Security
নক্সালমুক্ত ভাৰত
সংহত কৌশলেৰে বাওঁপন্থী উগ্ৰবাদৰ অন্ত
Posted On:
19 JUN 2026 1:29PM
২০২৬ চনৰ ৩১ মাৰ্চত ভাৰতে এক ঐতিহাসিক মাইলৰ খুঁটি অৰ্জন কৰে। প্ৰায় ছয় দশক ধৰি হোৱা হিংসাৰ অন্তত দেশখন কাৰ্যকৰীভাৱে বাওঁপন্থী উগ্ৰবাদৰ পৰা মুক্ত হ’ল। এই কৃতিত্বই চৰকাৰৰ বাৰ বছৰীয়া স্থায়ী প্ৰচেষ্টাৰ শিখৰত উপনীত হৈছে। এই পৰিৱৰ্তনৰ পথ প্ৰদৰ্শক আছিল তিনিটা স্তম্ভ- বিশ্বাস, নিৰ্মাণ, জন কল্যাণ। এটা সৰ্বাত্মক কৌশলে নিৰ্ণায়ক নিৰাপত্তা কাৰ্যকলাপৰ সৈতে উন্নয়ন আৰু কল্যাণমূলক পদক্ষেপৰ সংমিশ্ৰণ ঘটালে। প্ৰযুক্তি-সক্ষম হস্তক্ষেপে চোৰাংচোৱা, চোৰাংচোৱাগিৰি আৰু সমন্বয়ক শক্তিশালী কৰিলে। পুনৰ্বাসন নীতিয়ে হাজাৰ হাজাৰ কেডাৰক আত্মসমৰ্পণ আৰু সমাজত পুনৰ যোগদান কৰিবলৈ উৎসাহিত কৰিলে। এই প্ৰচেষ্টাসমূহে আন্তঃগাঁথনি সম্প্ৰসাৰণ কৰাৰ লগতে ৰাজহুৱা সেৱাৰ সুবিধাৰ উন্নতি সাধন কৰিলে। এইসমূহে শাসন ব্যৱস্থাৰ ওপৰত আস্থা ঘূৰাই আনিলে আৰু গণতান্ত্ৰিক অংশগ্ৰহণ শক্তিশালী কৰিলে। আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ কথাটো হ’ল, এইসমূহে হিংসাৰ তীব্ৰ আৰু স্থায়ী সকলো মূল সূচকৰ হ্ৰাসৰ সৃষ্টি কৰিলে। নক্সালমুক্ত ভাৰতৰ সফলতাই স্থায়ী শান্তি আৰু উন্নয়নৰ বাবে চৰকাৰৰ দৃষ্টিভংগীৰ শক্তি প্ৰদৰ্শন কৰিলে।
শান্তি আৰু নিৰাপত্তাৰ নতুন যুগ
প্ৰায় ছয় দশক ধৰি ভাৰতে বাওঁপন্থী উগ্ৰবাদ(LWE)ৰ সৈতে যুঁজিছিল। এয়া কোনো দূৰৱৰ্তী বা কাল্পনিক প্ৰত্যাহ্বান নাছিল, বৰঞ্চ লাখ লাখ জনজাতীয় পৰিয়াল, পথ, বিদ্যালয় আৰু সৰ্বাংগীন উন্নয়নৰ বহল প্ৰতিশ্ৰুতিৰ পৰা বিচ্ছিন্ন গাঁৱৰ বাবে এক জীৱিত বাস্তৱ আছিল। ইয়াত হিংসা আছিল আৰু অনিশ্চয়তা দৈনন্দিন জীৱনৰ চিনাক্তকৰ্তা আছিল।
২০২৬ চনৰ ৩১ মাৰ্চত এই পৰিৱৰ্তন ঘটি ভাৰতৰ আভ্যন্তৰীণ নিৰাপত্তা যাত্ৰাত এক ঐতিহাসিক মাইলৰ খুঁটি হিচাপে পৰিগণিত হয় কাৰণ দেশখন নক্সালবাদৰ পৰা কাৰ্যকৰীভাৱে মুক্ত হৈছিল। ২০১৪ চনৰ মে’ মাহত যেতিয়া বৰ্তমানৰ চৰকাৰখনে কাৰ্যভাৰ গ্ৰহণ কৰিছিল, তেতিয়া ৰেড কৰিড’ৰটো আভ্যন্তৰীণ নিৰাপত্তাৰ অন্যতম গুৰুতৰ প্ৰত্যাহ্বান হৈয়েই আছিল। পূৰ্বৰ পদ্ধতিসমূহ বহুলাংশে খণ্ডিত আৰু পৰিঘটনা-চালিত আছিল, সমস্যাৰ গাঁথনিগত শিপাসমূহৰ সমাধান নকৰি লক্ষণসমূহ পৰিচালনা কৰা হৈছিল। ইয়াৰ সমাধানৰ বাবে পৰৱৰ্তী সময়ত অধিক ব্যাপক আৰু সংহত কৌশল গ্ৰহণ কৰা হৈছিল।
যোৱা ১২ বছৰত এই ৰূপান্তৰক বিশ্বাস, নিৰ্মাণ আৰু জন কল্যাণ- তিনিটা সংজ্ঞায়িত স্তম্ভৰ দ্বাৰা পৰিচালিত হৈছে। বিশ্বাসে শক্তিশালী নিৰাপত্তা কাৰ্যকলাপ, উন্নত আন্তঃসংস্থা সমন্বয়, গাঁথনিগত আত্মসমৰ্পণ আৰু পুনৰ্বাসনৰ কাঠামো আৰু স্থায়ী সম্প্ৰদায়ৰ প্ৰচাৰৰ জৰিয়তে আস্থা পুনৰুদ্ধাৰ কৰাত মনোনিৱেশ কৰিলে। নিৰ্মাণে ভৌতিক আৰু ডিজিটেল সংযোগ সম্প্ৰসাৰণ, দূৰৱৰ্তী অঞ্চলত শাসনৰ উপস্থিতি উন্নত কৰা আৰু আন্তঃগাঁথনি উন্নয়নৰ জৰিয়তে স্থায়ী অৰ্থনৈতিক সুযোগ সৃষ্টি কৰাত গুৰুত্ব আৰোপ কৰিলে। জন কল্যাণে মৰ্যাদা, কল্যাণমূলক প্ৰদান, সাংস্কৃতিক অন্তৰ্ভুক্তি আৰু ক্ষতিগ্ৰস্ত সম্প্ৰদায়সমূহক ৰাষ্ট্ৰীয় উন্নয়ন প্ৰক্ৰিয়াত মূলসুঁতিলৈ অনাক অগ্ৰাধিকাৰ দিলে।
