पत्र सूचना कार्यालय

ആമുഖം

ദീർഘകാലമായുണ്ടായിരുന്ന പൊതുജനാരോഗ്യ വെല്ലുവിളികളെ കീഴടക്കിയും കുറഞ്ഞ ചിലവിലുള്ള മരുന്നുകളുടെയും ആഗോള ആരോഗ്യസേവനങ്ങളുടെയും കേന്ദ്രമായും മാറിക്കൊണ്ട് ഇന്ത്യ ഒരു ആഗോള ആരോഗ്യ ശാക്തികശക്തിയായി വളർന്നിരിക്കുകയാണ്.  ദീർഘവീക്ഷണമുള്ള നേതൃത്വം, പ്രതിരോധശേഷിയുള്ള സ്ഥാപനങ്ങൾ, ആരോഗ്യകരവും ശക്തവും സമ്പന്നവുമായ ഒരു രാഷ്ട്രം കെട്ടിപ്പടുക്കുന്നതിനുള്ള ഇന്ത്യാ ഗവൺമെന്റിന്റെ അചഞ്ചലമായ പ്രതിബദ്ധത ‌എന്നിവയുടെ  തെളിവായി ഇന്ത്യയുടെ ഉയർച്ച നിലകൊള്ളുന്നു. പൊതുജനാരോഗ്യ ഇൻഷുറൻസ്, സൗജന്യ ആരോഗ്യ സംരക്ഷണം, എല്ലാ തലങ്ങളിലുമുള്ള സേവനങ്ങൾ, സബ്സിഡി നിരക്കിലുള്ള മരുന്നുകൾ, വ്യാപകവും പ്രാപ്യവുമായ ആരോഗ്യ അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ എന്നിവ നൽകുന്ന മുൻനിര പദ്ധതികൾ ​ഗവൺമെന്റ് നടപ്പിലാക്കുന്നു. സാമൂഹിക-സാമ്പത്തികമായി പിന്നാക്കം നിൽക്കുന്ന ജനവിഭാഗങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെ എല്ലാവർക്കും താങ്ങാനാവുന്നതും ഗുണനിലവാരമുള്ളതുമായ ആരോഗ്യ സംരക്ഷണം ലഭ്യമാക്കുക എന്നതാണ് മാർഗ്ഗനിർദ്ദേശക തത്വം - 2047 ഓടെ ഇന്ത്യ ആരോഗ്യകരവും ഉൽപ്പാദനക്ഷമവും സമ്പന്നവുമായ ഒരു സമൂഹം - ഒരു  വികസിത ഭാരതം - എന്ന ലക്ഷ്യത്തിലേക്ക് മുന്നേറാൻ ഇത് സഹായിക്കും.

സ്വകാര്യ കോളേജുകളും പൊതു ധനസഹായത്തോടെ പ്രവർത്തിക്കുന്ന സ്ഥാപനങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്ന ഇന്ത്യയുടെ മെഡിക്കൽ വിദ്യാഭ്യാസ സമ്പ്രദായം വർഷങ്ങളായി വികാസവും വളർച്ചയും കൈവരിച്ചിട്ടുണ്ട്. ലോകത്തിലെ മൂന്നാമത്തെ വലിയ ഔഷധ മേഖലയായ ഇന്ത്യയുടെ ഔഷധ മേഖല, ഇന്ത്യൻ പൗരന്മാർക്ക് മാത്രമല്ല, ലോകത്തിനും താങ്ങാനാവുന്ന വിലയിൽ മരുന്നുകളുടെ സുസജ്ജ വിതരണം സാധ്യമാക്കുന്നു - ഇത് COVID-19 വാക്സിനുകൾ നിർമ്മിക്കുന്നതിലും വിതരണം ചെയ്യുന്നതിലും ഇന്ത്യയുടെ കഴിവ് തെളിയിക്കുന്നു. ​ഗവൺമെന്റ് നിക്ഷേപത്തിന്റെയും സ്വകാര്യ വ്യവസായത്തിന്റെ നൂതന മനോഭാവത്തിന്റെയും പിന്തുണയോടെ ഇന്ത്യയുടെ ബയോഫാർമസ്യൂട്ടിക്കൽ മേഖല കുതിച്ചുചാട്ടത്തിലൂടെ വളരുകയാണ്. ഇന്ത്യയിൽ മെഡിക്കൽ ടൂറിസ്റ്റുകളുടെ എണ്ണത്തിൽ വർദ്ധനവ് ഉണ്ടായിട്ടുണ്ട്, 2009-ൽ 112,000-ൽ നിന്ന് 2024-ൽ 600,000-ത്തിലധികമായി. ഇന്ത്യയുടെ മെഡിക്കൽ ടൂറിസം മേഖലയെ മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനായി, 2026-27 ലെ കേന്ദ്ര ബജറ്റിൽ ഇന്ത്യാ ഗവൺമെന്റ് സ്വകാര്യ മേഖലയുമായി സഹകരിച്ച് രോഗനിർണയ അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങളും പുനരധിവാസ സേവനങ്ങളും ഉൾക്കൊള്ളുന്ന അഞ്ച് സംയോജിത മെഡിക്കൽ ഹബ്ബുകൾ ഇന്ത്യയിലുടനീളം സ്ഥാപിക്കുമെന്ന് പ്രഖ്യാപിച്ചു. ആഗോള പൊതുജനാരോഗ്യത്തിന് കൂടുതൽ സംഭാവന നൽകാൻ ഇന്ത്യ ഇപ്പോൾ സജ്ജമാണ് - ഒരു നൂറ്റാണ്ട് മുമ്പ് പോലും പ്രാദേശിക രോഗങ്ങളുമായി പോരാടുന്ന ഒരു രാജ്യത്തിന് ഇത് ഒരു ശ്രദ്ധേയമായ നേട്ടമാണ്.

സാർവത്രിക ആരോഗ്യ പരിരക്ഷ നൽകുന്നു: ആയുഷ്മാൻ ഭാരത്

ഇന്ത്യാ ഗവൺമെന്റിന്റെ പ്രധാന പദ്ധതിയായ ആയുഷ്മാൻ ഭാരത് (ലോങ് ലിവ് ഇന്ത്യ) എല്ലാവർക്കും, പ്രത്യേകിച്ച് ഇന്ത്യൻ സമൂഹത്തിലെ സാമൂഹികവും സാമ്പത്തികവുമായി പിന്നോക്കം നിൽക്കുന്നവർക്കും ദുർബല വിഭാഗങ്ങൾക്കും, സാർവത്രിക ആരോഗ്യ പരിരക്ഷ നൽകുന്നതിൽ നിർണായകമാണ്. പ്രാഥമിക, ദ്വിതീയ, തൃതീയ തലങ്ങളിലെ എല്ലാ തലങ്ങളിലും ആളുകൾക്ക് ഗുണനിലവാരമുള്ള ആരോഗ്യ സംരക്ഷണം ഉറപ്പാക്കാൻ ഒരുമിച്ച് പ്രവർത്തിക്കുന്ന വിവിധ ഘടകങ്ങൾ ഈ മുൻനിര പദ്ധതിയിലുണ്ട്.

ഇതിന്റെ നാല് പ്രധാന ഘടകങ്ങളിൽ ഇവ ഉൾപ്പെടുന്നു

• ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ പൊതു ധനസഹായത്തോടെയുള്ള ആരോഗ്യ അഷ്വറൻസ് പദ്ധതിയായ എ.ബി-പ്രധാനമന്ത്രി ജൻ ആരോഗ്യ യോജന (PM-JAY).
• ഉപാരോഗ്യ കേന്ദ്രങ്ങളും പ്രാഥമികാരോഗ്യ കേന്ദ്രങ്ങളും നവീകരിക്കുന്നതിനുള്ള ആയുഷ്മാൻ ആരോഗ്യ മന്ദിർ.
• രാജ്യത്തുടനീളമുള്ള ആരോഗ്യ സംരക്ഷണ അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നതിനുള്ള ഏറ്റവും വലിയ പാൻ-ഇന്ത്യ പദ്ധതിയായ പ്രധാനമന്ത്രി ആയുഷ്മാൻ ഭാരത് ആരോഗ്യ ഇൻഫ്രാസ്ട്രക്ചർ മിഷൻ (PM-ABHIM).
• പൗര കേന്ദ്രീകൃത പരസ്പര പ്രവർത്തനക്ഷമമായ ഡിജിറ്റൽ ആരോഗ്യ ആവാസവ്യവസ്ഥയുടെ നട്ടെല്ലായി വർത്തിക്കുന്ന ആയുഷ്മാൻ ഭാരത് ഡിജിറ്റൽ മിഷൻ (ABDM).

