पत्र सूचना कार्यालय

ಪೀಠಿಕೆ

ಭಾರತದ ಆರ್ಥಿಕ ಏಳಿಗೆಯು ಜಾಗತಿಕ ಗಮನವನ್ನು ಸೆಳೆಯುತ್ತಲೇ ಇದೆ. ಈಗಾಗಲೇ ವಿಶ್ವದ ನಾಲ್ಕನೇ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಆರ್ಥಿಕತೆಯಾಗಿರುವ ಈ ರಾಷ್ಟ್ರವು, 2030 ರ ವೇಳೆಗೆ ಮೂರನೇ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಆರ್ಥಿಕ ಶಕ್ತಿಯಾಗುವ ವಿಶ್ವಾಸದ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿದೆ ಮತ್ತು ಆಗ ಜಿಡಿಪಿ 7.3 ಟ್ರಿಲಿಯನ್ ಯುಎಸ್‌ಡಿ ತಲುಪುವ ಅಂದಾಜಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಹಂತವು ನಿರ್ಣಾಯಕ ನೀತಿ ನಿರೂಪಣೆ, ರಚನಾತ್ಮಕ ಸುಧಾರಣೆಗಳು ಮತ್ತು ಭಾರತದ ಬಲಗೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವ ಜಾಗತಿಕ ಏಕೀಕರಣದ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ.

ಬೆಳವಣಿಗೆಯು ವೇಗವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಂತೆ, ಭಾರತವು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಜಾಗತಿಕ ದೇಶಗಳನ್ನು ಹಿಂದಿಕ್ಕಿದೆ, ಇದು ವೇಗವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಪ್ರಮುಖ ಆರ್ಥಿಕತೆ ಎಂಬ ತನ್ನ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಿದೆ. ಈ ಏರಿಕೆಯು ಸ್ಥಿತಿಸ್ಥಾಪಕ ದೇಶೀಯ ಬೇಡಿಕೆ, ಮಧ್ಯಮ ಮಟ್ಟದ ಹಣದುಬ್ಬರ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚಿನ ಶ್ರಮ ಶಕ್ತಿ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆಯಿಂದ ಬೆಂಬಲಿತವಾಗಿದೆ. ದೇಶೀಯ ಹೂಡಿಕೆಯ ಪುನರುಜ್ಜೀವನ ಮತ್ತು ಬಲವಾದ ಹೂಡಿಕೆದಾರರ ಭಾವನೆಯು ಸ್ಥಿರವಾದ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಪಕ ಆಧಾರಿತ ಆರ್ಥಿಕತೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಸುಧಾರಣೆಗಳು ವೇಗವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವುದರಿಂದ ಮತ್ತು ಬಳಕೆ/ಖರ್ಚು ಆಶಾವಾದಿಯಾಗಿ ಉಳಿದಿರುವುದರಿಂದ, ಭಾರತದ ಆರ್ಥಿಕ ದೃಷ್ಟಿಕೋನವು ಉತ್ಸಾಹಭರಿತವಾಗಿ ಮುಂದುವರೆದಿದೆ, ಇದು ಎಲ್ಲಾ ವಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಸುಸ್ಥಿರ ವೇಗ ಮತ್ತು ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಸಂಕೇತವಾಗಿದೆ.

