Rural Prosperity
মডেল যুৱ গ্ৰাম সভা
"লোকতন্ত্রৰ পাঠশালা"
Posted On:
30 OCT 2025 3:41PM
মুখ্য তথ্য
মডেল যুৱ গ্ৰাম সভাই (MYGS) ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলক তৃণমূল গণতন্ত্রৰ হাতে-কামে অভিজ্ঞতা প্ৰদান কৰে, তথা নেতৃত্ব আৰু নাগৰিক সম্পৃক্ততা গঢ়ি তুলিবলৈ প্ৰকৃত গ্ৰাম সভা প্ৰক্ৰিয়াৰ অনুকৰণ কৰে।
ই পঞ্চায়তীৰাজ ব্যৱস্থাৰ বিষয়ে যুৱক-যুৱতীসকলৰ মাজত বোধগম্যতা বৃদ্ধি কৰে আৰু স্থানীয় প্ৰশাসনত স্বচ্ছতা, অন্তৰ্ভুক্তি আৰু দায়বদ্ধতাক উৎসাহিত কৰে।
এই পদক্ষেপে ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলক সক্ৰিয় নাগৰিকত্বৰ বাবে প্ৰস্তুত কৰি তেওঁলোকৰ মাজত সাংবিধানিক মূল্যবোধ, সামাজিক দায়বদ্ধতা আৰু নাগৰিক চেতনাৰ প্ৰতিপালন কৰি ৰাষ্ট্ৰীয় শিক্ষা নীতি (NEP) ২০২০-ৰ সৈতে ঘনিষ্ঠভাৱে সংগতি ৰাখে।
প্ৰশিক্ষিত শিক্ষক আৰু প্ৰামাণিক মডিউলৰ জৰিয়তে গঠনমূলক সুবিধাই উচ্চ মানদণ্ডৰ ৰূপায়ণ আৰু পৰিমাপযোগ্য শিক্ষণ ফলাফল নিশ্চিত কৰে।
এই কাৰ্যসূচীয়ে প্ৰশাসনত যুৱক-যুৱতীসকলৰ অংশগ্ৰহণ বৃদ্ধি কৰাৰ লগতে যোগাযোগ, সমালোচনামূলক চিন্তা, দলীয় কৰ্ম, আৰু গণতান্ত্ৰিক সম্পৰ্কৰ বাবে ঐক্যমত নিৰ্মাণ আৰু সিদ্ধান্ত গ্ৰহণৰ দৰে অত্যাৱশ্যকীয় জীৱন দক্ষতা বিকাশ কৰে।
পাতনি
ভাৰতৰ গাঁওসমূহে ইয়াৰ গণতন্ত্ৰৰ মূল ভেটি গঠন কৰে, যি ঐতিহ্য, অৰ্থনীতি আৰু সামূহিক আকাংক্ষাক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। জনসংখ্যাৰ প্ৰায় ৬ লাখ ৬৪ হাজাৰৰো অধিক গাঁৱত প্ৰায় ১ শতাংশ জনসংখ্যা বাস কৰাৰ বাবে গ্ৰাম্য ভাৰতৰ জীৱনীশক্তি ইয়াৰ গ্ৰাম সভাৰ শক্তিৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰে। ২৪৩ নং অনুচ্ছেদৰ অধীনত সাংবিধানিক সংস্থা হিচাপে, গাঁও সভাই প্ৰত্যক্ষ গণতন্ত্ৰৰ প্ৰতীক, যিয়ে গাঁওখনৰ প্ৰতিজন প্ৰাপ্তবয়স্ক বাসিন্দাক শাসনত অংশগ্ৰহণ কৰিবলৈ, উন্নয়নৰ অগ্ৰাধিকাৰৰ ওপৰত বিবেচনা কৰিবলৈ, আৰু পঞ্চায়তীৰাজ প্ৰতিষ্ঠানসমূহৰ (PRI) দায়বদ্ধতা নিশ্চিত কৰে। ই তৃণমূল পৰ্যায়ত স্বচ্ছতা, অন্তৰ্ভুক্তি আৰু অংশগ্ৰহণমূলক পৰিকল্পনা বৃদ্ধি কৰি "জনসাধাৰণৰ, জনসাধাৰণৰ দ্বাৰা আৰু জনসাধাৰণৰ বাবে" শাসনৰ প্ৰকৃত মনোভাৱক প্ৰতিফলিত কৰে।
