पत्र सूचना कार्यालय

ಡೇಟಾ ಸಾರ್ವಭೌಮತ್ವಕ್ಕಾಗಿ ಕ್ಲೌಡ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಬಿತ್ತನೆ

ಭಾರತದ ಡಿಜಿಟಲ್ ರೂಪಾಂತರವು ಆಡಳಿತ, ವಾಣಿಜ್ಯ, ಸಂವಹನ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವೆಗಳಾದ್ಯಂತ ಅಭೂತಪೂರ್ವ ಪ್ರಮಾಣದ ಡೇಟಾವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತಿದೆ. ದೇಶದ ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಚಂದಾದಾರರ ಸಂಖ್ಯೆಯು ಮಾರ್ಚ್ 2026 ರಲ್ಲಿ 1,092.79 ಮಿಲಿಯನ್‌ಗೆ (109.27 ಕೋಟಿ) ತಲುಪಿದೆ. ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಡಿಜಿಟಲ್ ಅಳವಡಿಕೆಯು ಹೆಚ್ಚಿನ ಡೇಟಾ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಸಹ ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತಿದೆ, ಪ್ರತಿ ಚಂದಾದಾರರ ಸರಾಸರಿ ವೈರ್‌ಲೆಸ್ ಡೇಟಾ ಬಳಕೆಯು ತಿಂಗಳಿಗೆ 25.51 ಜಿಬಿ ಗೆ ತಲುಪಿದೆ. 2025–26 ರ ಹಣಕಾಸು ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು ವೈರ್‌ಲೆಸ್ ಡೇಟಾ ಬಳಕೆಯು 285,376 ಪೆಟಾಬೈಟ್‌ಗಳಿಗೆ ಏರಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ಡಿಜಿಟಲ್ ಪಾವತಿಗಳು ವಹಿವಾಟು ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತವೆ, ಆನ್‌ಲೈನ್ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವೆಗಳು ಡಿಜಿಟಲ್ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆಯ (ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್‌ಗಳು ಅಪಾರ ಪ್ರಮಾಣದ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುತ್ತವೆ ಹಾಗೂ ಸಂಸ್ಕರಿಸುತ್ತವೆ. ಈ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಡೇಟಾವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ದಕ್ಷತೆಯಿಂದ ಸಂಗ್ರಹಿಸಲು, ಸಂಸ್ಕರಿಸಲು ಮತ್ತು ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಸುರಕ್ಷಿತ, ಅಳೆಯಬಹುದಾದ ಮತ್ತು ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಅಗತ್ಯವಿದೆ.

ಈ ಅಗತ್ಯತೆಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸಲು ಕೇವಲ ಸಂಗ್ರಹಣಾ ಸ್ಥಳಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನದ್ದು ಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಸಂಸ್ಕರಿಸಲು, ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್‌ಗಳನ್ನು ಚಲಾಯಿಸಲು ಮತ್ತು ಡಿಜಿಟಲ್ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹವಾಗಿ ತಲುಪಿಸಲು ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವೂ ಅಗತ್ಯವಿದೆ. ಭೌತಿಕ ಸರ್ವರ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಉಪಕರಣಗಳನ್ನು ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸುವುದು ದುಬಾರಿಯಾಗಬಹುದು ಮತ್ತು ವಿಸ್ತರಿಸುವುದು ಕಷ್ಟಕರವಾಗಬಹುದು. ಕ್ಲೌಡ್ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ ಅಗತ್ಯವಿದ್ದಾಗಲೆಲ್ಲಾ ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಮೂಲಕ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವ ಮೂಲಕ ಈ ಸವಾಲನ್ನು ಪರಿಹರಿಸುತ್ತದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಕ್ಲೌಡ್ ಸೇವೆಗಳ ಮೇಲಿನ ಅವಲಂಬನೆ ಬೆಳೆದಂತೆ, ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಅದರ ಸಂಗ್ರಹಣೆ ಹಾಗೂ ಸಂಸ್ಕರಣೆಯ ಮೇಲೆ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಹೆಚ್ಚು ಮುಖ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ದೇಶೀಯ ಕ್ಲೌಡ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸುವುದು ನಿರ್ಣಾಯಕ ಡಿಜಿಟಲ್ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ ಮೇಲಿನ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವ ಮೂಲಕ 'ಡೇಟಾ ಸಾರ್ವಭೌಮತ್ವ'ವನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತದೆ.