ಪ್ರಮುಖ ಆರ್ಥಿಕ ಸೂಚಕಗಳು: ಭಾರತದ ಸ್ಥಿರ ಬೆಳವಣಿಗೆ

ಜಿ. ಡಿ. ಪಿ. ಯಲ್ಲಿ ಸದೃಢ ಬೆಳವಣಿಗೆ

ಒಟ್ಟು ದೇಶೀಯ ಉತ್ಪನ್ನವು ಸಮಗ್ರ ಆರ್ಥಿಕ ಕಾರ್ಯಕ್ಷಮತೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಸೂಚಕಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದ್ದು, ದೇಶವು ಯಾವ ದರದಲ್ಲಿ ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ. ಇತ್ತೀಚಿನ ದತ್ತಾಂಶದ ಪ್ರಕಾರ, ಹಣದುಬ್ಬರವನ್ನು ಸರಿಹೊಂದಿಸಿದ ಭಾರತದ ನಿಜವಾದ ಜಿಡಿಪಿ ಯು 2024-25 ನೇ ಹಣಕಾಸು ವರ್ಷದ ಎರಡನೇ ತ್ರೈಮಾಸಿಕದಲ್ಲಿ (Q2) 5.6% ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ದರಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ, 2025-26 ನೇ ಹಣಕಾಸು ವರ್ಷದ Q2 ನಲ್ಲಿ 8.2% ರಷ್ಟು ಬೆಳೆಯುವ ಅಂದಾಜಿದೆ. 2024-೨೫ ನೇ ಹಣಕಾಸು ವರ್ಷದ Q1 ನಲ್ಲಿ 6.5% ರಷ್ಟು ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ದರಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ, 2025-26 ನೇ ಹಣಕಾಸು ವರ್ಷದ Q1 ನಲ್ಲಿ ಜಿಡಿಪಿ 7.8% ರಷ್ಟು ಬೆಳೆದಿದೆ. ನಾಮಮಾತ್ರ ಜಿಡಿಪಿ (Nominal GDP) ಯು 2025-26 ನೇ ಹಣಕಾಸು ವರ್ಷದ Q2 ನಲ್ಲಿ 8.2% ರಷ್ಟು ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ದರವನ್ನು ಕಂಡಿದೆ. ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ವಲಯವು ದೇಶದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತಿದೆ. ಪ್ರಾಥಮಿಕ ವಲಯವು (Primary Sector) 2025-26 ನೇ ಹಣಕಾಸು ವರ್ಷದ Q2 ನಲ್ಲಿ ವಾರ್ಷಿಕ 3.1% ರಷ್ಟು ನಿಜವಾದ ಜಿವಿಎ (Real GVA) ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ದರವನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿದೆ. ಅದೇ ರೀತಿ, ದ್ವಿತೀಯ ಮತ್ತು ತೃತೀಯ ವಲಯಗಳು 2025-26 ನೇ ಹಣಕಾಸು ವರ್ಷದ Q2 ನಲ್ಲಿ ನಿಜವಾದ ಜಿಡಿಪಿ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ದರವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿವೆ.

ಹಣದುಬ್ಬರ ಸ್ಥಿರತೆಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ

ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2025 ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಹಣದುಬ್ಬರ ಮಾರ್ಗವು ಗಮನಾರ್ಹವಾದ ಮೃದುತ್ವವನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ದೃಢವಾದ ಮೂಲಭೂತ ಅಂಶಗಳು ಮತ್ತು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಬೆಲೆ ನಿರ್ವಹಣಾ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಒತ್ತಿಹೇಳುತ್ತದೆ. ಗ್ರಾಹಕ ಬೆಲೆ ಸೂಚ್ಯಂಕ ದಿಂದ ಅಳೆಯಲಾಗುವ ಮುಖ್ಯ ಹಣದುಬ್ಬರವು, ಹಿಂದಿನ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ೦.೨೫% ಕ್ಕೆ ಇಳಿದಿದೆ. ಇದು ಪ್ರಸ್ತುತ ಸಿಪಿಐ ಸರಣಿಯಲ್ಲಿ ದಾಖಲಾದ ಅತ್ಯಂತ ಕಡಿಮೆ ಮಟ್ಟವಾಗಿದೆ. ಹಣದುಬ್ಬರವು ಆರ್‌ಬಿಐ ನಿಗದಿಪಡಿಸಿದ ಸಹಿಷ್ಣುತಾ ಬ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಒಳಗೆ ಉಳಿದಿದೆ. ಹಣದುಬ್ಬರದಲ್ಲಿನ ಈ ಮಿತಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯು, ರೆಪೋ ದರವನ್ನು5.50% ರಲ್ಲಿ ತಟಸ್ಥ ನಿಲುವಿನೊಂದಿಗೆ ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳುವ ಆರ್‌ಬಿಐ ನಿರ್ಧಾರಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿದೆ. ಇದು ಬೆಲೆ ಸ್ಥಿರತೆ ಮತ್ತು ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ನಿರೀಕ್ಷೆಗಳಲ್ಲಿನ ವಿಶ್ವಾಸವನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ.