গ্ৰাম্য প্ৰশাসনত ইয়াৰ গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা থকা সত্বেও, গাঁওসভাত যুৱকসকলৰ অংশগ্ৰহণ কম হৈ আছে। ইয়াৰ মুখ্যতঃ কাৰণ হৈছে সীমিত সজাগতা, অপৰ্যাপ্ত অভিজ্ঞতা আৰু অৰ্থপূৰ্ণ সম্পৰ্কৰ সুযোগৰ অভাৱৰ বাবে। ভাৰতত বিশ্বৰ সৰ্বাধিক যুৱ জনসংখ্যা আছে আৰু সামূহিক উন্নয়ন তথা স্থানীয় শাসনত আমাৰ যুৱক-যুৱতীসকলৰ অৰ্থপূৰ্ণ আৰু উৎপাদনশীল অংশগ্ৰহণ হৈছে বিকাশিত ভাৰতৰ দৃষ্টিভংগীত উপনীত হোৱাৰ মূল চাবিকাঠি। তেওঁলোকৰ অংশগ্ৰহণে তৃণমূল পৰ্যায়ৰ গণতন্ত্ৰৰ ভেটি শক্তিশালী কৰিব আৰু অন্তৰ্ভুক্তিমূলক তথা প্ৰতিনিধিত্বমূলক সিদ্ধান্ত গ্ৰহণৰ বাবে উন্নত সুযোগ গঢ়ি তুলিব।
|
শিক্ষাৰ্থীসকলৰ মাজত নাগৰিক চেতনা উৎসাহিত আৰু বিকশিত কৰিবলৈ পঞ্চায়তীৰাজ মন্ত্ৰালয়ে বিদ্যালয় শিক্ষা আৰু সাক্ষৰতা বিভাগ আৰু জনজাতীয় পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰালয়ৰ অংশীদাৰিত্বত যুৱ নাগৰিকসকলৰ মাজত গণতান্ত্ৰিক মূল্যবোধ আৰু ৰাজহুৱা দায়বদ্ধতা গঢ়ি তোলাৰ লক্ষ্যৰে এক উদ্ভাৱনীমূলক নাগৰিক শিক্ষা পদক্ষেপ "মডেল যুৱ গ্ৰাম সভা" (MYGS)ৰ ধাৰণা সৃষ্টি কৰিছে।
|
অনুকৰণীয় সমাৱেশৰ বিন্যাসৰ ওপৰত আধাৰিত MYGS-য়ে বিশেষকৈ জৱাহৰ নৱোদয় বিদ্যালয় (JNV) আৰু একলব্য আদৰ্শ আৱাসিক বিদ্যালয় (EMRS)ৰ শিক্ষাৰ্থীসকলক তৃণমূল গণতন্ত্রৰ কাৰ্যকলাপৰ সৈতে প্ৰত্যক্ষ অভিজ্ঞতা প্ৰদান কৰে। ভূমিকা পালন, বিতৰ্ক আৰু সিদ্ধান্ত গ্ৰহণৰ অনুশীলনৰ জৰিয়তে শিক্ষাৰ্থীসকলে আলোচনা, ঐকমত্য-নিৰ্মাণ আৰু অংশগ্ৰহণমূলক প্ৰশাসনৰ প্ৰক্ৰিয়াৰ অভিজ্ঞতা লাভ কৰে। এই পৰীক্ষামূলক শিক্ষাই কেৱল স্থানীয় স্বায়ত্তশাসনৰ বিষয়ে তেওঁলোকৰ বোধগম্যতা বৃদ্ধি কৰাই নহয়, বৰঞ্চ গণতান্ত্ৰিক প্ৰতিষ্ঠানসমূহৰ প্ৰতি দায়বদ্ধতা, সহযোগিতা আৰু সন্মানৰ ভাৱনাও জাগ্ৰত কৰে।
|
JNV আৰু EMRS কি?