প্ৰতিটো স্তম্ভই এটাই আনটোক শক্তিশালী কৰি তুলিলে। নিৰাপত্তাই উন্নয়নৰ বাবে স্থান সৃষ্টি কৰিলে। উন্নয়নে বিশ্বাস গভীৰ কৰি তুলিলে। বিশ্বাসে কল্যাণমূলক প্ৰদান ত্বৰান্বিত কৰিলে। ই কোনো ক্ৰম নাছিল; ই আছিল এক অবিচ্ছেদ্য প্ৰগতিৰ শৃংখল।
বিশ্বাস — ৰাষ্ট্ৰৰ প্ৰতি আস্থাৰ পুনৰুদ্ধাৰ
বিশ্বাসে দুৰ্বল আৰু দূৰত্বৰ অঞ্চলসমূহত শাসন ব্যৱস্থাৰ অবিৰত উপস্থিতিৰ জৰিয়তে মানুহৰ আস্থা পুনৰ স্থাপন কৰাত গুৰুত্ব আৰোপ কৰে। ইয়াৰ দ্বাৰা ফলপ্ৰসূ সঁহাৰি নিশ্চিত কৰিবলৈ নিৰাপত্তা সংস্থা আৰু শাসন প্ৰতিষ্ঠানসমূহৰ মাজত সমন্বয় শক্তিশালী কৰা হয়। এই পন্থাই সম্প্ৰদায় আৰু ৰাষ্ট্ৰ ব্যৱস্থাৰ মাজত দীৰ্ঘদিনীয়া ব্যৱধান দূৰ কৰিলে।
২০১৪ৰ পূৰ্বে হিংসাৰ চৰম পৰ্যায় আৰু ৰাজনৈতিক দূৰ্বলতা
মাওবাদী মতাদৰ্শ আৰু সশস্ত্ৰ বিপ্লৱৰ মতবাদৰ দ্বাৰা অনুপ্ৰাণিত হৈ ১৯৬৭ চনত পশ্চিম বংগৰ নক্সালবাৰী বিদ্ৰোহৰ পৰাই বাওঁপন্থী উগ্ৰবাদ(LWE) গঢ় লৈ উঠিছিল। ইয়াৰ নিৰ্দেশক নীতি আছিল সৰল আৰু হিংস্ৰ- বন্দুকৰ নলীৰ পৰা শক্তি প্ৰবাহিত হয় । প্ৰায় ৯২ শতাংশ নক্সালবাদীৰ অস্ত্ৰ-শস্ত্ৰ পোনপটীয়াকৈ আৰক্ষীৰ অস্ত্ৰভাণ্ডাৰৰ পৰা লুটপাত হৈছিল। সময়ৰ লগে লগে ২০০৪ চনত চিপিআই(মাওবাদী)ৰ অধীনত কেইবাটাও উগ্ৰপন্থী সংগঠন একত্ৰিত হৈ ভাৰতৰ আভ্যন্তৰীণ নিৰাপত্তাৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ প্ৰত্যাহ্বান হিচাপে পৰিগণিত হয়।
২০০৪ চনৰ পৰা ২০১৪ চনলৈকে এই দশকটো বাওঁপন্থী উগ্ৰবাদৰ ইতিহাসৰ আটাইতকৈ হিংসাত্মক দশকৰ ভিতৰত আছিল। ২০১০ চনত এই হিংসা শিখৰত উপনীত হয় আৰু এবছৰত ১৯৩৬টা ঘটনা আৰু ৭২০ জন সাধাৰণ নাগৰিকৰ মৃত্যু হয়। সম্পূৰ্ণ দশকটোত ১৭,৫৪২টা হিংসাত্মক ঘটনা, ১,৯১৩গৰাকী নিৰাপত্তা বাহিনীৰ মৃত্যু আৰু ৫,০১৯জন অসামৰিক লোকৰ মৃত্যু হৈছে ।
কোনো সু-সংগত ৰাষ্ট্ৰীয় নীতি নাছিল। ৰাজ্য চৰকাৰসমূহে বেলেগ বেলেগ স্তৰত কাম কৰিছিল। তেতিয়াও চৰকাৰে ২০০৯ চনত ৰাজহুৱাভাৱে স্বীকাৰ কৰিছিল যে নক্সালবাদ হৈছে ভাৰতৰ সন্মুখত থকা আভ্যন্তৰীণ নিৰাপত্তাৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ প্ৰত্যাহ্বান , যিটো ভৌগোলিক বিস্তাৰত কাশ্মীৰ আৰু উত্তৰ-পূবকো অতিক্ৰম কৰিছিল।
নীতি পৰিৱৰ্তন: সিঁচৰতি সঁহাৰিৰ পৰা ঐক্যবদ্ধ কৌশললৈ
প্ৰথম নিৰ্ণায়ক পদক্ষেপ ২০১৫ চনত বাওঁপন্থী উগ্ৰবাদক সম্বোধন কৰিবলৈ ৰাষ্ট্ৰীয় নীতি আৰু কাৰ্য পৰিকল্পনাৰ অনুমোদনৰ সৈতে আহিছিল। ইয়াৰ ফলত পূৰ্বৰ, তদৰ্থ পদ্ধতিৰ ঠাইত গাঁথনিগত, সমগ্ৰ চৰকাৰী কাঠামোৰ সৃষ্টি হ’ল। ই কেন্দ্ৰীয় সশস্ত্ৰ আৰক্ষী বাহিনী(CAPF) নিয়োগ কৰিছিল, বিশেষ প্ৰশিক্ষণ প্ৰদান কৰিছিল আৰু নিৰাপত্তা সম্পৰ্কীয় ব্যয়, বিশেষ আন্তঃগাঁথনি আঁচনি আৰু বিশেষ কেন্দ্ৰীয় সাহাৰ্য আঁচনিৰ জৰিয়তে ধন আবণ্টন দিছিল, একে সময়তে নিৰাপত্তাৰ সমান্তৰালভাৱে আৰ্থ-সামাজিক মূল কাৰণসমূহৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰা হৈছিল।
প্ৰথমবাৰৰ বাবে ভাৰতে বাওঁপন্থী উগ্ৰবাদ- সংলাপ, নিৰাপত্তা আৰু সমন্বয়ৰ বিৰুদ্ধে তিনিটা ধাৰাযুক্ত কৌশলৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি এক গাঁথনিগত আৰু ব্যাপক পদ্ধতি ৰূপায়ণ কৰে। চৰকাৰৰ সঁহাৰি গৃহ পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰালয়ৰ অধীনত অধিক কেন্দ্ৰীয়ভাৱে সমন্বিত কাঠামোৰ জৰিয়তে পৰিচালিত হৈছিল, যাৰ ফলত নীতি ৰূপায়ণৰ ক্ষেত্ৰত অধিক সংহতি আহিছিল।