ಕ್ಲೌಡ್ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ ಬಳಕೆದಾರರಿಗೆ ಡೇಟಾ ಸಂಗ್ರಹಣೆ, ಸರ್ವರ್‌ಗಳು, ತಂತ್ರಾಂಶ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕರಣಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಮೂಲಕ ಪ್ರವೇಶಿಸಲು ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ. ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಸರ್ವರ್‌ಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಿ ನಿರ್ವಹಿಸುವ ಬದಲಿಗೆ, ಅಗತ್ಯಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಈ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಗೂಗಲ್ ಡ್ರೈವ್ ಬಳಕೆದಾರರಿಗೆ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಆನ್‌ಲೈನ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಲು ಮತ್ತು ಅವುಗಳನ್ನು ಬಹು ಸಾಧನಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸಲು ಅವಕಾಶ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಅದೇ ರೀತಿ, ಸರ್ಕಾರಿ ಇಲಾಖೆಯು ಎಲ್ಲಾ ಅಗತ್ಯ ಉಪಕರಣಗಳನ್ನು ತಾನೇ ನಿರ್ವಹಿಸುವ ಬದಲಿಗೆ ತನ್ನ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಡೇಟಾಬೇಸ್‌ಗಳನ್ನು ಕ್ಲೌಡ್ ವೇದಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಹೋಸ್ಟ್ ಮಾಡಬಹುದು. ಸೂಕ್ತ ಭದ್ರತಾ ಕ್ರಮಗಳು ಮತ್ತು ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಚೌಕಟ್ಟುಗಳ ಬೆಂಬಲವಿದ್ದಾಗ, ದೇಶೀಯ ಕ್ಲೌಡ್ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯವು ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಮಾಹಿತಿಯ ಮೇಲಿನ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವೆಗಳು, ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಭಾರತದ ತಾಂತ್ರಿಕ ಸ್ವಾವಲಂಬನೆಯನ್ನು ಸಹ ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತದೆ.

ಕ್ಲೌಡ್ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್‌ನ ಮುಖ್ಯ ಪ್ರಯೋಜನಗಳು

ಕ್ಲೌಡ್ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ ಡಿಜಿಟಲ್ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಸುಲಭವಾಗಿ ಲಭ್ಯವಾಗುವಂತೆ, ನಮ್ಯವಾಗಿ ಮತ್ತು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ಹಲವು ಪ್ರಯೋಜನಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಭೌತಿಕ ಸರ್ವರ್‌ಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸುವ ಮತ್ತು ನಿರ್ವಹಿಸುವ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ಸೀಮಿತಗೊಳಿಸುವ ಮೂಲಕ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ.

ಸರ್ವರ್ ಕೊಠಡಿಯು ಡೇಟಾವನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುವ ಮತ್ತು ಡಿಜಿಟಲ್ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಚಾಲನೆ ಮಾಡುವ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಮೀಸಲಾದ ಸ್ಥಳವಾಗಿದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಶಾಲೆಯೊಂದು ತನ್ನದೇ ಆದ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯದಲ್ಲಿ ಹೂಡಿಕೆ ಮಾಡುವ ಬದಲಿಗೆ ಕ್ಲೌಡ್ ವೇದಿಕೆಯಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಬಹುದು.

ಇದು ದೀರ್ಘವಾದ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಸಿದ್ಧತೆಯಿಲ್ಲದೆ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲು ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡುವ ಮೂಲಕ ಡಿಜಿಟಲ್ ಸೇವೆಗಳು ಮತ್ತು ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್‌ಗಳ ಕ್ಷಿಪ್ರ ನಿಯೋಜನೆಯನ್ನು ಸಕ್ರಿಯಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಆಸ್ಪತ್ರೆಯು ತನ್ನದೇ ಆದ ಸರ್ವರ್‌ಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸದೆಯೇ ಆನ್‌ಲೈನ್ ಅಪಾಯಿಂಟ್‌ಮೆಂಟ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಬಹುದು.

ಕ್ಲೌಡ್ ವೇದಿಕೆಗಳು ಸುಲಭ ಅಳೆಯಬಹುದಾದ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಸಹ ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ, ಇದು ಬೇಡಿಕೆಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ಸರಿದೂಗಿಸಲು ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಆನ್‌ಲೈನ್ ಪರೀಕ್ಷಾ ಪೋರ್ಟಲ್ ತನ್ನ ನೋಂದಣಿ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಬಹುದು ಮತ್ತು ನಂತರ ಅವುಗಳನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಬಹುದು.

ವಿವಿಧ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿರುವ ಬಳಕೆದಾರರಿಗೆ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಲು ಮತ್ತು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಲು ಅವಕಾಶ ನೀಡುವ ಮೂಲಕ ಕ್ಲೌಡ್ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ ಉತ್ತಮ ಸಹಯೋಗವನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಸಂಶೋಧನಾ ಯೋಜನೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಬಹುದು, ಅಧ್ಯಯನ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು ಮತ್ತು ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಆನ್‌ಲೈನ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಂಪಾದಿಸಬಹುದು.

ಕ್ಲೌಡ್ ವೇದಿಕೆಗಳು ಡೇಟಾ ಬ್ಯಾಕಪ್ ಮತ್ತು ಮರುಪಡೆಯುವಿಕೆಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುತ್ತವೆ, ಇದು ಆಕಸ್ಮಿಕವಾಗಿ ಡೇಟಾ ಅಳಿಸಿಹೋದಾಗ, ಉಪಕರಣಗಳ ವೈಫಲ್ಯವಾದಾಗ ಅಥವಾ ಇತರ ತಡೆಗೋಡೆಗಳು ಉಂಟಾದಾಗ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆಯಲು ಬಳಕೆದಾರರಿಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ತಾಂತ್ರಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ವಿಫಲವಾದ ನಂತರ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯು ಬ್ಯಾಕಪ್ ಮಾಡಲಾದ ರೋಗಿಗಳ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಮರುಸ್ಥಾಪಿಸಬಹುದು.

ಈ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಗಳು ಅನಿರೀಕ್ಷಿತ ಅಡಚಣೆಗಳ ನಂತರ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಕಾರ್ಯಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ತ್ವರಿತವಾಗಿ ಪುನರಾರಂಭಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ಸೇವಾ ನಿರಂತರತೆಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುತ್ತವೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಆನ್‌ಲೈನ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಸೇವೆಯ ತನ್ನ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯದಲ್ಲಿ ತಾಂತ್ರಿಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಎದುರಾದಾಗ ಬ್ಯಾಕಪ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೆ ತಕ್ಷಣವೇ ಬದಲಾಯಿಸಬಹುದು.

ಕ್ಲೌಡ್ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ ಡಿಜಿಟಲ್ ದಾಖಲೆಗಳ ಸಂಗ್ರಹಣೆ, ಸಂಘಟನೆ ಮತ್ತು ಮರುಪಡೆಯುವಿಕೆಯನ್ನು ಸರಳೀಕರಿಸುವ ಮೂಲಕ ಸಮರ್ಥ ಡೇಟಾ ನಿರ್ವಹಣೆಯನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಇ-ಕಾಮರ್ಸ್ ವ್ಯವಹಾರವು ಒಂದೇ ಕ್ಲೌಡ್-ಆಧಾರಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಮೂಲಕ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಮಾಹಿತಿ, ಗ್ರಾಹಕರ ಆರ್ಡರ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ದಾಸ್ತಾನು ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಸರಳವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸಬಹುದು.

ಕ್ಲೌಡ್ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್‌ನ ಮೂಲಭೂತ ತತ್ವಗಳನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು

ಕ್ಲೌಡ್ ಮಾದರಿಗಳ ಪ್ರಕಾರಗಳು

ಕ್ಲೌಡ್ ಮಾದರಿಗಳು ಕ್ಲೌಡ್ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯವು ಎಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯಾಚರಿಸುತ್ತದೆ, ಅದನ್ನು ಯಾರು ಬಳಸಬಹುದು ಮತ್ತು ಒಂದು ಸಂಸ್ಥೆಯು ಅದರ ಮೇಲೆ ಎಷ್ಟರಮಟ್ಟಿಗೆ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತವೆ. ಸಾರ್ವಜನಿಕ, ಖಾಸಗಿ ಮತ್ತು ಹೈಬ್ರಿಡ್  ಕ್ಲೌಡ್‌ಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಚರ್ಚಿಸಲಾಗುವ ಮೂರು ಪ್ರಮುಖ ಮಾದರಿಗಳಾಗಿವೆ.

ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕ್ಲೌಡ್ ತೃತೀಯ ಪೂರೈಕೆದಾರರು ಒದಗಿಸುವ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯವನ್ನು ಬಳಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಇದನ್ನು ಬಹು ಗ್ರಾಹಕರು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಒಂದು ವಾಣಿಜ್ಯ/ವೀಡಿಯೊ-ಸ್ಟ್ರೀಮಿಂಗ್ ಕಂಪನಿಯು ಹಂಚಿಕೆಯ ಸರ್ವರ್‌ಗಳಿಂದ ಲಕ್ಷಾಂತರ ವೀಕ್ಷಕರಿಗೆ ಸೇವೆಯನ್ನು ತಲುಪಿಸುತ್ತದೆ.

ಖಾಸಗಿ ಕ್ಲೌಡ್ ತನ್ನ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯವನ್ನು ಒಂದೇ ಸಂಸ್ಥೆಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮೀಸಲಿಡುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ರಾಜ್ಯದ ಖಜಾನೆ ಕಚೇರಿಯು ಹೆಚ್ಚಿನ ಭದ್ರತಾ ನಿಯಂತ್ರಣದೊಂದಿಗೆ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಲು ತನ್ನ ಪಾವತಿ ಮತ್ತು ಖಾತೆಗಳ ಡೇಟಾವನ್ನು ಖಾಸಗಿ ಕ್ಲೌಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಇರಿಸುತ್ತದೆ.