জৱাহৰ নৱোদয় বিদ্যালয় (JNV) হৈছে ৰাষ্ট্ৰীয় শিক্ষা নীতি (১৯৮৬)ৰ অধীনত স্থাপিত আৱাসিক বিদ্যালয়, যাৰ লক্ষ্য হৈছে গ্ৰাম্য প্ৰতিভাক বিকাশ কৰা। JNV আৰ্থ-সামাজিক পটভূমি নিৰ্বিশেষে প্ৰতিভাশালী গ্ৰাম্য শিশুসকলক সাংস্কৃতিক, পৰিৱেশগত আৰু শাৰীৰিক বিকাশকে ধৰি মানসম্পন্ন আধুনিক শিক্ষা প্ৰদান কৰিবলৈ গঢ়ি তোলা হৈছে।
একলব্য আদৰ্শ আৱাসিক বিদ্যালয় (EMRS) স্থাপন কৰা হৈছে যাতে দূৰৱৰ্তী অঞ্চলৰ অনুসূচিত জনজাতি (ST) ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলক শিক্ষাৰ সৰ্বশ্ৰেষ্ঠ সুযোগ দিবলৈ আৰু তেওঁলোকক সাধাৰণ জনসংখ্যাৰ লগত ফেৰ মাৰিব পৰাকৈ মানসম্পন্ন উচ্চ প্ৰাথমিক, মাধ্যমিক আৰু উচ্চতৰ মাধ্যমিক পৰ্যায়ৰ শিক্ষা প্ৰদান কৰা হয়।
|
৭৩ সংখ্যক সাংবিধানিক সংশোধনীয়ে গাঁও, খণ্ড আৰু জিলা পৰ্যায়ত শাসনক শক্তিশালী কৰি তিনি পৰ্যায়ৰ পঞ্চায়তীৰাজ ব্যৱস্থাৰ বাবে ভেটি স্থাপন কৰিছিল। বিশেষকৈ মডেল যুৱ গ্ৰাম সভাৰ দৰে পদক্ষেপৰ জৰিয়তে যুৱ মানসিকতাক এই পৰিকাঠামো বুজিবলৈ আৰু ইয়াৰ সৈতে জড়িত হ’বলৈ উৎসাহিত কৰি মন্ত্ৰালয়ে গণতান্ত্ৰিক অংশগ্ৰহণ, সাংবিধানিক আদৰ্শ আৰু সামূহিক প্ৰগতিৰ মূল্য দিয়া এক জ্ঞাত আৰু ক্ষমতাসীন প্ৰজন্ম সৃষ্টি কৰাৰ পৰিকল্পনা কৰিছে।

মডেল য়ুথ গ্ৰাম সভা পদক্ষেপ ৰাষ্ট্ৰীয় শিক্ষা নীতি (NEP) ২০২০ৰ দৃষ্টিভংগীৰ সৈতে প্ৰত্যক্ষভাৱে জড়িত, যি শিক্ষাৰ্থীসকলৰ মাজত মৌলিক কৰ্তব্য আৰু সাংবিধানিক মূল্যবোধৰ প্ৰতি গভীৰ সন্মান দিয়াৰ লগতে ৰাষ্ট্ৰীয় সম্পৰ্কৰ এক শক্তিশালী অনুভূতিৰ বাবে শৈক্ষিক পাঠ্যক্ৰম আৰু শিক্ষাৰ প্ৰয়োজনীয়তাৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰে। NEP ২০২০-এ বিশ্বৰ লগত দ্ৰুতগতিত সলনি হোৱা শিক্ষাৰ্থীসকলক তেওঁলোকৰ ভূমিকা আৰু দায়িত্বসমূহ বুজিবলৈ প্ৰস্তুত কৰাৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰে। এই নীতিয়ে যুৱক-যুৱতীসকলক ভাৰতীয় হোৱাৰ এক গভীৰ গৌৰৱ গঢ়ি তোলা, তেওঁলোকৰ চিন্তা, কাৰ্য্য আৰু বুদ্ধিত প্ৰতিফলিত হোৱাৰ লগতে মানৱ অধিকাৰ, বহনক্ষম বিকাশ আৰু বিশ্বব্যাপী কল্যাণক উৎসাহিত কৰা জ্ঞান, দক্ষতা, মূল্যবোধ আৰু মনোভাৱেৰে সজ্জিত কৰি অৱশেষত তেওঁলোকক দায়িত্বশীল আৰু সহানুভূতিশীল বিশ্ব নাগৰিক হিচাপে গঢ়ি তোলাৰ পৰিকল্পনা কৰিছে।

উদ্দেশ্য