ভাৰতক নক্সালবাদৰ ভয় আৰু হিংসাৰ পৰা মুক্ত কৰাৰ লক্ষ্য কেন্দ্ৰীভূত পৰিকল্পনা আৰু সমন্বিত কাৰ্যৰ জৰিয়তে লাভ কৰা হৈছিল। ২০২৪ চনৰ ২৪ আগষ্টত ভাৰত চৰকাৰে ২০২৬ চনৰ ৩১ মাৰ্চৰ ভিতৰত দেশখনক নক্সালমুক্ত কৰাৰ লক্ষ্য নিৰ্ধাৰণ কৰিছিল।নিৰাপত্তা অভিযান তীব্ৰতৰ, শক্তিশালী সমন্বয়, আন্তঃগাঁথনি সম্প্ৰসাৰণ আৰু উন্নয়নৰ প্ৰসাৰ ত্বৰান্বিত কৰাৰ জৰিয়তে নিৰ্ধাৰিত সময়ত লক্ষ্যত উপনীত হৈছিল।
সুৰক্ষা গ্ৰীড নিৰ্মাণ কৰা
চৰকাৰে পদ্ধতিগতভাৱে আন্তঃগাঁথনি সম্প্ৰসাৰণ, বিশেষ বাহিনী আৰু উন্নত কাৰ্য্কৰী সমন্বয়ৰ জৰিয়তে নক্সাল প্ৰভাৱিত অঞ্চলসমূহৰ নিৰাপত্তাৰ শূন্যতা পূৰণ কৰিছিল। এই সংহত পদ্ধতিয়ে সমগ্ৰ ৰেড কৰিড’ৰত ৰাষ্ট্ৰৰ উপস্থিতি, গতিশীলতা, চোৰাংচোৱাৰ বিনিময় আৰু বিদ্ৰোহ বিৰোধী ক্ষমতা বৃদ্ধি কৰিছিল।
২০১৪ চনৰ আগতে মাত্ৰ ৬৬ খন শক্তিশালী আৰক্ষী থানাৰ তুলনাত ৫৯৭ খন শক্তিশালী আৰক্ষী থানা নিৰ্মাণ কৰা হয়। ইয়াৰ উপৰিও যোৱা ৭ বছৰত নিৰাপত্তা গ্ৰীড কঠোৰ কৰিবলৈ, এলেকাৰ আধিপত্য উন্নত কৰিবলৈ আৰু দুৰ্গম বনাঞ্চলত নিৰন্তৰ কাৰ্যকলাপ বজাই ৰাখিবলৈ ৪০৮টা নতুন CAPF নিৰাপত্তা শিবিৰ স্থাপন কৰা হৈছে। দূৰৱৰ্তী অঞ্চলত দ্ৰুতভাৱে নিয়োগ কৰাৰ বাবে ৬৮টা নাইট-লেণ্ডিং হেলিপেড নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল, যাৰ ফলত সৈন্যৰ চলাচল, আঘাতপ্ৰাপ্ত লোকক খালী কৰা আৰু চোৱাচিতা কৰা সম্ভৱ হৈছিল। নিৰাপত্তা বাহিনীয়ে ৪০০খন বুলেট-প্ৰুফ আৰু ব্লাষ্ট-প্ৰুফ বাহন লাভ কৰে আৰু তেওঁলোকৰ কল্যাণ আৰু চিকিৎসা সহায়ৰ বাবে ৫খন চিকিৎসালয় নিৰ্মাণ কৰা হয়।
অভিজাত বাহিনীৰ সংহতি: CoBRA, CRPF, DRG, STF আৰু Greyhounds
CoBRA (Commando Battalion for Resolute Action) , CRPF, District Reserve Guard (DRG) আৰু ঝাৰখণ্ড জাগুয়াৰ, ছত্তীশগড় আৰক্ষী ইউনিট আৰু অন্ধ্ৰ প্ৰদেশৰ Greyhoundsৰ দৰে অভিজাত ৰাজ্যিক ইউনিটসমূহক একত্ৰিত কৰি এটা স্তৰযুক্ত, বিশেষ নিৰাপত্তা স্থাপত্য বিকশিত কৰা হৈছিল। DRG, STF, CRPF আৰু CoBRAত যৌথ প্ৰশিক্ষণে স্পষ্ট আদেশ গঠনৰ সৈতে এক সংহত, আন্তঃকাৰ্যকৰী বাহিনী সৃষ্টি কৰিলে।
প্ৰযুক্তি: গেম চেঞ্জাৰ
২০১৪ চনৰ পিছত কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰে আধুনিক প্ৰযুক্তিৰ ব্যাপক ব্যৱহাৰৰ জৰিয়তে নক্সাল বিৰোধী কাৰ্যকলাপৰ ৰূপান্তৰ ঘটালে। মানৱবিহীন বিমান (UAV), ড্ৰোন, উপগ্ৰহৰ চিত্ৰ আৰু AI-ভিত্তিক তথ্য বিশ্লেষণে বাস্তৱ সময়ৰ নিৰীক্ষণ আৰু নিখুঁত চোৱাচিতা সক্ষম কৰি তুলিলে। উন্নত স্থান-অনুসৰণ ব্যৱস্থা, বৈজ্ঞানিক কল-লগ বিশ্লেষণ, মোবাইল ডাটা বিশ্লেষ, আৰু সামাজিক মাধ্যম নিৰীক্ষণ কাৰ্যকৰী কৰা হৈছিল। গৃহ পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰালয়ে গতিবিধি অনুসৰণ, যোগাযোগৰ ধৰণ বিশ্লেষণ আৰু কাৰ্যকৰী দক্ষতা চোকা কৰিবলৈ প্ৰযুক্তি-চালিত ইনপুট ব্যৱহাৰ কৰিছিল।
ট্ৰেচ, টাৰ্গেট, নিউট্ৰেলাইজ কৰিবলৈ লেণ্ডমাৰ্ক অপাৰেচন
চৰকাৰৰ "Trace, Target, Neutralize" মতবাদে উল্লেখযোগ্য ফলাফল দিলে। স্থায়ী নিৰাপত্তা অভিযান আৰু কেন্দ্ৰীভূত চোৰাংচোৱা ভিত্তিক কৌশলৰ জৰিয়তে চৰকাৰে তিনি দশকৰো অধিক সময় ধৰি বাওঁপন্থী উগ্ৰবাদৰ প্ৰভাৱত থকা অঞ্চলসমূহ পুনৰ উদ্ধাৰ কৰিলে।
