पत्र सूचना कार्यालय

મુખ્ય મુદ્દા

રોજિંદા મુસાફરીને સશક્ત બનાવવી

રેલવે વ્યવસ્થા લાંબા સમયથી ભારતના સામાજિક અને આર્થિક માળખાની કરોડરજ્જુ રહી છે . તેણે પેઢી દર પેઢી મુસાફરોને વિશાળ અંતરો અને વિવિધ ભૂદૃશ્યોમાંથી પસાર કર્યા છે. સસ્તા જાહેર પરિવહનની જીવનરેખા તરીકે, ભારતીય રેલવેએ લોકો, બજારો અને તકોને જોડવામાં મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવી છે. આ ખાસ કરીને એવા લોકો માટે છે જેમના માટે ટ્રેન મુસાફરી એ પસંદગી નથી પણ રોજિંદી જરૂરિયાત છે. ભારતની પ્રથમ ટ્રેન મુસાફરીના લગભગ બે સદીઓ પછી, ભારતીય રેલવે લાખો લોકો માટે ગતિશીલતામાં પરિવર્તન લાવવાનું ચાલુ રાખે છે. એક સમયે મુખ્યત્વે પ્રીમિયમ સેવાઓ સાથે સંકળાયેલી આરામ, સુવિધા અને વિશ્વસનીયતાનો વિસ્તાર કરીને, ભારતીય રેલવે ધીમે ધીમે વધુ સમાવિષ્ટ પરિવહન પ્રણાલી બનાવી છે. સલામતી અને મુસાફરો-કેન્દ્રિત અભિગમ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરે છે.

આ દ્રષ્ટિકોણને અનુરૂપ, અમૃત ભારત એક્સપ્રેસ રોજિંદા મુસાફરો માટે એક મહત્વપૂર્ણ સીમાચિહ્નરૂપ બનીને ઉભરી આવી છે. તેને અમૃત કાલની મુખ્ય પહેલ તરીકે રજૂ કરવામાં આવી હતી. ડિસેમ્બર 2023માં તેની શરૂઆત થઈ ત્યારથી, 30 અમૃત ભારત એક્સપ્રેસ ટ્રેનો પહેલાથી જ કાર્યરત થઈ ગઈ છે અને નવ વધારાની સેવાઓ શરૂ કરવામાં આવી છે. આ રૂટ્સ પૂર્વીય અને ઉપ-હિમાલયી પ્રદેશોને દક્ષિણ, પશ્ચિમ અને મધ્ય ભારતના મુખ્ય સ્થળો સાથે જોડીને કનેક્ટિવિટીને મજબૂત બનાવશે. તે બધા માટે સસ્તું, આરામદાયક અને વિશ્વસનીય મુસાફરી માટે રાષ્ટ્રની પ્રતિબદ્ધતાને મજબૂત બનાવે છે.

અમૃત ભારત એક્સપ્રેસ: વિચાર અને હેતુ

અમૃત ભારત એક્સપ્રેસ એ ભારતીય રેલવે દ્વારા વિશ્વસનીય, સસ્તી અને આરામદાયક મુસાફરી પૂરી પાડવા માટે શરૂ કરાયેલ એક આધુનિક, નોન-એસી લાંબા અંતરની સ્લીપર ક્લાસ ટ્રેન સેવા છે. તે ખાસ કરીને તહેવારોની મોસમ અને સ્થળાંતરના સમયગાળા દરમિયાન મોટી સંખ્યામાં મુસાફરોને સંભાળવા માટે ડિઝાઇન કરવામાં આવી છે. પ્રતિ 1,000 કિલોમીટર આશરે ₹500 ના ભાડા અને ટૂંકા અને મધ્યમ અંતરની મુસાફરી માટે પ્રમાણમાં ઓછી કિંમતો સાથે, સેવા કોઈ ગતિશીલ કિંમત વિના સરળ અને પારદર્શક ભાડા માળખાને અનુસરે છે. અંતર અને તક દ્વારા અલગ કરાયેલા પ્રદેશોને જોડતી, અમૃત ભારત એક્સપ્રેસ રોજગાર, શિક્ષણ અને કૌટુંબિક જરૂરિયાતો માટે મુસાફરીને સમર્થન આપે છે. તે સમગ્ર દેશમાં સસ્તા લાંબા અંતરની કનેક્ટિવિટીને વિસ્તૃત કરવાના ભારતના ચાલુ પ્રયાસનો એક ભાગ છે.

