પોસ્ટેડ ઓન:
21 NOV 2026 3:11PM by PIB Ahmedabad
લોકસભા અધ્યક્ષ શ્રી ઓમ બિરલાએ આજે બ્રિક્સ દેશોની મહિલા નેતાઓને વૈશ્વિક પડકારોનો સામનો કરવા અને વધુ શાંતિપૂર્ણ, સ્થિર તથા સમૃદ્ધ વિશ્વનું નિર્માણ કરવા માટે તેમના સામૂહિક નેતૃત્વ, અનુભવ અને નવીન ક્ષમતાઓનો ઉપયોગ કરવા આહ્વાન કર્યું હતું. ટોંક (રાજસ્થાન) સ્થિત વનસ્થળી વિદ્યાપીઠ ખાતે મુખ્ય અતિથિ તરીકે બ્રિક્સ મહિલા નેતાઓના શિખર સંમેલનના ઉદ્ઘાટન સમારોહને સંબોધતા, તેમણે કહ્યું કે મહિલાઓનો આત્મવિશ્વાસ, સકારાત્મક દ્રષ્ટિકોણ અને નવીનતાની ક્ષમતા રાષ્ટ્રો અને માનવજાત સામેના જટિલ મુદ્દાઓને ઉકેલવા માટે નવા માર્ગો ખોલી શકે છે.
બ્રિક્સ રાષ્ટ્રો વચ્ચે સહયોગના મહત્વ પર ભાર મૂકતા, શ્રી બિરલાએ અવલોકન કર્યું કે ભૌગોલિક, આર્થિક અને રાજકીય પરિસ્થિતિઓમાં તફાવત હોવા છતાં, દેશો ઘણા સામાન્ય પડકારોનો સામનો કરી રહ્યા છે જેના માટે સામૂહિક પ્રતિસાદની જરૂર છે. તેમણે રેખાંકિત કર્યું કે આર્થિક અને સામાજિક પ્રગતિ માટે વૈશ્વિક શાંતિ અને સ્થિરતા આવશ્યક પૂર્વશરતો છે, અને નોંધ્યું કે એક દેશમાં અશાંતિ સમગ્ર વિશ્વમાં દૂરગામી પરિણામો લાવી શકે છે. તેમણે ઉમેર્યું હતું કે બ્રિક્સ સંવાદ, સહયોગ અને વિચારો તથા શ્રેષ્ઠ પ્રથાઓની આપ-લે માટે એક મહત્વપૂર્ણ મંચ પૂરો પાડે છે, જે દેશોને સહિયારા હિતો અને સામાન્ય ઉકેલો તરફ કામ કરવા સક્ષમ બનાવે છે.
ટેકનોલોજી, ખાસ કરીને આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સની પરિવર્તનકારી ક્ષમતા પર પ્રકાશ પાડતા, લોકસભા અધ્યક્ષે આરોગ્યસંભાળ, શિક્ષણ, કૃષિ, સંરક્ષણ, સાયબર સુરક્ષા અને મહિલા ઉદ્યોગસાહસિકતા જેવા ક્ષેત્રોમાં તેના જવાબદાર ઉપયોગ માટે આહ્વાન કર્યું હતું. તેમણે ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે તકનીકી પ્રગતિ માનવ-કેન્દ્રિત અભિગમ, નૈતિક વિચારણાઓ, કરુણા અને જવાબદારી દ્વારા માર્ગદર્શિત હોવી જોઈએ. તેમણે કહ્યું કે AI માનવજાતની સેવા કરે અને સામાન્ય નાગરિકોના જીવનને વધુ સુરક્ષિત અને બહેતર બનાવે તે સુનિશ્ચિત કરવું એ સહિયારી જવાબદારી રહેવી જોઈએ.
