पत्र सूचना कार्यालय

ਮੁੱਖ ਨੁਕਤੇ

ਨਿਰਯਾਤ ਪ੍ਰੋਤਸਾਹਨ ਮਿਸ਼ਨ (ਈਪੀਐੱਮ) ਭਾਰਤ ਦੇ ਨਿਰਯਾਤ ਈਕੋਸਿਸਟਮ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਧਿਆਨ ਐੱਮਐੱਸਐੱਮਈਜ਼, ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਨਿਰਯਾਤ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਅਤੇ ਕਿਰਤ-ਸਬੰਧੀ ਖੇਤਰਾਂ 'ਤੇ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਹੈ।

ਈਪੀਐੱਮ ਦੇ ਤਹਿਤ ਸੱਤ ਵਾਧੂ ਉਪਰਾਲੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ, ਜੋ ਮਿਸ਼ਨ ਨੂੰ ਲਗਭਗ ਮੁਕੰਮਲ ਸੰਚਾਲਨ ਵੱਲ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਂਦੇ ਹਨ।

ਈਪੀਐੱਮ ਨੂੰ ਦੋ ਏਕੀਕ੍ਰਿਤ ਉਪ-ਯੋਜਨਾਵਾਂ, ਨਿਰਯਾਤ ਪ੍ਰੋਤਸਾਹਨ ਅਤੇ ਨਿਰਯਾਤ ਦਿਸ਼ਾ ਰਾਹੀਂ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਵਿੱਤੀ ਅਤੇ ਗੈਰ-ਵਿੱਤੀ ਨਿਰਯਾਤ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਇਹ ਮਿਸ਼ਨ ਵਪਾਰ ਵਿੱਤ, ਨਿਰਯਾਤ ਪਾਲਣਾ, ਲੌਜਿਸਟਿਕਸ, ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਵੇਅਰਹਾਊਸਿੰਗ ਅਤੇ ਮਾਰਕਿਟ ਪਹੁੰਚ ਲਈ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਜਾਣ-ਪਛਾਣ

ਨਿਰਯਾਤ ਪ੍ਰੋਤਸਾਹਨ ਮਿਸ਼ਨ (ਈਪੀਐੱਮ) ਦੇ ਤਹਿਤ ਇੱਕ ਮਿਸ਼ਨ-ਮੋਡ ਪਹੁੰਚ ਨਾਲ ਭਾਰਤ ਦੇ ਨਿਰਯਾਤ ਈਕੋਸਿਸਟਮ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਆਲਮੀ ਬਜ਼ਾਰ ਪਹੁੰਚ ਦਾ ਵਿਸਤਾਰ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਨਿਰਯਾਤਕਾਂ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਸੂਖਮ, ਛੋਟੇ ਅਤੇ ਦਰਮਿਆਨੇ ਉੱਦਮਾਂ (ਐੱਮਐੱਸਐੱਮਈਜ਼) ਦੀ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ੀ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣਾ ਹੈ।

ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਨਿਰਯਾਤਕਾਂ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰ ਰਹੇ ਦਖਲ ਦੇ ਅਧਾਰ 'ਤੇ, ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਹੁਣ ਈਪੀਐੱਮ ਅਧੀਨ 7 ਵਾਧੂ ਉਪਰਾਲੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੇ ਹਨ, ਜੋ ਵਪਾਰ ਵਿੱਤ, ਪਾਲਣਾ ਸਮਰਥਨ, ਲੌਜਿਸਟਿਕਸ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਬਜ਼ਾਰ ਪਹੁੰਚ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਦੇ ਦਾਇਰੇ ਨੂੰ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਧਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ, ਮਿਸ਼ਨ ਅਧੀਨ 10 ਦਖਲ ਹੁਣ ਕਾਰਜਸ਼ੀਲ ਹਨ, ਜੋ ਈਪੀਐੱਮ ਦੇ ਰੋਲਆਉਟ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਮੀਲ ਪੱਥਰ ਹੈ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਸੰਮਲਿਤ ਅਤੇ ਨਿਰਯਾਤ-ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੇ ਵਿਕਾਸ ਪ੍ਰਤੀ ਵਚਨਬੱਧਤਾ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਨਿਰਯਾਤ ਪ੍ਰੋਤਸਾਹਨ ਮਿਸ਼ਨ ਕੀ ਹੈ?

ਨਿਰਯਾਤ ਪ੍ਰੋਤਸਾਹਨ ਮਿਸ਼ਨ (ਈਪੀਐੱਮ) ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਹੈ ਜੋ ਨਿਰਯਾਤ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੇ ਮੁੱਖ ਤੱਤਾਂ ਵਿੱਚ ਤਾਲਮੇਲ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਵਪਾਰ ਵਿੱਤ, ਮਿਆਰਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ, ਲੌਜਿਸਟਿਕਸ, ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਵੇਅਰਹਾਊਸਿੰਗ ਅਤੇ ਮਾਰਕਿਟ ਵਿਕਾਸ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

ਨਵੰਬਰ 2025 ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰ ਵਲੋਂ ਮਨਜ਼ੂਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਇਹ ਮਿਸ਼ਨ ਇੱਕ ਸਿੰਗਲ, ਏਕੀਕ੍ਰਿਤ ਅਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੰਚਾਲਿਤ ਢਾਂਚੇ ਦੇ ਤਹਿਤ ਕਈ ਨਿਰਯਾਤ-ਸਹਾਇਤਾ ਉਪਾਵਾਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਵਿੱਤੀ ਸਾਲ 2025-26 ਤੋਂ ਵਿੱਤੀ ਸਾਲ 2030-31 ਦੀ ਮਿਆਦ ਲਈ 25,060 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦੇ ਕੁੱਲ ਖਰਚੇ ਨਾਲ, ਈਪੀਐੱਮ ਨਿਰਯਾਤ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ੀ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਆਲਮੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਦਾ ਵਿਸਤਾਰ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਇਹ ਮਿਸ਼ਨ ਦੋ ਏਕੀਕ੍ਰਿਤ ਉਪ-ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਰਾਹੀਂ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ: ਨਿਰਯਾਤ ਪ੍ਰੋਤਸਾਹਨ, ਜੋ ਵਿੱਤੀ ਸਮਰੱਥਕਾਂ ਅਤੇ ਵਪਾਰ-ਵਿੱਤ ਸਹਾਇਤਾ 'ਤੇ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਹੈ ਅਤੇ ਨਿਰਯਾਤ ਦਿਸ਼ਾ, ਜੋ ਗੈਰ-ਵਿੱਤੀ, ਮਾਰਕਿਟ-ਪਹੁੰਚ ਅਤੇ ਈਕੋਸਿਸਟਮ ਸਮਰੱਥਕਾਂ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਦੀ ਹੈ।