ಹೈಬ್ರಿಡ್ ಕ್ಲೌಡ್ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಮತ್ತು ಖಾಸಗಿ ಕ್ಲೌಡ್ ವಾತಾವರಣಗಳನ್ನು ಸಂಯೋಜಿಸುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಮಹಾನಗರ ಪಾಲಿಕೆಯೊಂದು ತನ್ನ ಆಸ್ತಿ ತೆರಿಗೆ ಪಾವತಿ ಪೋರ್ಟಲ್ ಅನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕ್ಲೌಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ನಾಗರಿಕರ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಖಾಸಗಿ ಕ್ಲೌಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಇರಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಮಾದರಿಗಳ ಆಯ್ಕೆಯು ಸಂಸ್ಥೆಯ ಭದ್ರತೆ, ವೆಚ್ಚ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ಅಗತ್ಯತೆಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿರುತ್ತದೆ.

ವಿವಿಧ ಕ್ಲೌಡ್ ಸೇವೆಗಳು

ಕ್ಲೌಡ್ ಸೇವೆಗಳು ಡಿಜಿಟಲ್ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯವನ್ನು ಬಾಡಿಗೆಗೆ ಪಡೆಯುವುದರಿಂದ ಹಿಡಿದು ಸಿದ್ಧ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್‌ಗಳನ್ನು ಬಳಸುವವರೆಗೆ ವಿವಿಧ ಹಂತದ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ ಬೆಂಬಲವನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ. ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಸೇವೆ, ವೇದಿಕೆ ಸೇವೆ, ತಂತ್ರಾಂಶ ಸೇವೆ ಮತ್ತು ಸರ್ವರ್‌ರಹಿತ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ ಎಂಬ ನಾಲ್ಕು ಪ್ರಮುಖ ವಿಭಾಗಗಳು ಇದರಲ್ಲಿವೆ. ಇವು ಒಂದರ ಮೇಲೊಂದು ಹಂತವಾಗಿ ನಿರ್ಮಾಣಗೊಳ್ಳುವುದರಿಂದ ಇವುಗಳನ್ನು ಕ್ಲೌಡ್ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್‌ನ "ಸ್ಟಾಕ್" ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಸೇವೆ ಬಳಕೆದಾರರಿಗೆ ಭೌತಿಕ ಉಪಕರಣಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸುವ ಬದಲು ವರ್ಚುವಲ್ ಸರ್ವರ್‌ಗಳು, ಡೇಟಾ ಸಂಗ್ರಹಣೆ ಮತ್ತು ನೆಟ್‌ವರ್ಕ್‌ಗಳಂತಹ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ಬಾಡಿಗೆಗೆ ಪಡೆಯಲು ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಆನ್‌ಲೈನ್ ಚಿಲ್ಲರೆ ವ್ಯಾಪಾರಿಯೊಬ್ಬರು ತಮ್ಮ ವೆಬ್‌ಸೈಟ್ ಅನ್ನು ಹೋಸ್ಟ್ ಮಾಡಲು ಕ್ಲೌಡ್ ಸರ್ವರ್‌ಗಳನ್ನು ಲೀಸ್‌ಗೆ ಪಡೆಯಬಹುದು ಮತ್ತು ಹಬ್ಬದ ಮಾರಾಟದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಗ್ರಾಹಕರ ದಟ್ಟಣೆಯನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಬಹುದು.

ವೇದಿಕೆ ಸೇವೆ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸುವವರಿಗೆ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುವ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲದೇ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್‌ಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲು, ಪರೀಕ್ಷಿಸಲು ಮತ್ತು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲು ಉಪಕರಣಗಳೊಂದಿಗೆ ವೇದಿಕೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಮೊಬೈಲ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸುತ್ತಿರುವ ತಂಡವು ತನ್ನ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್ ಅನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲು ಮತ್ತು ಪರೀಕ್ಷಿಸಲು ಕ್ಲೌಡ್ ವೇದಿಕೆಯನ್ನು ಬಳಸಬಹುದು.

