত আছে।

ৰাষ্ট্ৰীয় গুৰুত্বপূৰ্ণ খনিজ অভিযান আৰু বিদেশী উৎসৰ পৰা সংগ্ৰহ

ৰাষ্ট্ৰীয় গুৰুত্বপূৰ্ণ খনিজ অভিযান (National Critical Mineral Mission - NCMM) ২৯ জানুৱাৰী ২০২৫ তাৰিখে ২০৩০-৩১ বিত্তীয় বৰ্ষলৈকে ১৬,৩০০ কোটি টকাৰ ব্যয়-আবণ্টনৰ সৈতে অনুমোদিত হৈছিল, যাৰ ভিতৰত ২,৬০০ কোটি টকাৰ বাজেটীয় সহায় অন্তৰ্ভুক্ত। ভাৰতীয় ভূতাত্ত্বিক জৰীপ (Geological Survey of India - GSI) আৰু ৰাষ্ট্ৰীয় খনিজ অন্বেষণ আৰু উন্নয়ন ন্যাস (National Mineral Exploration and Development Trust - NMEDT)-এ ১,২০০টা গুৰুত্বপূৰ্ণ খনিজ প্ৰকল্পৰ দিশত কাম কৰি আছে। এনএমইডিটিয়ে (NMEDT) ৩,৮২৮.৫২ কোটি টকাৰ ব্যয়ত অনুমোদন দিয়া ৭৭৭টা প্ৰকল্পৰ ভিতৰত ২৫৫টা গুৰুত্বপূৰ্ণ খনিজৰ সৈতে সম্পৰ্কিত। ২০২৫ চনৰ সংশোধনীয়ে এন.এম.ই.ডি.টি. (NMEDT)-ক বিদেশতো অন্বেষণত সহায় আগবঢ়োৱাৰ অনুমতি দিছে। খনিজ বিদেশ ইণ্ডিয়া লিমিটেড (Khanij Bidesh India Limited - KABIL)-য়ে আৰ্জেণ্টিনাত লিথিয়াম অন্বেষণৰ একচেটিয়া অধিকাৰ লাভ কৰিছে।

প্ৰক্ৰিয়াকৰণ, পুনঃব্যৱহাৰ আৰু গৱেষণা সক্ষমতা

গুৰুত্বপূৰ্ণ খনিজ পুনঃব্যৱহাৰৰ বাবে ১,৫০০ কোটি টকাৰ প্ৰোৎসাহন আঁচনি ২ অক্টোবৰ ২০২৫ তাৰিখে আৰম্ভ কৰা হৈছিল। এই আঁচনিখনে ৮৫০ হাজাৰ টন প্ৰতি বছৰৰ ক্ষমতাৰ প্ৰতিশ্ৰুতি দিয়া ৫৮টা প্ৰতিষ্ঠানৰ পৰা সঁহাৰি লাভ কৰিছে, যি ২৭০ কিলোটনৰ লক্ষ্যৰ বিপৰীতে। অন্ধ্ৰপ্ৰদেশ, গুজৰাট, ওড়িশা আৰু মহাৰাষ্ট্ৰত গুৰুত্বপূৰ্ণ খনিজ প্ৰক্ৰিয়াকৰণ উদ্যান (Critical Mineral Processing Parks - CMPPs)-ক ৫০০ কোটি টকাৰ সহায় আগবঢ়োৱা হৈছে। একেৰাহে তিনিখন বাজেটত গুৰুত্বপূৰ্ণ খনিজ, লিথিয়াম-আয়ন বেটাৰী স্ক্ৰেপ আৰু প্ৰক্ৰিয়াকৰণৰ মূলধনী সামগ্ৰীৰ ওপৰত মৌলিক শুল্ক আঁতৰোৱা হৈছে। এমএএইচএ অভিযানৰ অধীনত (MAHA Mission) ২১০ কোটি টকাৰ সৈতে নটা প্ৰতিষ্ঠানক উৎকৃষ্টতাৰ কেন্দ্ৰ (Centres of Excellence - CoEs) হিচাপে নামাকৰণ কৰা হৈছে।