অপাৰেচন ব্লেক ফৰেষ্ট( Operation Black Forest), অপাৰেচন অক্টোপাছ (Operation Octopus), অপাৰেচন ডাবল বুল (Operation Double Bull), অপাৰেচন থাণ্ডাৰষ্টৰ্ম (Operation Thunderstorm), অপাৰেচন ভীমবাৰ্গ (Operation Bhimbarg) আৰু অপাৰেচন চক্ৰবন্ধ (Operation Chakrabandha)কে ধৰি সমন্বিত অভিযানে সমগ্ৰ আক্ৰান্ত অঞ্চলসমূহত মাওবাদী নেটৱৰ্ক যথেষ্ট দুৰ্বল কৰি তুলিছিল। ইয়াৰ ভিতৰত অপাৰেচন ব্লেক ফৰেষ্টে এক বৃহৎ অগ্ৰগতি হিচাপে আত্মপ্ৰকাশ কৰিছিল, মাওবাদীৰ এটা গুৰুত্বপূৰ্ণ দুৰ্গ ভাঙি পেলাইছিল, যাৰ ফলত ৩০ জনতকৈ অধিক মাওবাদীক নিৰ্মূল কৰা হৈছিল আৰু গ্ৰেপ্তাৰ আৰু আত্মসমৰ্পণৰ সংখ্যা তীব্ৰভাৱে বৃদ্ধি পাইছিল। অপাৰেচন ডাবল বুলৰ ফলত গুমলা, লোহাৰদাগা আৰু লাতেহাৰ জিলা নক্সালমুক্ত হৈ পৰে। সামূহিকভাৱে এই অভিযানসমূহে দীৰ্ঘদিনীয়া প্ৰভাৱিত অঞ্চলসমূহত ৰাষ্ট্ৰৰ উপস্থিতি পুনৰুদ্ধাৰ কৰিছিল, উগ্ৰপন্থী প্ৰভাৱ হ্ৰাস কৰিছিল আৰু নিৰাপত্তা, শাসন আৰু উন্নয়নৰ প্ৰসাৰৰ উন্নতিৰ পৰিস্থিতিৰ সৃষ্টি কৰিছিল।
নক্সাল সমৰ্থন ব্যৱস্থা প্ৰণালীক বিঘ্নিত কৰা
কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰে কেৱল সশস্ত্ৰ কেডাৰক নহয়, তেওঁলোকক সমৰ্থন কৰা সমগ্ৰ পৰিৱেশ তন্ত্ৰক লক্ষ্য কৰি এক ব্যাপক সৰ্ব-সংস্থা পদ্ধতি গ্ৰহণ কৰিছিল। উন্নয়নৰ বাবে ইয়াৰ অৰ্থ আছিল Whole-of-Government দৃষ্টিভংগী। নিৰাপত্তা অভিযানৰ বাবে ইয়াৰ অৰ্থ আছিল Whole-of-Agency কৌশল।
নক্সালৰ বিত্তীয় নেটৱৰ্কত ব্যাঘাত জন্মাবলৈ ৰাষ্ট্ৰীয় তদন্তকাৰী সংস্থা(NIA)ৰ ভিতৰত এটা নিবেদিত উলম্ব স্থাপন কৰা হৈছিল। ২০২৫ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহলৈকে NIA-এ ৪০ কোটি টকাৰো অধিক মূল্যৰ সম্পত্তি জব্দ কৰিছিল। বিধি বলবৎকাৰী সঞ্চালকালয়(ED)-এ ১২ কোটি টকাৰ সম্পত্তি সংলগ্ন কৰাৰ বিপৰীতে ৰাজ্যিক সংস্থাসমূহে অতিৰিক্ত ৪০ কোটি টকা জব্দ কৰে। ২০২৫ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহলৈকে ১১১টা বাওঁপন্থী উগ্ৰবাদ (LWE) গোচৰৰ তদন্ত হৈছিল আৰু ৯৮টা অভিযোগনামা দাখিল কৰা হৈছিল । ২০২৬ চনৰ জুন মাহলৈকে NIAৰ মুঠ গোচৰৰ সংখ্যা ১১২টা হৈছে, য’ত ১০০খন অভিযোগনামা দাখিল কৰা হৈছে।
আত্মসমৰ্পণৰ বাবে ৰঙা দলিচা
চৰকাৰৰ দৃঢ় নিৰাপত্তা সঁহাৰিৰ পৰিপূৰক আছিল পুনৰ্বাসন-কেন্দ্ৰিক পদ্ধতি। ইয়াৰ বাৰ্তা স্পষ্ট আছিল: "যিসকলে নিজৰ অস্ত্ৰ সমৰ্পণ কৰিব, তেওঁলোকৰ বাবে ৰঙা দলিচা পাৰি থোৱা আছে।" আত্মসমৰ্পণ কৰা কেডাৰসকলৰ উচ্চ পদবীৰ কেডাৰৰ বাবে ৫ লাখ টকা আৰু আনৰ বাবে ২.৫ লাখ টকাৰ তাৎক্ষণিক অনুদান লাভ কৰাৰ লগতে ৩৬ মাহৰ বাবে মাহিলী ১০ হাজাৰ টকা ষ্টাইপেণ্ড লাভ কৰিছিল। আত্মসমৰ্পণৰ বাবে ৫০,০০০ টকাৰ অতিৰিক্ত ইনচেন্টিভ প্ৰদান কৰা হৈছিল, অস্ত্ৰ জমা কৰাৰ বাবে অতিৰিক্ত ক্ষতিপূৰণৰ সৈতে গোট আত্মসমৰ্পণৰ ক্ষেত্ৰত দুগুণ।
আত্মসমৰ্পণৰ সংখ্যা বৃদ্ধিত পুনৰ্বাসন নীতিৰ সফলতা প্ৰতিফলিত হৈছিল। কেৱল ২০২৫ চনত ২,৩৩৭ জন নক্সালবাদীয়ে অস্ত্ৰ-শস্ত্ৰ সমৰ্পণ কৰিছিল, আনহাতে ২০২৪ চনৰ পৰা ২০২৬ চনৰ মাৰ্চ মাহৰ ভিতৰত ৩,৯২৭ জন কেডাৰে মূলসুঁতিৰ বাবে আত্মসমৰ্পণ কৰিছিল।