ਇਸ ਢਾਂਚੇ ਰਾਹੀਂ, ਨਿਰਯਾਤ ਪ੍ਰੋਤਸਾਹਨ ਮਿਸ਼ਨ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਹੈ:

ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਐੱਮਐੱਸਐੱਮਈਜ਼ ਅਤੇ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਨਿਰਯਾਤ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਕਿਫਾਇਤੀ ਅਤੇ ਵਿਭਿੰਨ ਵਪਾਰਕ ਵਿੱਤ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਕਰਨਾ

ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਗੁਣਵੱਤਾ, ਤਕਨੀਕੀ ਅਤੇ ਸਥਿਰਤਾ ਮਾਪਦੰਡਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨਾ

ਨਿਰਯਾਤ ਬ੍ਰਾਂਡਿੰਗ, ਲੌਜਿਸਟਿਕਸ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਵੇਅਰਹਾਊਸਿੰਗ ਸਮਰੱਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਕਰਨਾ

ਮਾਰਕਿਟ ਪਹੁੰਚ ਅਤੇ ਵਪਾਰ ਖੁਫੀਆ ਸਹਾਇਤਾ ਦਾ ਵਿਸਤਾਰ ਕਰਨਾ

ਐੱਮਐੱਸਐੱਮਈਜ਼ ਦੀ ਵਿਆਪਕ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਨੂੰ ਸਮਰੱਥ ਬਣਾਉਣਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਰਹੱਦ ਪਾਰ ਈ-ਕਾਮਰਸ ਨਿਰਯਾਤ ਦਾ ਵਾਧਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ

ਕੁੱਲ ਮਿਲਾ ਕੇ, ਈਪੀਐੱਮ ਇੱਕ ਸਿੰਗਲ ਸੰਸਥਾਗਤ ਢਾਂਚੇ ਅੰਦਰ ਨੀਤੀ ਸਹਾਇਤਾ, ਵਪਾਰ-ਵਿੱਤ ਸਮਰਥਨ, ਮਾਰਕਿਟ ਤਿਆਰੀ ਅਤੇ ਮਾਰਕਿਟ ਲਿੰਕੇਜ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਕਰਕੇ ਇੱਕ ਸੰਪੂਰਨ-ਸਰਕਾਰੀ ਪਹੁੰਚ ਅਪਣਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਨਿਰਯਾਤਕ ਸਹਾਇਤਾ ਵਿੱਚ ਖੰਡਨ ਨੂੰ ਘਟਾ ਕੇ ਅਤੇ ਵਿੱਤ, ਮਿਆਰਾਂ, ਲੌਜਿਸਟਿਕਸ ਅਤੇ ਖਰੀਦਦਾਰ ਸੰਪਰਕ ਵਿੱਚ ਡਿਲੀਵਰੀ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਕਰਕੇ, ਈਪੀਐੱਮ ਐੱਮਐੱਸਐੱਮਈਜ਼ ਲਈ ਏਕੀਕ੍ਰਿਤ ਨਿਰਯਾਤ ਵਿਕਾਸ ਨੂੰ ਸਮਰੱਥ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ।

ਇਸ ਸੁਮੇਲ ਸੰਚਾਲਿਤ, ਮਿਸ਼ਨ-ਮੋਡ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਰਾਹੀਂ, ਮਿਸ਼ਨ ਨੂੰ ਐੱਮਐੱਸਐੱਮਈਜ਼ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਵ ਵਪਾਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਅਤੇ ਕਾਇਮ ਰੱਖਣ ਦੇ ਯੋਗ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗੇਮ ਚੇਂਜਰ ਵਜੋਂ ਕਲਪਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।

ਨਿਰਯਾਤਕ ਯਾਤਰਾ ਦੌਰਾਨ ਅੰਤ ਤੋਂ ਅੰਤ ਤੱਕ ਸਹਾਇਤਾ

ਨਿਰਯਾਤ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨ ਮਿਸ਼ਨ ਨਿਰਯਾਤ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦੇ ਮੁੱਖ ਪੜਾਵਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਪੜਾਅਵਾਰ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਨਿਰਯਾਤਕਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ-ਪੜਾਅ ਦੀ ਮਾਰਕਿਟ ਖੋਜ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਸ਼ਿਪਮੈਂਟ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਬਜ਼ਾਰ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਤੱਕ ਢੁਕਵੀਂ ਸਹਾਇਤਾ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ।

ਆਪਣੇ ਏਕੀਕ੍ਰਿਤ ਦਖਲ ਰਾਹੀਂ, ਮਿਸ਼ਨ ਇਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਤਾਲਮੇਲ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ:

• ਮਾਰਕਿਟ ਅਤੇ ਉਤਪਾਦ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ

· ਸ਼ਿਪਮੈਂਟ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਦੇ ਨਿਰਯਾਤ ਵਿੱਤ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ

· ਵਪਾਰ ਪਾਲਣਾ

· ਲੌਜਿਸਟਿਕਸ, ਮਾਲ ਅਤੇ ਆਵਾਜਾਈ

• ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਵੇਅਰਹਾਊਸਿੰਗ, ਪੂਰਤੀ ਅਤੇ ਖਰੀਦਦਾਰ ਸੰਪਰਕ

ਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਤਹਿਤ ਪ੍ਰਗਤੀ: ਦਖਲ ਦਾ ਵਿਸਥਾਰ

ਨਵੀਨਤਮ ਲਾਂਚ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਨਿਰਯਾਤ ਪ੍ਰੋਤਸਾਹਨ ਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਤਹਿਤ ਤਿੰਨ ਮੁੱਖ ਦਖਲ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਕਾਰਜਸ਼ੀਲ ਸਨ, ਜੋ ਵਿਆਜ ਸਹਾਇਤਾ, ਜ਼ਮਾਨਤ -ਮੁਕਤ ਨਿਰਯਾਤ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਅਤੇ ਮਾਰਕਿਟ ਪਹੁੰਚ ਵਰਗੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੇ ਸਨ।