ಈ ಕುಸಿತವು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಆಹಾರ ಹಣದುಬ್ಬರದಲ್ಲಿ ಆದ ತೀವ್ರ ಮಿತಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯಿಂದಾಗಿ ಸಂಭವಿಸಿದೆ. ಇದು ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2024 ಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ (-)5.02% ರಷ್ಟು ದಾಖಲಾಗಿದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ತೈಲಗಳು ಮತ್ತು ಕೊಬ್ಬುಗಳು, ತರಕಾರಿಗಳು, ಹಣ್ಣುಗಳು, ಮೊಟ್ಟೆ, ಧಾನ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಬೆಲೆಗಳು ಇಳಿದಿರುವುದು ಬೆಂಬಲಿಸಿದೆ. ಈ ಪ್ರವೃತ್ತಿಯು ಇತ್ತೀಚಿನ ಜಿಎಸ್‌ಟಿ ದರಗಳ ಕಡಿತದ ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಸಹ ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ.

ಗ್ರಾಮೀಣ ಹಣದುಬ್ಬರವು (–)0.25% ಕ್ಕೆ ಇಳಿದಿದೆ, ಆದರೆ ನಗರ ಹಣದುಬ್ಬರವು 0.88% ರಷ್ಟಿದೆ. ಇದು ಪ್ರಾದೇಶಿಕವಾಗಿ ಬಹು ಆಯಾಮದ ಮಿತಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಹಣದುಬ್ಬರದಲ್ಲಿನ ಈ ಸುಸ್ಥಿರ ಮಿತಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯು ಖರೀದಿ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುತ್ತದೆ, ನಿಜವಾದ ಬಳಕೆಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಬೆಂಬಲ ನೀಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಹೂಡಿಕೆ ಹಾಗೂ ಉತ್ಪಾದನೆಯ ವಿಸ್ತರಣೆಯನ್ನು ಪೋಷಿಸಲು ಮೌಲ್ಯ ನಿರ್ಧಾರ ನೀತಿಗೆ ಅವಕಾಶ ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ, ಈ ಸೌಮ್ಯವಾದ ಹಣದುಬ್ಬರ ಪರಿಸರವು ಮುಂಬರುವ ತ್ರೈಮಾಸಿಕಗಳಲ್ಲಿ ಸುಸ್ಥಿರ, ಸಮಗ್ರ ಮತ್ತು ಸ್ಥಿರ ಆರ್ಥಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಬುನಾದಿಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುತ್ತದೆ.

ಭಾರತದ ಸಗಟು ಬೆಲೆ ಸೂಚ್ಯಂಕ  ಆಧರಿತ ಹಣದುಬ್ಬರವು ಕೂಡ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2024 ಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2025 ರಲ್ಲಿ (-) 1.21% ಕ್ಕೆ ಇಳಿದಿದೆ. ಇದು ಆಹಾರ ಪದಾರ್ಥಗಳು, ಕಚ್ಚಾ ಪೆಟ್ರೋಲಿಯಂ ಮತ್ತು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಅನಿಲ, ವಿದ್ಯುತ್, ಖನಿಜ ತೈಲಗಳು ಮತ್ತು ಮೂಲ ಲೋಹ ತಯಾರಿಕೆ ಮುಂತಾದ ಪ್ರಮುಖ ವಸ್ತುಗಳ ಬೆಲೆಗಳಲ್ಲಿನ ಇಳಿಕೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ.

ಡಬ್ಲ್ಯೂಪಿಐ ಆಹಾರ ಸೂಚ್ಯಂಕದ ವಾರ್ಷಿಕ ಹಣದುಬ್ಬರ ದರವು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2025 ರಲ್ಲಿ –1.99% ರಷ್ಟಿದ್ದರೂ, ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2025 ರಲ್ಲಿ ಮತ್ತಷ್ಟು ಕುಸಿತ ಕಂಡು (–) 5.04% ಕ್ಕೆ ತಲುಪಿದೆ. ಸಗಟು ಹಣದುಬ್ಬರದಲ್ಲಿನ ಈ ನಿರಂತರ ಇಳಿಕೆಯು ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಖರೀದಿ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಭಾವನೆಗಳನ್ನು ಸುಧಾರಿಸುತ್ತದೆ.

ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಉತ್ಪಾದನಾ ಸೂಚ್ಯಂಕ

ಐಐಪಿ ಯು ತಯಾರಿಕೆ, ಗಣಿಗಾರಿಕೆ ಮತ್ತು ವಿದ್ಯುತ್ ವಲಯಗಳಲ್ಲಿನ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ಅಳೆಯುತ್ತದೆ, ಇದು ಕೈಗಾರಿಕಾ ಚಟುವಟಿಕೆಯ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ. ತಯಾರಿಕಾ ವಲಯದಲ್ಲಿನ 4.5% ವಿಸ್ತರಣೆಯಿಂದ ಪ್ರೇರೇಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟು, ಭಾರತದ ಐಐಪಿ ಯು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2025 ರಲ್ಲಿ ವಾರ್ಷಿಕವಾಗಿ 4.0% ರಷ್ಟು ದೃಢವಾದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿದೆ. ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಐಐಪಿ ಯು ದೃಢವಾದ ಉತ್ಪಾದನೆ, ಹೆಚ್ಚಿನ ಉದ್ಯೋಗ ಮತ್ತು ಬಲವಾದ ಹೂಡಿಕೆ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ, ಇದು ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಒಟ್ಟಾರೆ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಪಥವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುತ್ತದೆ.

ಈ ಬಲವಾದ ಕಾರ್ಯಕ್ಷಮತೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿರುವ ಅಗ್ರ ಮೂರು ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಕೊಡುಗೆದಾರರು ತಯಾರಿಕಾ ವಲಯಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಸಾಧನೆಯು ಭಾರತದ ಕೈಗಾರಿಕಾ ನೆಲೆಯ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಮತ್ತು ವಿಶಾಲ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಕಾರ್ಯಸೂಚಿಗೆ ಅರ್ಥಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡುವ ಅದರ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಒತ್ತಿಹೇಳುತ್ತದೆ.

• ಮೂಲ ಲೋಹಗಳ ತಯಾರಿಕೆ: (12.3% ಬೆಳವಣಿಗೆ),
• ವಿದ್ಯುತ್ ಉಪಕರಣಗಳ ತಯಾರಿಕೆ: (28.7% ಬೆಳವಣಿಗೆ), ಮತ್ತು
• ಮೋಟಾರು ವಾಹನಗಳು, ಟ್ರೇಲರ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಸೆಮಿ-ಟ್ರೇಲರ್‌ಗಳ ತಯಾರಿಕೆ: (14.6%).

ಬಳಕೆ-ಆಧಾರಿತ ವರ್ಗೀಕರಣದ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದಿಂದ, ಹಲವಾರು ವಿಭಾಗಗಳು ಶ್ಲಾಘನೀಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿವೆ. ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2025 ರಲ್ಲಿ ಅಗ್ರ ಮೂರು ಕೊಡುಗೆದಾರರು: ಮೂಲಭೂತ ಸೌಕರ್ಯ ಮತ್ತು ನಿರ್ಮಾಣ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳು 10.5% ರಷ್ಟು ವಿಸ್ತರಣೆ ಕಂಡಿವೆ, ಗ್ರಾಹಕ ಬಾಳಿಕೆ ಬರುವ ವಸ್ತುಗಳು 10.2% ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಂತರ ವಸ್ತುಗಳು 5.2% ರಷ್ಟು ಬೆಳವಣಿಗೆ ದಾಖಲಿಸಿವೆ.

ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಸರಕುಗಳು, ಬಂಡವಾಳ ಸರಕುಗಳು, ಮಧ್ಯಂತರ ಸರಕುಗಳು ಮತ್ತು ಗ್ರಾಹಕ ಬಾಳಿಕೆ ಬರುವ ವಸ್ತುಗಳ ವಿಭಾಗಗಳಾದ್ಯಂತ ಇರುವ ಇಂತಹ ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಯು ಬಲವಾದ ಹೂಡಿಕೆ ಚಟುವಟಿಕೆ ಮತ್ತು ಸ್ಥಿತಿಸ್ಥಾಪಕ ಬಳಕೆಯ ಬೇಡಿಕೆ ಎರಡನ್ನೂ ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ತಯಾರಿಕೆಯ ಲಾಭಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಯೋಜಿತವಾದ ಈ ಮಾದರಿಗಳು, ಸುಸ್ಥಿರ, ಸಮಗ್ರ ಆರ್ಥಿಕ ವಿಸ್ತರಣೆಗೆ ಬುನಾದಿಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವ ಉತ್ತಮ ಸಮತೋಲಿತ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಏರಿಕೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತವೆ.