মডেল যুৱ গ্ৰাম সভাই অংশগ্ৰহণমূলক আৰু পৰীক্ষামূলক শিক্ষণৰ জৰিয়তে পঞ্চায়তীৰাজ প্ৰতিষ্ঠানসমূহৰ গাঁথনি আৰু কাৰ্যকলাপৰ সৈতে শিক্ষাৰ্থীসকলক পৰিচিত কৰে। ই অন্তৰ্ভুক্তি, দায়বদ্ধতা আৰু স্বচ্ছতাৰ মূল্যবোধৰ প্ৰচাৰ কৰাৰ লগতে ৰাজহুৱা ভাষণ, সমালোচনামূলক চিন্তা আৰু ঐকমত্য নিৰ্মাণৰ দৰে নাগৰিক আৰু নেতৃত্বৰ দক্ষতা বিকাশ কৰে। প্ৰকৃত সমুদায়ৰ সমস্যাবোৰ আলোচনা কৰাত যুৱক-যুৱতীসকলক জড়িত কৰি, এই পদক্ষেপে গণতান্ত্ৰিক আৰু উন্নয়নমূলক প্ৰক্ৰিয়াত সক্ৰিয়ভাৱে অৰিহণা যোগোৱা অৱগত আৰু দায়িত্বশীল নাগৰিকসকলক লালন-পালন কৰে। ইয়াৰ মূল উদ্দেশ্যসমূহ হ'লঃ
পঞ্চায়তীৰাজ ব্যৱস্থাৰ বিষয়ে শিক্ষাৰ্থীসকলক শিক্ষিত কৰা- ৭৩ সংখ্যক সাংবিধানিক সংশোধনীৰ জৰিয়তে প্ৰতিষ্ঠা কৰা ত্ৰিস্তৰীয় পঞ্চায়তীৰাজ পৰিকাঠামোৰ সৈতে শিক্ষাৰ্থীসকলক পৰিচয় কৰোৱা।
অংশগ্ৰহণক উৎসাহিত কৰা- ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলক গাঁও সভা আৰু স্থানীয় প্ৰশাসন ব্যৱস্থাত জড়িত হ'বলৈ অনুপ্ৰাণিত কৰা।
নেতৃত্বৰ দক্ষতা বিকাশ কৰা- পঞ্চায়তীৰাজ প্ৰতিষ্ঠানসমূহ (PRI) শক্তিশালী কৰাৰ দিশত যুৱক-যুৱতীসকলৰ মাজত দায়িত্ববোধ আৰু নেতৃত্বৰ ভাব জাগ্ৰত কৰা।
স্থানীয় বিষয়সমূহৰ ওপৰত বুজাপৰা বৃদ্ধি কৰা- ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলক তৃণমূল পৰ্যায়ত বাস্তৱ জীৱনত প্ৰশাসনৰ প্ৰত্যাহ্বানসমূহৰ বিষয়ে আলোচনা আৰু বিশ্লেষণ কৰিবলৈ এখন মঞ্চ প্ৰদান কৰা।
দৃষ্টিভংগী
মডেল যুৱ গ্ৰাম সভাৰ দৃষ্টিভংগী হৈছে "সবল, দায়বদ্ধ আৰু সহানুভূতিশীল যুৱ নাগৰিকক লালন-পালন কৰা যিয়ে গণতান্ত্ৰিক প্ৰক্ৰিয়াত সক্ৰিয়ভাৱে অংশগ্ৰহণ কৰে আৰু বহনক্ষম আৰু অন্তৰ্ভুক্তিমূলক ৰাষ্ট্ৰীয় উন্নয়নত অৰিহণা যোগায়।" "
MYGS -ৰ মূখ্য দৃষ্টিভংগী হৈছেঃ
সাংবিধানিক মূল্যবোধ আৰু গণতান্ত্ৰিক নীতিত বিশ্বাসী যুৱক-যুৱতীসকলৰ মাজত সক্ৰিয়, সহানুভূতিশীল আৰু জ্ঞাত নাগৰিকতাক উৎসাহিত কৰা।
অন্তৰ্ভুক্তি, ঐক্যমত গঢ়ি তোলা, ন্যায় আৰু সমতাৰ মূল্যবোধ স্থাপন কৰা।
শিক্ষাৰ্থীসকলক সামাজিকভাৱে দায়বদ্ধ ব্যক্তি হ'বলৈ সবলীকৰণ কৰা।
শিক্ষাৰ্থীসকলৰ মাজত নেতৃত্ব, অংশগ্ৰহণ, যোগাযোগ, সমালোচনামূলক চিন্তা আদিৰ দৰে গুৰুত্বপূৰ্ণ জীৱনৰ প্ৰয়োজনীয় দক্ষতা গঢ়ি তোলা।
স্থানীয় প্ৰশাসনৰ গাঁথনি আৰু স্থানীয়ভাৱে বহনক্ষম উন্নয়নৰ লক্ষ্যসমূহৰ বিষয়ে সজাগতা শক্তিশালী কৰা।
ৰাষ্ট্ৰীয় অখণ্ডতা আৰু উন্নয়নৰ প্ৰতি সামাজিকভাৱে দায়বদ্ধ ব্যক্তি হ'বলৈ শিক্ষাৰ্থীসকলক সবল কৰি তোলা।
মডেল যুৱ গ্ৰাম সভাৰ বৈশিষ্ট্য