ਸੱਤ ਵਾਧੂ ਦਖਲਾਂ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਵਿਸਥਾਰ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਬਦਲਵੇਂ ਵਪਾਰ-ਵਿੱਤ ਮਾਧਿਅਮਾਂ, ਈ-ਕਾਮਰਸ ਨਿਰਯਾਤ, ਪਾਲਣਾ ਸਮਰਥਨ, ਲੌਜਿਸਟਿਕਸ ਲਾਗਤ ਘਟਾਉਣ, ਵਪਾਰ ਜਾਣਕਾਰੀ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਪੂਰਤੀ ਵਰਗੇ ਨਵੇਂ ਖੇਤਰਾਂ ਨੂੰ ਸਮਰਥਨ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ, ਮਿਸ਼ਨ ਹੁਣ ਨਿਰਯਾਤਕਾਂ ਦੀਆਂ ਵਿੱਤੀ ਅਤੇ ਈਕੋਸਿਸਟਮ-ਪੱਧਰ ਦੀਆਂ ਜ਼ਰੂਰਤਾਂ ਨੂੰ ਕਵਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਵਿਆਪਕ ਅਤੇ ਏਕੀਕ੍ਰਿਤ ਸਹਾਇਤਾ ਆਰਕੀਟੈਕਚਰ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਨਿਰਯਾਤ ਪ੍ਰੋਤਸਾਹਨ - ਵਿੱਤੀ ਸਾਥੀ

ਨਿਰਯਾਤ ਪ੍ਰੋਤਸਾਹਨ ਸਮੇਂ ਸਿਰ, ਕਿਫਾਇਤੀ ਅਤੇ ਵਿਭਿੰਨ ਵਪਾਰ-ਵਿੱਤ ਮਾਧਿਅਮ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਕੇ ਨਿਰਯਾਤਕਾਂ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਐੱਮਐੱਸਐੱਮਐੱਮਈਜ਼ ਨੂੰ ਦਰਪੇਸ਼ ਵਿੱਤੀ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਨਵੇਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੇ ਗਏ ਦਖਲ

1) ਵਿਕਲਪਿਕ ਵਪਾਰ ਯੰਤਰਾਂ (ਨਿਰਯਾਤ ਫੈਕਟਰਿੰਗ) ਲਈ ਸਮਰਥਨ: ਇਹ ਦਖਲ ਐੱਮਐੱਸਐੱਮਐੱਮਈਜ਼ ਲਈ ਇੱਕ ਕਿਫਾਇਤੀ ਅਤੇ ਪਹੁੰਚਯੋਗ ਵਪਾਰ ਵਿੱਤ ਯੰਤਰ ਵਜੋਂ ਨਿਰਯਾਤ ਫੈਕਟਰਿੰਗ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਕਾਰਜਸ਼ੀਲ ਪੂੰਜੀ ਨੂੰ ਅਣਲੌਕ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਸੁਚਾਰੂ ਵਪਾਰਕ ਚੱਕਰਾਂ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣਾ ਹੈ।

ਇਸ ਹਿੱਸੇ ਦੇ ਤਹਿਤ ਸਹਾਇਤਾ ਛੇ-ਅੰਕਾਂ ਦੀਆਂ ਟੈਰਿਫ ਲਾਈਨਾਂ ਦੀ ਸੂਚਿਤ ਸੂਚੀ ਦੇ ਤਹਿਤ ਵਪਾਰਕ ਨਿਰਯਾਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਐੱਮਐੱਸਐੱਮਐੱਮਈ ਨਿਰਯਾਤਕਾਂ ਲਈ ਉਪਲਬਧ ਹੈ। ਨਿਰਯਾਤ ਫੈਕਟਰਿੰਗ ਸੇਵਾਵਾਂ ਰਜਿਸਟਰਡ ਨਿਰਯਾਤ ਫੈਕਟਰਿੰਗ ਫਰਮਾਂ (ਐੱਨਬੀਐੱਫਸੀਜ਼) ਵਲੋਂ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।

ਇਸ ਦਖਲ ਦੇ ਤਹਿਤ, ਫੈਕਟਰਿੰਗ ਲਾਗਤ 'ਤੇ 2.75% ਦੀ ਵਿਆਜ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਪ੍ਰਤੀ ਆਈਈਸੀ 50 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਦੀ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੱਦ ਅਧੀਨ ਹੈ। ਰਿਸੋਰਸ ਅਤੇ ਗੈਰ-ਰਿਸੋਰਸ ਫੈਕਟਰਿੰਗ ਦੋਵਾਂ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਫੈਕਟਰਿੰਗ ਭਾਰਤੀ ਰੁਪਏ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਸੁਤੰਤਰ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪਰਿਵਰਤਨਸ਼ੀਲ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਮੁਦਰਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਨਿਰਯਾਤ ਫੈਕਟਰਿੰਗ

ਨਿਰਯਾਤ ਫੈਕਟਰਿੰਗ ਇੱਕ ਵਿੱਤੀ ਸਾਧਨ ਹੈ ਜੋ ਨਿਰਯਾਤਕਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀਆਂ ਨਿਰਯਾਤ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵਿੱਤੀ ਸੰਸਥਾ ਨੂੰ ਵੇਚ ਕੇ ਤੁਰੰਤ ਨਕਦ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਕਾਰਜਸ਼ੀਲ ਪੂੰਜੀ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਭੁਗਤਾਨ ਜੋਖਮ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਐੱਮਐੱਸਐੱਮਐੱਮਈ ਲਈ ਸਰਕਾਰ-ਸਮਰਥਿਤ ਨਿਰਯਾਤ ਵਿੱਤ ਸਹਾਇਤਾ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣਦਾ ਹੈ।