പ്രധാനമന്ത്രി ജൻ ആരോഗ്യ യോജന (പ്രധാനമന്ത്രിയുടെ ജനാരോഗ്യ പദ്ധതി)

സാർവത്രിക ആരോഗ്യ പരിരക്ഷ കൈവരിക്കുന്നതിനായി 2018 സെപ്റ്റംബർ 23 ന് ഇന്ത്യാ ഗവൺമെന്റ് ആയുഷ്മാൻ ഭാരത് - പ്രധാൻ മന്ത്രി ജൻ ആരോഗ്യ യോജന (AB-PMJAY) ആരംഭിച്ചു. ദശലക്ഷക്കണക്കിന് ദുർബലരായ ഇന്ത്യൻ കുടുംബങ്ങൾ  ചേരുന്ന ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ പൊതുജനാരോഗ്യ പദ്ധതിയാണിത്.

സാമൂഹികവും സാമ്പത്തികവുമായി പിന്നാക്കം നിൽക്കുന്ന കുടുംബങ്ങൾക്കും 70 വയസ്സിന് മുകളിലുള്ള എല്ലാ മുതിർന്ന പൗരന്മാർക്കും സെക്കൻഡറി, ടെർഷ്യറി കെയർ സേവനങ്ങൾക്കും ആശുപത്രിവാസത്തിനും AB-PMJAY പ്രതിവർഷം 5 ലക്ഷം രൂപ (~$5,000 USD) വരെ ആരോഗ്യ പരിരക്ഷ നൽകുന്നു. ഇത് അവരെ ദുഷ്കരമായ മെഡിക്കൽ ബില്ലുകളിൽ നിന്ന് രക്ഷിക്കുന്നു. എംപാനൽ ചെയ്ത ​ഗവൺമെന്റ് ധനസഹായമുള്ള ആശുപത്രികളിലും സ്വകാര്യ ആശുപത്രികളിലും ഈ പദ്ധതി പണരഹിത ചികിത്സ നൽകുന്നു. ഇന്ത്യൻ ജനസംഖ്യയുടെ താഴെത്തട്ടിലുള്ള 40% പേരെ ലക്ഷ്യം വച്ചുള്ളതാണ് ഈ പദ്ധതി. 120 ദശലക്ഷം ആളുകളെ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന പദ്ധതിയിൽ, 434 ദശലക്ഷത്തിലധികം ആയുഷ്മാൻ കാർഡുകൾ ഇതിനകം തയ്യാറാക്കിയിട്ടുണ്ട്.

ആരോഗ്യ ഇൻഷുറൻസിനുള്ള ​ഗവൺമെന്റ് ചെലവ് വർദ്ധിപ്പിച്ചുകൊണ്ട് കുടുംബങ്ങളുടെ ആരോഗ്യ സംരക്ഷണ ചെലവ് കുറയ്ക്കാൻ ഈ പദ്ധതി സഹായിച്ചു. 2024-2025 കാലയളവിൽ ലാഭിച്ചത് 1.25 ലക്ഷം കോടി രൂപയിൽ (~$13.77 ബില്യൺ യുഎസ് ഡോളർ) കൂടുതലായിരുന്നു.

2026–27 ലെ ബജറ്റ് എസ്റ്റിമേറ്റിൽ പ്രധാനമന്ത്രി ജൻ ആരോഗ്യ യോജനയ്ക്കുള്ള വിഹിതം 9,500 കോടി രൂപയായി ($1.05 ബില്യൺ യുഎസ് ഡോളർ) ഉയർത്തി. 2025–26 സാമ്പത്തിക വർഷത്തെ പുതുക്കിയ എസ്റ്റിമേറ്റിനേക്കാൾ 500 കോടി രൂപ ($55 മില്യൺ യുഎസ് ഡോളർ) അല്ലെങ്കിൽ 5.56% കൂടുതലാണിത്. ഗുണഭോക്തൃ പരിരക്ഷ വികസിപ്പിക്കുക, സേവന നിലവാരം മെച്ചപ്പെടുത്തുക, ആശുപത്രി ശൃംഖലകൾ ശക്തിപ്പെടുത്തുക എന്നിവയാണ് ഈ വർദ്ധനവിലൂടെ ലക്ഷ്യമിടുന്നത്.

AB-PMJAY ദ്വിതീയ, തൃതീയ ആരോഗ്യ സംരക്ഷണത്തെ പിന്തുണയ്ക്കുമ്പോൾ, ആയുഷ്മാൻ ഭാരത് പദ്ധതി ഗുണനിലവാരമുള്ള പ്രാഥമിക ആരോഗ്യ സംരക്ഷണവും എല്ലാവർക്കും പ്രാപ്യമായ ശക്തമായ ആരോഗ്യ സംരക്ഷണ അടിസ്ഥാന സൗകര്യവും ഉറപ്പാക്കുന്നതിന് മറ്റ് വിവിധ പരിപാടികൾ നടത്തുന്നു.

ആയുഷ്മാൻ ആരോഗ്യ മന്ദിറുകൾ

ശക്തമായ പ്രാഥമിക പരിചരണ അടിസ്ഥാന സൗകര്യം ആരോഗ്യ തുല്യതയും പ്രവേശനക്ഷമതയും ഉറപ്പാക്കുന്നു. ആയുഷ്മാൻ ഭാരത് പദ്ധതിക്ക് കീഴിലുള്ള പ്രാഥമിക ആരോഗ്യ സംരക്ഷണ കേന്ദ്രങ്ങളാണ് ആയുഷ്മാൻ ആരോഗ്യ മന്ദിറുകൾ. ഇവ വീടുകൾക്ക് സമീപമുള്ള ആളുകൾക്ക് വിശാലമായ പൊതു ആരോഗ്യ സേവനങ്ങൾ നൽകുന്നു.

നഗര, ഗ്രാമ, ഗോത്ര മേഖലകൾ ഉൾപ്പെടെ രാജ്യത്തുടനീളം (2026 ഫെബ്രുവരി 27 ലെ കണക്കനുസരിച്ച്) 1,84,235 AAM-കളുണ്ട്. 26 സംസ്ഥാനങ്ങളിലെ 178 ഗോത്ര ജില്ലകളിലായി 30,817 AAM-കളും 27 സംസ്ഥാനങ്ങളിലെ 112 അഭിലാഷ ജില്ലകളിലായി 24,327 AAM-കളുമുണ്ട് (2025 ഡിസംബർ 31 ലെ കണക്കനുസരിച്ച്).

ആരോഗ്യപരിരക്ഷാ ലഭ്യത ഉറപ്പാക്കുന്നതിന്, AAM-കളിൽ ടെലികൺസൾട്ടേഷനുകളും നൽകിയിട്ടുണ്ട് - കഴിഞ്ഞ വർഷം (2025 ഡിസംബർ 31 ലെ കണക്കനുസരിച്ച്) 426.6 ദശലക്ഷം കൺസൾട്ടേഷനുകൾ നടത്തിയിട്ടുണ്ട്.