અમૃત ભારત ટ્રેનો સંપૂર્ણપણે નોન-એસી છે, જેમાં 11 જનરલ ક્લાસ કોચ, 8 સ્લીપર ક્લાસ કોચ, 1 પેન્ટ્રી કાર અને 2 સેકન્ડ ક્લાસ-કમ-લગેજ-કમ-ગાર્ડ વાન, તેમજ દિવ્યાંગો માટે અનુકૂળ કમ્પાર્ટમેન્ટનો સમાવેશ થાય છે. સામાન્ય લોકોની જરૂરિયાતોને પૂર્ણ કરવા માટે ડિઝાઇન અને ઉત્પાદિત, આ ટ્રેનોનો ઉદ્દેશ્ય નોન-એસી સેગમેન્ટના મુસાફરોને આધુનિક, આરામદાયક અને ઉચ્ચ-ગુણવત્તાવાળી મુસાફરીનો અનુભવ પ્રદાન કરવાનો છે.

નવ નવી અમૃત ભારત એક્સપ્રેસ ટ્રેનોની શરૂઆત નેટવર્કના નોંધપાત્ર વિસ્તરણનું પ્રતીક છે. આ નવી સેવાઓનો ઉદ્દેશ્ય લાંબા અંતરની કનેક્ટિવિટીને મજબૂત બનાવવા અને દેશના મુખ્ય પ્રદેશોમાં વધતી જતી મુસાફરોની માંગને પૂર્ણ કરવાનો છે.

ભારતના ઉત્તરપૂર્વની અષ્ટલક્ષ્મી: કામાખ્યા-રોહતક અમૃત ભારત એક્સપ્રેસ

આસામના મુખ્ય આધ્યાત્મિક કેન્દ્ર કામાખ્યાને હરિયાણાના રોહતક સાથે જોડતી, અમૃત ભારત એક્સપ્રેસ ઉત્તરપૂર્વ અને ઉત્તર ભારત વચ્ચે લાંબા અંતરની કનેક્ટિવિટીને મજબૂત બનાવે છે.

• તે આસામ, પશ્ચિમ બંગાળ, બિહાર, ઉત્તર પ્રદેશ, દિલ્હી અને હરિયાણામાં સાપ્તાહિક સેવા તરીકે કાર્ય કરે છે, જે સસ્તી અને આરામદાયક મુસાફરી પ્રદાન કરે છે.
• ટ્રેનનો સમય:
  • શુક્રવારે કામાખ્યાથી રાત્રે 10:00 વાગ્યે ઉપડે છે અને રવિવારે બપોરે 2:45 વાગ્યે રોહતક પહોંચે છે.
  • પરત ફરવાની યાત્રા રવિવારે રાત્રે 10:10 વાગ્યે રોહતકથી ઉપડે છે અને મંગળવારે બપોરે 12:15 વાગ્યે કામાખ્યા પહોંચે છે.
• તે છ રાજ્યોના અનેક જિલ્લાઓને સેવા આપે છે અને કામાખ્યા મંદિર અને વારાણસીના ગંગા ઘાટ જેવા સ્થળોની નજીકથી પસાર થાય છે, જે સુલભતા, પ્રવાસન અને પ્રાદેશિક જોડાણમાં સુધારો કરે છે.

દિબ્રુગઢ-લખનઉ અમૃત ભારત એક્સપ્રેસ: પૂર્વથી ભારતના ઉદયના વિઝનને મજબૂત બનાવવું

દિબ્રુગઢ-લખનઉ અમૃત ભારત એક્સપ્રેસ ઉત્તર-પૂર્વ ક્ષેત્ર અને ઉત્તર ભારત વચ્ચે એક મહત્વપૂર્ણ રેલ લિંક સ્થાપિત કરે છે.