অধিক বিস্তৃত আৰু অধিক পুঁজিৰে অন্বেষণ পৰিৱেশ

২০১৪ চনৰ পৰা অন্বেষণ কাৰ্যকলাপ প্ৰায় ২০০ গুণ বৃদ্ধি পাইছে, আৰু ৫১টা ব্যক্তিগত সংস্থাক এতিয়া এই কামৰ বাবে অধিসূচিত কৰা হৈছে। এনএমইডিটিলৈ (NMEDT) অৱদান ৩ শতাংশলৈ বৃদ্ধি কৰা হৈছে, আৰু প্ৰত্যক্ষ অন্বেষণ ব্যয়ৰ আধা অংশ পুনৰ পৰিশোধ কৰা হয়। অন্বেষণ অনুজ্ঞাপত্ৰধাৰীৰ বাবে অন্বেষণ ব্যয়ৰ পুনৰ পৰিশোধৰ সীমা ২০ কোটি টকা আৰু সংযুক্ত অনুজ্ঞাপত্ৰধাৰীৰ বাবে ৮ কোটি টকা। ভাৰতীয় ভূতাত্ত্বিক জৰীপ (Geological Survey of India - GSI)-এ ২০২৫-২৬ ক্ষেত্ৰ ঋতুত ৪৫৭টা প্ৰকল্প সম্পূৰ্ণ কৰিছে, যাৰ ভিতৰত ২৩০টা গুৰুত্বপূৰ্ণ আৰু কৌশলগত খনিজৰ ওপৰত। এন.এম.ই.ডি.টি. (NMEDT)-এ ২০২৪-২৫ চনত এনে ৬২টা আৰু ২০২৫-২৬ চনত ৮৪টা প্ৰকল্পত পুঁজি যোগান ধৰিছে।

সৰলীকৃত কাৰ্যকলাপ আৰু ডিজিটেল নিৰীক্ষণ

খনি লীজসমূহত এতিয়া এবাৰতে ১০ শতাংশলৈকে এলেকা সম্প্ৰসাৰণ কৰিব পাৰি, আৰু সংযুক্ত অনুজ্ঞাপত্ৰত ৩০ শতাংশলৈকে সম্প্ৰসাৰণ কৰিব পাৰি। বন্দী খনিৰ পৰা খনিজ বিক্ৰীৰ ওপৰত থকা সীমা আঁতৰোৱা হৈছে, লগতে কোনো লীজত গুৰুত্বপূৰ্ণ, কৌশলগত বা গভীৰভাৱে অৱস্থিত খনিজ সংযোজনৰ বাবে অতিৰিক্ত পৰিশোধৰ ব্যৱস্থাও আঁতৰোৱা হৈছে। ৰাজ্যসমূহৰ সৈতে নিৰ্মাণ কৰা একীকৃত খনি প’ৰ্টেল (Unified Mining Portal - UMP)-এ নিলামৰ পৰা কাৰ্যক্ষম কৰালৈকে সমগ্ৰ ব্লকৰ জীৱনচক্ৰ অনুসৰণ কৰে। কয়লা আৰু খনিজ বিনিময় ব্যৱস্থাই ন্যায্য মূল্য নিৰ্ধাৰণতো অধিক সহায় কৰে।

প্ৰশ্নঃ ২০১৫ চনৰ সংশোধনীয়ে খনিৰ দ্বাৰা প্ৰভাৱিত লোকসকলৰ সৈতে লাভৰ অংশীদাৰিত্বত কেনেদৰে অৰিহণা যোগাইছে?

২০১৫ চনত কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰে খনিৰ দ্বাৰা প্ৰভাৱিত লোকসকলৰ সৈতে খনিৰ লাভৰ অংশীদাৰিত্বৰ বাবে জিলা খনিজ ফাউণ্ডেচন (District Mineral Foundation - DMF)-ৰ ধাৰণা প্ৰৱৰ্তন কৰিছিল। খনিজ এলেকা কল্যাণৰ প্ৰধানমন্ত্ৰী আঁচনি (Pradhan Mantri Khanij Kshetra Kalyan Yojana - PMKKKY) আৰু ৬৫৬টা জিলা খনিজ ফাউণ্ডেচন (District Mineral Foundations - DMFs) স্থাপন কৰা হৈছিল স্থানীয় কল্যাণৰ বাবে, যাৰ ভিতৰত ১০৬টা আকাংক্ষিত জিলাত আছে। ডি.এম.এফ. (DMF)-ৰ অধীনত সংগৃহীত সমগ্ৰ ধন স্থানীয় উন্নয়ন প্ৰকল্পত ব্যৱহাৰ কৰা হয়, আৰু জিলা প্ৰশাসনে পুঁজি আগবঢ়াবলগীয়া ক্ষেত্ৰ আৰু প্ৰকল্পসমূহ নিৰ্ধাৰণ কৰে। এই পদক্ষেপসমূহে পথ, চিকিৎসালয়, বিদ্যালয়, খোৱাপানী আৰু উন্নত জীৱন-যাপনৰ পৰিস্থিতিৰ দৰে অত্যাৱশ্যকীয় আন্তঃগাঁথনি আৰু সেৱাসমূহক সহায় কৰে।

প্ৰশ্নঃ ২০২৬ চনৰ সংশোধনী আইনে খনিজৰ আমদানি-নিৰ্ভৰশীলতাৰ বিষয়টো কেনেদৰে সমাধান কৰে?

