Social Welfare
ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಸುರಕ್ಷಿತ ಮಾತೃತ್ವ ಅಭಿಯಾನ
ಸಮಗ್ರ ಮಾತೃ ಆರೋಗ್ಯ ಸೇವಾ ವಿತರಣೆಯ ಒಂದು ದಶಕ
Posted On:
08 JUN 2026 9:47PM
ಪ್ರಮುಖಾಂಶಗಳು
|
ಜೂನ್ 2016ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾದ ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿ ಸುರಕ್ಷಿತ ಮಾತೃತ್ವ ಅಭಿಯಾನವು, ಗರ್ಭಿಣಿಯರಿಗೆ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಗರ್ಭಾವಸ್ಥೆಯ ಎರಡನೇ ಮತ್ತು ಮೂರನೇ ತ್ರೈಮಾಸಿಕದಲ್ಲಿ ಉಚಿತ ಮತ್ತು ಗುಣಮಟ್ಟದ ಪ್ರಸವಪೂರ್ವ ಆರೈಕೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿ ತಿಂಗಳ 9ನೇ ತಾರೀಖಿನಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸರ್ಕಾರಿ ಆರೋಗ್ಯ ಕೇಂದ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಸೇವೆಯನ್ನು ನಡೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಗರ್ಭಾವಸ್ಥೆಯ ಅಪಾಯಗಳನ್ನು ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಪತ್ತೆಹಚ್ಚುವುದು, ಸಕಾಲಿಕ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಮತ್ತು ಸುರಕ್ಷಿತ ಹೆರಿಗೆಯನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸುವುದು ಈ ಉಪಕ್ರಮದ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ. ಜೂನ್ 9, 2026 ರಂದು ಈ ಯೋಜನೆ ಒಂದು ದಶಕವನ್ನು ಪೂರೈಸುತ್ತಿದ್ದು, ಇದುವರೆಗೆ 7.50 ಕೋಟಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು ಗರ್ಭಿಣಿಯರು ನಿಯಮಿತ ಎಎನ್ಸಿ ತಪಾಸಣೆಯ ಹೊರತಾಗಿ ಪಿಎಂಎಸ್ಎಂಎ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಸವಪೂರ್ವ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ. 2022 ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾದ ವಿಸ್ತರಿತ ಪಿಎಂಎಸ್ಎಂಎ (ವಿಸ್ತರಿಸಿದ ಪಿಎಂಎಸ್ಎಂಎ), ಅಧಿಕ-ಅಪಾಯದ ಗರ್ಭಧಾರಣೆಯ ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ನಿಗಾ ಮತ್ತು ಅನುಸರಣಾ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಿದೆ.
|
ಮಾತೃ ಆರೋಗ್ಯ ಏಕೆ ಮುಖ್ಯ?
ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಗರ್ಭಧಾರಣೆಯು ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಸಮುದಾಯ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರದ ಭವಿಷ್ಯಕ್ಕೂ ಭರವಸೆಯನ್ನು ಹೊತ್ತು ತರುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಸುರಕ್ಷಿತ ಗರ್ಭಧಾರಣೆ ಮತ್ತು ಆರೋಗ್ಯಕರ ಹೆರಿಗೆಯನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಮಾನವ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಎರಡಕ್ಕೂ ಮೂಲಭೂತವಾಗಿದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಗರ್ಭಧಾರಣೆಯು ಅಪಾಯಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ; ಇವುಗಳನ್ನು ಸಕಾಲದಲ್ಲಿ ಗುರುತಿಸಿ ನಿರ್ವಹಿಸದಿದ್ದರೆ, ತಾಯಿ ಮತ್ತು ಮಗು ಇಬ್ಬರ ಜೀವಕ್ಕೂ ಅಪಾಯವಾಗಬಹುದು. ಒಂದು ದೇಶದ ಆರೋಗ್ಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಬಲ ಮತ್ತು ಅಂತರ್ಗತತೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುವ ಅತ್ಯಂತ ಸ್ಪಷ್ಟವಾದ ಸೂಚಕಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತೃ ಆರೋಗ್ಯವು ಇಂದಿಗೂ ಒಂದಾಗಿದೆ.
|
ಮಾತೃ ಮರಣ ಪ್ರಮಾಣ ಎಂದರೇನು?