2) ਈ-ਕਾਮਰਸ ਨਿਰਯਾਤਕਾਂ ਲਈ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਸਹਾਇਤਾ: ਇਹ ਦਖਲ ਐੱਮਐੱਸਐੱਮਐੱਮਈ ਨਿਰਯਾਤਕਾਂ ਨੂੰ ਡਾਕ, ਕੋਰੀਅਰ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਵਸਤੂ-ਅਧਾਰਿਤ ਪੂਰਤੀ ਚੈਨਲਾਂ ਰਾਹੀਂ ਨਿਰਯਾਤ ਲਈ ਕਾਰਜਸ਼ੀਲ-ਪੂੰਜੀ ਜ਼ਰੂਰਤਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਸਹੂਲਤਾਂ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਇਹ ਸਹਾਇਤਾ ਐੱਮਐੱਸਐੱਮਐੱਮਈ ਈ-ਕਾਮਰਸ ਨਿਰਯਾਤਕਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਵੈਧ ਆਈਈਸੀ ਅਤੇ ਉਦਯਮ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਵਾਲੇ, ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਇੱਕ ਸਾਲ ਦੇ ਘਰੇਲੂ ਈ-ਕਾਮਰਸ ਟਰਨਓਵਰ ਵਾਲੇ ਨਵੇਂ ਐੱਮਐੱਸਐੱਮਐੱਮਈ ਨਿਰਯਾਤਕਾਂ ਲਈ ਉਪਲਬਧ ਹੈ। ਇਹ ਦਖਲ ਐਕਸਪੋਰਟ-ਇੰਪੋਰਟ ਬੈਂਕ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ (EXIM Bank) ਵਲੋਂ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਇਸ ਹਿੱਸੇ ਦੇ ਤਹਿਤ, ਡਾਇਰੈਕਟ ਈ-ਕਾਮਰਸ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਸਹੂਲਤ 90% ਤੱਕ ਦੀ ਗਰੰਟੀ ਕਵਰੇਜ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ 50 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਓਵਰਸੀਜ਼ ਇਨਵੈਂਟਰੀ ਈ-ਕਾਮਰਸ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਸਹੂਲਤ 5 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਤੱਕ ਸੀਮਤ 75% ਤੱਕ ਦੀ ਗਰੰਟੀ ਕਵਰੇਜ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਯੋਗ ਵਿੱਤ ਪੋਸ਼ਣ 'ਤੇ 2.75% ਦੀ ਵਿਆਜ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਪ੍ਰਤੀ ਬਿਨੈਕਾਰ 15 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਦੀ ਸਲਾਨਾ ਹੱਦ ਦੇ ਅਧੀਨ ਹੈ।

3) ਉੱਭਰ ਰਹੇ ਨਿਰਯਾਤ ਮੌਕਿਆਂ ਲਈ ਸਹਾਇਤਾ: ਇਹ ਦਖਲ ਐੱਮਐੱਸਐੱਮਐੱਮਈ ਨਿਰਯਾਤਕਾਂ ਨੂੰ ਸਾਂਝੇ-ਜੋਖਮ ਅਤੇ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਯੰਤਰਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਰਾਹੀਂ ਨਵੇਂ ਜਾਂ ਉੱਚ-ਜੋਖਮ ਵਾਲੇ ਨਿਰਯਾਤ ਬਜ਼ਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਫੈਲਣ ਦੇ ਯੋਗ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ।

ਟ੍ਰਾਂਜੈਕਸ਼ਨ ਮੁੱਲ ਦੇ 10% ਤੋਂ 90% ਤੱਕ ਦਾ ਜੋਖਮ-ਸ਼ੇਅਰਿੰਗ ਸਹਾਇਤਾ ਇੱਕ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਜੋਖਮ ਮਾਡਲ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੇਣਦਾਰੀ ਆਗਿਆਯੋਗ (ਐੱਮਐੱਲਪੀ) ਹੱਦ ਵਿੱਚ 15% ਦੇਸ਼-ਵਾਰ ਐਕਸਪੋਜ਼ਰ ਕੈਪ, 5% ਨਿਰਯਾਤਕ-ਵਾਰ ਐਕਸਪੋਜ਼ਰ ਕੈਪ, 1% ਟ੍ਰਾਂਜੈਕਸ਼ਨ-ਵਾਰ ਐਕਸਪੋਜ਼ਰ ਕੈਪ, ਅਤੇ 10% ਜਾਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਬੈਂਕ-ਵਾਰ ਐਕਸਪੋਜ਼ਰ ਕੈਪ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਹੀ ਚੱਲ ਰਹੇ ਦਖਲ

4) ਸ਼ਿਪਮੈਂਟ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਦੇ ਨਿਰਯਾਤ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਲਈ ਵਿਆਜ ਸਬਵੈਂਸ਼ਨ: ਇਹ ਦਖਲ ਐੱਮਐੱਸਐੱਮਈ ਨਿਰਯਾਤਕਾਂ ਵਲੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਪਹਿਲਾਂ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਦੇ ਸ਼ਿਪਮੈਂਟ ਐਕਸਪੋਰਟ ਕ੍ਰੈਡਿਟ 'ਤੇ ਵਿਆਜ ਸਬਵੈਂਸ਼ਨ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਨਿਰਯਾਤ ਵਿੱਤ ਦੀ ਲਾਗਤ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣਾ ਅਤੇ ਕਾਰਜਸ਼ੀਲ-ਪੂੰਜੀ ਤਰਲਤਾ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਬਣਾਉਣਾ ਹੈ।

ਇਸ ਹਿੱਸੇ ਦੇ ਤਹਿਤ, ਵਿਆਜ ਲਾਗਤ 'ਤੇ 2.75% ਦੀ ਵਿਆਜ ਸਬਵੈਂਸ਼ਨ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਪ੍ਰਤੀ ਨਿਰਯਾਤਕ ₹50 ਲੱਖ ਦੀ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੱਦ ਦੇ ਅਧੀਨ ਹੈ।

ਮੌਜੂਦਾ ਅਮਲ ਸਥਿਤੀ ਦੇ ਤਹਿਤ, ਪੁਰਾਣੀ ਵਿਆਜ ਸਮਾਨਤਾ ਯੋਜਨਾ ਦੇ ਤਹਿਤ 850 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦੇ ਬਕਾਇਆ ਨੂੰ ਕਲੀਅਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਜਨਵਰੀ 2026 ਤੋਂ, ਲਗਭਗ 3,000 ਨਿਰਯਾਤਕ ਵਿਆਜ ਸਬਵੈਂਸ਼ਨ ਸਹਾਇਤਾ ਲਈ ਰਜਿਸਟਰ ਕੀਤੇ ਜਾ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।

5) ਨਿਰਯਾਤ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਲਈ ਜ਼ਮਾਨਤ ਸਹਾਇਤਾ: ਇਹ ਦਖਲ ਉਧਾਰ ਦੇਣ ਵਾਲੀਆਂ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਗਾਰੰਟੀ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਕੇ ਐੱਮਐੱਸਐੱਮਈ ਨਿਰਯਾਤਕਾਂ ਲਈ ਰਸਮੀ ਨਿਰਯਾਤ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਤੱਕ ਜਮਾਂਦਰੂ-ਮੁਕਤ ਪਹੁੰਚ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।