আইনখনে ঘৰুৱা অৰ্থনৈতিক বৃদ্ধি বা আঞ্চলিক বৃদ্ধি আৰু ৰাষ্ট্ৰীয় কৌশলগত স্বাৰ্থ দুয়োটাৰ বাবেই এক সুস্থিৰ আৰু যুক্তিসংগত কৰ গাঁথনিৰ ব্যৱস্থা কৰিছে। এই স্থিৰতাই বিনিয়োগ আকৰ্ষণ কৰিব, গুৰুত্বপূৰ্ণ খনিজৰ উৎপাদন বৃদ্ধি কৰিব আৰু খনিজৰ আমদানিৰ ওপৰত নিৰ্ভৰশীলতা হ্ৰাস কৰিব।

প্ৰশ্নঃ ২০২৬ চনৰ সংশোধনী আইনে খনিজ-সমৃদ্ধ ৰাজ্যসমূহৰ ৰাজহৰ উৎসত প্ৰভাৱ পেলাবনে?

ৰাজ্যসমূহে বৰ্তমান খনি কাৰ্যকলাপৰ ওপৰত প্ৰায় ১৪ প্ৰকাৰৰ কৰ, মাচুল, ফীজ আৰু অন্যান্য আদায় আৰোপ কৰিছে।

বৰ্তমান খনি খণ্ডৰ মুঠ কৰ আৰু বিধিগত পৰিশোধৰ ভিতৰত প্ৰায় ৯০% ৰাজ্যসমূহলৈ যায় আৰু সংশোধনীৰ পিছতো এই পৰিস্থিতি অব্যাহত থাকিব। সেয়েহে, বৰ্তমানৰ সংশোধনীৰ ফলত ৰাজ্যৰ কোনো ৰাজহৰ ক্ষতি নহ’ব। আইনখনে দীৰ্ঘম্যাদী বিত্তীয় নিশ্চিততা স্থাপন কৰে, কিয়নো খনিৰ বাবে খনি প্ৰকল্পত বহু বছৰৰ বাবে বিপুল পৰিমাণৰ আগতীয়া মূলধন বিনিয়োগৰ প্ৰয়োজন হয়। এই আইনখনে ৰাজ্য চৰকাৰৰ উৎপাদন আৰু ৰাজহ বৃদ্ধি কৰিব।

প্ৰশ্নঃ আইনখনে ৰাজ্যসমূহলৈ সংগৃহীত ৰাজহত প্ৰভাৱ পেলায়নে?

আইনখনে ৰাজ্যসমূহলৈ সংগৃহীত ৰাজহ হ্ৰাস নকৰে। ৰাজ্যসমূহে ৰয়েল্টি, নিলাম প্ৰিমিয়াম, জিলা খনিজ ফাউণ্ডেচন (District Mineral Foundation - DMF) আৰু জিএছটিত (GST) নিজৰ অংশ লাভ কৰি থাকিব। ২০১৫ চনত নিলাম ব্যৱস্থা আৰম্ভ হোৱাৰ পৰা ৰাজ্যসমূহে কয়লাসহ খনি খণ্ডৰ পৰা ৭ লাখ কোটি টকাৰো অধিক লাভ কৰিছে। বৰ্তমান খনি খণ্ডৰ ৰাজহৰ প্ৰায় ৯৬% ৰাজ্যসমূহলৈ যায়, আনহাতে কেন্দ্ৰই জিএছটিৰ (GST) জৰিয়তে প্ৰায় ৪% লাভ কৰে। ইয়াৰ বিপৰীতে আইনখনে খনি প্ৰকল্পসমূহক অৰ্থনৈতিকভাৱে কাৰ্যক্ষম কৰি ৰখাৰ লক্ষ্য ৰাখিছে, যাতে অধিক উৎপাদন, বিনিয়োগ আৰু অব্যাহত খনি কাৰ্যকলাপৰ ফলত ৰাজ্যসমূহৰ বাবে অধিক বহনক্ষম ৰাজহ সৃষ্টি হয়। প্ৰকৃততে, যোৱা এটা দশকত ৰাজ্যৰ খনিজ ৰাজহ প্ৰায় ৩৫৪% বৃদ্ধি পাইছে আৰু ২০২৫-২৬ চনত প্ৰায় ৮২,৩৬৬ কোটি টকাত উপনীত হৈছে।

প্ৰশ্নঃ এই আইনখনে অৰ্থনীতিক কেনেদৰে সহায় কৰে?