মডেল গ্ৰামসভা/গ্ৰাম পঞ্চায়ত সভা আয়োজন
মডেল গাঁও সভাৰ কাৰ্যসূচী অনুসৰি শিক্ষাৰ্থীসকলে বাস্তৱ-জগতৰ স্থানীয় শাসনৰ অনুকৰণ কৰিবলৈ বিভিন্ন ভূমিকা গ্ৰহণ কৰে।
কিছুমান ছাত্ৰ-ছাত্ৰীক পদবীধাৰী হিচাপে মনোনীত কৰিব পাৰি, যেনে- মুখীয়া, ৱাৰ্ড সদস্য বা সভাপতি, আনহাতে আন কিছুমানে স্থায়ী সমিতি, পঞ্চায়তৰ কৰ্মচাৰী (যেনে- সচিব, পিডিও, বা সহায়ক), ফ্ৰণ্টলাইন কৰ্মী (যেনে- আশা, এ ডব্লিউ ডব্লিউ বা ৰোজগাৰ সহায়ক), বা গ্ৰাম্য উন্নয়ন, স্বাস্থ্য, আৰু ডব্লিউচিডিকে ধৰি সংশ্লিষ্ট বিভাগৰ বিষয়াসকলক প্ৰতিনিধিত্ব কৰিব পাৰে। ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ দলসমূহে তেওঁলোকৰ সম্প্ৰদায়-নিৰ্দিষ্ট সমস্যাৰ প্ৰকাশ কৰিবলৈ গ্ৰাম পঞ্চায়তৰ বিভিন্ন সামাজিক খণ্ডক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে।
বৈঠক প্ৰক্ৰিয়াটোত আগতীয়া প্ৰস্তুতি কৰা হয়, যেনে- কার্যসূচী প্ৰচাৰ কৰা, নিৰ্ধাৰিত বৈঠকৰ কমেও দহ দিন আগতে বৈঠকৰ জাননী জাৰি কৰা আৰু বৈঠকৰ সবিশেষ ব্যাপকভাৱে প্ৰচাৰ কৰা। বৈঠকৰ সময়ত, মুখীয়াগৰাকীয়ে নেতৃত্ব দিয়ে, তাৰ পিছত পূৰ্বৰ সিদ্ধান্ত, অগ্ৰগতিশীল কাম, নতুন এজেণ্ডা আৰু কাৰ্য্য পৰিকল্পনা চূড়ান্তকৰণৰ ওপৰত উপস্থাপন কৰে। ইয়াৰ উপৰি, তেওঁলোকে বাজেট চূড়ান্তকৰণ, উপলব্ধ পুঁজিৰ মূল্যায়ন, প্ৰস্তাৱিত কামৰ অনুমান আৰু পুঁজিৰ ব্যৱধান চিনাক্তকৰণকে ধৰি বিত্তীয় ব্যৱস্থাপনাৰ ওপৰত আলোচনাৰ সুবিধা প্ৰদান কৰে। তেওঁলোকে অতিৰিক্ত বিত্তীয় সম্পদ একত্ৰিত কৰাৰ সম্ভাৱ্য উৎসসমূহো অন্বেষণ কৰে। শিক্ষাৰ্থীসকলে স্থানীয় ৰাজহ সৃষ্টিৰ বাবে উদ্ভাৱনীমূলক ধাৰণাৰ প্ৰস্তাৱ দি এই ব্যৱধানবোৰ দূৰ কৰাৰ বাবে সক্ৰিয়ভাৱে চিন্তা-চৰ্চা কৰে।
সিদ্ধান্ত গ্ৰহণৰ দ্বাৰা মূল প্ৰস্তাৱসমূহত ভোটদান হয়, যাৰ পিছত মুখীয়াই প্ৰস্তাৱসমূহৰ সাৰাংশ উপস্থাপন কৰে। মিনিট ৰেকৰ্ডাৰে আনুষ্ঠানিক প্ৰস্তাৱৰ খচৰা প্ৰস্তুত কৰে আৰু চৰপঞ্চে বৈঠকখন সামৰণি মাৰি অধিৱেশনখন সমাপ্ত কৰে।
কাৰ্যকৰীকৰণৰ পদ্ধতি
২০২৫ চনৰ মাৰ্চ-এপ্ৰিলত কেইখনমান নিৰ্বাচিত JNVs আৰু EMRS ত এক পাইলট মডেল গ্ৰাম সভা/গ্ৰাম পঞ্চায়ত অনুষ্ঠিত কৰা হৈছিল। মডেল গ্ৰাম সভা/গাঁও পঞ্চায়তৰ গাঁথনিৰ লগতে এই বৈঠকসমূহ অনুষ্ঠিত কৰাৰ আৰম্ভণিৰ পৰা শেষলৈকে প্ৰক্ৰিয়া সামৰি লোৱা এক বিন্যাস প্ৰদান কৰা হৈছিল। এই গাঁথনিটো ভালদৰে বুজাৰ বাবে এটা চুটি ভিডিঅ’ৰ ৰূপতো এয়া উপলব্ধ কৰা হৈছিল।