શ્રી બિરલાએ આબોહવા પરિવર્તન, આતંકવાદ, સાયબર ક્રાઈમ અને ડ્રગ્સની હેરાફેરી જેવા જોખમોનો સામનો કરવા માટે સહયોગ મજબૂત કરવાની જરૂરિયાત પર પણ ભાર મૂક્યો હતો. તેમણે નોંધ્યું કે દેશો વચ્ચે નવીનતાઓ, અનુભવો અને સફળ પ્રથાઓની આપ-લે કરવાથી નવા દ્રષ્ટિકોણ પેદા થઈ શકે છે અને બ્રિક્સ રાષ્ટ્રો ઉભરતી વૈશ્વિક ચિંતાઓનો વધુ અસરકારક રીતે પ્રતિસાદ આપી શકે છે.
ભારતના ‘વસુધૈવ કુટુંબકમ’—વિશ્વ એક પરિવાર છે—ના વિઝનનો ઉલ્લેખ કરતા શ્રી બિરલાએ કહ્યું કે બ્રિક્સ કોઈ પણ દેશ માટે પડકાર નથી, કે ન તો તેનો હેતુ કોઈને પડકારવાનો છે. ઊલટાનું, તેનું માર્ગદર્શક તત્વજ્ઞાન તમામ રાષ્ટ્રોની સહિયારી સમૃદ્ધિ અને સુખાકારીમાં રહેલું છે. તેમણે પુનરોચ્ચાર કર્યો કે ભારતનો દ્રષ્ટિકોણ બ્રિક્સથી પણ આગળ વિસ્તરેલો છે, જેમાં વૈશ્વિક કલ્યાણ અને સહયોગની શોધમાં દરેક દેશનું મહત્વ રહેલું છે.
મહિલા સશક્તિકરણ તરફના ભારતના પ્રયાસો પર પ્રકાશ પાડતા, શ્રી બિરલાએ સ્વ-સહાય જૂથો, લખપતિ દીદી અને ડ્રોન દીદી જેવી પહેલોનો ઉલ્લેખ કર્યો, જે મહિલાઓને આર્થિક રીતે સ્વતંત્ર અને આત્મનિર્ભર બનવાની તકો ઊભી કરી રહી છે. તેમણે નોંધ્યું કે મહિલાઓ નાણાકીય સમાવેશમાં અને સામાજિક-આર્થિક પરિવર્તન લાવવામાં પણ નિર્ણાયક ભૂમિકા ભજવી રહી છે. તેમણે વધુમાં ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે ભારતનું બંધારણ દરેક વ્યક્તિને સમાનતાની ખાતરી આપે છે અને બંધારણ અમલમાં આવ્યું ત્યારથી ભારતમાં મહિલાઓને મતદાનનો અધિકાર પ્રાપ્ત છે. તેમણે કહ્યું કે સરકાર મહિલાઓ માટે સમાન તકો, ગૌરવ, સુરક્ષા અને ગોપનીયતા સુનિશ્ચિત કરવા માટે સતત કામ કરી રહી છે.
શ્રી બિરલાએ જણાવ્યું હતું કે નારી શક્તિ વંદન અધિનિયમ પંચાયતોથી લઈને સંસદ સુધી મહિલાઓની રાજકીય ભાગીદારીને મજબૂત કરવા તરફની એક ઐતિહાસિક અને દૂરગામી પહેલનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે. શિક્ષણ, ટેકનોલોજી, ડિજિટલ સેવાઓ અને નાણાકીય સંસાધનોમાં મહિલાઓની સમાન પહોંચ સુનિશ્ચિત કરવાની અનિવાર્યતાને રેખાંકિત કરતા, તેમણે ‘મહિલા સશક્તિકરણ’ થી આગળ વધીને ‘મહિલા-નેતૃત્વ હેઠળના વિકાસ’ ના વિઝનને સાકાર કરવા આહ્વાન કર્યું—જેથી મહિલાઓ વિકાસમાં માત્ર સહભાગી ન રહે, પરંતુ તેની દિશા ઘડવામાં નિર્ણાયક ભૂમિકા ભજવે.