ತಂತ್ರಾಂಶ ಸೇವೆ ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಮೂಲಕ ತಕ್ಷಣ ಬಳಸಬಹುದಾದ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್ ಅನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ, ಹಾಗೂ ಸೇವಾ ಪೂರೈಕೆದಾರರೇ ಇದರ ನವೀಕರಣಗಳು ಮತ್ತು ನಿರ್ವಹಣೆಯನ್ನು ವಹಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ವೀಡಿಯೊ ಕಾನ್ಫರೆನ್ಸಿಂಗ್‌ಗಾಗಿ ಜೂಮ್, ಗ್ರಾಹಕ ಸಂಬಂಧ ನಿರ್ವಹಣೆಗಾಗಿ ಸೇಲ್ಸ್‌ಫೋರ್ಸ್ ಮತ್ತು ಆನ್‌ಲೈನ್ ಫೈಲ್ ಸಂಗ್ರಹಣೆ ಹಾಗೂ ಹಂಚಿಕೆಗಾಗಿ ಡ್ರಾಪ್‌ಬಾಕ್ಸ್ ಇವುಗಳಿಗೆ ಉದಾಹರಣೆಗಳಾಗಿವೆ.

ಸರ್ವರ್‌ರಹಿತ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸುವವರಿಗೆ ಸರ್ವರ್‌ಗಳನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸದೆ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಚಲಾಯಿಸಲು ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ. ಕ್ಲೌಡ್ ಪೂರೈಕೆದಾರರೇ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಅಗತ್ಯವಿದ್ದಾಗ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ಹಂಚಿಕೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಗ್ರಾಹಕರೊಬ್ಬರು ಖರೀದಿಯನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದ ತಕ್ಷಣ ಆನ್‌ಲೈನ್ ಶಾಪಿಂಗ್ ವೇದಿಕೆಯು ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತವಾಗಿ ಆರ್ಡರ್ ಅನ್ನು ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗೊಳಿಸಬಹುದು. ಸರ್ವರ್‌ರಹಿತ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ ಎಂದು ಹೆಸರಿದ್ದರೂ ಸಹ, ಇದು ಸರ್ವರ್‌ಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತದೆ; ಆದರೆ ಡೆವಲಪರ್ ಪರವಾಗಿ ಪೂರೈಕೆದಾರರು ಅವುಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಸ್ವದೇಶಿ ಕ್ಲೌಡ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ನಿಯೋಜನೆಯಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಪ್ರಗತಿ

ಭಾರತವು ಡಿಜಿಟಲ್ ಆಡಳಿತ, ಡೇಟಾ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ಉದಯೋನ್ಮುಖ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳಿಗೆ ಬೆಂಬಲ ನೀಡಲು ತನ್ನ ದೇಶೀಯ ಕ್ಲೌಡ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುತ್ತಿದೆ. ಸರ್ಕಾರವು ಹಂಚಿಕೆಯ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತಿದೆ, ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹ ಕ್ಲೌಡ್ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರುತ್ತಿದೆ ಮತ್ತು ಸ್ವದೇಶಿ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಗಳನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುತ್ತಿದೆ.

ಮೇಘರಾಜ್ ಮತ್ತು ಮೇಘರಾಜ್ 2.0: ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ಕ್ಲೌಡ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆ

ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ಕ್ಲೌಡ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾದ 'ಮೇಘರಾಜ್' ಅನ್ನು ಇ-ಆಡಳಿತವನ್ನು ಚುರುಕುಗೊಳಿಸಲು ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಐಸಿಟಿ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಸರಿದೂಗಿಸಲು ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ಸ್ ಮತ್ತು ಮಾಹಿತಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಸಚಿವಾಲಯವು 2014 ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು. 'ಮೇಘರಾಜ್ 2.0' ಈ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ಲೌಡ್ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ ಉಪಕ್ರಮದ ಎರಡನೇ ತಲೆಮಾರಿನ ಆವೃತ್ತಿಯಾಗಿದ್ದು, ದೇಶದ 'ಡಿಜಿಟಲ್ ಇಂಡಿಯಾ' ದ್ಯೇಯೋದ್ದೇಶಕ್ಕೆ ಸುರಕ್ಷಿತ ಡಿಜಿಟಲ್ ಅಡಿಪಾಯವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ವಿಕೇಂದ್ರೀಕೃತ ಕ್ಲೌಡ್ ವಿನ್ಯಾಸದ ಮೂಲಕ ನಮ್ಯವಾದ IaaS, PaaS ಮತ್ತು SaaS ಮಾದರಿಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವ ಮೂಲಕ, ಸರ್ಕಾರಿ ಇಲಾಖೆಗಳು ತಮ್ಮ ಅಗತ್ಯಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಡಿಜಿಟಲ್ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್‌ಗಳನ್ನು ಕ್ಷಿಪ್ರವಾಗಿ ನಿಯೋಜಿಸಲು ಇದು ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ.