বিশ্বাসৰ অধীনত লাভ কৰা কৃতিত্বসমূহ নিৰাপত্তাৰ ফলাফলৰ বাহিৰলৈও বিস্তৃত আছিল। তেওঁলোকে দীৰ্ঘম্যাদী উন্নয়ন আৰু ৰাষ্ট্ৰ নেতৃত্বাধীন ৰূপান্তৰৰ ভেটি সৃষ্টি কৰিছিল। প্ৰতিখন দুৰ্গম আৰক্ষী থানা, প্ৰতিটো CAPF শিবিৰ আৰু প্ৰতিজন আত্মসমৰ্পণ কৰা কেডাৰে পূৰ্বতে দুৰ্গম অঞ্চললৈ শাসনৰ প্ৰসাৰতা বৃদ্ধি কৰিছিল। নিৰাপত্তাৰক্ষীয়ে জনজাতীয় জনগোষ্ঠীসমূহৰ ওচৰলৈ যাবলৈ পথ, বিদ্যালয়, স্বাস্থ্যসেৱাৰ সুবিধা, বেংকিং সেৱা আৰু ডিজিটেল সংযোগৰ দুৱাৰ মুকলি কৰি দিলে। এই স্থিৰতা আৰু বিশ্বাসৰ পুনৰুদ্ধাৰে পৰিৱৰ্তনৰ পৰৱৰ্তী স্তম্ভ—নির্মাণ—ৰ বাবে প্ৰাৰম্ভিক ভিত্তি প্ৰস্তুত কৰিলে।
নিৰ্মাণ — নতুন ভৱিষ্যত গঢ়ি তোলা
নক্সালবাদৰ অন্ত পেলোৱাৰ সংকল্প কেতিয়াও কেৱল নক্সালবাদীক নিৰ্মূল কৰাতেই সীমাবদ্ধ নাছিল। এইটো নিশ্চিত কৰাৰ কথা আছিল যে ডাঙৰ চহৰত উপলব্ধ প্ৰতিটো সুবিধা যাতে অঞ্চলটোৰ দৰিদ্ৰ জনজাতীয় লোকসকলৰ ওচৰলৈ যায়, যাতে তেওঁলোকৰ সন্তানসকলেও উজ্জ্বল ভৱিষ্যত লাভ কৰিব পাৰে। নিৰ্মাণে দূৰৱৰ্তী অঞ্চলত আন্তঃগাঁথনি, সংযোগ আৰু শাসন প্ৰসাৰ সম্প্ৰসাৰণৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰিছিল। ই অত্যাৱশ্যকীয় সেৱা, পথ আৰু ডিজিটেল নেটৱৰ্কৰ সুবিধা উন্নত কৰিছিল। এই প্ৰচেষ্টাসমূহে পূৰ্বতে অভাৱগ্ৰস্ত অঞ্চলসমূহক মূলসুঁতিৰ উন্নয়ন আৰু শাসন ব্যৱস্থাৰ সৈতে একত্ৰিত কৰাত সহায় কৰিছিল।
পথ সংযোগ: ২০১৪ চনৰ পৰা বাওঁপন্থী উগ্ৰবাদ প্ৰভাৱিত অঞ্চলত ১২,২৪৯ কিলোমিটাৰতকৈ অধিক পথ নিৰ্মাণ কৰা হৈছে।
ডিজিটেল আৰু মোবাইল সংযোগ: আধুনিক সমাজত প্ৰগতিৰ মূল শিলাস্তম্ভ হিচাপে টেলিকম সংযোগৰ আত্মপ্ৰকাশ হৈছে। গ্ৰাম্য জনজাতীয় সম্প্ৰদায়ৰ ক্ষেত্ৰত ই আৰু অধিক গুৰুত্বপূৰ্ণ কাৰণ ই আৰ্থ-সামাজিক উন্নয়নৰ বাবে এক গুৰুত্বপূৰ্ণ অনুঘটক হিচাপে কাম কৰে, ডিজিটেল বিভাজন দূৰ কৰে, শিক্ষা আৰু স্বাস্থ্যৰ সুবিধা প্ৰদান কৰে আৰু অৰ্থনৈতিক সুযোগক উৎসাহ দিয়ে। এই কথা মনত ৰাখি টেলিকম বিভাগৰ বিভিন্ন আঁচনিৰ অধীনত ৯,৬০০ৰো অধিক মোবাইল টাৱাৰ স্থাপন কৰা হৈছে৷ যিবোৰ অঞ্চলত বাওঁপন্থী উগ্ৰবাদ অধিক প্ৰভাৱিত হৈছিল, সেইবোৰ অঞ্চলৰ ৯৬% গাঁৱত (৪৬৫৯২খন গাঁৱৰ ভিতৰত ৪৪,৭২৮খন)ত এতিয়া মোবাইল সংযোগ আছে, শিক্ষাৰ দুৱাৰ মুকলি হৈছে, সেৱাৰ অনলাইন ডেলিভাৰী আৰু অৰ্থনৈতিক বৃদ্ধি হৈছে।
বিত্তীয় অন্তৰ্ভুক্তি: কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰে যোৱা ১২ বছৰত বাওঁপন্থী উগ্ৰবাদ প্ৰভাৱিত জিলাসমূহত বিত্তীয় অন্তৰ্ভুক্তি যথেষ্ট সম্প্ৰসাৰণ কৰিছে । ২০১৫ চনৰ এপ্ৰিলৰ পৰা ২০২৬ চনৰ মাৰ্চলৈকে ১,৮০৪টা বেংকৰ শাখা মুকলি কৰা হয় , ১,৩২১টা ATM স্থাপন কৰা হয় , ৭৪,৭২০টা বেংকিং কৰেছপণ্ডেন্ট নিযুক্তি দিয়া হয় আৰু ৬,০২৫টা ডাকঘৰ স্থাপন কৰা হয়।
শিক্ষা আৰু দক্ষতা বিকাশ: যোৱা ১২ বছৰৰ ভিতৰত ভাৰত চৰকাৰে ২৫৯খন একলব্য আদৰ্শ আৱাসিক বিদ্যালয় (EMRS) অনুমোদন জনাইছে আৰু ১৭৯খন EMRS গঢ়ি তুলিছে। ইয়াৰ উপৰিও এই ক্ষেত্ৰসমূহত ৪৬খন ঔদ্যোগিক শিক্ষা প্ৰতিষ্ঠান (ITI) আৰু ৪৯টা দক্ষতা বিকাশ কেন্দ্ৰ (SDC)ও গঢ়ি তোলা হৈছে। মুঠতে প্ৰায় ৮০০ কোটি টকাৰ বিনিয়োগ হৈছে। এইবোৰে জনজাতীয় যুৱক-যুৱতীসকলৰ বাবে শিক্ষা, বৃত্তিমূলক প্ৰশিক্ষণ আৰু নিয়োগৰ সুযোগ সম্প্ৰসাৰিত কৰিছে, যিয়ে দূৰৱৰ্তী সম্প্ৰদায়সমূহক মূলসুঁতিৰ অৰ্থনীতিৰ সৈতে একত্ৰিত কৰাত সহায় কৰিছে। ৯০ হাজাৰৰো অধিক যুৱক-যুৱতী আৰু মহিলাক দক্ষতা প্ৰশিক্ষণ প্ৰদান কৰা হৈছে।