സമൂഹത്തിന് പ്രതിരോധപരവും പ്രോത്സാഹജനകവുമായ ആരോഗ്യ സംരക്ഷണം ലഭ്യമാക്കാൻ കഴിയുന്ന സ്ഥലങ്ങളാണ് AAM-കൾ. ജനങ്ങളുടെ സമഗ്ര വികസനത്തിനായി എ.എ.എമ്മുകളിൽ യോഗയോടുകൂടിയ 58 ദശലക്ഷത്തിലധികം വെൽനസ് സെഷനുകളും നടന്നു. ദേശീയ പകർച്ചവ്യാധി പ്രതിരോധത്തിനും നിയന്ത്രണത്തിനുമുള്ള ദേശീയ പരിപാടിയുടെ കീഴിൽ, മന്ത്രാലയം ദശലക്ഷക്കണക്കിന് ആളുകളെ വിവിധ പകർച്ചവ്യാധികളല്ലാത്ത രോഗങ്ങൾക്കായി പരിശോധിക്കുന്നു. 2025 ഒക്ടോബർ 31 ലെ കണക്കനുസരിച്ച്, വിവിധ രോഗങ്ങൾക്കായുള്ള സ്ക്രീനിംഗുകളുടെ എണ്ണം ഇവയാണ്:

• ഹൈപ്പർടെൻഷൻ പരിശോധനകൾ: 401.3 ദശലക്ഷം
• പ്രമേഹ പരിശോധനകൾ: 398.6 ദശലക്ഷം
• ഓറൽ കാൻസർ പരിശോധനകൾ: 338.3 ദശലക്ഷം
• സ്തനാർബുദ പരിശോധനകൾ: 158.6 ദശലക്ഷം

പ്രധാനമന്ത്രി-ആയുഷ്മാൻ ഭാരത് ആരോഗ്യ ഇൻഫ്രാസ്ട്രക്ചർ മിഷൻ

പകർച്ചവ്യാധികളുടെയോ മറ്റ് രോഗ വ്യാപനങ്ങളുടെയോ ആഘാതം ലഘൂകരിക്കുന്നതിലും നിയന്ത്രിക്കുന്നതിലും എ.എ.എം.-കളുടെ നിർണായക പങ്ക് തിരിച്ചറിഞ്ഞുകൊണ്ട്, 2021-ൽ ഇന്ത്യാ ഗവൺമെന്റ് പ്രധാൻ മന്ത്രി-ആയുഷ്മാൻ ഭാരത് ആരോഗ്യ ഇൻഫ്രാസ്ട്രക്ചർ മിഷൻ (പി.എം-എ.ബി.ഐ.എം) ആരംഭിച്ചു. ആരോഗ്യം, ഗവേഷണം, നിരീക്ഷണം എന്നിവയിലെ അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ PM-ABHIM പരിശോധിക്കുന്നു.

ഓരോ ജില്ലയിലും താഴെപ്പറയുന്നവ സ്ഥാപിക്കുകയും നവീകരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നതിലൂടെ താഴെപ്പറയുന്നവയുടെ സ്ഥാപനം മുതൽ ജില്ലാതലം വരെ ആരോഗ്യ അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ ശക്തിപ്പെടുത്തുകയാണ് PM-ABHIM ലക്ഷ്യമിടുന്നത്:

• ആയുഷ്മാൻ ആരോഗ്യ മന്ദിറുകൾ (AAM)
• ബ്ലോക്ക് പൊതുജനാരോഗ്യ യൂണിറ്റുകൾ
• സംയോജിത ജില്ലാ പൊതുജനാരോഗ്യ ലാബുകൾ
• ക്രിട്ടിക്കൽ കെയർ ആശുപത്രി ബ്ലോക്കുകൾ

മഹാമാരി ഫലപ്രദമായി കണ്ടെത്തുന്നതിനും അന്വേഷിക്കുന്നതിനും തടയുന്നതിനും ബ്ലോക്ക്, ജില്ലാ, പ്രാദേശിക, ദേശീയ തലങ്ങളിലെ ലബോറട്ടറികളെ സംയോജിപ്പിക്കുന്ന ഐടി-പ്രാപ്‌തമായ, തത്സമയ രോഗ നിരീക്ഷണ ശൃംഖല വികസിപ്പിച്ചുകൊണ്ട് PM-ABHIM പകർച്ചവ്യാധി, ദുരന്തനിവാരണ തയ്യാറെടുപ്പിനും മുൻഗണന നൽകുന്നു.

2021-22 സാമ്പത്തിക വർഷം മുതൽ 2025-26 വരെയുള്ള 5 വർഷത്തെ കാലയളവിലേക്ക് ഇന്ത്യാ ​ഗവൺമെന്റ് 32,928.82 കോടി രൂപ (ഏകദേശം $3.63 ബില്യൺ USD) അനുവദിച്ചു. ഈ തുക താഴെ പറയുന്നവയുടെ നിർമ്മാണത്തിനും നവീകരണത്തിനും, സ്ഥാപിക്കുന്നതിനുമായി വിനിയോഗിക്കും :

• സ്വന്തമായി കെട്ടിടങ്ങളില്ലാത്ത 9,519 ഉപാരോഗ്യ കേന്ദ്രങ്ങൾ–ആയുഷ്മാൻ ആരോഗ്യ മന്ദിറുകൾ
• 5,456 നഗര-എഎഎമ്മുകൾ
• 2,151 ബ്ലോക്ക് പൊതുജനാരോഗ്യ യൂണിറ്റുകൾ
• 744 സംയോജിത പൊതുജനാരോഗ്യ ലബോറട്ടറികൾ
• ജില്ലാ ആശുപത്രികളിലും ​ഗവൺമെന്റ് മെഡിക്കൽ കോളേജുകളിലും 622 ക്രിട്ടിക്കൽ കെയർ ബ്ലോക്കുകൾ

ഡിജിറ്റൽ സംരംഭങ്ങൾ – ആയുഷ്മാൻ ഭാരത് ഡിജിറ്റൽ മിഷനും സാങ്കേതിക സംയോജനവും

ലോകത്തിലെ തന്നെ ഏറ്റവും വലിയ ഡിജിറ്റൽ ആരോഗ്യ പദ്ധതികളിലൊന്നായ ആയുഷ്മാൻ ഭാരത് ഡിജിറ്റൽ മിഷൻ (ABDM) വഴി ശക്തമായ ഒരു ഡിജിറ്റൽ പൊതു അടിസ്ഥാന സൗകര്യം ആയുഷ്മാൻ ഭാരത് ഉറപ്പാക്കുന്നു. ആയുഷ്മാൻ ഭാരത് ഹെൽത്ത് അക്കൗണ്ട് (ABHA) സംവിധാനത്തിന് കീഴിൽ, ഗുണഭോക്താക്കൾക്ക് ഒരു സവിശേഷ ആരോഗ്യ തിരിച്ചറിയൽ നമ്പർ നൽകിയിട്ടുണ്ട്, ഇത് അവരുടെ മെഡിക്കൽ രേഖകൾ സുരക്ഷിതമായി സൂക്ഷിക്കാനും "ഡിജിറ്റൽ ഹെൽത്ത് ലോക്കർ" വഴി ഓൺലൈനിൽ പരിശോധിക്കാനും പ്രാപ്തമാക്കുന്നു.

ഇന്നുവരെ 863 ദശലക്ഷത്തിലധികം ABHA-കൾ സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട് (ഫെബ്രുവരി 27, 2026 വരെ). ഒരു ആപ്പ് വഴി ഉപയോക്താക്കൾക്ക് രജിസ്റ്റർ ചെയ്ത ആരോഗ്യ സംരക്ഷണ പ്രൊഫഷണലുകളുമായി ബന്ധപ്പെടാനും കഴിയും. പരിശോധിച്ചുറപ്പിച്ച പ്രൊഫഷണലുകൾക്ക് ടെലികൺസൾട്ടേഷനുകൾ വഴി രോഗികളെ വിദൂരമായി ചികിത്സിക്കാനും ഡിജിറ്റൽ ആരോഗ്യ രേഖകൾ അവലോകനം ചെയ്യാനും കഴിയും. ഈ ഡിജിറ്റൽ ആവാസവ്യവസ്ഥ അവസാന മൈൽ ആരോഗ്യ കവറേജ് പ്രാപ്തമാക്കുന്നു.

ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഡിജിറ്റൽ മാനസികാരോഗ്യ സംരംഭങ്ങളിലൊന്നാണ് ഇന്ത്യ നടത്തുന്നത്, 36 സംസ്ഥാനങ്ങളിലും/ കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശങ്ങളിലുമായി 53 സെല്ലുകൾ പ്രവർത്തിപ്പിക്കുകയും 20 ഭാഷകളിലായി 24x7 കൗൺസിലിംഗ് സേവനങ്ങൾ നൽകുകയും 3.28 ദശലക്ഷത്തിലധികം പേർക്ക് സേവനം നൽകുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. 2022 ഒക്ടോബർ 10 ന് ആരംഭിച്ച ടെലി മാനസ്, 12 ഭാഷകളിൽ പിന്തുണയോടെ പ്രവേശനക്ഷമത കൂടുതൽ വിപുലീകരിച്ചു, പൊതുവായ ക്ഷേമം മുതൽ ഡിസോർഡർ മാനേജ്മെന്റ് വരെ സമഗ്രമായ മാനസികാരോഗ്യ പിന്തുണ നൽകുന്നു.

ദേശീയ ആരോഗ്യ ദൗത്യം

കേന്ദ്ര ​ഗവൺമെന്റ് ആയുഷ്മാൻ ഭാരത് പദ്ധതിക്ക് പുറമേ, വിവിധതരം രോഗങ്ങളുടെ പ്രതിരോധം, ലഘൂകരണം, ചികിത്സ എന്നിവയ്ക്കായി പതിറ്റാണ്ടുകളായി ദേശീയ ആരോഗ്യ ദൗത്യം നടത്തിവരുന്നു. ദേശീയ നഗര ആരോഗ്യ ദൗത്യം, ദേശീയ ഗ്രാമീണ ആരോഗ്യ ദൗത്യം എന്നീ രണ്ട് ഘടകങ്ങളാണ് ഇതിന്റെ ഭാഗമായി പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. മാനവ വിഭവശേഷി വികസിപ്പിക്കുന്നതിലും ഗുരുതരമായ ആരോഗ്യ പ്രശ്നങ്ങൾ പരിഹരിക്കുന്നതിലും ആരോഗ്യ അടിയന്തരാവസ്ഥകളിൽ സംയോജിത പ്രതികരണം വളർത്തിയെടുക്കുന്നതിലും അക്ഷീണ പരിശ്രമത്തിലൂടെ ഇന്ത്യയുടെ പൊതുജനാരോഗ്യ ഫലങ്ങൾ മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിന് ദേശീയ ആരോഗ്യ ദൗത്യം (NHM) ഗണ്യമായ സംഭാവന നൽകിയിട്ടുണ്ട്.

രോഗപ്രതിരോധ കുത്തിവെപ്പ് ഉൾപ്പെടെയുള്ള പരിപാടികളിലൂടെ മാതൃ, ശിശു, കൗമാര ആരോഗ്യം മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനും ഗുണനിലവാര മാനദണ്ഡങ്ങൾ മെച്ചപ്പെടുത്തി ആരോഗ്യ സംവിധാനങ്ങളെ ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നതിനും വിവിധ പകർച്ചവ്യാധി, പകർച്ചവ്യാധി രഹിത രോഗ നിയന്ത്രണ പരിപാടികൾ കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നതിനും NHM പ്രവർത്തിക്കുന്നു.

സാർവത്രിക രോ​ഗപ്രതിരോധ കുത്തിവെപ്പ് പരിപാടി

26.7 ദശലക്ഷം നവജാത ശിശുക്കൾക്കും 29 ദശലക്ഷം ഗർഭിണികൾക്കും സൗജന്യമായി രോ​ഗപ്രതിരോധ കുത്തിവെപ്പ് നൽകുന്ന ഏറ്റവും വലിയ പൊതുജനാരോഗ്യ പരിപാടികളിൽ ഒന്നാണ് സാർവത്രിക രോഗപ്രതിരോധ കുത്തിവെപ്പ് പരിപാടി (UIP).

രോഗപ്രതിരോധ കവറേജ് മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിന് ഉപയോഗിക്കുന്ന ചില നടപടികളാണ് ശുപാർശ, സാമൂഹിക സമാഹരണം, കുടുംബ തലത്തിൽ കമ്മ്യൂണിറ്റി ഹെൽത്ത് വർക്കർമാരുടെ പരസ്പര ആശയവിനിമയം, മാധ്യമ ഇടപെടൽ എന്നിവ. അക്രഡിറ്റഡ് സോഷ്യൽ ഹെൽത്ത് ആക്ടിവിസ്റ്റ്സ് ആൻഡ് ഓക്സിലറി നഴ്‌സ് മിഡ്‌വൈഫ്സ് എന്നറിയപ്പെടുന്ന കമ്മ്യൂണിറ്റി ഹെൽത്ത് വർക്കർമാർ രാജ്യത്തുടനീളം 13 ദശലക്ഷത്തിലധികം രോഗപ്രതിരോധ സെഷനുകൾ നടത്തി. രാജ്യത്തുടനീളം NHM ന് കീഴിൽ 1.03 ദശലക്ഷത്തിലധികം ആശാ വർക്കർമാർ പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ട് (ഏപ്രിൽ 4, 2025 വരെ).

ഈ പരിപാടിയുടെ കീഴിൽ നൽകുന്ന 11 വാക്സിനുകൾ ഇവയാണ്:

• ഹെപ്പറ്റൈറ്റിസ് ബി വാക്സിൻ
• ഓറൽ പോളിയോ വാക്സിൻ (OPV)
• ബാസിലസ് കാൽമെറ്റ്-ഗുറിൻ വാക്സിൻ (BCG)
• ഇൻജക്റ്റബിൾ പോളിയോ വാക്സിൻ (IPV)
• പെന്റവാലന്റ് വാക്സിൻ
• റോട്ടവൈറസ് വാക്സിൻ (RVV)
• ന്യൂമോകോക്കൽ കൺജഗേറ്റ് വാക്സിൻ (PCV)
• മീസിൽസ് & റുബെല്ല വാക്സിൻ (MR)
• ഡിഫ്തീരിയ പെർട്ടുസിസ് ടെറ്റനസ് വാക്സിൻ (DPT)
• ടെറ്റനസ് & മുതിർന്നവർക്കുള്ള ഡിഫ്തീരിയ വാക്സിൻ (Td)
• ജാപ്പനീസ് എൻസെഫലൈറ്റിസ് വാക്സിൻ (JE)

HPV വാക്സിനേഷൻ യജ്ഞത്തിന് തുടക്കം

സ്ത്രീകളിലെ സെർവിക്കൽ കാൻസർ തടയുന്നതിനായി 2026 ഫെബ്രുവരി 28ന് ഇന്ത്യാ ഗവൺമെന്റ് മൂന്ന് മാസത്തെ രാജ്യവ്യാപക HPV വാക്സിനേഷൻ യജ്ഞം ആരംഭിച്ചു. ലോകമെമ്പാടുമുള്ള രോഗപ്രതിരോധ പരിപാടികളിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന WHO പ്രീ-ക്വാളിഫൈഡ് വാക്സിനായ ഗർഡാസിൽ-4 വാക്സിൻ ഇപ്പോൾ 14 വയസ്സ് പ്രായമുള്ള കൗമാരക്കാരായ പെൺകുട്ടികൾക്ക് എല്ലാ ​ഗവൺമെന്റ് പ്രാഥമിക, കമ്മ്യൂണിറ്റി ഹെൽത്ത് സെന്ററുകളിലും ജില്ലാ, ഉപജില്ലാ ആശുപത്രികളിലും രാജ്യത്തുടനീളമുള്ള ​ഗവൺമെന്റ് മെഡിക്കൽ കോളേജുകളിലും ആശുപത്രികളിലും കേന്ദ്ര-സംസ്ഥാന/കേന്ദ്ര ഭരണ പ്രദേശ ഗവൺമെന്റുകളുടെ സഹകരണത്തിലൂടെ സൗജന്യമായി നൽകുന്നു. ക്വാഡ്രിവാലന്റ് HPV വാക്സിനായ ഗർഡാസിൽ-4, HPV ടൈപ്പ് 16, 18 (സെർവിക്കൽ ക്യാൻസറിന് കാരണമാകുന്നവ), അതുപോലെ ടൈപ്പ് 6, 11 എന്നിവയിൽ നിന്നും സംരക്ഷണം നൽകുന്നു.