ಇದನ್ನು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ 1 ಲಕ್ಷ ಜೀವಂತ ಜನನಗಳಿಗೆ ಸಂಭವಿಸುವ ಮಾತೃ ಮರಣಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಎಂದು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಲಾಗಿದೆ. 'ಮಾತೃ ಮರಣ' ಎಂದರೆ ಗರ್ಭಾವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿರುವಾಗ ಅಥವಾ ಗರ್ಭಾವಸ್ಥೆಯ ಅಂತ್ಯದ 42 ದಿನಗಳ ಒಳಗಾಗಿ, ಗರ್ಭಧಾರಣೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಅಥವಾ ಗರ್ಭಧಾರಣೆಯಿಂದ ಉಲ್ಬಣಗೊಂಡ ಕಾರಣಗಳಿಂದ ಸಂಭವಿಸುವ ತಾಯಿಯ ಮರಣ ಎಂದರ್ಥ (ಇದರಲ್ಲಿ ಅಪಘಾತ ಅಥವಾ ಆಕಸ್ಮಿಕ ಕಾರಣಗಳನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ).
|
ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಸುರಕ್ಷಿತ ಮಾತೃತ್ವ ಅಭಿಯಾನ (ಪಿಎಂಎಸ್ಎಂಎ) ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುವ ಮುನ್ನ, ಮಾತೃ ಮರಣವು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆರೋಗ್ಯದ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಸವಾಲಾಗಿ ಉಳಿದಿತ್ತು. 2014-16 ರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಭಾರತದ ಮಾತೃ ಮರಣ ಪ್ರಮಾಣವು ಪ್ರತಿ 1 ಲಕ್ಷ ಜೀವಂತ ಜನನಗಳಿಗೆ 130 ರಷ್ಟಿತ್ತು.
ಈ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯು ದೇಶಾದ್ಯಂತ ಮಾತೃ ಆರೋಗ್ಯ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವ ತುರ್ತು ಅಗತ್ಯವನ್ನು ತಿಳಿಸಿತು. ಹೆಚ್ಚುವರಿಯಾಗಿ, 2030 ರ ವೇಳೆಗೆ ಮಾತೃ ಮರಣ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಪ್ರತಿ 1,00,000 ಜೀವಂತ ಜನನಗಳಿಗೆ 70 ಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವ ಸುಸ್ಥಿರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಗುರಿಯನ್ನು ಸಾಧಿಸಲು ಭಾರತ ಬದ್ಧವಾಗಿತ್ತು. ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಆರೋಗ್ಯ ನೀತಿ, 2017 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಮಾತೃ ಆರೋಗ್ಯವನ್ನು ಪ್ರಮುಖ ಆದ್ಯತೆಯಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲಾಯಿತು, ಇದು ಕೇಂದ್ರೀಕೃತ ಮತ್ತು ನಿರಂತರ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆಗಳ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಿತು. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿಯೇ ಸರ್ಕಾರವು 2016 ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಸುರಕ್ಷಿತ್ ಮಾತೃತ್ವ ಅಭಿಯಾನವನ್ನು (ಪಿಎಂಎಸ್ಎಂಎ) ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು.
ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಸುರಕ್ಷಿತ ಮಾತೃತ್ವ ಅಭಿಯಾನ (ಪಿಎಂಎಸ್ಎಂಎ)
ಜೂನ್ 9, 2016 ರಂದು ಪ್ರಾರಂಭವಾದ ಪಿಎಂಎಸ್ಎಂಎ, ಗರ್ಭಿಣಿಯರಿಗೆ — ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಎರಡನೇ ಮತ್ತು ಮೂರನೇ ತ್ರೈಮಾಸಿಕದಲ್ಲಿರುವವರಿಗೆ — ಪ್ರತಿ ತಿಂಗಳ 9ನೇ ತಾರೀಖಿನಂದು ಗೊತ್ತುಪಡಿಸಿದ ಸರ್ಕಾರಿ ಆರೋಗ್ಯ ಸೌಲಭ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಉಚಿತ ಮತ್ತು ಸಮಗ್ರ ಪ್ರಸವಪೂರ್ವ ಆರೈಕೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವು ಭಾರತದ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಮಹಿಳೆಗೆ, ಅವರು ಎಲ್ಲಿಯೇ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರೂ, ಅಪಾಯಗಳನ್ನು ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಪತ್ತೆಹಚ್ಚುವುದು, ಸಕಾಲಿಕ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಮಧ್ಯಪ್ರವೇಶ ಮತ್ತು ಸುರಕ್ಷಿತ ಗರ್ಭಧಾರಣೆಯನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
ಪಿಎಂಎಸ್ಎಂಎ ನ ಸೇವಾ ಪ್ಯಾಕೇಜ್ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳು, ಪ್ರಯೋಗಾಲಯ ತನಿಖೆಗಳು (ರಕ್ತ ಮತ್ತು ಮೂತ್ರ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳು), ಅಲ್ಟ್ರಾಸೋನೋಗ್ರಫಿ, ಔಷಧಿಗಳು ಮತ್ತು ಪೌಷ್ಟಿಕಾಂಶ, ಹೆರಿಗೆ ಯೋಜನೆ ಹಾಗೂ ಸುರಕ್ಷಿತ ಗರ್ಭಧಾರಣೆಯ ಪದ್ಧತಿಗಳ ಕುರಿತು ಸಮಾಲೋಚನೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಇದರ ಪ್ರಮುಖ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಹೀಗಿವೆ:
ಪ್ರಮುಖ ಲಕ್ಷಣಗಳು:
- ಪ್ರಸೂತಿ ಮತ್ತು ಸ್ತ್ರೀರೋಗ ತಜ್ಞರಿಂದ ಕನಿಷ್ಠ ಒಂದು ಸಮಗ್ರ ಮತ್ತು ಗುಣಮಟ್ಟದ ಪ್ರಸವಪೂರ್ವ ತಪಾಸಣೆ ಅಥವಾ ಸಮಗ್ರ ತುರ್ತು ಪ್ರಸೂತಿ ಮತ್ತು ನವಜಾತ ಶಿಶು ಆರೈಕೆ.
- ಗರ್ಭಾವಸ್ಥೆಯ ಎರಡನೇ ಅಥವಾ ಮೂರನೇ ತ್ರೈಮಾಸಿಕದಲ್ಲಿ ಸಮಗ್ರ ತುರ್ತು ಪ್ರಸೂತಿ ಮತ್ತು ನವಜಾತ ಶಿಶು ಆರೈಕೆ / ಮೂಲಭೂತ ತುರ್ತು ಪ್ರಸೂತಿ ಮತ್ತು ನವಜಾತ ಶಿಶು ಆರೈಕೆ ತರಬೇತಿ ಪಡೆದ ವೈದ್ಯರಿಂದ ತಪಾಸಣೆ.
- ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ಕೇಂದ್ರಗಳಲ್ಲಿ ತಜ್ಞರ ಪ್ರಸವಪೂರ್ವ ಆರೈಕೆ ಸೇವೆಗಳಿಗಾಗಿ ಗರ್ಭಿಣಿಯರನ್ನು ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವುದು.
- 25 ಅಪಾಯಕಾರಿ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸುವ ಮೂಲಕ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಪಾಯದ ಗರ್ಭಧಾರಣೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಆರಂಭಿಕ ಹಂತದಲ್ಲೇ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮಾಡುವುದು.
- ಸುರಕ್ಷಿತ ಹೆರಿಗೆಗಾಗಿ ಎಚ್ಆರ್ಪಿಗಳನ್ನು ಹತ್ತಿರದ ಮೊದಲ ರೆಫರಲ್ ಘಟಕಕ್ಕೆ ಸಂಪರ್ಕಿಸುವುದು.
- ಪಿಎಂಎಸ್ಎಂಎ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸಲು ಖಾಸಗಿ ಸೇವಾ ಪೂರೈಕೆದಾರರನ್ನು ನೇಮಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು.