২০ শতাংশ বিদ্যালয়ত মডেল গাঁও পঞ্চায়তৰ বৈঠক অনুষ্ঠিত হৈছিল আৰু ৮০ শতাংশ বিদ্যালয়ত মডেল গাওঁ সভাৰ বৈঠক অনুষ্ঠিত হৈছিল। এই বৈঠকবোৰ সফলতাৰে অনুষ্ঠিত হোৱাৰ পিছত, অংশগ্ৰহণকাৰী বিদ্যালয়সমূহৰ পৰা মূল্যায়নৰ বাবে গঠনমূলক মতামত সংগ্ৰহ কৰা হৈছিল, যাৰ ভিত্তিত ষ্টেণ্ডাৰ্ড অপাৰেটিং প্ৰট’কল (SOP)ত প্ৰয়োজনীয় সংশোধন কৰা হৈছিল, আৰু পদক্ষেপটো আৰু অধিক বিকশিত কৰি তোলা হৈছিল।
সময়সীমাৰ ৰূপৰেখা অনুসৰি পদক্ষেপটো এক সুসংগঠিত ধৰণে আগবাঢ়িছে।
২০২৫ চনৰ জুলাইত বিভিন্ন বিদ্যালয় চিনাক্ত কৰা হৈছিল। ইয়াৰ পিছতে ২০২৫ চনৰ জুলাই-আগষ্টত ২০০ জন উন্নত প্ৰশিক্ষক আৰু শিক্ষকক আগন্তুক কাৰ্যকলাপৰ বাবে সজ্জিত কৰাৰ বাবে এক অভিযোজন কাৰ্যসূচী অনুষ্ঠিত কৰা হৈছিল।
পৰৱৰ্তী সময়ত, ২০২৫ চনৰ আগষ্ট-ছেপ্টেম্বৰত বাঘপত (উত্তৰপ্ৰদেশ) আৰু আলৱাৰ (ৰাজস্থান)ৰ নিৰ্বাচিত বিদ্যালয়সমূহত মক গ্ৰাম সভা অধিৱেশনৰ আয়োজন কৰা হৈছিল, যাৰ ফলত শিক্ষাৰ্থীসকলক স্থানীয় প্ৰশাসন প্ৰক্ৰিয়াৰ ব্যৱহাৰিক অভিজ্ঞতা প্ৰদান কৰা হৈছিল।
তদুপৰি, ২০২৫ চনৰ অক্টোবৰ-নৱেম্বৰত পাঁচটা অঞ্চলত আঞ্চলিক প্ৰতিযোগিতা অনুষ্ঠিত কৰা হৈছে, যাৰ ফলত দহটা চূড়ান্ত দল (JNVৰ পৰা পাঁচটা আৰু EMRS ৰ পৰা পাঁচটা) বাছনি কৰা হৈছে।
এই কাৰ্যসূচী ২০২৫ চনৰ ডিচেম্বৰত এখন ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰতিযোগিতাত সামৰণি পৰিব, য'ত দহটা চূড়ান্ত প্ৰতিযোগী দলৰ ভিতৰত শীৰ্ষ তিনিটা দলক তেওঁলোকৰ উৎকৃষ্ট প্ৰদৰ্শনৰ বাবে সন্মানিত কৰা হ' ব।
মডেল যুৱ গ্ৰাম সভা
মডেল যুৱ গ্ৰামসভা মডিউলটোৱে বিদ্যালয়সমূহত অংশগ্ৰহণমূলক গণতন্ত্ৰৰ দৃষ্টিভংগীক কাৰ্যকৰী কৰিবলৈ ডিজাইন কৰা এক বিস্তৃত কাঠামো হিচাপে কাম কৰে। ই শিক্ষক আৰু ছাত্ৰ-ছাত্ৰীক গঠনমূলক নিৰ্দেশনা, সহায়ক সঁজুলি আৰু মূল্যায়ন ব্যৱস্থাৰে সজ্জিত কৰি যুৱ নেতৃত্বাধীন গ্ৰামসভাৰ ফলপ্ৰসূ, আকৰ্ষণীয় আৰু উচ্চ মানদণ্ডৰ ৰূপায়ণ নিশ্চিত কৰে।
|
ইয়াৰ মূলতে, MYGS মডিউলটো MLJP (Meaning, Learning, Joy, and Pride) ফ্ৰেমৱৰ্কৰ দ্বাৰা পৰিচালিত। ইয়ে উদ্দেশ্যমূলক অংশগ্ৰহণ, অভিজ্ঞতামূলক শিক্ষা আৰু নাগৰিক সবলীকৰণৰ সকলো কাৰ্যকলাপক আধাৰিত কৰে।
|
মডিউলটোক তিনিটা আন্তঃসংযুক্ত উপাদানত ভাগ কৰা হৈছেঃ

১)ৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যায়ৰ মাষ্টাৰ ট্ৰেইনাৰ (NLMT) গাইড