নাগৰিক কাৰ্য কাৰ্যসূচী: নাগৰিক কাৰ্য কাৰ্যসূচীৰ অধীনত ভাৰত চৰকাৰে স্বাস্থ্য শিবিৰ আৰু ঔষধ বিতৰণৰ বাবে ২১২ কোটি টকাৰ কাম হাতত লৈছে। সম্প্ৰদায়ৰ সৈতে জড়িততা গভীৰ কৰিবলৈ ৫০ লাখ টকাৰ জনজাতীয় যুৱ বিনিময় কাৰ্যসূচী হাতত লৈছে। ইয়াৰোপৰি মিডিয়া প্লেন আঁচনিৰ অধীনত ৫০.৪৫ কোটি টকাৰ ব্যৱস্থা হাতত লোৱা হৈছে।
নিৰ্মাণৰ অধীনত নিৰ্মিত আন্তঃগাঁথনি , গাঁও সংযোগী পথ, যোগাযোগ সক্ষম কৰা ভ্ৰাম্যমাণ টাৱাৰ, অৰ্থনৈতিক অংশগ্ৰহণৰ সুবিধা প্ৰদান কৰা বেংক, জনজাতীয় যুৱক-যুৱতীসকলৰ বাবে দুৱাৰ মুকলি কৰা বিদ্যালয়, প্ৰত্যক্ষভাৱে জন কল্যাণলৈ অনুবাদ কৰা হয়। ই এনে ভৌতিক আৰু প্ৰতিষ্ঠানিক মঞ্চৰ সৃষ্টি কৰিছে যাৰ ওপৰত অৱশেষত প্ৰকৃত কল্যাণ, মৰ্যাদা আৰু সাংস্কৃতিক নৱজাগৰণৰ সৃষ্টি কৰিব পৰা যাব।
প্ৰভাৱিত অঞ্চলৰ সামগ্ৰিক আন্তঃগাঁথনি উন্নয়নে স্থায়ী আন্তঃগাঁথনি উন্নয়নৰ জৰিয়তে আঞ্চলিক সংহতি শক্তিশালী কৰে। উন্নত সংযোগে অৰ্থনৈতিক সুযোগ আৰু গতিশীলতাক আগুৱাই লৈ যায়। দীৰ্ঘম্যাদী বিনিয়োগে স্থায়ী আৰু সৰ্বাংগীন বৃদ্ধিৰ পথ নিশ্চিত কৰে।
জনকল্যাণ— মানুহৰ কল্যাণ আৰু মৰ্যাদা
জন কল্যাণে মৰ্যাদা আৰু সৰ্বাংগীনতাৰে কল্যাণ প্ৰদানৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰে। ই প্ৰান্তীয় সম্প্ৰদায়সমূহৰ বাবে শেষ মাইলৰ সেৱা প্ৰদান শক্তিশালী কৰে। এই পদ্ধতিয়ে অত্যাৱশ্যকীয় ৰাজহুৱা সেৱাসমূহৰ ন্যায্য প্ৰৱেশ নিশ্চিত কৰে।
জনজাতীয় জীৱিকা শক্তিশালী কৰা
জনজাতীয় কল্যাণৰ ওপৰত স্থায়ী মনোনিৱেশে উন্নয়ন সম্প্ৰসাৰণ, সুযোগৰ সুবিধা উন্নত কৰা আৰু জনজাতীয় সম্প্ৰদায় আৰু গণতান্ত্ৰিক প্ৰতিষ্ঠানৰ মাজৰ সংযোগ শক্তিশালী কৰি বাওঁপন্থী উগ্ৰবাদৰ প্ৰভাৱ হ্ৰাস কৰাত গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰিছে। নিৰাপত্তা ব্যৱস্থাৰ সমান্তৰালভাৱে চৰকাৰে উন্নত শিক্ষা, আন্তঃগাঁথনি, স্বাস্থ্যসেৱা, গৃহ নিৰ্মাণ আৰু জীৱিকাৰ সহায়ৰ জৰিয়তে উন্নয়ন যাতে দূৰৱৰ্তী জনজাতীয় অঞ্চলসমূহত উপনীত হয় সেইটো নিশ্চিত কৰিছে।
আত্মসমৰ্পণ কৰা কেডাৰসকলৰ পুনৰ্বাসনৰ কাঠামোৰ জৰিয়তে দক্ষতা বিকাশ, জীৱিকাৰ সাহাৰ্য, প্ৰধানমন্ত্ৰী আৱাস যোজনাৰ অধীনত গৃহ নিৰ্মাণৰ সহায় আৰু আত্মনিয়োগৰ বাবে আৰ্থিক সাহাৰ্যৰ জৰিয়তে তেওঁলোকক মূলসুঁতিৰ সমাজত একত্ৰিত হ’বলৈ উৎসাহিত কৰা হৈছে । নক্সাল প্ৰভাৱ নাইকিয়া কৰি গণতান্ত্ৰিকভাৱে নিৰ্বাচিত পঞ্চায়ত স্থাপন কৰা গাঁওসমূহক উন্নয়ন অনুদান প্ৰদান কৰা হৈছে। আত্মসমৰ্পণ কৰা কেডাৰৰ সন্তানে দ্বাদশ শ্ৰেণীলৈকে বিনামূলীয়া শিক্ষা লাভ কৰিছে, যিয়ে পৰিয়ালসমূহক অধিক সুৰক্ষিত ভৱিষ্যত গঢ়ি তোলাত সহায় কৰিছে।
কেইবাটাও লক্ষ্য নিৰ্ধাৰণ কৰা পদক্ষেপে এই ৰূপান্তৰক ত্বৰান্বিত কৰিলে। ৰাষ্ট্ৰীয় নীতি আৰু কাৰ্য পৰিকল্পনাত নিৰাপত্তা, উন্নয়ন আৰু সম্প্ৰদায়ৰ অধিকাৰৰ সুৰক্ষাৰ সংমিশ্ৰণ ঘটিল। বিশেষ কেন্দ্ৰীয় সাহাৰ্যই অতি ক্ষতিগ্ৰস্ত জিলাসমূহত জটিল ৰাজহুৱা আন্তঃগাঁথনি নিৰ্মাণ কৰিছিল। আকাংক্ষিত জিলা কাৰ্যসূচীয়ে স্বাস্থ্য, শিক্ষা, আৰ্থিক অন্তৰ্ভুক্তি আৰু সংযোগৰ ক্ষেত্ৰত ফলাফল উন্নত কৰাৰ বাবে একাধিক কল্যাণমূলক আঁচনি একত্ৰিত কৰিছিল।