લોકસભા અધ્યક્ષે વનસ્થળી વિદ્યાપીઠના વારસાની પ્રશંસા કરતા યાદ કર્યું કે માત્ર પાંચ વિદ્યાર્થીનીઓ સાથે શરૂ થયેલી સંસ્થા આજે આશરે 18,000 વિદ્યાર્થીનીઓ સાથે મહિલા શિક્ષણના એક પ્રતિષ્ઠિત કેન્દ્ર તરીકે વિકસી છે. તેમણે તેના સ્થાપકો પંડિત હીરાલાલ શાસ્ત્રી અને શ્રીમતી રતન શાસ્ત્રીને શ્રદ્ધાંજલિ અર્પણ કરી, જેમનું વિઝન મહાત્મા ગાંધીના આદર્શો, સ્વતંત્રતા ચળવળ અને રાષ્ટ્ર-નિર્માણની ભાવનાથી પ્રેરિત હતું. તેમણે નોંધ્યું કે સંસ્થાની વિદ્યાર્થીનીઓ ટેકનોલોજી, ઉડ્ડયન અને ઘોડેસવારી સહિતના વિવિધ ક્ષેત્રોમાં તાલીમ મેળવે છે અને સશસ્ત્ર દળો, વિજ્ઞાન તથા અન્ય મુખ્ય ક્ષેત્રોમાં નેતૃત્વની ભૂમિકાઓ નિભાવી રહી છે.
તેમણે વિશ્વાસ વ્યક્ત કર્યો કે આ શિખર સંમેલન બ્રિક્સ દેશોની મહિલા નેતાઓને અનુભવોની આપ-લે કરવા, શ્રેષ્ઠ પ્રથાઓ વહેંચવા અને કાયમી ભાગીદારી બનાવવા માટે એક અર્થપૂર્ણ મંચ પૂરો પાડશે. તેમણે આશા વ્યક્ત કરી કે વનસ્થળી વિદ્યાપીઠ ખાતે વહેંચાયેલા નવા વિચારો, નવીનતાઓ અને અનુભવો બ્રિક્સ રાષ્ટ્રોને માનવજાતના કલ્યાણ માટે સાથે મળીને કામ કરવા પ્રેરણા આપશે, અને એ સુનિશ્ચિત કરશે કે મહિલાઓ પરિવર્તનની પ્રક્રિયામાં માત્ર સહભાગી ન રહે, પરંતુ તેના અગ્રણી ઘડવૈયાઓમાં સ્થાન પામે.
21 થી 23 નવેમ્બર 2026 દરમિયાન યોજાઈ રહેલું બ્રિક્સ મહિલા નેતાઓનું શિખર સંમેલન મહિલા નેતૃત્વ, રાજકીય ભાગીદારી, ક્ષમતા નિર્માણ, ડિજિટલ સુરક્ષા અને સાયબર સેફ્ટી સહિતના મહત્વપૂર્ણ વિષયો પર વિચાર-વિમર્શ માટે એક અગ્રણી આંતરરાષ્ટ્રીય મંચ તરીકે સેવા આપે છે. આ શિખર સંમેલનનો ઉદ્દેશ્ય રાષ્ટ્રો વચ્ચે અનુભવો અને શ્રેષ્ઠ પ્રથાઓની આપ-લે કરીને મહિલા સશક્તિકરણ અને નેતૃત્વને આગળ વધારવા માટે સહયોગના નવા માર્ગો ખોલવાનો છે. બ્રિક્સ અને ભાગીદાર દેશોની મહિલા સાંસદો, નીતિ નિર્માતાઓ, શિક્ષણવિદો, ઉદ્યોગસાહસિકો અને અન્ય પ્રતિષ્ઠિત પ્રતિનિધિઓ આ શિખર સંમેલનમાં ભાગ લઈ રહ્યા છે.
SM/NP/JD