• તે આસામના દિબ્રુગઢથી નીકળે છે અને ઉત્તર પ્રદેશ સાથે સરહદી વિસ્તારોને જોડે છે, નાગાલેન્ડના દિમાપુરમાંથી પસાર થાય છે.
• તે કાઝીરંગા રાષ્ટ્રીય ઉદ્યાન (યુનેસ્કો વર્લ્ડ હેરિટેજ સાઇટ), કામાખ્યા મંદિર, વિક્રમશિલા મહાવિહાર, અયોધ્યા અને લખનઉ જેવા મુખ્ય સ્થળોની નજીકથી પસાર થાય છે.
• તીર્થસ્થાનો અને મુખ્ય શહેરોને જોડીને, તે પર્યટન, સ્થાનિક વેપાર, નાના વ્યવસાયો અને રોજગારને વેગ આપવાની અપેક્ષા છે.

ન્યુ જલપાઇગુડી-નાગરકોઇલ અમૃત ભારત એક્સપ્રેસ: ડુઅર્સથી નીલગીરી સુધી

પૂર્વીય હિમાલયની તળેટીઓને દેશના દક્ષિણ છેડા સાથે જોડતી, આ સેવા રાષ્ટ્રીય એકતા અને લાંબા અંતરની કનેક્ટિવિટીને મજબૂત બનાવે છે.

• તે ભૂતાન અને બાંગ્લાદેશ નજીકના મુખ્ય સરહદી કેન્દ્ર ન્યુ જલપાઇગુડીને કન્યાકુમારી જિલ્લાના નાગરકોઇલ સાથે જોડે છે.
• તે સરહદી વિસ્તારો, બંદરો, ઔદ્યોગિક પટ્ટાઓ અને અંતરિયાળ વિસ્તારોને જોડતા વ્યૂહાત્મક રીતે મહત્વપૂર્ણ કોરિડોર પર સાપ્તાહિક સેવા તરીકે કાર્ય કરે છે.
• તે દાર્જિલિંગ-ડુઅર્સ, વિશાખાપટ્ટનમ બીચ, મદુરાઈ (મીનાક્ષી મંદિર) અને કોઈમ્બતુર જેવા સ્થળોની નજીકથી પસાર થાય છે, જે પ્રવાસન અને પ્રાદેશિક વિકાસમાં મદદ કરે છે.

ન્યૂ જલપાઈગુડી-તિરુચિરાપલ્લી અમૃત ભારત એક્સપ્રેસ: દાર્જિલિંગની તળેટીથી શૈક્ષણિક કેન્દ્ર સુધી

આ સેવા ઉત્તરપૂર્વના પ્રવેશદ્વારથી તમિલનાડુના શૈક્ષણિક અને મંદિર કેન્દ્રો સુધી એક લાંબો રેલ કોરિડોર બનાવે છે.

• તે વ્યૂહાત્મક રીતે મહત્વપૂર્ણ ન્યૂ જલપાઈગુડી સરહદ સ્ટેશનથી ઉદ્ભવે છે અને તેને તિરુચિરાપલ્લી સાથે જોડે છે.
• તે આગ્રા, પ્રયાગરાજ, ભુવનેશ્વર, કાવેરી ડેલ્ટા, તંજાવુર અને ચેન્નાઈ જેવા સ્થળોમાંથી પસાર થાય છે.
• તે બજારો, પ્રવાસન કેન્દ્રો, શૈક્ષણિક સંસ્થાઓ અને રોજગાર કેન્દ્રો સુધી પહોંચને મજબૂત બનાવે છે, સ્થાનિક અર્થતંત્રને વેગ આપે છે.

અલીપુરદ્વાર -બેંગલુરુ અમૃત ભારત એક્સપ્રેસ: સરહદથી ટેક કનેક્ટિવિટીને વેગ આપે છે

એક વ્યૂહાત્મક સરહદી જિલ્લા અને ભારતની ટેકનોલોજી રાજધાની વચ્ચે સીધી રેલ લિંક પ્રદાન કરીને, આ સેવા પૂર્વ-દક્ષિણ કનેક્ટિવિટીને વધારે છે.