ಸದೃಢ ಉದ್ಯೋಗದ ಬೆಳವಣಿಗೆ

ಬಲವಾದ ಕಾರ್ಮಿಕ ಬಲವು ಆರ್ಥಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಅತ್ಯಗತ್ಯವಾಗಿದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ಎಲ್ಲಾ ವಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಉತ್ಪಾದನೆ, ನಾವೀನ್ಯತೆ ಮತ್ತು ಬಳಕೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ. ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಇಂಧನವಾಗಿರುವ ಕಾರ್ಮಿಕ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯು ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2025 ರಲ್ಲಿ ಉತ್ತೇಜಕ ಸ್ಥಿತಿಸ್ಥಾಪಕತ್ವದ ಚಿಹ್ನೆಗಳನ್ನು ತೋರಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸಿದೆ. 15 ವರ್ಷ ಮತ್ತು ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಯಸ್ಸಿನ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಒಟ್ಟಾರೆ ಶ್ರಮ ಶಕ್ತಿ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆ ದರವು ಸಿಡ್ಬುಎಸ್‌ (ಪ್ರಸ್ತುತ ವಾರದ ಸ್ಥಿತಿ) ಯಲ್ಲಿ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2025 ರಲ್ಲಿ 55.4% ತಲುಪಿದೆ. ಇದು ಜೂನ್ 2025 ರಲ್ಲಿ ಇದ್ದ 54.2% ರಿಂದ ದಾಖಲಾದ ೬ ತಿಂಗಳ ಗರಿಷ್ಠ ಮಟ್ಟವಾಗಿದೆ. ಕಾರ್ಮಿಕ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಇತರ ಸೂಚಕಗಳಾದ ಕೆಲಸಗಾರರ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆ ದರ (ಕೆಲಸಗಾರರ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆ ದರ - 52.5%, ಜೂನ್ 2025 ರಿಂದ ಹೆಚ್ಚಳ ಕಂಡಿದೆ), ಮಹಿಳಾ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆ (ಮಹಿಳಾ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆ - 34.2%, ಮೇ 2025 ರಿಂದ ಗರಿಷ್ಠ ಮಟ್ಟ) ಮತ್ತು ನಿರುದ್ಯೋಗ ದರ (ನಿರುದ್ಯೋಗ ದರ – 5.2%, ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2025 ರಿಂದ ಬದಲಾಗದೆ) ಕೂಡ ಸುಧಾರಣೆಯನ್ನು ಕಂಡಿವೆ.

ಸುಧಾರಿತ ಉದ್ಯೋಗ ಪ್ರವೃತ್ತಿಗಳು ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಆದಾಯ, ಬಲವಾದ ಉದ್ಯೋಗ ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ಸುಧಾರಿತ ಉದ್ಯೋಗ ಗುಣಮಟ್ಟವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತವೆ. ಇದು ಆರ್ಥಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಮತ್ತು ನೀತಿ ಕ್ರಮಗಳ ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ. ಒಟ್ಟಾಗಿ, ಅವು ಹೆಚ್ಚು ಸಮಗ್ರವಾದ ಉದ್ಯೋಗ ಲಾಭಗಳನ್ನು ಸಂಕೇತಿಸುತ್ತವೆ, ಇದು ಉತ್ಪಾದಕತೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಸುಸ್ಥಿರ ಆರ್ಥಿಕ ವಿಸ್ತರಣೆಯನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತದೆ.

ವ್ಯಾಪಾರ ಕಾರ್ಯಕ್ಷಮತೆಯು ಸುಧಾರಿಸಿದೆ

ಏಪ್ರಿಲ್–ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2025 ರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ವ್ಯಾಪಾರ ವಲಯವು ಬಲವಾಗಿ ಉಳಿದಿದೆ. ಇದು ಬಲವಾದ ಜಾಗತಿಕ ಬೇಡಿಕೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಮುಖ ರಫ್ತು ವಿಭಾಗಗಳಲ್ಲಿನ ನಿರಂತರ ಸುಧಾರಣೆಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ. ಸರಕು ಮತ್ತು ಸೇವೆಗಳ ರಫ್ತುಗಳು ಎರಡೂ ಉತ್ತಮ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿವೆ. ಇದು ಜಾಗತಿಕ ಅನಿಶ್ಚಿತತೆಗಳ ನಡುವೆ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಸ್ಥಿತಿಸ್ಥಾಪಕತ್ವವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುತ್ತದೆ.

ಏಪ್ರಿಲ್–ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2025 ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಬಾಹ್ಯ ವಲಯವು ಬಲವನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸಿದೆ. ಸಂಚಿತ ರಫ್ತುಗಳು (ಸರಕು ಮತ್ತು ಸೇವೆಗಳು) ಹಿಂದಿನ ವರ್ಷದ USD 469.11 ಬಿಲಿಯನ್‌ಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ 4.84% ರಷ್ಟು ಏರಿಕೆ ಕಂಡು USD 491.80 ಬಿಲಿಯನ್‌ಗೆ ತಲುಪಿದೆ.