MYGS ৰ বাবে ৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যায়ৰ মাষ্টাৰ ট্ৰেইনাৰ (NLMT) গাইডে গাঁও সভা প্ৰক্ৰিয়াৰ এক বিস্তৃত সংক্ষিপ্ত বিৱৰণ প্ৰদান কৰে আৰু সুবিধা প্ৰদানকাৰীসকলৰ ভূমিকা আৰু দায়িত্বসমূহ স্পষ্টভাৱে ৰূপায়ণ কৰে। ই এম. MLJP (Meaning, Learning, Joy, and Pride) নীতিবোৰ অন্তৰ্ভুক্ত কৰে আৰু ফলপ্ৰসূ আৰু আকৰ্ষণীয় সঁজুলি অন্তৰ্ভুক্ত কৰে।
২) শিক্ষকসকলৰ বাবে প্ৰশিক্ষণ মডিউলৰ সুবিধা প্ৰদান
শিক্ষকসকলৰ বাবে সুবিধা মডিউল হৈছে এক সৰলীকৃত, সচিত্র আৰু ব্যৱহাৰকাৰী-অনুকূল সম্পদ, যাৰ দ্বাৰা শিক্ষণক আকৰ্ষণীয় আৰু অংশগ্ৰহণ-অনুকূল কৰি তুলিবলৈ আৰ্হি প্ৰস্তুত কৰা হৈছে। ই শিক্ষকসকলক ছাত্ৰ-ছাত্ৰীক গণতন্ত্ৰ, নেতৃত্ব আৰু জীৱন দক্ষতাৰ মৌলিক বিষয়সমূহৰ সৈতে পৰিচয় কৰাই দিয়াত সহায় কৰে, লগতে তেওঁলোকক MYGS ত কেনেদৰে ফলপ্ৰসূভাৱে অংশগ্ৰহণ কৰিব লাগে তাৰ ওপৰত নিৰ্দেশনা দিয়ে। এই মডিউলে অনুষ্ঠানটো মসৃণভাৱে সম্পন্ন কৰাটো নিশ্চিত কৰিবলৈ প্ৰস্তুতিৰ পৰিকল্পনাও প্ৰদান কৰে।
৩) মূল্যায়নৰ পৰিকাঠামো
মূল্যায়ন পৰিকাঠামো হৈছে এক ব্যৱহাৰকাৰী-অনুকূল সঁজুলি, যাক অনুষ্ঠানৰ পূৰ্বে, সময়ত আৰু পিছত পৰিমাপ কৰা সূচকসমূহৰ জৰিয়তে MYGS ৰ কাৰ্যকৰিতা মূল্যায়ন কৰিবলৈ আৰ্হি প্ৰস্তুত কৰা হৈছে। ইয়াত দৃষ্টান্তমূলক প্ৰদৰ্শন কৰা বিদ্যালয়সমূহক চিনাক্ত আৰু চিহ্নিত কৰাৰ বাবে পাৰ্থক্যমূলক সূচকো অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে।
একেলগে, এই মডিউলসমূহে বিদ্যালয় ভিত্তিক নাগৰিক শিক্ষাৰ বাবে এক সামগ্ৰিক পৰিৱেশতন্ত্ৰ সৃষ্টি কৰে, শ্ৰেণীকোঠাক গণতান্ত্ৰিক অনুশীলনৰ ক্ষুদ্ৰ অংশলৈ ৰূপান্তৰিত কৰে। তেওঁলোকে শিক্ষাৰ্থীসকলক প্ৰত্যক্ষভাৱে শাসনৰ অভিজ্ঞতা লাভ কৰিবলৈ, নেতৃত্ব আৰু যোগাযোগ দক্ষতা গঢ়ি তুলিবলৈ, আৰু ভাৰতৰ গণতান্ত্ৰিক গাঁথনিৰ প্ৰধান মূল্যবোধ, স্বচ্ছতা, অন্তৰ্ভুক্তি আৰু দায়বদ্ধতাৰ বাবে জীৱনজোৰা সন্মান গঢ়ি তুলিবলৈ ক্ষমতা প্ৰদান কৰে।
অংশগ্ৰহণকাৰী শিক্ষাৰ্থী আৰু বিদ্যালয়সমূহৰ বাবে পুঁজি আৰু স্বীকৃতি
প্ৰতিখন অংশগ্ৰহণকাৰী বিদ্যালয়ে প্ৰতিখন মক গাঁও সভা অনুষ্ঠিত কৰাৰ বাবে ২০ হাজাৰ টকাৰ এককালীন আৰ্থিক সাহায্য লাভ কৰিব। এই ধনৰ সহায়ত লজিষ্টিক সহায় আৰু খাদ্য-বস্তু আদি যোগাৰ কৰি সভাখন আয়োজন কৰিব পাৰিব।