ਇਸ ਹਿੱਸੇ ਦੇ ਤਹਿਤ, ਸੂਖਮ ਅਤੇ ਛੋਟੇ ਉੱਦਮਾਂ ਲਈ 85% ਦੀ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਗਰੰਟੀ ਕਵਰੇਜ ਉਪਲਬਧ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਦਰਮਿਆਨੇ ਉੱਦਮਾਂ ਲਈ 65% ਕਵਰੇਜ ਉਪਲਬਧ ਹੈ। ਪ੍ਰਤੀ ਨਿਰਯਾਤਕ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਯੋਗ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਸੀਮਾ 10 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਹੈ। ਜਨਵਰੀ 2026 ਤੋਂ ਇਸ ਦਖਲਅੰਦਾਜ਼ੀ ਦੇ ਤਹਿਤ ਲਗਭਗ 60 ਨਿਰਯਾਤਕ ਸਹਾਇਤਾ ਲਈ ਰਜਿਸਟਰ ਹੋਏ ਹਨ।

ਨਿਰਯਾਤ ਦਿਸ਼ਾ - ਗੈਰ-ਵਿੱਤੀ ਅਤੇ ਮਾਰਕਿਟ ਪਹੁੰਚ ਸਮਰਥਕ

ਨਿਰਯਾਤ ਦਿਸ਼ਾ ਨਿਰਯਾਤ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨ ਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਅਧੀਨ ਗੈਰ-ਵਿੱਤੀ ਸਮਰਥਕ ਉਪ-ਯੋਜਨਾ ਹੈ। ਇਹ ਉਪ-ਯੋਜਨਾ ਨਿਰਯਾਤਕ ਨੂੰ ਦਰਪੇਸ਼ ਗੈਰ-ਵਿੱਤੀ ਵਪਾਰ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਵਸਤੂਆਂ ਅਤੇ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦੀ ਆਲਮੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਕਰਨ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਖਰੀਦਦਾਰ-ਵਿਕ੍ਰੇਤਾ ਮੁਲਾਕਾਤਾਂ, ਵਪਾਰ ਮੇਲਿਆਂ ਅਤੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀਆਂ ਰਾਹੀਂ ਰਣਨੀਤਕ ਬਜ਼ਾਰ ਪਹੁੰਚ ਦਾ ਵਿਸਤਾਰ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਵੇਅਰਹਾਊਸਿੰਗ ਅਤੇ ਪੂਰਤੀ ਸਹੂਲਤਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਆਲਮੀ ਮਾਪਦੰਡਾਂ ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।

ਆਪਣੇ ਦਖਲ ਰਾਹੀਂ, ਨਿਰਯਾਤ ਦਿਸ਼ਾ ਨਿਰਯਾਤਕਾਂ ਨੂੰ ਬਜ਼ਾਰ ਤਿਆਰੀ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਬਣਾਉਣ, ਵਪਾਰ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ, ਲੌਜਿਸਟਿਕਸ-ਸਬੰਧਿਤ ਨੁਕਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਅਤੇ ਨਿਰਯਾਤ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵਿੱਚ ਸੰਸਥਾਗਤ ਅਤੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਦੀ ਹੈ।

ਨਵੇਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੇ ਗਏ ਉਪਰਾਲੇ

1) ਵਪਾਰ ਨਿਯਮ, ਮਾਨਤਾ ਅਤੇ ਪਾਲਣਾ ਸਮਰਥਨ (ਟ੍ਰੇਸ): ਇਹ ਦਖਲ ਨਿਰਯਾਤਕਾਂ ਨੂੰ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਟੈਸਟਿੰਗ, ਨਿਰੀਖਣ, ਪ੍ਰਮਾਣੀਕਰਣ ਅਤੇ ਆਲਮੀ ਬਜ਼ਾਰਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੋਰ ਅਨੁਕੂਲਤਾ ਜ਼ਰੂਰਤਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਵਿੱਤੀ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ।

ਟ੍ਰੇਸ ਅਧੀਨ ਸਹਾਇਤਾ ਐੱਮਐੱਸਐੱਮਈ ਨਿਰਯਾਤਕਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਵੈਧ ਆਯਾਤਕ ਨਿਰਯਾਤਕ ਕੋਡ (ਆਈਈਸੀ) ਅਤੇ ਵੈਧ ਐੱਮਐੱਸਐੱਮਈ ਉਦਯਮ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਨੰਬਰ ਨਾਲ ਉਪਲਬਧ ਹੈ। ਸੂਚਿਤ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਪ੍ਰਮਾਣੀਕਰਣਾਂ ਲਈ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਸੂਚਿਤ ਤਰਜੀਹ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਸੂਚੀ ਅਧੀਨ ਪ੍ਰਮਾਣੀਕਰਣਾਂ ਲਈ ਉੱਚ ਪੱਧਰੀ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਸੂਚੀ ਅਧੀਨ ਪ੍ਰਮਾਣੀਕਰਣਾਂ ਲਈ, ਟੈਕਸਾਂ ਦੀ ਅਸਲ ਲਾਗਤ ਦੇ 60%, ਜਾਂ 25 ਲੱਖ ਰੁਪਏ, ਜੋ ਵੀ ਘੱਟ ਹੋਵੇ, ਦੀ ਵਿੱਤੀ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਤਰਜੀਹ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਸੂਚੀ ਦੇ ਅਧੀਨ ਪ੍ਰਮਾਣੀਕਰਣਾਂ ਲਈ, ਟੈਕਸਾਂ ਦੀ ਅਸਲ ਲਾਗਤ ਦੇ 75%, ਜਾਂ 25 ਲੱਖ ਰੁਪਏ, ਜੋ ਵੀ ਘੱਟ ਹੋਵੇ, ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਟ੍ਰੇਸ ਅਧੀਨ ਸਹਾਇਤਾ ਲਈ ਸਲਾਨਾ ਸੀਮਾ ਪ੍ਰਤੀ ਨਿਰਯਾਤਕ 25 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਹੈ।

ਸੂਚਿਤ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਸੂਚੀ ਅਤੇ ਤਰਜੀਹੀ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਸੂਚੀ

ਟ੍ਰੇਸ ਦੇ ਅਧੀਨ, ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਸੂਚੀ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਲੋੜੀਂਦੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪ੍ਰਮਾਣੀਕਰਣਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸੀਈ ਮਾਰਕਿੰਗ, ਐੱਫਡੀਏ ਪ੍ਰਮਾਣੀਕਰਣ, ਆਈਐੱਸਓ ਮਿਆਰ ਅਤੇ ਐੱਸਏਬੀਈਆਰ /ਐੱਸਏਐੱਸਓ ਨੂੰ ਕਵਰ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਤਰਜੀਹੀ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਸੂਚੀ ਤਰਜੀਹੀ ਬਜ਼ਾਰਾਂ ਲਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਰਣਨੀਤਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ, ਉੱਚ-ਕੀਮਤ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਮਾਣੀਕਰਣਾਂ ਨੂੰ ਕਵਰ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਭੋਜਨ ਸੁਰੱਖਿਆ (ਬੀਆਰਸੀਜੀਐੱਸ, ਐੱਫਐੱਸਐੱਸਈ 22000, ਐੱਚਏਸੀਸੀਪੀ), ਸਮੁੰਦਰੀ ਪ੍ਰਮਾਣੀਕਰਣ (ਐੱਮਐੱਸਸੀ, ਏਐੱਸਸੀ) ਅਤੇ ਨੈਤਿਕ ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ (ਸਮੇਟਾ) ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

2) ਮਾਲ ਅਤੇ ਆਵਾਜਾਈ ਲਈ ਲੌਜਿਸਟਿਕਸ ਦਖਲ (ਲਿਫ਼ਟ): ਇਹ ਦਖਲ ਆਵਾਜਾਈ ਅਤੇ ਲੌਜਿਸਟਿਕਸ ਲਾਗਤਾਂ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਕੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਨਿਰਯਾਤਕਾਂ ਨੂੰ ਦਰਪੇਸ਼ ਭੂਗੋਲਿਕ ਨੁਕਸਾਨਾਂ ਅਤੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਸੰਪਰਕ ਪਾੜੇ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦੀ ਹੈ।

ਲਿਫ਼ਟ ਅਧੀਨ ਸਹਾਇਤਾ ਸੂਚਿਤ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਤੋਂ ਸੂਚਿਤ ਯੋਗ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਐੱਮਐੱਸਐੱਮਈ ਨਿਰਯਾਤਕਾਂ ਲਈ ਉਪਲਬਧ ਹੈ। ਯੋਗ ਸ਼ਿਪਮੈਂਟਾਂ ਵਿੱਚ ਐੱਮਐੱਸਐੱਮਈ ਅਹਾਤੇ ਤੋਂ ਅੰਦਰੂਨੀ ਕੰਟੇਨਰ ਡਿਪੂ (ਆਈਸੀਡੀ), ਕੰਟੇਨਰ ਫ੍ਰੇਟ ਸਟੇਸ਼ਨਾਂ (ਸੀਐੱਫਐੱਸ), ਸਮੁੰਦਰੀ ਬੰਦਰਗਾਹਾਂ ਅਤੇ ਏਅਰ ਕਾਰਗੋ ਕੰਪਲੈਕਸਾਂ (ਏਸੀਸੀ) ਤੱਕ ਨਿਰਯਾਤ ਆਵਾਜਾਈ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਰੇਲ ਅਤੇ ਸੜਕ ਰਾਹੀਂ ਸ਼ਿਪਮੈਂਟ ਯੋਗ ਹਨ, ਅਤੇ ਕੁਝ ਖੇਤਰਾਂ ਲਈ ਹਵਾਈ ਰਾਹੀਂ ਸ਼ਿਪਮੈਂਟ ਦੀ ਆਗਿਆ ਹੈ।

ਯੋਗ ਟ੍ਰਾਂਸਪੋਰਟ ਸੇਵਾਵਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਅਸਲ ਲਾਗਤ ਦੇ 30% ਤੱਕ ਦੀ ਵਿੱਤੀ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਪ੍ਰਤੀ ਵਿੱਤੀ ਸਾਲ ਪ੍ਰਤੀ ਨਿਰਯਾਤਕ ₹20 ਲੱਖ ਦੀ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੱਦ ਦੇ ਅਧੀਨ ਹੈ।

3) ਵਪਾਰ ਜਾਣਕਾਰੀ ਅਤੇ ਸਹੂਲਤ ਲਈ ਏਕੀਕ੍ਰਿਤ ਸਹਾਇਤਾ (ਇਨਸਾਈਟ): ਇਨਸਾਈਟ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਨਿਰਯਾਤਕ ਈਕੋਸਿਸਟਮ ਦੇ ਅੰਦਰ ਜਾਣਕਾਰੀ ਅਸਮਾਨਤਾਵਾਂ ਅਤੇ ਸਮਰੱਥਾ ਦੇ ਪਾੜੇ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਕੇ ਨਿਰਯਾਤਕ ਤਿਆਰੀ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਸੰਸਥਾਗਤ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਨੂੰ ਵਿਕਸਿਤ ਕਰਨਾ ਹੈ।

ਇਹ ਦਖਲ ਸਾਰੇ ਨਿਰਯਾਤਕ, ਆਵਾਜਾਈ ਅਤੇ ਲੌਜਿਸਟਿਕਸ ਸੇਵਾ ਪ੍ਰਦਾਤਾ, ਅਤੇ ਨਿਰਯਾਤ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਹੋਰ ਹਿੱਸੇਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਕਵਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਨਿੱਜੀ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰੀ ਦੋਵੇਂ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਸਹਾਇਤਾ ਲਈ ਯੋਗ ਹਨ।

ਵਿੱਤੀ ਸਹਾਇਤਾ ਕਈ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਲਈ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮੌਡਿਊਲ ਅਤੇ ਟੂਲਕਿੱਟਾਂ ਦਾ ਵਿਕਾਸ, ਸਿਖਲਾਈ ਅਤੇ ਸਮਰੱਥਾ ਨਿਰਮਾਣ, ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਅਤੇ ਕਲਸਟਰ-ਪੱਧਰ ਦੀ ਸਹੂਲਤ, ਖੋਜ, ਨਵੀਨਤਾ ਅਤੇ ਪਾਇਲਟ ਪਹਿਲਕਦਮੀਆਂ, ਅਤੇ ਵਪਾਰ ਜਾਣਕਾਰੀ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਯੋਗ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਲਈ ਹਰੇਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਲਈ ਨਿਰਧਾਰਤ ਸੀਮਾ ਦੇ ਅਧੀਨ ਪ੍ਰਵਾਨਿਤ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਲਾਗਤ ਦਾ 50% ਤੱਕ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਰਕਾਰੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਪ੍ਰਵਾਨਿਤ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਲਾਗਤ ਦਾ 100% ਤੱਕ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।