এটা পূৰ্বানুমানযোগ্য বিত্তীয় ব্যৱস্থা সৃষ্টি কৰাৰ জৰিয়তে, দীৰ্ঘম্যাদী নীতিৰ দৃষ্টিভংগীয়ে দেশত অধিক উদ্যোগিক অংশগ্ৰহণ আৰু বিদেশী বিনিয়োগ আকৰ্ষণ কৰিব। বিনিয়োগকাৰীসকলে আগতীয়াকৈ তেওঁলোকৰ কৰৰ দায়বদ্ধতা জানিব বিচাৰে। এই স্থিৰতাই বিনিয়োগ আকৰ্ষণ কৰিব, গুৰুত্বপূৰ্ণ খনিজৰ উৎপাদন বৃদ্ধি কৰিব, আমদানিৰ ওপৰত নিৰ্ভৰশীলতা হ্ৰাস কৰিব আৰু বিকশিত ভাৰত ২০৪৭ৰ (Viksit Bharat 2047) দৃষ্টিভংগী বাস্তৱায়নত সহায় কৰিব।

প্ৰশ্নঃ ৰাজ্যসমূহে আৰোপ কৰা খনিজ কৰসমূহে সাধাৰণ নাগৰিকক কেনেদৰে ক্ষতিগ্ৰস্ত কৰে?

খনিজ হৈছে তীখা, শক্তি, চিমেণ্ট আৰু আন্তঃগাঁথনিৰ প্ৰাথমিক কেঁচামাল। যেতিয়া ৰাজ্যসমূহে আহৰণৰ পৰ্যায়ত অধিক কৰ আৰোপ কৰে, তেতিয়া ইয়াৰ ফলত খনিজৰ ইনপুট ব্যয় বৃদ্ধি কৰা এক কৰ-শৃংখলৰ প্ৰভাৱ সৃষ্টি হয়, যাৰ ফলত উৎপাদন ব্যয় বৃদ্ধি পায় আৰু অৱশেষত সাধাৰণ নাগৰিকৰ জীৱন-যাপনৰ ব্যয় বৃদ্ধি কৰে।

প্ৰশ্নঃ এই আইনখনে কেৱল মুষ্টিমেয় কৰ্প’ৰেশ্যনকহে লাভান্বিত কৰে নেকি?

এই আইনখন কোনো বিশেষ কৰ্প’ৰেশ্যনক লাভান্বিত কৰাৰ বাবে নহয়। ই খনি খণ্ডৰ কৰ গাঁথনিত স্পষ্টতা, নিয়ন্ত্ৰণ আৰু বিধিগত সংশোধন অনাৰ বাবে। বৰ্তমান খনিজ ব্লকসমূহ কোনো ব্যক্তিৰ বিবেচনাধীনভাৱে আবণ্টন কৰা নহয়। সকলো ব্লক ১০০% স্বচ্ছ ই-নিলামৰ জৰিয়তে প্ৰতিযোগিতামূলক নিবিদাৰ ভিত্তিত আবণ্টন কৰা হয়। ২০১৪ চনৰ পূৰ্বে থকা ব্যৱস্থা এতিয়া আৰু নাই। বৰ্তমান আবণ্টন সৰ্বোচ্চ নিবিদাৰ ভিত্তিত হয়, ব্যক্তিগত বিবেচনা বা প্ৰভাৱৰ ভিত্তিত নহয়। প্ৰায় ৭২৫টা খনিজ ব্লক নিলাম কৰা হৈছে আৰু ১০৫টা কাৰ্যক্ষম হৈছে। একেদৰে, ১৪১খন কয়লা খনি সফলভাৱে নিলাম কৰা হৈছে, যাৰ ভিতৰত ২৩খন কাৰ্যক্ষম।