ഏകദേശം 11.5 ദശലക്ഷം പെൺകുട്ടികൾ നിലവിൽ വാക്സിന് അർഹരാണ്. പരമാവധി വിപുലീകരണം ഉറപ്പാക്കാൻ 90 ദിവസത്തെ വാക്സിനേഷൻ ഡ്രൈവ് ദിവസവും നടക്കുന്നു. അതിനുശേഷം ഇവ സാധാരണ പ്രതിരോധ കുത്തിവെപ്പ് ദിവസങ്ങളിൽ ലഭ്യമാകും. ഇന്ത്യയിലെ സ്ത്രീകളെ ശാക്തീകരിക്കുന്നതിനും രാജ്യത്തുടനീളമുള്ള അമ്മമാരുടെയും പെൺമക്കളുടെയും ആരോഗ്യം സംരക്ഷിക്കുന്നതിനുമുള്ള ഒരു നിർണായക ചുവടുവെപ്പാണ് ഈ രാജ്യവ്യാപക HPV വാക്സിനേഷൻ ക്യാമ്പയ്ൻ. ഈ നാഴികക്കല്ലായ പ്രചാരണത്തിലൂടെ, ഇന്ത്യ 160-ലധികം രാജ്യങ്ങളിൽ HPV വാക്സിനേഷൻ പരിപാടികൾ നടപ്പിലാക്കുന്നതിനൊപ്പം ചേർന്നു.

മിഷൻ ഇന്ദ്രധനുഷ്

സാർവത്രിക രോഗപ്രതിരോധ പരിപാടി (യുഐപി) പ്രകാരം, വാക്സിനേഷൻ കവറേജ് കുറവുള്ള പ്രദേശങ്ങളിൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിച്ച്, പതിവ് രോഗപ്രതിരോധ ഷെഡ്യൂളുകളിൽ നിന്ന് വിട്ടുനിൽക്കുകയോ ഒഴിവാക്കുകയോ ചെയ്ത കുട്ടികൾക്കും ഗർഭിണികൾക്കും പ്രതിരോധ കുത്തിവെപ്പ് നൽകുന്നതിനായി 2014 ഡിസംബർ 25 ന് മിഷൻ ഇന്ദ്രധനുഷ് ആരംഭിച്ചു.

രാജ്യത്തുടനീളമുള്ള വാക്സിനേഷൻ ഡ്രൈവുകളുടെയും പ്രചാരണങ്ങളുടെയും തുടർച്ചയായ, സുസ്ഥിരമായ ശ്രമങ്ങളുടെയും തീവ്രമായ നടപ്പാക്കലിന്റെയും ഫലമായി, മൊത്തം ജനസംഖ്യയിൽ വാക്സിനേഷൻ എടുക്കാത്ത കുട്ടികളുടെ ശതമാനം 2023 ൽ 0.11% ൽ നിന്ന് 2024 ൽ 0.06% ആയി കുറഞ്ഞു.

മറ്റ് എൻഎച്ച്എം പ്രോഗ്രാമുകളും അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങളും സ്വാധീനവും

രോഗപ്രതിരോധ പരിപാടിക്ക് പുറമെ, എല്ലാത്തരം രോഗങ്ങൾക്കും ആരോഗ്യ അവസ്ഥകൾക്കുമായി ദേശീയ ആരോഗ്യ ദൗത്യം വിപുലമായ പരിപാടികൾ നടത്തുന്നു.

ബജറ്റ് വർദ്ധനവ്

എൻഎച്ച്എം ധനസഹായത്തിലും ശേഷി വികസനത്തിലുമുള്ള വർദ്ധനവ് കഴിഞ്ഞ കുറച്ച് ദശകങ്ങളായി ഇന്ത്യയുടെ പൊതുജനാരോഗ്യ സൂചകങ്ങളിൽ പുരോഗതിക്ക് കാരണമായി.

ദേശീയ ആരോഗ്യ ദൗത്യത്തിന്റെ പ്രധാന നേട്ടങ്ങൾ:

• കോവിഡ്-19: രാജ്യവ്യാപകമായി 2.2 ബില്യണിലധികം വാക്സിൻ ഡോസുകൾ നൽകി
• മാതൃ ആരോഗ്യം: മാതൃമരണ അനുപാതം 1990 മുതൽ 83% കുറഞ്ഞു, ആഗോളതലത്തിൽ 45% എന്ന ഇടിവിനെ മറികടന്നു
• ശിശു ആരോഗ്യം: 5 വയസ്സിന് താഴെയുള്ളവരുടെ മരണനിരക്ക് 1990 മുതൽ 75% കുറഞ്ഞു, ആഗോളതലത്തിൽ 60% എന്ന കുറവിനേക്കാൾ കൂടുതലാണ്
• ക്ഷയം: ക്ഷയരോഗബാധ 2015-ൽ 1,00,000 ജനസംഖ്യയിൽ 237 ആയിരുന്നത് 2023-ൽ 195 ആയി കുറഞ്ഞു; പ്രധാനമന്ത്രി ടിബി മുക്ത് ഭാരത് അഭിയാൻ പ്രകാരം 156,000 നിക്ഷയ് മിത്ര വളണ്ടിയർമാർ 940,000-ത്തിലധികം ടിബി രോഗികൾക്ക് പിന്തുണ നൽകി.
• മീസിൽസ്-റുബെല്ല: ഊർജ്ജിതമാക്കിയ മിഷൻ ഇന്ദ്രധനുഷ് (ഐഎംഐ) 5.0 പ്രകാരം 97.98% വാക്സിനേഷൻ കവറേജ് നേടി; 347.7 ദശലക്ഷത്തിലധികം കുട്ടികൾക്ക് വാക്സിനേഷൻ നൽകി
• സിക്കിൾ സെൽ അനീമിയ: ദേശീയ സിക്കിൾ സെൽ അനീമിയ നിർമാർജന ദൗത്യത്തിന് കീഴിൽ ആദിവാസി മേഖലകളിൽ 26.1 ദശലക്ഷത്തിലധികം വ്യക്തികളെ പരിശോധിച്ചു
• ഡയാലിസിസ്: 220,000-ത്തിലധികം രോഗികൾക്ക് ഡയാലിസിസ് സേവനങ്ങളും പദ്ധതി പ്രകാരം 2.5 ദശലക്ഷത്തിലധികം ഹീമോഡയാലിസിസ് സെഷനുകളും ലഭിച്ചു (2024 ജൂൺ 30 വരെ).
• പുകയില നിയന്ത്രണം: കഴിഞ്ഞ ദശകത്തിൽ പുകയില ഉപയോഗത്തിൽ 17.3% കുറവ്

ആരോഗ്യ സംരക്ഷണത്തിൽ നിർമ്മിത ബുദ്ധിയുടെ സംയോജനം

2022 മുതൽ 2025 വരെ, സ്പെഷ്യലിസ്റ്റ് ക്ഷാമം പരിഹരിക്കുന്നതിനും മുൻകരുതൽ പരിചരണം വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നതിനുമായി ഏകീകൃത തന്ത്രത്തിലേക്ക് നിർമ്മിത ബുദ്ധി (AI) സംയോജിപ്പിച്ചുകൊണ്ട് ഇന്ത്യ അതിന്റെ പൊതുജനാരോഗ്യ വിതരണത്തെ അടിസ്ഥാനപരമായി പുനഃക്രമീകരിച്ചു. 2026 ഫെബ്രുവരിയിൽ ന്യൂഡൽഹിയിൽ നടന്ന AI ഉച്ചകോടിയിൽ, ആരോഗ്യ-കുടുംബക്ഷേമ മന്ത്രാലയം സ്ട്രാറ്റജി ഫോർ എഐ ഇൻ ഹെൽത്ത്കെയർ ഫോർ ഇന്ത്യ (SAHI) ആരംഭിച്ചു, ഇത് തെക്കുകിഴക്കൻ മേഖലയിലെ ആദ്യത്തെ രാഷ്ട്രമാണ്. ഈ തന്ത്രം ആരോഗ്യ സംരക്ഷണത്തിൽ AI യുടെ പ്രയോഗത്തിൽ നവീകരണവും ദ്രുതഗതിയിലുള്ള വർദ്ധനവും പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുകയും ധാർമ്മിക ഉപയോഗത്തിനും പെരുമാറ്റത്തിനും ഊന്നൽ നൽകുകയും ചെയ്യുന്നു. ഇന്ത്യാ ഗവൺമെന്റ് ഇതിനകം തന്നെ അതിന്റെ ABDM ഇൻഫ്രാസ്ട്രക്ചറിലും മറ്റ് പ്രോഗ്രാമുകളിലും AI സംയോജിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്.