- ಸೇವಾ ಪ್ಯಾಕೇಜ್ನಲ್ಲಿ ಅಗತ್ಯವಾದ ರಕ್ತ ಮತ್ತು ಮೂತ್ರ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳು ಹಾಗೂ ಅಲ್ಟ್ರಾಸೋನೋಗ್ರಫಿ ಸೇರಿವೆ.
- ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಗರ್ಭಿಣಿಗೆ ಪೌಷ್ಟಿಕಾಂಶ, ಸೂಕ್ತ ಹೆರಿಗೆ ಯೋಜನೆ ಮತ್ತು ತೊಡಕುಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಲು ಸಿದ್ಧತೆಯ ಕುರಿತು ಸಮಾಲೋಚನೆ.
|
25 ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಪಾಯದ ಗರ್ಭಧಾರಣೆಯ ವರ್ಗಗಳು:ಎಚ್.ಐ.ವಿ, ಸಿಫಿಲಿಸ್, ತೀವ್ರ ರಕ್ತಹೀನತೆ, ಗರ್ಭಾವಸ್ಥೆಯಿಂದ ಪ್ರೇರಿತವಾದ ಅಧಿಕ ರಕ್ತದೊತ್ತಡ, ಗರ್ಭಾವಸ್ಥೆಯ ಮಧುಮೇಹ, ಹೈಪೋಥೈರಾಯ್ಡಿಸಮ್, ಕ್ಷಯರೋಗ, ಮಲೇರಿಯಾ, ಹಿಂದಿನ ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆ ಮೂಲಕ ಹೆರಿಗೆ, ಸೆಫಾಲೋ-ಪೆಲ್ವಿಕ್ ಡಿಸ್ಪ್ರೊಪೋರ್ಷನ್ (ಮಗುವಿನ ತಲೆ ಮತ್ತು ತಾಯಿಯ ಸೊಂಟದ ಗಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯಿಲ್ಲದಿರುವುದು), ಹಳೆಯ ಪ್ರಸೂತಿ ಇತಿಹಾಸ, ಅವಳಿ ಅಥವಾ ಬಹು ಭ್ರೂಣ ಗರ್ಭಧಾರಣೆ, ಹೆಪಟೈಟಿಸ್ ಬಿ, ಭ್ರೂಣದ ಅಸಹಜ ಹೃದಯ ಬಡಿತ, ಚಿಕ್ಕ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಗರ್ಭಧಾರಣೆ, ಅಧಿಕ ಜ್ವರ, ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ ನಾಳದ ಸೋಂಕುಗಳು/ಲೈಂಗಿಕವಾಗಿ ಹರಡುವ ಸೋಂಕುಗಳು, ಮೃತ ಶಿಶುವಿನ ಜನನದ ಇತಿಹಾಸ, ಜನ್ಮಜಾತ ದೈಹಿಕ ವೈಕಲ್ಯಗಳು, ನೆಗೆಟಿವ್ ರಕ್ತದ ಗುಂಪು, ಚಿಕ್ಕ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಗರ್ಭಧಾರಣೆ, ಅಧಿಕ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಗರ್ಭಧಾರಣೆ, ಹೆಚ್ಚು ಬಾರಿ ಹೆರಿಗೆಯಾಗಿರುವುದು, ಕಡಿಮೆ ಎತ್ತರ, ಮತ್ತು ನಿರ್ದಿಷ್ಟಪಡಿಸಿದ ಇತರ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಅಥವಾ ಪ್ರಸೂತಿ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳು.
|
ಪ್ರತಿ ಭೇಟಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಗರ್ಭಿಣಿಯರ ಆರೋಗ್ಯ ಸ್ಥಿತಿ ಮತ್ತು ಅಪಾಯದ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸುವ ಸ್ಟಿಕ್ಕರ್ ಅನ್ನು ತಾಯಿ ಮತ್ತು ಮಗು ರಕ್ಷಣಾ ಕಾರ್ಡ್ಗಳಿಗೆ ಅಂಟಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
|
ಪಿಎಂಎಸ್ಎಂಎ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಯಾರು ಪಡೆಯಬಹುದು:
- ಗರ್ಭಾವಸ್ಥೆಯ ಎರಡನೇ ತ್ರೈಮಾಸಿಕ (13–27 ವಾರಗಳು) ಅಥವಾ ಮೂರನೇ ತ್ರೈಮಾಸಿಕದಲ್ಲಿ (28 ನೇ ವಾರದಿಂದ ಹೆರಿಗೆಯವರೆಗೆ) ಇರುವ ಗರ್ಭಿಣಿಯರು.
- ಭಾರತದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ, ಪ್ರತಿ ತಿಂಗಳ 9ನೇ ತಾರೀಖಿನಂದು ಗೊತ್ತುಪಡಿಸಿದ ಸರ್ಕಾರಿ ಆರೋಗ್ಯ ಕೇಂದ್ರಗಳಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಲು ಇಚ್ಛಿಸುವ ಭಾರತೀಯ ನಾಗರಿಕರು.
- ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಪಾಯದ ಗರ್ಭಧಾರಣೆಯ ಪ್ರಕರಣಗಳಿಗೆ ಆದ್ಯತೆಯ ಗಮನ ಮತ್ತು ಅನುಸರಣಾ ಆರೈಕೆಯನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
- ನಿಯಮಿತ ಪ್ರಸವಪೂರ್ವ ಆರೈಕೆಯಿಂದ ಹೊರಗುಳಿದಿರುವ ಮಹಿಳೆಯರು ಈ ಸೇವೆಯನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
|
ವೈದ್ಯರ ಸ್ವಯಂಸೇವಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆ
ಈ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವು ಪ್ರತಿ ತಿಂಗಳ 9ನೇ ತಾರೀಖಿನಂದು ತಮ್ಮ ಸಮಯವನ್ನು ಸ್ವಯಂಪ್ರೇರಿತರಾಗಿ ಮೀಸಲಿಡಲು ಖಾಸಗಿ ವಲಯದ ಪ್ರಸೂತಿ ಮತ್ತು ಸ್ತ್ರೀರೋಗ ತಜ್ಞರು, ರೇಡಿಯಾಲಜಿಸ್ಟ್ಗಳು ಮತ್ತು ವೈದ್ಯರನ್ನು ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಸ್ವಾಗತಿಸುತ್ತದೆ. ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಯವರು ಸ್ವತಃ 'ಮನ್ ಕಿ ಬಾತ್' ಭಾಷಣದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ವೈದ್ಯರು ಈ ಕಾರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಕೇವಲ 12 ದಿನಗಳನ್ನು ಮೀಸಲಿಡುವಂತೆ ಕರೆ ನೀಡಿದ್ದರು. ವೈದ್ಯರು ಅಧಿಕೃತ ಪಿಎಂಎಸ್ಎಂಎ ಪೋರ್ಟಲ್ ಮೂಲಕ ನೋಂದಾಯಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಸ್ವಯಂಸೇವಕರನ್ನು ಅವರ ಕೊಡುಗೆಗಾಗಿ 'IPledgeFor9' ಅಚೀವರ್ಸ್ ಅವಾರ್ಡ್ಗಳ ಮೂಲಕ ಗುರುತಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಭಾರತದಾದ್ಯಂತ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ವಿಸ್ತರಣೆ
ಒಂದು ಗುರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ಮಾತೃ ಆರೋಗ್ಯ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆಯಾಗಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾದ ಈ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವು, ಇಂದು ರಾಷ್ಟ್ರವ್ಯಾಪಿ ಆಂದೋಲನವಾಗಿ ಬೆಳೆದಿದೆ. ಪ್ರಾರಂಭವಾದಾಗಿನಿಂದ, ಪಿಎಂಎಸ್ಎಂಎ ಜಿಲ್ಲೆಗಳು, ಆರೋಗ್ಯ ಕೇಂದ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಸಮುದಾಯಗಳಾದ್ಯಂತ ತನ್ನ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ವಿಸ್ತರಿಸಿದೆ.
ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ, ಭಾರತವು ಮಾತೃ ಮರಣ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ 43 ಅಂಕಗಳ ಇಳಿಕೆಯನ್ನು ಸಾಧಿಸಿದೆ; 2014-16 ಮತ್ತು 2022-24 ರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ಲಕ್ಷ ಜೀವಂತ ಜನನಗಳಿಗೆ ಸಂಭವಿಸುವ ಮಾತೃ ಮರಣಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು 130 ರಿಂದ 87 ಕ್ಕೆ ತಗ್ಗಿಸಿದೆ.
ವಿಸ್ತರಿತ ಪಿಎಂಎಸ್ಎಂಎ: ಅನುಸರಣಾ ಆರೈಕೆಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವುದು.
ವಿಸ್ತರಿತ ಪಿಎಂಎಸ್ಎಂಎ ತಂತ್ರ:
ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಪಾಯದ ಗರ್ಭಧಾರಣೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸುವುದು ಕೇವಲ ಮೊದಲ ಹಂತ ಎಂದು ಅರಿತ ಸರ್ಕಾರ, ಅನುಸರಣಾ ಆರೈಕೆಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಲು ಜನವರಿ 2022 ರಲ್ಲಿ ವಿಸ್ತರಿತ ಪಿಎಂಎಸ್ಎಂಎ ತಂತ್ರವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು. ಈ ಉಪಕ್ರಮವು ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಪಾಯದ ಗುಂಪಿಗೆ ಸೇರಿದ ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಗರ್ಭಾವಸ್ಥೆಯ ಉದ್ದಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಪ್ರಸವಪೂರ್ವ ತಪಾಸಣೆಗಳು, ನಿರಂತರ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ಮತ್ತು ಸಕಾಲಿಕ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಬೆಂಬಲ ಸಿಗುವುದನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಸುರಕ್ಷಿತ ಹೆರಿಗೆಯಾಗುವವರೆಗೆ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಪಾಯದ ಗರ್ಭಧಾರಣೆಯನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಟ್ರ್ಯಾಕ್ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರ ಜೊತೆಗೆ, ಫಲಾನುಭವಿ ಮತ್ತು ಅವರೊಂದಿಗೆ ಬರುವ ಮಾನ್ಯತೆ ಪಡೆದ ಸಾಮಾಜಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ಕಾರ್ಯಕರ್ತೆ (ASHA) ಇಬ್ಬರಿಗೂ ಮೂರು ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಭೇಟಿಗಳವರೆಗೆ ಆರ್ಥಿಕ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಕಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಎಚ್ಆರ್ಪಿನೋಂದಣಿ ಮತ್ತು ಫಾಲೋ-ಅಪ್ ಭೇಟಿಗಳಿಗಾಗಿ ಫಲಾನುಭವಿಗೆ ಹಾಗೂ ಆಶಾ ಕಾರ್ಯಕರ್ತೆಗೆ ಎಸ್ಎಂಎಸ್ ಎಚ್ಚರಿಕೆಗಳನ್ನು ಕಳುಹಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
- ಇತರ ಮಾತೃ ಆರೋಗ್ಯ ಉಪಕ್ರಮಗಳೊಂದಿಗೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣೆ:ಪಿಎಂಎಸ್ಎಂಎ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಇದು ಸರ್ಕಾರವು ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿರುವ ತಾಯಿ ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳ ಆರೋಗ್ಯ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಭಾಗವಾಗಿದೆ.
- ಜನನಿ ಸುರಕ್ಷಾ ಯೋಜನೆ ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಹೆರಿಗೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುತ್ತದೆ. 2014-15 ರಿಂದ, ಮಾರ್ಚ್ 2025 ರವರೆಗೆ ಇದು 11.96 ಕೋಟಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಪ್ರಯೋಜನವನ್ನು ನೀಡಿದೆ.
- ಜನನಿ ಶಿಶು ಸುರಕ್ಷಾ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗರ್ಭಿಣಿಯರಿಗೆ ಮತ್ತು ನವಜಾತ ಶಿಶುಗಳಿಗೆ ಉಚಿತ ಆರೋಗ್ಯ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. 2014-15 ರಿಂದ, 18.05 ಕೋಟಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು ಫಲಾನುಭವಿಗಳು ಈ ಯೋಜನೆಯಡಿ ಬೆಂಬಲವನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ.