• આ સાપ્તાહિક સેવા ભૂટાન નજીક અલીપુરદ્વારને SMVT બેંગલુરુ સાથે જોડે છે.
• ટ્રેનનો સમય:
  • સોમવારે રાત્રે 10:25 વાગ્યે અલીપુરદ્વારથી ઉપડે છે.
  • શનિવારે સવારે 8:50 વાગ્યે બેંગલુરુ પરત ફરે છે.
• તે પશ્ચિમ બંગાળ, બિહાર, ઓડિશા, આંધ્રપ્રદેશ, તમિલનાડુ અને કર્ણાટકના જિલ્લાઓમાંથી પસાર થાય છે, જે પ્રવાસન અને આર્થિક એકીકરણને પ્રોત્સાહન આપે છે.

અલીપુરદ્વાર-મુંબઈ (પનવેલ) અમૃત ભારત એક્સપ્રેસ: મુંબઈ મેટ્રોપોલિટન ક્ષેત્ર માટે ઉત્તરપૂર્વનો પ્રવેશદ્વાર

ઉત્તર બંગાળના સરહદી ક્ષેત્રને મુંબઈ ઉપનગરીય ક્ષેત્ર સાથે જોડતો એક મહત્વપૂર્ણ પૂર્વ-પશ્ચિમ રેલ કોરિડોર.

• આ સાપ્તાહિક સેવા અલીપુરદ્વારને પનવેલ સાથે જોડે છે, જે પશ્ચિમ બંગાળ, બિહાર, ઉત્તર પ્રદેશ, મધ્ય પ્રદેશ અને મહારાષ્ટ્રમાંથી પસાર થાય છે.
• ટ્રેનનો સમય:
  • ગુરુવારે સવારે અલીપુરદ્વારથી ઉપડે છે અને શનિવાર સાંજ સુધીમાં પનવેલ પહોંચે છે.
  • પરત ફરવાની યાત્રા સોમવારે પનવેલથી ઉપડે છે અને બુધવારે અલીપુરદ્વારમાં સમાપ્ત થાય છે.
• દાર્જિલિંગ, ત્રિવેણી સંગમ, ચિત્રકૂટ ધામ અને ત્ર્યંબકેશ્વર જ્યોતિર્લિંગ સહિતના મુખ્ય સ્થળો સુધી પહોંચ પૂરી પાડે છે, જેનાથી પ્રવાસન અને વેપારમાં વધારો થાય છે.

સંત્રાગાછી-તાંબરમ અમૃત ભારત એક્સપ્રેસ: પૂર્વ-દક્ષિણ રેલ કનેક્ટિવિટીને મજબૂત બનાવવી

પૂર્વ-દક્ષિણ રેલ કનેક્ટિવિટીને મજબૂત બનાવતી, આ સેવા પૂર્વી ભારતને દક્ષિણ મેટ્રોપોલિટન અને ઉપનગરીય વિસ્તારો સાથે જોડે છે.

• તે કોલકાતા નજીકના સંતરાગાચીને ચેન્નાઈના ઉપનગરીય કેન્દ્ર તાંબરમ સાથે જોડે છે.
• તે પશ્ચિમ બંગાળ, ઓડિશા, આંધ્રપ્રદેશ અને તમિલનાડુના જિલ્લાઓને શિક્ષણ, આરોગ્યસંભાળ અને બજારોમાં વધુ સારી પહોંચ પૂરી પાડીને લાભ આપે છે.
• તે જગન્નાથ મંદિર, કોણાર્ક સૂર્ય મંદિર (યુનેસ્કો સ્થળ) અને શોર મંદિર (યુનેસ્કો સ્થળ) જેવા સીમાચિહ્નોની નજીકથી પસાર થાય છે, જેનાથી પ્રવાસન અને પ્રાદેશિક વેપારમાં વધારો થાય છે.

પૂર્વીય ભારતને રાષ્ટ્રીય રાજધાની સાથે જોડતી: હાવડા - આનંદ વિહાર અમૃત ભારત એક્સપ્રેસ

આ સેવા પૂર્વીય ભારત અને રાષ્ટ્રીય રાજધાની ક્ષેત્ર વચ્ચે ઝડપી અને વિશ્વસનીય રેલ લિંક પૂરી પાડે છે.