ഇന്ത്യയിലെ രോഗ മേഖലകളിലും ആരോഗ്യ സംവിധാന പ്രവർത്തനങ്ങളിലും നിർമ്മിത ബുദ്ധി കൂടുതലായി പ്രവർത്തിക്കുന്നു. ചില ഉദാഹരണങ്ങൾ ഇവയാണ്:

• ഒരു ക്ലിനിക് മാനേജ്മെന്റ് സിസ്റ്റമായ ഏക ഡോക്, ഡോക്ടർമാർക്കായി രോഗി രേഖകൾ ട്രയേജിംഗ്, പ്രോട്ടോക്കോൾ തിരയൽ, സംഗ്രഹിക്കൽ എന്നിവയെ പിന്തുണയ്ക്കുന്ന ഒരു ABDM- പ്രാപ്ത ആപ്ലിക്കേഷനാണ്; ഇത് ഒരു ദശലക്ഷത്തിലധികം ഗുരുതരാവസ്ഥയിലുള്ള രോഗികൾക്ക് ആദ്യം ചികിത്സ നൽകുകയും 1.7 ദശലക്ഷത്തിലധികം രേഖകൾ സംഗ്രഹിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.
• ഇ-ക്ലിനിക്കൽ വർക്സ് വികസിപ്പിച്ചെടുത്ത ഈ സംവിധാനം വോയിസ് ടെക്നോളജി (ശബ്ദം) ഉപയോഗിച്ച് ഇലക്ട്രോണിക് പ്രിസ്‌ക്രിപ്‌ഷനുകൾ തയ്യാറാക്കാൻ ഡോക്ടർമാരെ സഹായിക്കുന്ന ഒരു AI സ്ക്രൈബിംഗ് ടൂളാണ് സുനോ.എഐ. ലക്ഷക്കണക്കിന് ഇ-പ്രിസ്‌ക്രിപ്‌ഷനുകൾ നിർമ്മിക്കാൻ ഇത് ഡോക്ടർമാരെ സഹായിക്കുന്നു.
• ക്ഷയരോഗ പരിപാലനത്തിൽ ചികിത്സ പരാജയപ്പെടാൻ സാധ്യതയുള്ള രോഗികളെ ചികിത്സയുടെ തുടക്കത്തിൽ തന്നെ തിരിച്ചറിയാൻ 'അഡ്വേഴ്സ് ഔട്ട്കം പ്രെഡിക്ഷൻ' എന്ന ഉപകരണം പ്രെഡിക്റ്റീവ് അനലിറ്റിക്സ് ഉപയോഗിക്കുന്നു. ഇത് രാജ്യവ്യാപകമായി നടപ്പിലാക്കിയതിനെത്തുടർന്ന് ചികിത്സയിലെ ദോഷഫലങ്ങളിൽ 27% കുറവ് രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.
• പ്രമേഹ സംബന്ധമായ കണ്ണ് പരിശോധനകൾക്കായി, വിദഗ്ധരല്ലാത്തവർക്കും റെറ്റിനയുടെ ഫോട്ടോകൾ എടുക്കാൻ സഹായിക്കുന്ന സംവിധാനമാണ് മധുനേത്രAI. ഇങ്ങനെയെടുക്കുന്ന ചിത്രങ്ങൾ AI ഉപയോഗിച്ച് പരിശോധിക്കുകയും അടിയന്തരമായി വിദഗ്ധ ചികിത്സ ആവശ്യമായ രോഗികളെ മുൻഗണനാക്രമത്തിൽ കണ്ടെത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. 2025 ഡിസംബറിൽ ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യത്തെ AI അധിഷ്ഠിത കമ്മ്യൂണിറ്റി സ്ക്രീനിംഗ് പ്രോഗ്രാമായി ഇത് ആരംഭിച്ചു. ഇതിനോടകം 38 കേന്ദ്രങ്ങളിലായി 7,100 രോഗികൾക്ക് ഇതിന്റെ പ്രയോജനം ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്.

മരുന്നുകൾ കുറഞ്ഞ വിലയ്ക്ക് ലഭ്യമാക്കുന്നു

ആരോഗ്യ സംരക്ഷണം കൂടുതൽ പ്രാപ്യവും താങ്ങാനാവുന്ന വിലയിലുമാക്കുന്നതിനു പുറമേ, പ്രധാനമന്ത്രി ഭാരതീയ ജൻ ഔഷധി പരിയോജന (PMBJP) വഴി ഇന്ത്യാ ഗവൺമെന്റ് ഗുണനിലവാരമുള്ള ജനറിക് മരുന്നുകൾ താങ്ങാനാവുന്ന വിലയ്ക്ക് ലഭ്യമാക്കുന്നു. രാജ്യത്തുടനീളമുള്ള 17,990 ജൻ ഔഷധി കേന്ദ്രങ്ങളിൽ ഈ മരുന്നുകൾ ലഭ്യമാണ്. 2,000-ത്തിലധികം മരുന്നുകളും 315 ശസ്ത്രക്രിയാ ഉൽപ്പന്നങ്ങളും കേന്ദ്രങ്ങളിൽ ലഭ്യമാണ്, കൂടാതെ വിപണി വിലയേക്കാൾ 50-90% കുറഞ്ഞ നിരക്കിലാണ് ഇവ വിൽക്കുന്നത്. ഹൃദയ സംബന്ധമായ അസുഖങ്ങൾ, കാൻസർ, പ്രമേഹം തുടങ്ങിയ വിവിധ രോഗങ്ങൾക്കും അസുഖങ്ങൾക്കും ഈ മരുന്നുകൾ ചികിത്സ നൽകുന്നു. കഴിഞ്ഞ ദശകത്തിൽ ഈ പദ്ധതി വഴി ഗുണഭോക്താക്കൾ ലാഭിച്ചത് ഏകദേശം 30,000 കോടി രൂപയാണ് (~$3.31 ബില്യൺ യുഎസ് ഡോളർ).

PMBJPയുടെ പൂർത്തീകരണത്തിനായി, തൃതീയ ആരോഗ്യ സംരക്ഷണത്തെ പിന്തുണയ്ക്കുക എന്ന ലക്ഷ്യത്തോടെ ​ഗവൺമെന്റ് ചികിത്സയ്ക്കായി കുറഞ്ഞ വിലയിൽ മരുന്നുകളും വിശ്വസനീയമായ ഇംപ്ലാന്റുകളുമെന്ന (AMRIT) സംരംഭം ആരംഭിച്ചു. ബ്രാൻഡഡ്, ബ്രാൻഡഡ്-ജനറിക്, ജനറിക് മരുന്നുകൾ, ശസ്ത്രക്രിയാ വസ്തുക്കൾ, ഉപഭോഗവസ്തുക്കൾ, മെഡിക്കൽ ഇംപ്ലാന്റുകൾ - പ്രത്യേകിച്ച് ഉയർന്ന നിലവാരമുള്ള ചികിത്സകൾക്ക് ആവശ്യമായവ - എന്നിവയുടെ കേന്ദ്രീകൃത വിതരണ കേന്ദ്രങ്ങളായി AMRIT ഫാർമസികൾ പ്രവർത്തിക്കുന്നു. ഇന്ത്യയിൽ 255 ഫാർമസികളുണ്ട്, ഈ ശൃംഖല രാജ്യത്തുടനീളമുള്ള 500 ഔട്ട്‌ലെറ്റുകളിലേക്ക് വികസിപ്പിക്കുക എന്നതാണ് ലക്ഷ്യം (2025 നവംബർ വരെ).