অংশগ্ৰহণকাৰী শিক্ষাৰ্থীসকলক পঞ্চায়তী ৰাজ মন্ত্ৰালয়ৰ পৰা প্ৰশংসাপত্ৰ প্ৰদান কৰা হ’ব, যিয়ে তেওঁলোকক গণতান্ত্ৰিক শাসন ব্যৱস্থাত সক্ৰিয় আগ্ৰহ ল’বলৈ অনুপ্ৰাণিত কৰিব। সৰ্বশ্ৰেষ্ঠ প্ৰদৰ্শন কৰা বিদ্যালয়সমূহক ৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যায়ত স্বীকৃতি দিয়া হ’ব, যিয়ে অধিক অংশগ্ৰহণক উৎসাহিত কৰিব।
আঞ্চলিক পৰ্যায়ত বিজয়ী দলৰ বাবে নগদ পুৰস্কাৰ আছে। এই পুঁজি বিদ্যালয়ৰ উন্নয়নৰ বাবে ব্যৱহাৰ কৰিব পাৰিব।
কেন্দ্ৰীয় পৰ্যায়ত ৩টা বিজয়ী দলক নগদ পুৰস্কাৰ আগবঢ়োৱা হ'ব। এই পুঁজি বিদ্যালয়ৰ উন্নয়নৰ বাবে ব্যৱহাৰ কৰিব পাৰিব।
ৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যায়ৰ প্ৰতিযোগিতাৰ বাবে নিৰ্বাচিত দলসমূহৰ বাবে মন্ত্ৰালয়ে লজিষ্টিকছৰো সমৰ্থন কৰিব।
প্ৰত্যাশিত ফলাফলসমূহ
গণতান্ত্ৰিক মূল্যবোধ আৰু স্থানীয় শাসন ব্যৱস্থাত যুৱক-যুৱতীসকলৰ অংশগ্ৰহণক লালন-পালন কৰাৰ লক্ষ্যৰে লোৱা এই পদক্ষেপৰ পৰা নিম্নলিখিত ফলাফলসমূহৰ পৰিকল্পনা কৰা হৈছে:
অংশগ্ৰহণৰ কৰিবলৈ উৎসাহ – ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলক স্থানীয় শাসন ব্যৱস্থাত সক্ৰিয়ভাৱে অংশগ্ৰহণ কৰিবলৈ আৰু তৃণমূল পৰ্যায়ত গণতান্ত্ৰিক প্ৰক্ৰিয়াসমূহ বুজিবলৈ উৎসাহিত কৰা।
যুৱ নেতৃত্বৰ বিকাশ- স্থানীয় সংস্থাৰ নেতৃত্বৰ ভূমিকা গ্ৰহণ কৰিবলৈ আৰু তেওঁলোকৰ সম্প্ৰদায়লৈ অৰ্থপূৰ্ণ অৱদান আগবঢ়াবলৈ যুৱক-যুৱতীসকলক অনুপ্ৰাণিত কৰা।
যুৱ কণ্ঠস্বৰৰ সবলীকৰণ- শিক্ষাৰ্থীসকলক স্থানীয় বিষয়সমূহৰ ওপৰত তেওঁলোকৰ মতামত প্ৰকাশ কৰিবলৈ এখন মঞ্চ প্ৰদান কৰা, তথ্যপূৰ্ণ আলোচনা আৰু সমাধানৰ প্ৰচাৰ কৰা।
গ্ৰাম পঞ্চায়তৰ সিদ্ধান্ত গ্ৰহণ প্ৰক্ৰিয়াত সক্ৰিয়ভাৱে অংশগ্ৰহণ কৰিবলৈ যুৱ ব্যক্তিসকলক উৎসাহ প্ৰদান কৰা।
সামৰণি
অংশগ্ৰহণমূলক শাসনৰ প্ৰতি যুৱ মনৰ দৃষ্টিভংগী আৰু দায়িত্ব গঢ় দিয়াত মডেল গ্ৰাম সভাই এক গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰিব। সজাগতা, নেতৃত্ব আৰু অংশগ্ৰহণক উৎসাহিত কৰি, এই পদক্ষেপে যুৱক-যুৱতী আৰু স্থানীয় শাসনৰ মাজৰ ব্যৱধান দূৰ কৰাৰ লক্ষ্য ৰাখিছে, যাতে ভাৰতৰ গণতান্ত্ৰিক আৰু উন্নয়নমূলক যাত্ৰাত অৰিহণা যোগাবলৈ পৰৱৰ্তী প্ৰজন্মক ভালদৰে সজ্জিত কৰিব পাৰি।
সমল
Ministry of Panchayati Raj
Ministry of Education
https://dsel.education.gov.in/nvs
Ministry of Tribal Affairs
https://sansad.in/getFile/annex/259/AU2536.pdf?source=pqars
****
DPS/KD
(Explainer ID: 155894)
आगंतुक पटल : 60
Provide suggestions / comments