- ಸುರಕ್ಷಿತ ಮಾತೃತ್ವ ಆಶ್ವಾಸನ್ 99,290 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸೌಲಭ್ಯಗಳ ಜಾಲದ ಮೂಲಕ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಮಾತೃ ಆರೋಗ್ಯ ಸೇವೆಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುತ್ತದೆ.
- ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಯವರ ಸಮಗ್ರ ಪೌಷ್ಟಿಕಾಂಶ ಅಭಿಯಾನ, ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಮಾತೃ ವಂದನಾ ಯೋಜನೆ, ಮತ್ತು ಲೇಬರ್ ರೂಮ್ ಗುಣಮಟ್ಟ ಸುಧಾರಣಾ ಉಪಕ್ರಮದಂತಹ ಇತರ ಉಪಕ್ರಮಗಳು ಮಾತೃ ಪೌಷ್ಟಿಕಾಂಶ, ಮಾತೃತ್ವದ ಸವಲತ್ತುಗಳು ಮತ್ತು ಹೆರಿಗೆ ಕೊಠಡಿಗಳಲ್ಲಿನ ಆರೈಕೆಯ ಗುಣಮಟ್ಟವನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ.
ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ, ಈ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ಮಾತೃ ಮತ್ತು ನವಜಾತ ಶಿಶುವಿನ ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಒಂದು ಸಮಗ್ರ ಚೌಕಟ್ಟನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತವೆ.
ಪಿಎಂಎಸ್ಎಂಎ ನ 10 ವರ್ಷಗಳ ಸಂಭ್ರಮ
ಸರ್ಕಾರವು ಪಿಎಂಎಸ್ಎಂಎ ನ 10 ವರ್ಷಗಳನ್ನು ಈ ಕೆಳಗಿನವುಗಳ ಮೂಲಕ ಆಚರಿಸುತ್ತಿದೆ:
- 1.8 ಲಕ್ಷ ಆಯುಷ್ಮಾನ್ ಆರೋಗ್ಯ ಮಂದಿರಗಳಲ್ಲಿ ಆಯುಷ್ಮಾನ್ ಆರೋಗ್ಯ ಶಿಬಿರಗಳು: ದೇಶದ 1.8 ಲಕ್ಷ ಆಯುಷ್ಮಾನ್ ಆರೋಗ್ಯ ಮಂದಿರಗಳಲ್ಲಿ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಪ್ರಸವಪೂರ್ವ ಆರೈಕೆ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.
- ಗ್ರಾಮ ಆರೋಗ್ಯ ನೈರ್ಮಲ್ಯ ಮತ್ತು ಪೌಷ್ಟಿಕಾಂಶ ದಿನ, ಜನ ಆರೋಗ್ಯ ಸಮಿತಿ ಮತ್ತು ಸ್ವಸಹಾಯ ಗುಂಪುಗಳ ಮೂಲಕ ಸಮುದಾಯ ಜಾಗೃತಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಆಯೋಜಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.
- ಎಲ್ಲಾ ಜಿಲ್ಲಾ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳು / ಉಪ-ಜಿಲ್ಲಾ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳು / ಮೊದಲ ರೆಫರಲ್ ಘಟಕಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಗೊತ್ತುಪಡಿಸಿದ ಪಿಎಂಎಸ್ಎಂಎ ಸೌಲಭ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಪಿಎಂಎಸ್ಎಂಎ ಅಧಿವೇಶನಗಳನ್ನು ನಡೆಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.