ಜಾಗತಿಕ ವ್ಯಾಪಾರ ಅಡಚಣೆಗಳ ನಡುವೆಯೂ, ಸ್ಪೇನ್ (40.74%), ಚೀನಾ (24.77%), ಹಾಂಗ್ ಕಾಂಗ್ (20.7%), ಯುಎಸ್‌ಎ (೧೦.೧೫%), ಮತ್ತು ಯುಎಇ (೫.೮೮%) ನಂತಹ ಪ್ರಮುಖ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳಿಂದ ಬಲವಾದ ಬೇಡಿಕೆಯಿಂದಾಗಿ, ಸರಕು ರಫ್ತುಗಳು 0.63% ರಷ್ಟು ಏರಿಕೆ ಕಂಡು USD 254.25 ಬಿಲಿಯನ್‌ಗೆ ತಲುಪಿದೆ. ಈ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಈ ಕೆಳಗಿನ ವಿಭಾಗಗಳಲ್ಲಿನ ದೃಢವಾದ ಕಾರ್ಯಕ್ಷಮತೆಯು ಬೆಂಬಲ ನೀಡಿದೆ:

• ಸಾಗರ ಉತ್ಪನ್ನಗಳು: (16.18%)
• ಮಾಂಸ, ಡೈರಿ ಮತ್ತು ಕೋಳಿ ಉತ್ಪನ್ನಗಳು: (23.97%)
• ಇತರ ಧಾನ್ಯಗಳು: (25.52%),
• ಗೋಡಂಬಿ: (28.32%),
• ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ ಸರಕುಗಳು: (37.82%)

ಸೇವೆಗಳ ರಫ್ತುಗಳು (Services Exports) ಸ್ಥಿತಿಸ್ಥಾಪಕತ್ವದ ಪ್ರಮುಖ ಸ್ತಂಭವಾಗಿ ಉಳಿದಿದ್ದು, ಏಪ್ರಿಲ್-ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2024 ರಲ್ಲಿ USD 216.45 ಬಿಲಿಯನ್‌ನಿಂದ ಏಪ್ರಿಲ್-ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2025 ರಲ್ಲಿ 9.75% ರಷ್ಟು ವಿಸ್ತರಿಸಿ, ಅಂದಾಜು USD 237.55 ಬಿಲಿಯನ್‌ಗೆ ತಲುಪಿದೆ. ಇದು ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಸೇವೆಗಳು ಮತ್ತು ವ್ಯಾಪಾರ ಸೇವೆಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಜಾಗತಿಕ ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕತೆಯನ್ನು ಒತ್ತಿಹೇಳುತ್ತದೆ. ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ, ರಫ್ತು ವಲಯವು ಭಾರತದ ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ಥಿರತೆ ಮತ್ತು ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ದೃಷ್ಟಿಕೋನವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸಿದೆ.

ಜಿ. ಎಸ್. ಟಿ. 2.O ರ ಯಶಸ್ಸು

ಸರ್ಕಾರವು ಸಮಗ್ರ ಜಿಎಸ್‌ಟಿ (ಸರಕು ಮತ್ತು ಸೇವಾ ತೆರಿಗೆ) ಸುಧಾರಣೆಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿದೆ. ಇದು ಸರಳೀಕೃತ 5% ಮತ್ತು 18% ರ ಎರಡು-ಸ್ಲ್ಯಾಬ್ ರಚನೆಯೊಂದಿಗೆ ದರ ತರ್ಕಬದ್ಧಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು  ಪರಿಚಯಿಸಿದೆ. ಈ ಸುಧಾರಣೆಯು ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರ ಸರಕುಗಳು, ಕಾರ್ಮಿಕ-ತೀವ್ರ ಉದ್ಯಮಗಳು, ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ಆರೋಗ್ಯ ರಕ್ಷಣೆಯಂತಹ ಪ್ರಮುಖ ವಲಯಗಳಾದ್ಯಂತ ವ್ಯಾಪಕವಾದ ದರ ಕಡಿತಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಇವು ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಚಾಲಕ ಶಕ್ತಿಗಳಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ.

ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2025 ರ ಒಟ್ಟು ಜಿಎಸ್‌ಟಿ ಸಂಗ್ರಹವು ₹1.96 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿಗಳಷ್ಟಿದ್ದು, ಕಳೆದ ವರ್ಷ ಇದೇ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ದಾಖಲಾದ ₹1.87 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ 4.6% ರಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಳವಾಗಿದೆ. ದರ ತರ್ಕಬದ್ಧಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯು ಪ್ರಾರಂಭವಾದ ಸಮಯದಲ್ಲಿಯೇ ಆದ ಈ ಆದಾಯದ ಹೆಚ್ಚಳವು, ಹಬ್ಬದ ಋತುವಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತಿಸ್ಥಾಪಕ ಬಳಕೆಯ ಪ್ರವೃತ್ತಿಗಳನ್ನು ಒತ್ತಿಹೇಳುತ್ತದೆ.

ಜಿಎಸ್‌ಟಿ ದರಗಳಲ್ಲಿನ ಕಡಿತವು ಸರಕು ಮತ್ತು ಸೇವೆಗಳ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿದೆ. ಇದು ಗೃಹ ಉಳಿತಾಯ ಮತ್ತು ಬಳಕೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿದೆ, ಜೊತೆಗೆ ತೆರಿಗೆ ನೆಲೆಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿದೆ. ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ವಿಶಾಲವಾದ ತೆರಿಗೆ ನೆಲೆಯು ಸ್ಥಿರ ಆದಾಯದ ಪ್ರವೃತ್ತಿಗಳಿಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ, ಇದು ಹೆಚ್ಚು ಸಮತೋಲಿತ ಮತ್ತು ಸುಸ್ಥಿರ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಪರಿಸರಕ್ಕೆ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡುತ್ತಿದೆ.

ಭಾರತದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಅಂದಾಜುಗಳು

ಭಾರತದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ದೃಷ್ಟಿಕೋನವು ಬಲಗೊಳ್ಳುತ್ತಲೇ ಇದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಸ್ಥಿತಿಸ್ಥಾಪಕತ್ವ ಮತ್ತು ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತಿರುವ ದೇಶೀಯ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ ಪ್ರಮುಖ ಜಾಗತಿಕ ಮತ್ತು ದೇಶೀಯ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ತಮ್ಮ ಪ್ರಕ್ಷೇಪಗಳನ್ನು ಮೇಲ್ದರ್ಜೆಗೇರಿಸಿವೆ. ಆರ್‌ಬಿಐ ಯು ತನ್ನ 2025–26 ನೇ ಹಣಕಾಸು ವರ್ಷದ ಜಿಡಿಪಿ ಮುನ್ಸೂಚನೆಯನ್ನು 6.5 ರಿಂದ 6.8% ಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿಸಿದೆ. ಇದು ಎಲ್ಲಾ ವಲಯಗಳಲ್ಲಿನ ದೃಢವಾದ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ. ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಕೂಡ ಈ ಆಶಾವಾದವನ್ನು ಪುನರುಚ್ಚರಿಸಿವೆ:

  ವಿಶ್ವ ಬ್ಯಾಂಕ್  ಬಲವಾದ ಬಳಕೆಯ ಬೇಡಿಕೆ ಮತ್ತು ಜಿಎಸ್‌ಟಿ ಸುಧಾರಣೆಗಳ ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿ, 2026 ರಲ್ಲಿ 6.5% ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ಅಂದಾಜಿಸಿದೆ;

  ಮೂಡೀಸ್, ೨೦೨೬ ರವರೆಗೆ ಭಾರತವು ಪ್ರಮುಖ ಜಿ೨೦ ಆರ್ಥಿಕತೆಯಾಗಿ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ ಎಂದು ನಿರೀಕ್ಷಿಸಿದೆ. 2027 ರಲ್ಲಿ ಬೆಳವಣಿಗೆ ದರವು 6.4% ಮತ್ತು 6.5% ಇರಲಿದೆ ಎಂದು ಅಂದಾಜಿಸಿದೆ;

  ಐಎಂಎಫ್ ತನ್ನ ಪ್ರಕ್ಷೇಪಗಳನ್ನು 2025 ಕ್ಕೆ 6.6% ಮತ್ತು 2026 ಕ್ಕೆ 6.2% ಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿಸಿದೆ.

  ಒಇಸಿಡಿ 2025 ಕ್ಕೆ 6.7% ಮತ್ತು 2026 ಕ್ಕೆ 6.7% ಕ್ಕೆ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಮುನ್ಸೂಚನೆಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿದೆ.