ലോകത്തിന്റെ ഔഷധശാല

വലിപ്പം കൊണ്ട് ലോകത്തിലെ മൂന്നാമത്തേതും ശക്തവുമായ ഇന്ത്യയുടെ ഔഷധമേഖല ജനറിക് മരുന്നുകളുടെ ഏറ്റവും വലിയ വിതരണക്കാരായി മാറാൻ കഴിഞ്ഞു.  ലോകത്തിൽ ജനറിക് മരുന്നുകളുടെ വിതരണത്തിന്റെ 20% നൽകുന്ന ഏറ്റവും വലിയ വിതരണക്കാരായി മാറാൻ ഇന്ത്യയെ ഇത് സഹായിച്ചു. ഏകദേശം 200 രാജ്യങ്ങളിലേക്കും പ്രദേശങ്ങളിലേക്കും രാജ്യം കയറ്റുമതി ചെയ്യുന്നു. താങ്ങാനാവുന്ന വിലയിലുള്ള വാക്സിനുകളിലും ഇന്ത്യ ഒരു പ്രധാന പങ്കാളിയാണ്.

​ഗ്ലോബൽ സൗത്തിനെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം ഇന്ത്യയുടെ ഔഷധ വിതരണങ്ങൾ - കുറഞ്ഞ വിലയും നല്ല ഗുണനിലവാരവും - അവശ്യ ആരോഗ്യപരിരക്ഷ നൽകുന്നു. ആവശ്യമുള്ള രാജ്യങ്ങൾക്ക് താങ്ങാനാവുന്ന വിലയിൽ ലഭ്യത ഉറപ്പാക്കിക്കൊണ്ട്, ആഗോള ആന്റി-റിട്രോവൈറൽ മരുന്നുകളുടെ 70% ത്തിലധികം നിലവിൽ രാജ്യം വിതരണം ചെയ്യുന്നു.

COVID-19 മഹാമാരിയുടെ സമയത്ത് ഇന്ത്യ കോവാക്സിൻ, കോവിഷീൽഡ് എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള തദ്ദേശീയ വാക്സിനുകൾ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തു, ഗവേഷണവും വലിയ തോതിലുള്ള ഉൽപാദനവും സംയോജിപ്പിക്കാനുള്ള അതിന്റെ അതുല്യമായ കഴിവ് പ്രകടമാക്കി.

ഇന്ത്യയുടെ ഫാർമസ്യൂട്ടിക്കൽ മേഖല വളരെക്കാലമായി ഒരു ആഗോള വാക്സിൻ ദാതാവാണ്. യുണിസെഫിന്റെ വാക്സിനുകളുടെ 55-60% നൽകുകയും ഡിപിടി, ബിസിജി, മീസിൽസ് വാക്സിനുകൾക്കായുള്ള ആഗോള ഡിമാൻഡിന്റെ ഒരു പ്രധാന പങ്ക് നിറവേറ്റുകയും ചെയ്യുന്നു, ഇത് ഭൂഖണ്ഡങ്ങളിലുടനീളം ദശലക്ഷക്കണക്കിന് ജീവൻ രക്ഷിക്കുന്നു.

ഉയർന്ന മൂല്യമുള്ള ബയോളജിക്സ്, ബയോസിമിലറുകൾ, നൂതന ചികിത്സകൾ എന്നിവ നിർമ്മിക്കാൻ ഇന്ത്യ ഇപ്പോൾ ബയോടെക്നോളജി ഉപയോഗിക്കുന്നു. കഴിഞ്ഞ ദശകത്തിൽ ഇന്ത്യയുടെ ബയോ-ഇക്കണോമി മേഖല 13 മടങ്ങ് വർദ്ധനവ് കൈവരിച്ചു, 2014 ൽ 10 ബില്യൺ യുഎസ് ഡോളറിൽ നിന്ന് 2024 ൽ 165.7 ബില്യൺ യുഎസ് ഡോളറിലധികമായി, 2030 ആകുമ്പോഴേക്കും ഇത് 300 ബില്യൺ യുഎസ് ഡോളറിലെത്തുമെന്ന് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു.

ആഭ്യന്തര ഉൽപ്പാദനം, തൊഴിൽ ശക്തി വികസനം, 1,000-ത്തിലധികം അംഗീകൃത ക്ലിനിക്കൽ ട്രയൽ സൈറ്റുകളുടെ രാജ്യവ്യാപക ശൃംഖല, സെൻട്രൽ ഡ്രഗ്സ് സ്റ്റാൻഡേർഡ് കൺട്രോൾ ഓർഗനൈസേഷനിൽ (സിഡിഎസ്‌സിഒ) വർദ്ധിച്ച നിയന്ത്രണ ശേഷി എന്നിവയിലെ നിക്ഷേപങ്ങളിലൂടെ ബയോളജിക്സുകൾക്കും ബയോസിമിലറുകൾക്കുമായി ഇന്ത്യയുടെ എൻഡ്-ടു-എൻഡ് ആവാസവ്യവസ്ഥയെ ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നതിനായി രൂപകൽപ്പന ചെയ്ത ബയോഫാർമ ശക്തി 2026-27ലെ കേന്ദ്ര ബജറ്റിൽ പ്രഖ്യാപിച്ചു. ബയോഫാർമയിലെ സ്പെഷ്യലൈസ്ഡ് മാനവ വിഭവശേഷിയുടെ വർദ്ധിച്ചുവരുന്ന ആവശ്യം നിറവേറ്റുന്നതിനായി മൂന്ന് പുതിയ നാഷണൽ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് ഫാർമസ്യൂട്ടിക്കൽ എഡ്യൂക്കേഷൻ ആൻഡ് റിസർച്ച് (NIPER) സ്ഥാപിക്കുകയും നിലവിലുള്ള ഏഴ് ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടുകൾ നവീകരിക്കുകയും ചെയ്യും. നിലവിലുള്ള നാഷണൽ ബയോഫാർമ മിഷനോടൊപ്പം അടുത്ത വ്യാവസായിക വിപ്ലവത്തിൽ ഇന്ത്യയുടെ ആഗോള പങ്ക് ഉത്തേജിപ്പിക്കാനും ഇന്ത്യയെ ഒരു ആഗോള ബയോമാനുഫാക്ചറിംഗ് ഹബ്ബായി സ്ഥാപിക്കാനും ഈ സംരംഭം ലക്ഷ്യമിടുന്നു.

നാഷണൽ ബയോഫാർമ മിഷൻ (NBM) - "ഇന്നൊവേറ്റ് ഇൻ ഇന്ത്യ (i3)" - 2017 ൽ ആരംഭിച്ചതിനുശേഷം പരിവർത്തന ഫലങ്ങൾ ഇതിനകം തന്നെ ഉത്തേജിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്. ലോകബാങ്കിന്റെ സഹ-ധനസഹായത്തോടെയും ബയോടെക്നോളജി ഇൻഡസ്ട്രി റിസർച്ച് അസിസ്റ്റൻസ് കൗൺസിൽ (BIRAC) നടപ്പിലാക്കുന്നതിലൂടെയും, മിഷൻ 150 ലധികം സംഘടനകൾ ഉൾപ്പെടുന്ന 101 പദ്ധതികളെ പിന്തുണയ്ക്കുകയും 304 ശാസ്ത്രജ്ഞരും ഗവേഷകരും ഉൾപ്പെടെ 1,000 ത്തിലധികം തൊഴിലവസരങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. ഇറക്കുമതി ചെയ്ത മെഷീനുകളുടെ വിലയുടെ ഒരു ചെറിയ ഭാഗത്തിന് ഇന്ത്യയിൽ തദ്ദേശീയമായി വികസിപ്പിച്ച ആദ്യത്തെ എംആർഐ സ്കാനർ, ഇറക്കുമതി ചെയ്ത പതിപ്പിന്റെ മൂന്നിലൊന്ന് വിലയുള്ള ടൈപ്പ് 2 പ്രമേഹത്തിനുള്ള ലിരാഗ്ലൂടൈഡിന്റെ രാജ്യത്തെ ആദ്യത്തെ ബയോസിമിലർ, സൈഡസ് കാഡില വികസിപ്പിച്ചെടുത്ത ലോകത്തിലെ ആദ്യത്തെ ഡിഎൻഎ അധിഷ്ഠിത കോവിഡ്-19 വാക്സിൻ, സൈക്കോവ്-ഡി എന്നിവ ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. ഗുണനിലവാരമുള്ള ആരോഗ്യ സംരക്ഷണം കൂടുതൽ താങ്ങാനാവുന്നതിലേക്ക് മാറ്റുന്നതിനുള്ള ഇന്ത്യയുടെ സംഭാവനയാണ് ഈ നൂതനാശയങ്ങൾ.