ಕಳೆದ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಅತ್ಯಂತ ವೇಗವಾಗಿ ವಿಸ್ತರಿಸಿದೆ. ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2026 ರ ವೇಳೆಗೆ, 2,330 ಸರ್ಕಾರಿ ಇಲಾಖೆಗಳು ಇದನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿವೆ. ಇಂದು, ಮೇಘರಾಜ್ 2.0 ಡಿಜಿಲಾಕರ್, ಮೈಗೋವ್, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನ ಪೋರ್ಟಲ್ ಹಾಗೂ ಅಂಚೆ ಇಲಾಖೆಯ 'ಅಡ್ವಾನ್ಸ್ಡ್ ಪೋಸ್ಟಲ್ ಟೆಕ್ನಾಲಜಿ' ಸೇರಿದಂತೆ ಭಾರತದ ಪ್ರಮುಖ ಡಿಜಿಟಲ್ ವೇದಿಕೆಗಳನ್ನು ನಡೆಸಲು ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಅತ್ಯಂತ ಸುರಕ್ಷಿತ ಮತ್ತು ಎಐ-ಸಜ್ಜಿತ ಹೋಸ್ಟಿಂಗ್ ಬೆಂಬಲವನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಭಾರತದ ಡಿಜಿಟಲ್ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಗಳ ಕುರಿತು ಇನ್ನಷ್ಟು ಓದಲು ಇಲ್ಲಿ ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿ: ಭಾರತದ ಡಿಜಿಟಲ್ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ

ಭಾರತದ ಕ್ಲೌಡ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಕಂಬವಾಗಿ ಡಾಟಾ ಸೆಂಟರ್‌ಗಳು

ಡಾಟಾ ಸೆಂಟರ್‌ಗಳು ಕ್ಲೌಡ್ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್‌ಗೆ ಶಕ್ತಿ ನೀಡುವ ಸರ್ವರ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಗ್ರಹಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಡಿಜಿಟಲ್ ಸೇವೆಗಳು ಮತ್ತು ಎಐ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್‌ಗಾಗಿ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಬೇಡಿಕೆಯಿಂದಾಗಿ ಭಾರತದ ಡಾಟಾ ಸೆಂಟರ್ ಕ್ಷೇತ್ರವು ಹೆಚ್ಚಿನ ವೇಗವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದೆ. ಆಗಸ್ಟ್ 2026 ರ ವೇಳೆಗೆ, ಭಾರತದ ಡಾಟಾ ಸೆಂಟರ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವು 1.57 ಗಿಗಾವಾಟ್ ತಲುಪಿದ್ದು, 2030 ರ ವೇಳೆಗೆ ಸುಮಾರು 8 ಗಿಗಾವಾಟ್‌ಗೆ ಬೆಳೆಯುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ. ಈ ಕ್ಷೇತ್ರವು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಮುಂಬೈ, ನವಿ ಮುಂಬೈ, ಚೆನ್ನೈ, ಹೈದರಾಬಾದ್, ಬೆಂಗಳೂರು, ದೆಹಲಿ-ಎನ್‌ಸಿಆರ್ ಮತ್ತು ಜಾಮ‌ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾಗಿದೆ. ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶ, ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶ, ಛತ್ತೀಸ್‌ಗಢ ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳದಲ್ಲೂ ಉದಯೋನ್ಮುಖ ಡಾಟಾ ಸೆಂಟರ್ ಹಬ್‌ಗಳು ವೇಗವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿವೆ. ಈ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ಪೂರೈಸಲು ಭಾರಿ ಬಂಡವಾಳದ ಅಗತ್ಯವಿದ್ದು, ಈ ಕ್ಷೇತ್ರವು ಪ್ರಸ್ತುತ ಪ್ರಗತಿಯಲ್ಲಿರುವ ಸುಮಾರು 70 ಬಿಲಿಯನ್ ಅಮೆರಿಕನ್ ಡಾಲರ್ ಹೂಡಿಕೆಯನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸುತ್ತಿದೆ, ಹಾಗೂ ಹೆಚ್ಚುವರಿಯಾಗಿ 90 ಬಿಲಿಯನ್ ಅಮೆರಿಕನ್ ಡಾಲರ್ ಮೌಲ್ಯದ ಯೋಜನೆಗಳು ಘೋಷಣೆಯಾಗಿವೆ. ಈ ಹೂಡಿಕೆಗಳು ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಮತ್ತು ಭಾರತದ ದೇಶೀಯ ಕ್ಲೌಡ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಗಳನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ. ಭಾರತದಲ್ಲಿನ ಡಾಟಾ ಸೆಂಟರ್‌ಗಳ ಕುರಿತು ಇನ್ನಷ್ಟು ಓದಲು ಇಲ್ಲಿ ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿ: ಭಾರತದ ದಂತ್ತಾಂಶ ಕೇಂದ್ರಗಳು

ಇಂಡಿಯಾಎಐ ಮಿಷನ್ — ಎಐ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ ಪ್ರವೇಶವನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕಗೊಳಿಸುವುದು

ಕ್ಲೌಡ್ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯವು ಸಂಶೋಧಕರು ಮತ್ತು ಸ್ಟಾರ್ಟ್‌ಅಪ್‌ಗಳಿಗೆ ಎಐ  ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್‌ಗಳನ್ನು ನಿಯೋಜಿಸಲು ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ₹10,371.92 ಕೋಟಿ ವೆಚ್ಚದಲ್ಲಿ ಅನುಮೋದಿಸಲಾದಇಂಡಿಯಾಎಐ ಮಿಷನ್, ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ ಪ್ರವೇಶವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತಿದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯ ಎಐಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ ಸೌಲಭ್ಯಕ್ಕಾಗಿ 45,000 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಗ್ರಾಫಿಕ್ಸ್ ಪ್ರೊಸೆಸಿಂಗ್ ಯೂನಿಟ್‌ಗಳನ್ನು ಸೇರ್ಪಡೆಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳು ಭಾರತೀಯ ಸ್ಟಾರ್ಟ್‌ಅಪ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ಎಐ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗಾಗಿ ಕೈಗೆಟುಕುವ ಬೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ, ಇದರಿಂದಾಗಿ ಮೀಸಲಾದ ಉಪಕರಣಗಳ ಮೇಲಿನ ಹೂಡಿಕೆಯ ಅಗತ್ಯತೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರ ಬಗ್ಗೆ ಇನ್ನಷ್ಟು ಓದಲು ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿ: ಎಐ ನೊಂದಿಗೆ ಭಾರತವನ್ನು ರೂಪಾಂತರಿಸುವುದು

ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕ್ಲೌಡ್ ಅಳವಡಿಕೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವ ನೀತಿಗಳು

ಸಂಘಟಿತ ನೀತಿ ಉಪಕ್ರಮಗಳು ಮತ್ತು ಉದ್ದೇಶಿತ ಹೂಡಿಕೆಗಳ ಮೂಲಕ ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕವಾದ ಡಿಜಿಟಲ್ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವುದರ ಮೇಲೆ ಭಾರತದ ಕ್ಲೌಡ್ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರವು ಗಮನ ಹರಿಸುತ್ತದೆ. ಉದಯೋನ್ಮುಖ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳು ಮತ್ತು ಡೇಟಾ-ಚಾಲಿತ ಸೇವೆಗಳಿಗೆ ಕ್ಲೌಡ್ ಮತ್ತು ದತ್ತಾಂಶ (ಡೇಟಾ) ಕೇಂದ್ರಗಳು ಅತ್ಯಂತ ನಿರ್ಣಾಯಕವಾಗಿವೆ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಿರುವ ಕೇಂದ್ರ ಬಜೆಟ್ 2026-27, ಭಾರತದ ಡಿಜಿಟಲ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವಲ್ಲಿ ಅವುಗಳ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಎತ್ತಿಹಿಡಿದಿದೆ. ಭಾರತದ ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ಡಿಜಿಟಲ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದರ ಜೊತೆಗೆ, ಕ್ಲೌಡ್ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್, ಎಐ ಮತ್ತು ಹೈಪರ್‌ಸ್ಕೇಲ್ ದತ್ತಾಂಶ ಕೇಂದ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಹೂಡಿಕೆಯನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಈ ಕ್ರಮಗಳು ಹೊಂದಿವೆ.

ಅದಲ್ಲದೆ, ಡಿಜಿಟಲ್ ವೈಯಕ್ತಿಕ ದತ್ತಾಂಶ ರಕ್ಷಣೆ ಕಾಯ್ದೆ, 2023 ವೈಯಕ್ತಿಕ ದತ್ತಾಂಶ ಸಂಸ್ಕರಣೆಗೆ ಸುರಕ್ಷತಾ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಗಡಿಯಾಚೆಗಿನ ದತ್ತಾಂಶ ವರ್ಗಾವಣೆಗೆ ಷರತ್ತುಗಳನ್ನು ವಿಧಿಸುತ್ತದೆ. ದತ್ತಾಂಶ ನಿವಾಸ ಮತ್ತು ಗಡಿಯಾಚೆಗಿನ ದತ್ತಾಂಶ ವರ್ಗಾವಣೆಯ ಮೇಲಿನ ನಿರ್ಬಂಧಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ನಿಬಂಧನೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಫಲಿಸುವಂತೆ, ಇದು ಸ್ಥಳೀಯ ದತ್ತಾಂಶ ಕೇಂದ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಕ್ಲೌಡ್ ಸೇವೆಗಳ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಸ್ಪಷ್ಟ ಬಳಕೆದಾರರ ಸಮ್ಮತಿ, ದತ್ತಾಂಶ ಟ್ರಸ್ಟಿಗಳ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ ಮತ್ತು ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ ದತ್ತಾಂಶ ಸಂಸ್ಕರಣಾ ಬಾಧ್ಯತೆಗಳ ಮೇಲಿನ ನಿಬಂಧನೆಗಳ ಮೂಲಕ ದತ್ತಾಂಶದ ಮೇಲೆ ಉತ್ತಮ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮತ್ತು ನಿಯಮಗಳ ಪಾಲನೆಯನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸುತ್ತದೆ.