  ಎಸ್&ಪಿ 2026ನೇ ಹಣಕಾಸು ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಜಿಡಿಪಿ 6.5% ಮತ್ತು 2027 ರಲ್ಲಿ 6.7% ರಷ್ಟು ಬೆಳೆಯುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ.

ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ, ಈ ಪರಿಷ್ಕರಣೆಗಳು ಜಾಗತಿಕ ಸವಾಲುಗಳು ಬದಲಾಗುತ್ತಿದ್ದರೂ, ಭಾರತದ ಆರ್ಥಿಕ ಮೂಲಭೂತ ಅಂಶಗಳಲ್ಲಿನ ವ್ಯಾಪಕ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಶ್ವಾಸವನ್ನು ಮತ್ತು ಬಲವಾದ, ದೇಶೀಯ ಆಧಾರಿತ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಅದರ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತದೆ.

ಉಪಸಂಹಾರ

ಭಾರತದ ಆರ್ಥಿಕತೆಯು ರಚನಾತ್ಮಕ ಸುಧಾರಣೆಗಳು, ಡಿಜಿಟಲ್ ಪರಿವರ್ತನೆ ಮತ್ತು ಸಮಗ್ರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಮೇಲಿನ ಬಲವಾದ ಗಮನದಿಂದ ಬೆಂಬಲಿತವಾದ ಸ್ಥಿರ ಮತ್ತು ಸ್ಥಿತಿಸ್ಥಾಪಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ ಮುನ್ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ. ಭಾರತದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಪಥದಲ್ಲಿ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಇಟ್ಟಿರುವ ವಿಶ್ವಾಸ ಮತ್ತು ಸ್ಥಿರವಾದ ಸಮಗ್ರ ಆರ್ಥಿಕ ಸೂಚಕಗಳೊಂದಿಗೆ, ಆರ್ಥಿಕತೆಯು ತನ್ನ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು  ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಉತ್ತಮ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದೆ. ಆರ್‌ಬಿಐನಿಂದ ಹಣದುಬ್ಬರ ಮತ್ತು ಇತ್ತೀಚಿನ ನೀತಿ ಕ್ರಮಗಳ ನಿರಂತರ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಯೊಂದಿಗೆ—ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಸರಳೀಕೃತ ತೆರಿಗೆ ರಚನೆಗಳು, ಕಾರ್ಮಿಕ-ಕೇಂದ್ರಿತ ಸುಧಾರಣೆಗಳು ಮತ್ತು ವ್ಯಾಪಾರ-ಉತ್ತೇಜನ ಉಪಕ್ರಮಗಳು—ಸರ್ಕಾರದ ಆಡಳಿತ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ಅನುಸರಣೆಯನ್ನು ಸುಲಭಗೊಳಿಸಲು, ವೆಚ್ಚಗಳನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಮತ್ತು ಎಲ್ಲಾ ವಲಯಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಕ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತಿವೆ. ಒಟ್ಟಾಗಿ, ಈ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳು ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ಸುಸ್ಥಿರ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ಉತ್ಪಾದಕ, ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಮತ್ತು ಜನ-ಕೇಂದ್ರಿತ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಕಡೆಗೆ ಸ್ಥಿರವಾದ ಪ್ರಗತಿಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ.

References  

World Bank 

https://databank.worldbank.org/metadataglossary/world-development-indicators/series/NY.GDP.MKTP.KD.ZG

https://openknowledge.worldbank.org/server/api/core/bitstreams/71109bfe-cb0e-47d6-b2c5-722341e42b99/content

Ministry of Statistics & Programme Implementation

https://www.mospi.gov.in/sites/default/files/press_release/GDP_PR_Q1_2025-26_29082025.pdf

https://www.pib.gov.in/PressReleasePage.aspx?PRID=2189186

https://mospi.gov.in/54-index-industrial-production

https://www.pib.gov.in/PressReleasePage.aspx?PRID=2183312

https://www.pib.gov.in/PressReleasePage.aspx?PRID=2188343

https://www.pib.gov.in/PressReleasePage.aspx?PRID=2190790

https://www.pib.gov.in/PressReleasePage.aspx?PRID=2190829

https://www.pib.gov.in/PressReleasePage.aspx?PRID=2178447

https://www.pib.gov.in/PressReleasePage.aspx?PRID=2195851&reg=3&lang=1  

*****