ಹತ್ತು ವರ್ಷಗಳು, ಮುಂದಿನ ದೃಷ್ಟಿಕೋನ
ಕಳೆದ ಒಂದು ದಶಕದಲ್ಲಿ, ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಸುರಕ್ಷಿತ ಮಾತೃತ್ವ ಅಭಿಯಾನವು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸವಪೂರ್ವ ಆರೈಕೆಯ ವಿತರಣೆಯನ್ನು ಪರಿವರ್ತಿಸಿದೆ. ಗುಣಮಟ್ಟದ ಮಾತೃ ಆರೋಗ್ಯ ಸೇವೆಯು ಈಗ ಹೆಚ್ಚು ಸುಲಭವಾಗಿ ಲಭ್ಯವಿದ್ದು, ವ್ಯವಸ್ಥಿತ ಮತ್ತು ಸ್ಪಂದನಶೀಲವಾಗಿದೆ. ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಪಾಯದ ಗರ್ಭಧಾರಣೆಯ ಆರಂಭಿಕ ಗುರುತಿಸುವಿಕೆ, ನಿಯಮಿತ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ಮತ್ತು ಸಕಾಲಿಕ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಮಧ್ಯಪ್ರವೇಶದ ಮೂಲಕ, ಈ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವು ದೇಶಾದ್ಯಂತ ಮಾತೃ ಆರೋಗ್ಯ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದೆ ಮತ್ತು ತಾಯಂದಿರು ಹಾಗೂ ನವಜಾತ ಶಿಶುಗಳ ಆರೋಗ್ಯ ಫಲಿತಾಂಶಗಳನ್ನು ಸುಧಾರಿಸಲು ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿದೆ. ಗುಣಮಟ್ಟದ ಆರೋಗ್ಯ ಸೇವೆಯು ಸರಿಯಾದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರನ್ನು ತಲುಪಿದಾಗ, ಅದು ಜೀವಗಳನ್ನು ಉಳಿಸುತ್ತದೆ, ತೊಡಕುಗಳನ್ನು ತಡೆಯುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಕುಟುಂಬಗಳಿಗೆ ಹಾಗೂ ಭವಿಷ್ಯದ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ಆರೋಗ್ಯಕರ ಆರಂಭವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಪಿಎಂಎಸ್ಎಂಎ ಸಾಬೀತುಪಡಿಸಿದೆ.
ಭಾರತವು 'ವಿಕಸಿತ ಭಾರತ 2047' ಕಡೆಗೆ ಸಾಗುತ್ತಿರುವಾಗ, ಪ್ರತಿ ಗರ್ಭಧಾರಣೆಯು ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ತಾಯಿಯು ತನಗೆ ಸಿಗಬೇಕಾದ ಆರೈಕೆಯನ್ನು ಪಡೆಯುವುದನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಮೂಲಕ, ಪಿಎಂಎಸ್ಎಂಎ ಮಾತೃ ಆರೋಗ್ಯ ಸೇವೆಯ ಭೂದೃಶ್ಯವನ್ನು ಪರಿವರ್ತಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುತ್ತದೆ. ಕಳೆದ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಮಾತೃ ಮರಣ ಪ್ರಮಾಣವು 130 ರಿಂದ 87 ಕ್ಕೆ ಇಳಿದಿರುವುದು, ಕೇಂದ್ರೀಕೃತ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆಗಳು ಸಾವಿರಾರು ಜೀವಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ಉಳಿಸಬಲ್ಲವು ಎಂಬುದನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಮುಂದುವರಿದ ಬದ್ಧತೆ ಮತ್ತು ಸಾಮೂಹಿಕ ಕ್ರಿಯೆಯೊಂದಿಗೆ, ಯಾವುದೇ ಮಹಿಳೆ ಜೀವ ನೀಡುವಾಗ ತನ್ನ ಪ್ರಾಣವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳದ ಯುಗವನ್ನು ತರಲು ಮತ್ತು ಆರೋಗ್ಯಕರ ಹಾಗೂ ಹೆಚ್ಚು ಸಮೃದ್ಧ ಭಾರತದ ಅಡಿಪಾಯವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಲು ಪಿಎಂಎಸ್ಎಂಎ ಸಹಾಯ ಮಾಡಬಲ್ಲದು.
References:
Press Information Bureau
Prime Minister's Office
Ministry of Health and Family Welfare
Others
Click here to see pdf
*****
(Explainer ID: 158840)
आगंतुक पटल : 26
Provide suggestions / comments