• હાવડાથી આનંદ વિહાર ટર્મિનલ, દિલ્હીને જોડતી સાપ્તાહિક સેવા.
• ટ્રેનનો સમય:
  • ગુરુવારે રાત્રે 11:10 વાગ્યે હાવડાથી ઉપડે છે, શનિવારે સવારે 2:50 વાગ્યે આનંદ વિહાર પહોંચે છે.
  • પરત ફરવાની યાત્રા શનિવારે સવારે 5:15 વાગ્યે આનંદ વિહારથી ઉપડે છે, રવિવારે સવારે 10:50 વાગ્યે હાવડા પહોંચે છે.
• પશ્ચિમ બંગાળ, બિહાર, ઝારખંડ અને ઉત્તર પ્રદેશના મુખ્ય જિલ્લાઓમાંથી પસાર થાય છે, રોજગાર અને વહીવટી કેન્દ્રો સુધી પહોંચમાં સુધારો કરે છે.

કોલકાતા (સિયાલદહ) - બનારસ અમૃત ભારત એક્સપ્રેસ: શ્રદ્ધાનો સંગમ - જ્યોતિર્લિંગથી ગુરુદ્વારા ઘાટ સુધી

પૂર્વીય ભારત અને દેશના સૌથી મહત્વપૂર્ણ આધ્યાત્મિક કેન્દ્રોમાંના એક વચ્ચે જોડાણ વધારવું.

• કોલકાતાના સિયાલદહને બનારસ સાથે જોડતી દૈનિક સેવા.
• ટ્રેનનો સમય:
  • સિયાલદાહથી સાંજે 7:30 વાગ્યે ઉપડે છે, બીજા દિવસે સવારે 7:20 વાગ્યે વારાણસી પહોંચે છે.
  • પરત યાત્રા વારાણસીથી રાત્રે 10:10 વાગ્યે ઉપડે છે, બીજા દિવસે સવારે 9:55 વાગ્યે સિયાલદહ પહોંચે છે.
• વૈદ્યનાથ ધામ જ્યોતિર્લિંગ, તખ્ત શ્રી પટના સાહિબ, કાશી વિશ્વનાથ મંદિર અને સારનાથ સહિતના તીર્થસ્થળોની નજીકથી પસાર થાય છે, જે ધાર્મિક પર્યટન અને પ્રાદેશિક વિકાસને પ્રોત્સાહન આપે છે.

નિષ્કર્ષ

અમૃત ભારત એક્સપ્રેસ ભારતના લાંબા અંતરના રેલ નેટવર્કને મજબૂત બનાવવા તરફ એક નિર્ણાયક પગલું છે જેમાં સમાવેશ અને સ્કેલ પર સ્પષ્ટ ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવામાં આવ્યું છે. પોષણક્ષમતા, વ્યાપક ભૌગોલિક પહોંચ અને મુસાફરો-કેન્દ્રિત ડિઝાઇનનું સંયોજન, તે આર્થિક એકીકરણ અને સામાજિક સંકલન માટે મહત્વપૂર્ણ એવા પ્રદેશોની ગતિશીલતા જરૂરિયાતોને પૂર્ણ કરે છે. જેમ જેમ નેટવર્ક વિસ્તરણ કરવાનું ચાલુ રાખે છે, તેમ તેમ અમૃત ભારત એક્સપ્રેસ દેશભરના લોકો, પ્રદેશો અને તકોને જોડવામાં કાયમી ભૂમિકા ભજવવા માટે તૈયાર છે.

સંદર્ભ

રેલવે મંત્રાલય

https://www.pib.gov.in/PressReleseDetail.aspx?PRID=2214291&reg=3&lang=1

https://www.pib.gov.in/PressReleseDetail.aspx?PRID=2150183&reg=3&lang=1

PDFમાં જોવા માટે અહીં ક્લિક કરો

SM/BS/GP/JT

સોશિયલ મીડિયા પર અમને ફોલો કરો :  @PIBAhmedabad    /pibahmedabad1964    /pibahmedabad  pibahmedabad1964@gmail.com