4) ਲੌਜਿਸਟਿਕਸ, ਓਵਰਸੀਜ਼ ਵੇਅਰਹਾਊਸਿੰਗ ਅਤੇ ਪੂਰਤੀ (ਫਲੋਅ) ਦੀ ਸਹੂਲਤ: ਇਹ ਦਖਲ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਸਟੋਰੇਜ, ਵੰਡ ਅਤੇ ਪੂਰਤੀ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਨੂੰ ਸਮਰੱਥ ਬਣਾ ਕੇ ਨਿਰਯਾਤਕਾਂ ਨੂੰ ਦਰਪੇਸ਼ ਲੌਜਿਸਟਿਕਸ ਅਤੇ ਵੇਅਰਹਾਊਸਿੰਗ ਦੀਆਂ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਤੇਜ਼, ਵਧੇਰੇ ਭਰੋਸੇਮੰਦ ਅਤੇ ਲਾਗਤ-ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਨਿਰਯਾਤ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਫਲੋਅ ਅਧੀਨ ਸਹਾਇਤਾ ਨਿਰਯਾਤ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨ ਕੌਂਸਲਾਂ, ਵਸਤੂ ਬੋਰਡਾਂ, ਲੌਜਿਸਟਿਕਸ, ਵੇਅਰਹਾਊਸਿੰਗ ਅਤੇ ਪੂਰਤੀ ਸਰਵਿਸ ਪ੍ਰੋਵਾਈਡਰਾਂ, ਉਦਯੋਗ ਸੰਗਠਨਾਂ ਅਤੇ ਕੇਂਦਰ ਜਾਂ ਰਾਜ ਸਰਕਾਰ ਵਲੋਂ ਸਿਫ਼ਾਰਸ਼ ਕੀਤੇ ਸੰਗਠਨਾਂ ਨੂੰ ਉਪਲਬਧ ਹੈ।

ਇਸ ਹਿੱਸੇ ਦੇ ਤਹਿਤ ਵਿੱਤੀ ਸਹਾਇਤਾ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਤਿੰਨ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਮਿਆਦ ਲਈ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਸਹਾਇਤਾ ਹੇਠ ਲਿਖੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਲਈ ਉਪਲਬਧ ਹੈ:

• ਓਵਰਸੀਜ਼ ਵੇਅਰਹਾਊਸਿੰਗ ਸਹੂਲਤ: ਸਹਾਇਤਾ 10 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਤੋਂ ਘੱਟ ਜਾਂ ਪ੍ਰਵਾਨਿਤ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਲਾਗਤ ਦੇ 30% ਤੱਕ ਸੀਮਤ।

· ਓਵਰਸੀਜ਼ ਪੂਰਤੀ ਪ੍ਰਬੰਧ: ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਤੀ ਮਹੀਨਾ 5 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਤੋਂ ਘੱਟ ਜਾਂ ਪ੍ਰਵਾਨਿਤ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਲਾਗਤ ਦੇ 30% ਤੱਕ ਸੀਮਤ।

· ਡਿਸਪਲੇਅ ਅਤੇ ਮਾਰਕਿਟ ਪਹੁੰਚ ਸਹੂਲਤਾਂ: ਸਹਾਇਤਾ 5 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਤੋਂ ਘੱਟ ਜਾਂ ਪ੍ਰਵਾਨਿਤ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਲਾਗਤ ਦੇ 30% ਤੱਕ ਸੀਮਤ।

• ਈ-ਕਾਮਰਸ ਐਕਸਪੋਰਟ ਹੱਬ (ਈਸੀਈਐੱਚ): ਸਹਾਇਤਾ 10 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਤੋਂ ਘੱਟ ਜਾਂ ਪ੍ਰਵਾਨਿਤ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਲਾਗਤ ਦੇ 30% ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਹੈ।

ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਕਾਰਜਸ਼ੀਲ ਦਖਲ

5) ਮਾਰਕਿਟ ਪਹੁੰਚ ਸਹਾਇਤਾ (ਐੱਮਏਐੱਸ): ਮਾਰਕਿਟ ਪਹੁੰਚ ਸਹਾਇਤਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਬਜ਼ਾਰਾਂ ਨੂੰ ਵਿਕਸਿਤ ਕਰਨ, ਫੈਲਾਉਣ ਅਤੇ ਕਾਇਮ ਰੱਖਣ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਨਾਲ ਮਾਰਕਿਟ ਪਹੁੰਚ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਦੇ ਸੰਚਾਲਨ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਬਜ਼ਾਰ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਨੂੰ ਸਮਰੱਥ ਬਣਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਉਤਪਾਦਾਂ ਅਤੇ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦੀ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਦਿੱਖ ਨੂੰ ਵਧਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਇਸ ਦਖਲ ਦੇ ਤਹਿਤ, ਖਰੀਦਦਾਰ ਵਿਕ੍ਰੇਤਾ ਮੀਟਿੰਗਾਂ, ਵਪਾਰ ਮੇਲਿਆਂ, ਵਪਾਰ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧੀਆਂ ਅਤੇ ਰਿਵਰਸ ਖਰੀਦਦਾਰ ਵਿਕ੍ਰੇਤਾ ਮੀਟਿੰਗਾਂ ਲਈ ਵਿੱਤੀ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਖਰੀਦਦਾਰ ਵਿਕ੍ਰੇਤਾ ਮੀਟਿੰਗਾਂ, ਵਪਾਰ ਮੇਲਿਆਂ ਅਤੇ ਵਪਾਰ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧੀਆਂ ਲਈ ਪ੍ਰਤੀ ਇਵੈਂਟ ₹5 ਕਰੋੜ ਤੱਕ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਉਪਲਬਧ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਰਿਵਰਸ ਖਰੀਦਦਾਰ ਵਿਕ੍ਰੇਤਾ ਮੀਟਿੰਗਾਂ ਲਈ ਪ੍ਰਤੀ ਇਵੈਂਟ 10 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਤੱਕ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਯੋਗ ਮਾਰਕਿਟ ਪਹੁੰਚ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਵਿੱਚ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਲਈ ਐੱਮਐੱਸਐੱਮਈਜ਼ ਨੂੰ ਹਵਾਈ ਕਿਰਾਏ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਤਰਜੀਹੀ ਖੇਤਰਾਂ ਲਈ ਤਰਜੀਹੀ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਮੌਜੂਦਾ ਲਾਗੂਕਰਨ ਸਥਿਤੀ ਦੇ ਤਹਿਤ, ਪੁਰਾਣੀ ਮਾਰਕਿਟ ਪਹੁੰਚ ਪਹਿਲਕਦਮੀ (ਐੱਮਏਆਈ) ਸਕੀਮ ਦੇ ਤਹਿਤ ₹118.65 ਕਰੋੜ ਦੇ ਬਕਾਏ ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਕੁੱਲ 34 ਸਮਾਗਮਾਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ 24 ਵਪਾਰ ਮੇਲੇ ਅਤੇ 10 ਰਿਵਰਸ ਬਾਇਰ ਸੇਲਰ ਮੀਟ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਨੂੰ ₹45.5 ਕਰੋੜ ਦੀ ਸੰਚਤ ਵਿੱਤੀ ਸਹਾਇਤਾ ਨਾਲ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।