নিলাম প্ৰক্ৰিয়াই ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ (PSUs), ক্ষুদ্ৰ, সৰু আৰু মজলীয়া উদ্যোগ (MSMEs), ষ্টাৰ্টআপ, ভাৰতীয় কোম্পানী আৰু বিশ্বজনীন কোম্পানীসমূহক সমান সুযোগ প্ৰদান কৰে। নিলাম কৰা ৭২৫টা গুৰুত্বপূৰ্ণ খনিজ ব্লকৰ ভিতৰত ৩০০জন অনন্য নিবিদাকাৰী আছে। আৰু দেশৰ মুঠ কাৰ্যক্ষম খনিৰ ভিতৰত ৩৩৭টা অনন্য কোম্পানীৰ খনি লীজ আছে। যদি পুৰণি আৰু অনিশ্চিত কৰ দাবীসমূহ পশ্চাদমুখীভাৱে বা একেলগে আৰোপ কৰা হয়, তেন্তে ই তীখা, চিমেণ্ট, এলুমিনিয়াম আৰু শক্তিৰ দৰে খণ্ডসমূহত গুৰুতৰ প্ৰভাৱ পেলাব পাৰে। ইয়াৰ প্ৰভাৱ অৱশেষত আন্তঃগাঁথনি, গৃহ নিৰ্মাণ, বিদ্যুৎ আৰু অন্যান্য অত্যাৱশ্যকীয় সামগ্ৰী আৰু সেৱাৰ অধিক ব্যয়ৰ জৰিয়তে সাধাৰণ নাগৰিকৰ ওপৰত পৰিব। আইনখনে ৰাজ্যৰ কোষাগাৰৰ পৰা কোনো কৰ্প’ৰেশ্যনলৈ ধন স্থানান্তৰ নকৰে আৰু কাৰো বকেয়া ধন ৰেহাই নিদিয়ে। ই কেৱল খনি খণ্ড আৰু বহল অৰ্থনীতিত বিৰূপ প্ৰভাৱ পেলাব পৰা আদায়সমূহ নিয়ন্ত্ৰণ কৰিবলৈ এক স্পষ্ট আইনী গাঁথনি প্ৰদান কৰে। ইয়াৰ উদ্দেশ্য হৈছে গোচৰ-বিবাদ হ্ৰাস কৰা, নীতিৰ নিশ্চিততা প্ৰদান কৰা আৰু এক সুস্থিৰ আৰু প্ৰতিযোগিতামূলক খনি খণ্ড সৃষ্টি কৰা, যাতে উদ্যোগ আৰু দেশ দুয়োটাই বিকাশ লাভ কৰিব পাৰে।

প্ৰশ্নঃ ২০২৬ চনৰ সংশোধনী আইনে ক্ষুদ্ৰ খনিজসমূহৰ ক্ষেত্ৰতো প্ৰযোজ্য হয়নে?

নহয়। খনি আৰু খনিজ (উন্নয়ন আৰু নিয়ন্ত্ৰণ) সংশোধনী আইন, ২০২৬-এ ৰাজ্য চৰকাৰসমূহে একচেটিয়াভাৱে নিয়ন্ত্ৰণ আৰু পৰিচালনা কৰা ক্ষুদ্ৰ খনিজসমূহত কোনো প্ৰভাৱ নেপেলায়। প্ৰায় ৫০টা ক্ষুদ্ৰ খনিজ এই শ্ৰেণীৰ অন্তৰ্গত, যাৰ ভিতৰত বালি, শিলগুটি, মাটি, চিলিকা, গ্ৰেনাইট, মাৰ্বল, জিপছাম, লেটাৰাইট আৰু অন্যান্য অন্তৰ্ভুক্ত। আইনখনে এই ক্ষুদ্ৰ খনিজসমূহ নিয়ন্ত্ৰণ, প্ৰশাসন বা কৰ আৰোপ কৰাৰ ক্ষেত্ৰত ৰাজ্য চৰকাৰসমূহৰ ক্ষমতা সলনি নকৰে। সেয়েহে, এনে ক্ষুদ্ৰ খনিজসমূহৰ ওপৰত ৰাজ্যসমূহৰ বৰ্তমানৰ নিয়ামক আৰু বিত্তীয় ক্ষমতা অপৰিৱৰ্তিত হৈ থাকে।

তথ্যসূত্ৰসমূহ

কয়লা মন্ত্ৰালয়

খনি মন্ত্ৰালয়

pdf চাবলৈ ইয়াত ক্লিক কৰক

****

পিআইবি গৱেষণা

RR