শিক্ষাই ৰূপান্তৰৰ এক মূল স্তম্ভ হিচাপে আত্মপ্ৰকাশ কৰিছিল। একলব্য আদৰ্শ আৱাসিক বিদ্যালয় (EMRS)ৰ বাবে বৰ্ধিত সমৰ্থনে বাওঁপন্থী উগ্ৰবাদ প্ৰভাৱিত অঞ্চলৰ শিশুকে ধৰি অনুসূচিত জনজাতিৰ শিশুসকলৰ বাবে গুণগত আৱাসিক শিক্ষাৰ সুবিধা সম্প্ৰসাৰিত কৰে। PM-JANMAN পদক্ষেপে গৃহ নিৰ্মাণ, বিশুদ্ধ খোৱাপানী, শিক্ষা, স্বাস্থ্যসেৱা আৰু অত্যাৱশ্যকীয় সংযোগৰ সুবিধা উন্নত কৰি বিশেষভাৱে দুৰ্বল জনজাতীয় গোট (PVTG) ৰ ওপৰত অধিক গুৰুত্ব আৰোপ কৰিছিল, যাৰ ফলত অভাৱগ্ৰস্ত সম্প্ৰদায়সমূহক উন্নয়নৰ মূলসুঁতিলৈ অনাত সহায় কৰিছিল।
ধৰ্তী আবা জনজাতীয় গ্ৰাম উৎকৰ্ষ অভিযান আৰম্ভ হোৱাৰ লগে লগে জনজাতীয় গাঁৱৰ আন্তঃগাঁথনিৰ ব্যৱধান দূৰ কৰাৰ প্ৰচেষ্টা আৰু অধিক শক্তিশালী হয়। একাধিক মন্ত্ৰালয়ৰ সমন্বিত হস্তক্ষেপৰ জৰিয়তে এই কাৰ্যসূচীৰ লক্ষ্য হৈছে জীৱন ধাৰণৰ মানদণ্ড উন্নত কৰা, অৰ্থনৈতিক সুযোগ সম্প্ৰসাৰণ কৰা আৰু জনজাতীয় সম্প্ৰদায়সমূহে ভাৰতৰ উন্নয়ন যাত্ৰাত সম্পূৰ্ণৰূপে অংশগ্ৰহণ কৰাটো নিশ্চিত কৰা।
কেছ ষ্টাডিঃ নক্সালবাদৰ পৰা উন্নয়নলৈ চত্তীশগড়ৰ যাত্ৰা
দশক দশক ধৰি ছত্তীশগড়ৰ বষ্টৰ অঞ্চল দেশৰ অন্যতম নক্সাল প্ৰভাৱিত অঞ্চল হৈয়েই থাকিল। সীমিত সংযোগ, দুৰ্বল প্ৰশাসনিক উপস্থিতি আৰু কঠিন ভূ-খণ্ডই উগ্ৰপন্থী গোটসমূহক শক্তিশালী স্থান স্থাপন কৰিবলৈ সক্ষম কৰি তুলিছিল। যোৱা ১২ বছৰত নিৰাপত্তা, উন্নয়ন আৰু জনজাতীয় অংশগ্ৰহণৰ সংমিশ্ৰণেৰে এক সমন্বিত কৌশলে অঞ্চলটোৰ ট্ৰেজেক্টৰীক ৰূপান্তৰিত কৰিলে।
২০১৭ চনত বষ্টৰীয়া বেটেলিয়ন গঠনৰ লগে লগে এটা গুৰুত্বপূৰ্ণ টাৰ্নিং পইণ্ট আহে৷ এই বেটেলিয়নে বিজাপুৰ, সুকমা, আৰু দন্তৱাড়াৰ প্ৰায় ৪০০ স্থানীয় যুৱককে ধৰি ১,১৪৩ জন জোৱান নিযুক্তি দিয়ে। স্থানীয় অংশগ্ৰহণে চোৰাংচোৱা নেটৱৰ্ক শক্তিশালী কৰে, নিৰাপত্তা বাহিনী আৰু জনজাতীয় সম্প্ৰদায়ৰ মাজত আস্থা বৃদ্ধি কৰে আৰু ৰাজ্যিক প্ৰতিষ্ঠানসমূহৰ ওপৰত আস্থা ঘূৰাই অনাত সহায় কৰে।
নিৰাপত্তাৰ পৰিস্থিতি উন্নত হোৱাৰ লগে লগে উন্নয়নে গতি লাভ কৰিলে। বষ্টৰ, বিজাপুৰ, দান্তেৱাড়া, সুকমা, নাৰায়ণপুৰ, কাংকেৰ আৰু কোণ্ডাগাঁও জিলাক সামৰি বষ্টৰ অঞ্চলত ৩,২৪০ কিলোমিটাৰতকৈও অধিক পথ নিৰ্মাণ কৰা হয়। লগতে ডিজিটেল সংযোগ উন্নত কৰাৰ বাবে ৮৮৯টা মোবাইল টাৱাৰ স্থাপন কৰা হয়। এসময়ত বিচ্ছিন্ন হৈ থকা গাঁওবোৰ বজাৰ, বিদ্যালয়, স্বাস্থ্যসেৱাৰ সুবিধা, বেংকিং সেৱা, চৰকাৰী কাৰ্যসূচীৰ সৈতে সংযুক্ত হৈ পৰিল।
চৰকাৰে পুনৰ্বাসন আৰু পুনৰ সংযোগৰ ওপৰতো গুৰুত্ব আৰোপ কৰিছিল। দক্ষতা বিকাশ, শিক্ষা আৰু জীৱিকাৰ সুযোগৰ বাবে প্ৰাৰম্ভিক ২০ কোটি টকা আবণ্টনৰ সহায়ত প্ৰায় ৩,০০০ আত্মসমৰ্পণ কৰা কেডাৰৰ বাবে এক নিবেদিত পৰিকল্পনা প্ৰস্তুত কৰা হৈছিল। এই পদক্ষেপৰ লক্ষ্য আছিল হিংসাৰ চক্ৰৰ ঠাইত অৰ্থনৈতিক সবলীকৰণৰ পথ।
২০২৬ চনৰ মে’ মাহত নিৰাপত্তা লাভক স্থায়ী উন্নয়নলৈ ৰূপান্তৰিত কৰিবলৈ শ্বহীদ বীৰ গুণ্ডা ধুৰ সেৱা ডেৰাৰ পদক্ষেপ আৰম্ভ কৰা হৈছিল। প্ৰায় ৭০টা CAPF শিবিৰক চৰকাৰী আঁচনি, স্বাস্থ্যসেৱা, বেংকিং, কৃষি সহায়, দক্ষতা বিকাশ আৰু অন্যান্য নাগৰিক সেৱাৰ সুবিধা প্ৰদান কৰা সেৱা কেন্দ্ৰলৈ ৰূপান্তৰিত কৰা হৈছে। বীৰ গুণ্ডা ধুৰৰ জন্মস্থান নেতানাৰত এটা কমন চাৰ্ভিচ চেণ্টাৰ স্থাপন কৰাটোৱে এসময়ত উগ্ৰবাদৰ দ্বাৰা প্ৰভাৱিত অঞ্চলসমূহলৈ শাসন ব্যৱস্থা ঘূৰাই অনাৰ প্ৰতীক।