ਅਰਜ਼ੀ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ

ਨਿਰਯਾਤ ਪ੍ਰੋਤਸਾਹਨ

ਨਿਰਯਾਤ ਪ੍ਰੋਤਸਾਹਨ ਦਖਲ ਲਈ, ਨਿਰਯਾਤਕ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ dgft.gov.in 'ਤੇ ਇੱਕ ਇਰਾਦੇ-ਤੋਂ-ਦਾਅਵਾ (ਆਈਸੀ) ਦਾਇਰ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ 'ਤੇ ਇੱਕ ਵਿਲੱਖਣ ਪਛਾਣ ਨੰਬਰ (ਯੂਆਈਐੱਨ) ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਨਿਰਯਾਤਕ ਉਧਾਰ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਸੰਸਥਾ ਜਾਂ ਫੈਕਟਰਿੰਗ ਇਕਾਈ ਨਾਲ ਯੂਆਈਐੱਨ ਸਾਂਝਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਧਾਰ ਦੇਣ ਵਾਲੀਆਂ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨਿਰਯਾਤਕਾਂ ਨੂੰ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਜਾਂ ਵਪਾਰ ਵਿੱਤ ਯੰਤਰ ਵਧਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਸੂਚਿਤ ਦਿਸ਼ਾ-ਨਿਰਦੇਸ਼ਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਏਜੰਸੀ ਨੂੰ ਦਾਅਵਾ ਸਬਮਿਸ਼ਨ (ਸੀਐੱਸ) ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਰਵਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।

ਨਿਰਯਾਤ ਦਿਸ਼ਾ

ਲਿਫ਼ਟ ਅਤੇ ਟ੍ਰੇਸ ਲਈ, ਨਿਰਯਾਤਕ ਐਕਸਿਮ-ਸਬੰਧਿਤ ਸੇਵਾਵਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ trade.gov.in 'ਤੇ ਇੱਕ ਇਰਾਦੇ-ਤੋਂ-ਦਾਅਵਾ (ਆਈਸੀ) ਦਾਇਰ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸਹਾਇਕ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ਾਂ ਅਤੇ ਸਵੈ-ਪ੍ਰਮਾਣੀਕਰਣ ਦੇ ਨਾਲ ਨਿਰਯਾਤ ਪੂਰਾ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇੱਕ ਅਦਾਇਗੀ ਦਾਅਵਾ (ਆਰਸੀ) ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਫਲੋਅ, ਇਨਸਾਈਟ ਅਤੇ ਐੱਮਏਐੱਸ ਲਈ, ਸਹਾਇਤਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਤਾਵ-ਅਧਾਰਿਤ ਪ੍ਰਵਾਨਗੀ ਵਿਧੀ ਨਾਲ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ trade.gov.in 'ਤੇ ਅਰਜ਼ੀਆਂ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਰਵਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਈਪੀਐੱਮ ਡਿਵੀਜ਼ਨ ਵਲੋਂ ਮੁਲਾਂਕਣ, ਉਪ-ਕਮੇਟੀ ਵਲੋਂ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਅਤੇ ਸਟੀਅਰਿੰਗ ਕਮੇਟੀ ਵਲੋਂ ਅੰਤਿਮ ਪ੍ਰਵਾਨਗੀ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਸਿੱਟਾ

ਨਿਰਯਾਤ ਪ੍ਰੋਤਸਾਹਨ ਮਿਸ਼ਨ ਇੱਕ ਤਾਲਮੇਲ ਵਾਲਾ ਨਿਰਯਾਤ ਸਹਾਇਤਾ ਈਕੋਸਿਸਟਮ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਵਿੱਤੀ ਸਮਰੱਥਕਾਂ, ਮਾਰਕਿਟ ਪਹੁੰਚ ਸਹਾਇਤਾ ਅਤੇ ਈਕੋਸਿਸਟਮ-ਪੱਧਰ ਦੇ ਦਖਲਾਂ ਨੂੰ ਜੋੜਦਾ ਹੈ। ਨਿਰਯਾਤਕਾਂ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਐੱਮਐੱਸਐੱਮਈਜ਼ ਨੂੰ ਦਰਪੇਸ਼ ਕ੍ਰੈਡਿਟ-ਸਬੰਧਿਤ ਅਤੇ ਗੈਰ-ਵਿੱਤੀ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਕੇ, ਮਿਸ਼ਨ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਨਿਰਯਾਤ ਦੀ ਲਾਗਤ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣਾ, ਪਾਲਣਾ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਆਲਮੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ਏਕੀਕਰਨ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣਾ ਹੈ।

ਕੇਂਦਰੀ ਮੰਤਰਾਲਿਆਂ, ਰਾਜ ਅਤੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ, ਵਿੱਤੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ, ਨਿਰਯਾਤ ਪ੍ਰੋਤਸਾਹਨ ਕੌਂਸਲਾਂ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਮਿਸ਼ਨਾਂ ਵਲੋਂ ਤਾਲਮੇਲ ਅਮਲ ਨਾਲ, ਈਪੀਐੱਮ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਸੰਮਲਿਤ, ਵਿਕੇਂਦਰੀਕ੍ਰਿਤ ਅਤੇ ਟਿਕਾਊ ਨਿਰਯਾਤ ਵਿਕਾਸ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।

ਹਵਾਲੇ

ਵਣਜ ਅਤੇ ਉਦਯੋਗ ਮੰਤਰਾਲਾ

https://www.pib.gov.in/PressReleasePage.aspx?PRID=2230664&reg=3&lang=1

https://www.pib.gov.in/PressNoteDetails.aspx?NoteId=156349&ModuleId=3&reg=3&lang=1

https://www.pib.gov.in/PressReleasePage.aspx?PRID=2189383&reg=3&lang=2

https://content.dgft.gov.in/Website/TF.pdf

ਪੀਡੀਐੱਫ ਦੇਖਣ ਲਈ ਇੱਥੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ

***********

ਪੀਆਈਬੀ ਰਿਸਰਚ /ਏਕੇ