ആരോഗ്യ വിദ്യാഭ്യാസ വിപുലീകരണം

മെഡിക്കൽ മേഖലയുടെ വളർച്ചയും സേവനങ്ങളുടെ ആവശ്യകതയും വർദ്ധിച്ചുവരുന്നതിനാൽ, ഇന്ത്യാ ഗവൺമെന്റ് മെഡിക്കൽ വിദ്യാഭ്യാസം ക്രമാനുഗതമായി വികസിപ്പിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുകയാണ്. കഴിഞ്ഞ 11 വർഷത്തിനിടയിൽ, ഗുണനിലവാരമുള്ള മെഡിക്കൽ വിദ്യാഭ്യാസം കൂടുതൽ പ്രാപ്യമാക്കുന്നതിൽ ഇന്ത്യാ ഗവൺമെന്റ് നേട്ടങ്ങൾ കൈവരിച്ചു. അസമിലെ വടക്കുകിഴക്കൻ മേഖലയിലെ ആദ്യത്തെ എയിംസ് ഉൾപ്പെടെ, പൊതു ധനസഹായത്തോടെ പ്രവർത്തിക്കുന്ന 23 പ്രമുഖ ഓൾ ഇന്ത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസസ് സ്ഥാപനങ്ങൾ ഇപ്പോൾ നിലവിലുണ്ട്. 780 അലോപ്പതി, 323 ഡെന്റൽ, 942 ആയുഷ് സ്ഥാപനങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെ 2,045 മെഡിക്കൽ കോളേജുകളുണ്ട്. എംബിബിഎസ് (ബാച്ചിലർ ഓഫ് മെഡിസിൻ ആൻഡ് ബാച്ചിലർ ഓഫ് സർജറി) യുടെ മെഡിക്കൽ വിദ്യാഭ്യാസ സീറ്റുകൾ 130% വർദ്ധിച്ചു (51,348 ൽ നിന്ന് 118,190 ആയി), ബിരുദാനന്തര ബിരുദ സീറ്റുകൾ 138% വർദ്ധിച്ചു (31,185 ൽ നിന്ന് 74,306 ആയി).

ഉപസംഹാരം

സാംക്രമിക രോഗങ്ങളുമായി പോരാടുന്ന ഒരു രാജ്യത്ത് നിന്ന് ആഗോള മെഡിക്കൽ ടൂറിസം കേന്ദ്രമായും ആരോഗ്യ സാങ്കേതിക നേതാവായുമുള്ള ഇന്ത്യയുടെ പരിവർത്തനം, തന്ത്രപരമായ ​ഗവൺമെന്റ് ഇടപെടലിന് എന്ത് നേടാൻ കഴിയുമെന്ന് തെളിയിക്കുന്നു. 1,80,000ത്തിലധികം ആയുഷ്മാൻ ആരോഗ്യ മന്ദിറുകൾ മുതൽ 860 ദശലക്ഷത്തിലധികം ഹെൽത്ത് ഐഡികളുള്ള ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഡിജിറ്റൽ ആരോഗ്യ ആവാസവ്യവസ്ഥ വരെ നിർമ്മിച്ചെടുത്ത അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ, ആഭ്യന്തരമായി ആരോഗ്യ ഫലങ്ങൾ മെച്ചപ്പെടുത്തുക മാത്രമല്ല, ലോകമെമ്പാടുമുള്ള ഗുണനിലവാരമുള്ളതും താങ്ങാനാവുന്നതുമായ ആരോഗ്യ പരിരക്ഷയ്ക്കുള്ള ഒരു ലക്ഷ്യസ്ഥാനമായി ഇന്ത്യയെ പ്രതിഷ്ഠിക്കുകയും ചെയ്തു. 2047-ഓടെ 'വികസിത ഭാരതം' എന്ന കാഴ്ചപ്പാടിലേക്ക് രാജ്യം നീങ്ങുമ്പോൾ, അതിന്റെ അടിത്തറ ശക്തമായിക്കഴിഞ്ഞു. കരുത്തുറ്റ പൊതുജനാരോഗ്യ സംവിധാനങ്ങൾ, അത്യാധുനിക ഡിജിറ്റൽ നിർമ്മിതി, ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായോ വരുമാനപരമായോ ഉള്ള വ്യത്യാസങ്ങൾ ഇല്ലാതെ ഓരോ പൗരനും ഗുണമേന്മയുള്ള ആരോഗ്യപരിരക്ഷ ഉറപ്പാക്കുമെന്ന അചഞ്ചലമായ പ്രതിബദ്ധത എന്നിവയാണ് ആ അടിത്തറകൾ.ഇതൊക്കെയും വികസ്വര രാജ്യങ്ങൾക്കിടയിൽ ആരോഗ്യ സമത്വത്തിന് ഇന്ത്യയെ ഒരു മാതൃകയാക്കി മാറ്റുന്നു.അവലം

അവലംബം

• https://www.who.int/campaigns/universal-health-coverage-day/2025 
• https://knowindia.india.gov.in/profile/directive-principles-of-state-policy.php 
• chrome-extension://efaidnbmnnnibpcajpcglclefindmkaj/https://www.mea.gov.in/images/pdf1/part4.pdf 
• https://www.pib.gov.in/PressReleasePage.aspx?PRID=2222493&reg=3&lang=1 
• https://scosta.gov.in/ministry-of-labor-and-employment-rsby/ 
• https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/primary-health-care#:~:text=PHC%20addresses%20the%20broader%20determinants,feasible%20to%20people's%20everyday%20environment. 
• https://aam.mohfw.gov.in/ 
• https://www.pib.gov.in/PressReleasePage.aspx?PRID=2224515&reg=3&lang=2 
• https://dashboard.abdm.gov.in/abdm/ 
• https://www.pib.gov.in/FactsheetDetails.aspx?Id=149066&reg=3&lang=2 
• https://nhpr.abdm.gov.in/nhpr/v4/home 
• https://www.pib.gov.in/PressReleasePage.aspx?PRID=2189415&reg=3&lang=2 
• https://www.pib.gov.in/PressReleasePage.aspx?PRID=2074630&reg=3&lang=2 
• https://www.who.int/news-room/facts-in-pictures/detail/yaws-eradication#:~:text=WHO%20certifies%20India%20as%20free,country%20as%20free%20of%20yaws 
• https://www.pib.gov.in/newsite/PrintRelease.aspx?relid=147093&reg=3&lang=2 
• https://mohfw.gov.in/?q=en/pressrelease-102 
• Economic Survey 2025-26: chrome-extension://efaidnbmnnnibpcajpcglclefindmkaj/https://www.indiabudget.gov.in/economicsurvey/doc/Infographics%20English.pdf    
• https://www.pib.gov.in/PressReleasePage.aspx?PRID=2185049&reg=3&lang=2
• https://www.pib.gov.in/PressReleasePage.aspx?PRID=2087878&reg=3&lang=2#:~:text=Both%2C%20Malaria%20cases%20and%20deaths,of%20India's%20malaria%20control%20efforts.
• https://www.pib.gov.in/PressReleseDetailm.aspx?PRID=2224451&reg=3&lang=2
• https://www.pib.gov.in/PressReleasePage.aspx?PRID=2233632&reg=3&lang=1#:~:text=Cervical%20cancer%20remains%20the%20second,per%20the%20GLOBOCAN%202022%20data
• https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/cervical-cancer
• https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC12702179/
• https://www.cdc.gov/cancer/hpv/basic-information.html
• https://www.gavi.org/news/media-room/gavi-and-government-india-establish-new-partnership-protect-millions-children-2026

Click here to see PDF

***

SK