আন্তঃগাঁথনি আৰু কল্যাণৰ সমান্তৰালভাৱে বষ্টৰ পাণ্ডুম আৰু বষ্টৰ অলিম্পিকৰ দৰে সাংস্কৃতিক পদক্ষেপে সম্প্ৰদায়ৰ অংশগ্ৰহণ আৰু জনজাতীয় পৰিচয়ক শক্তিশালী কৰি তুলিছিল। এই মঞ্চসমূহে লাখ লাখ জনজাতীয় যুৱক-যুৱতী আৰু শিল্পীক একত্ৰিত কৰিছিল, সামাজিক সংহতিৰ প্ৰসাৰ ঘটায় আৰু নিয়োজিততা আৰু নেতৃত্বৰ নতুন সুযোগ সৃষ্টি কৰে।
বষ্টৰৰ ৰূপান্তৰে প্ৰমাণ কৰে যে যেতিয়া নিৰাপত্তা ব্যৱস্থাৰ পিছত উন্নয়ন, কল্যাণমূলক প্ৰদান আৰু সম্প্ৰদায় সবলীকৰণ কৰা হয় তেতিয়া স্থায়ী শান্তি লাভ কৰা হয়। ছত্তীশগড়ৰ অভিজ্ঞতাই দেখুৱাইছে যে কেনেকৈ স্থায়ী চৰকাৰী উপস্থিতি, স্থানীয় অংশগ্ৰহণ আৰু সৰ্বাংগীন বৃদ্ধিয়ে সংঘাত প্ৰভাৱিত অঞ্চল এটাক উন্নয়ন আৰু সমৃদ্ধিৰ পথলৈ ৰূপান্তৰিত কৰিব পাৰে।
ৰূপান্তৰৰ এটা দশকৰ ফলাফল
২০১৪ চনত সমগ্ৰ ভাৰতৰ ১২৬ খন জিলা বাওঁপন্থী উগ্ৰবাদৰ দ্বাৰা প্ৰভাৱিত হৈছিল। ২০২৬ চনৰ ভিতৰত এই সংখ্যা মাত্ৰ ২ খন জিলালৈ হ্ৰাস পাইছে। তদুপৰি, আটাইতকৈ বেছি ক্ষতিগ্ৰস্ত জিলাৰ সংখ্যাও ৩৫ৰ পৰা শূন্যলৈ হ্ৰাস পাইছে, যাৰ ফলত নিৰাপত্তাৰ পৰিৱেশত নিৰ্ণায়ক পৰিৱৰ্তন হৈছে।
হিংসাৰ সকলো ডাঙৰ সূচকৰ মাজত ইয়াৰ প্ৰভাৱ দৃশ্যমান হৈ পৰিল। ২০১০ চনটো নক্সালবাদৰ ইতিহাসৰ অন্যতম মাৰাত্মক পৰ্যায় আছিল, য’ত নক্সাল সম্পৰ্কীয় ১,৯৩৬টা ঘটনা আৰু মানুহৰ মৃত্যুৰ ১০০৫টা বাতৰি পোৱা গৈছিল। তাৰ পাছৰে পৰা স্থায়ী নিৰাপত্তা কাৰ্যকলাপ, উন্নয়নমূলক হস্তক্ষেপ আৰু উন্নত শাসনে বাওঁপন্থী উগ্ৰবাদ নেটৱৰ্কক যথেষ্ট দুৰ্বল কৰি তুলিছে। নক্সাল সম্পৰ্কীয় ঘটনা ২০১৪ চনত ৮৭০ৰ পৰা ২০২৫ চনত ২৩৪লৈ হ্ৰাস পাইছে৷ এনে ঘটনাত মানুহৰ মৃত্যুৰ ঘটনা ২০১৪ চনত ৩১০ জনৰ পৰা ২০২৫ চনত ১০০ জনলৈ তীব্ৰভাৱে হ্ৰাস পাইছে৷ হিংসাৰ ধাৰাবাহিক পতনে নক্সাল গোটসমূহৰ কাৰ্যকৰী ক্ষমতা দুৰ্বল হোৱাৰ লগতে ক্ষতিগ্ৰস্ত অঞ্চলসমূহত নিৰাপত্তা, সংযোগ আৰু জনসাধাৰণৰ আস্থা ক্ৰমান্বয়ে পুনৰুদ্ধাৰ হোৱাৰ ইংগিত দিয়ে।
এই ধাৰাটোৱে নিৰাপত্তা পৰিৱেশৰ যথেষ্ট উন্নতি প্ৰতিফলিত কৰিছে। এসময়ত সঘনাই হিংসাৰ ফলত ক্ষতিগ্ৰস্ত হোৱা অঞ্চলসমূহত শান্তি আৰু জনসাধাৰণৰ সুৰক্ষাৰ লক্ষণীয় উন্নতি ঘটিছে।
ভাৰতৰ নিৰাপত্তা আৰু উন্নয়ন কাহিনীৰ এটা সংজ্ঞায়িত অধ্যায়
২০২৬ চনৰ ৩১ মাৰ্চত ভাৰতে নক্সালমুক্ত ভাৰতৰ কৃতিত্ব দেশৰ স্বাধীন ইতিহাসৰ আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ আভ্যন্তৰীণ নিৰাপত্তাৰ সফলতাৰ ভিতৰত স্থান লাভ কৰিছে। ই নিৰ্ণায়ক নেতৃত্ব, স্থায়ী নীতি ৰূপায়ণ আৰু নিৰাপত্তা, উন্নয়ন আৰু পুনৰ্বাসনৰ সংমিশ্ৰণেৰে বহুমাত্ৰিক কৌশলৰ প্ৰভাৱ প্ৰতিফলিত কৰে।
যোৱা দশকত ভাৰতে বাওঁপন্থী উগ্ৰবাদৰ প্ৰতি নিজৰ দৃষ্টিভংগীক প্ৰতিক্ৰিয়াশীল নিয়ন্ত্ৰণৰ পৰা সক্ৰিয় নিষ্কাশনলৈ ৰূপান্তৰিত কৰিলে। ইতিমধ্যে পৰৱৰ্তী যাত্ৰা আৰম্ভ হৈছে। নক্সালমুক্ত ভাৰতৰ সাফল্য কেৱল বিদ্ৰোহৰ অন্ত নহয়। ভাৰতৰ কিছুমান অতি দুৰ্বল জনগোষ্ঠীৰ বাবে শান্তি, অন্তৰ্ভুক্তি, প্ৰগতিৰ এক নতুন অধ্যায়ৰ আৰম্ভণি।
তথ্যসূত্ৰ:
pdf ফাইলৰ বাবে ইয়াত ক্লিক কৰক
*****
পিআইবি গৱেষণা
(Explainer ID: 158978)
आगंतुक पटल : 54
Provide suggestions / comments