ಭಾರತದ ಕ್ಲೌಡ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಮುಂದಿನ ಹಾದಿ

ಭಾರತದ ಕ್ಲೌಡ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಕ್ಷಿಪ್ರ ವಿಸ್ತರಣೆಗೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ದೇಶದ ಕ್ಲೌಡ್ ದತ್ತಾಂಶ (ಡೇಟಾ) ಸಾಮರ್ಥ್ಯವು 2030 ರ ವೇಳೆಗೆ ಸುಮಾರು 4–5 ಪಟ್ಟು ಬೆಳೆಯುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ. ಡಿಜಿಟಲ್ ಆಡಳಿತ, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವಾ ವಿತರಣೆ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ-ಚಾಲಿತ ವೇದಿಕೆಗಳಾದ್ಯಂತ ಕ್ಲೌಡ್ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯದ ಮೇಲಿನ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಅವಲಂಬನೆಯು ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತಿದೆ. ದತ್ತಾಂಶ ಕೇಂದ್ರಗಳಲ್ಲಿನ ಹೂಡಿಕೆಗಳು ದೇಶೀಯ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ವೃದ್ಧಿಸುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಉದ್ದೇಶಿತ ಕೌಶಲ್ಯ-ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಉಪಕ್ರಮಗಳು ಕ್ಲೌಡ್-ಧಾರಿತ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳಿಗೆ ಸಜ್ಜಾಗಿರುವ ಕಾರ್ಯಪಡೆಯನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತಿವೆ. ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ, ಈ ಕ್ರಮಗಳು ನಾವೀನ್ಯತೆಯನ್ನು ಪೋಷಿಸುತ್ತಿವೆ ಮತ್ತು ಕ್ಲೌಡ್ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ ಅನ್ನು ಭಾರತದ ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ಡಿಜಿಟಲ್ ರೂಪಾಂತರದ ಮೂಲಸ್ತಂಭವಾಗಿ ರೂಪಿಸುತ್ತಿವೆ.

References

Rajya Sabha

• https://sansad.in/getFile/annex/270/AU3892_NqLb9B.pdf?source=pqars

Ministry of Electronics and IT

• https://www.pib.gov.in/PressReleasePage.aspx?PRID=2202897&reg=3&lang=2
• https://ngc.gov.in/assets/media/Service-Catalogue-Meghraj-2.0_V4.pdf

• https://cloud.gov.in/user/
• https://www.ambud.meity.gov.in/empaneledCsp
• https://www.pib.gov.in/PressReleasePage.aspx?PRID=2225350&reg=3&lang=1
• https://www.pib.gov.in/PressReleasePage.aspx?PRID=2199413&reg=3&lang=1
• https://www.pib.gov.in/PressReleasePage.aspx?PRID=2221894&reg=3&lang=1
• https://www.pib.gov.in/PressReleasePage.aspx?PRID=2239614&reg=3&lang=1
• https://www.meity.gov.in/static/uploads/2026/03/a49a9e2bfb5bbd9057cf3efafda5b8d7.pdf
• https://www.pib.gov.in/PressReleasePage.aspx?PRID=2278453&reg=48&lang=1
• https://meity.dashboard.nic.in/Public/View/Dashboard.aspx
• https://ambud.meity.gov.in/assets/web_assets/manual/csp_empaneled_1789647065CSPs_Details_17092026.pdf

Ministry of Communications

• https://www.pib.gov.in/newsite/PrintRelease.aspx?relid=102979&reg=3&lang=2
• https://www.pib.gov.in/PressReleasePage.aspx?PRID=2158082&reg=3&lang=2
• https://www.pib.gov.in/PressReleasePage.aspx?PRID=2276780&reg=3&lang=1
• https://www.pib.gov.in/PressReleaseDetail.aspx?PRID=2319321&reg=6&lang=1

Ministry of Skill Development & Entrepreneurship

• https://dgt.gov.in/sites/default/files/2024-05/Sensitisation_DGT_Industry_Collaboration.pdf

NITI Aayog

• https://www.pib.gov.in/PressReleseDetailm.aspx?PRID=1759652&reg=3&lang=2

PIB Headquarters

• https://www.pib.gov.in/PressReleaseDetail.aspx?PRID=2227953&reg=6&lang=1

Network Readiness Index Report 2025

• https://download.networkreadinessindex.org/reports/countries/2025/india.pdf

NASSCOM

• https://community.nasscom.in/communities/cyber-security-privacy/navigating-new-data-frontiers-dpdp-act-and-future-cloud

Click to see pdf

*****