લોકસભા અધ્યક્ષે લોકશાહીમાં વૈચારિક મતભેદો વચ્ચે પણ પરસ્પર સન્માનની જરૂરિયાત પર ભાર મૂક્યો

લોકસભા અધ્યક્ષ શ્રી ઓમ બિરલાએ આજે ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે લોકશાહીમાં વિચારો અને દ્રષ્ટિકોણમાં ભિન્નતા હોવી સ્વાભાવિક છે, પરંતુ અસંમતિ હંમેશા પરસ્પર સન્માન અને ગરિમા સાથે વ્યક્ત થવી જોઈએ. તેમણે અવલોકન કર્યું કે સંત કબીરના ઉપદેશો વાણીમાં સંયમ, નૈતિક આચરણ અને વિચારો અલગ હોય ત્યારે પણ અન્ય લોકો પ્રત્યે સન્માન જાળવવાના મહત્વ પર ભાર મૂકે છે.

ઉત્તર પ્રદેશના લખીમપુર ખેરી સ્થિત કબીરધામ આશ્રમ ખાતે આયોજિત સંત કબીર મહોત્સવ અને કબીર સ્મૃતિ ભવનના શિલાન્યાસ સમારોહને સંબોધતા શ્રી બિરલાએ જણાવ્યું હતું કે સંત કબીરનો કરુણા, સમાનતા અને સામાજિક સદ્ભાવનો કાલાતીત સંદેશ છ સદીઓ પછી પણ સમાજને માર્ગદર્શન આપી રહ્યો છે. તેમણે ઉલ્લેખ કર્યો કે સંત કબીરના ઉપદેશોનો વ્યાપક પ્રચાર સંવેદનશીલતા, પરસ્પર સમજણ અને સામાજિક સમરસતાને પ્રોત્સાહન આપશે.

સામાજિક સુધારણામાં સંત કબીરના નોંધપાત્ર યોગદાનને યાદ કરતા શ્રી બિરલાએ કહ્યું કે, એવા સમયે જ્યારે સમાજ જ્ઞાતિના ભેદભાવો, ધાર્મિક મતભેદો અને સામાજિક પૂર્વગ્રહોથી વિભાજિત હતો, ત્યારે સંત કબીરે પ્રચલિત રૂઢિચુસ્તતાઓને પડકારી હતી અને વિભાજનકારી અવરોધોને તોડવા માટે કામ કર્યું હતું. સામાન્ય લોકોની ભાષામાં રચાયેલા તેમના સરળ છતાં ગહન દુહાઓ દ્વારા તેમણે સત્ય, નૈતિકતા, સમાનતા અને સદાચારના વૈશ્વિક સંદેશાઓ આપ્યા હતા. શ્રી બિરલાએ અવલોકન કર્યું કે આ ઉપદેશોની સ્થાયી સુસંગતતા પેઢીઓ સુધી સકારાત્મક સામાજિક પરિવર્તનને પ્રેરણા આપવાની તેમની અસાધારણ શક્તિ દર્શાવે છે.

આત્મનિરીક્ષણના મહત્વ પર પ્રકાશ પાડતા શ્રી બિરલાએ સંત કબીરના પ્રખ્યાત દુહાનો સંદર્ભ આપ્યો: "बुरा जो देखन मैं चला, बुरा न मिलिया कोय; जो दिल खोजा आपना, मुझसे बुरा न कोय।" તેમણે નોંધ્યું કે, અન્યોમાં ખામીઓ શોધવાને બદલે વ્યક્તિએ પોતાના આચરણ અને ખામીઓ પર ધ્યાન આપવું જોઈએ. તેમણે ઉમેર્યું કે આવું આત્મનિરીક્ષણ વિવેક અને નમ્રતા વધારે છે તથા સાથી મનુષ્યો પ્રત્યે વધુ કરુણાપૂર્ણ અભિગમને પ્રોત્સાહિત કરે છે.

શ્રી બિરલાએ વધુમાં અવલોકન કર્યું કે, વ્યક્તિનો સાચો વારસો તેના પદ કે હોદ્દાથી નહીં, પરંતુ તેના કાર્યો અને સમાજમાં યોગદાનથી નક્કી થાય છે. સંત કબીરના સરળ જીવન અને સ્થાયી પ્રભાવનો સંદર્ભ આપતાં તેમણે કહ્યું કે તેમના ઉમદા કાર્યો, નિઃસ્વાર્થ સેવા અને અન્યના કલ્યાણ માટેની પ્રતિબદ્ધતા સમાજ પર કાયમી છાપ છોડે છે.

કબીર સ્મૃતિ ભવનના મહત્વ વિશે બોલતા શ્રી બિરલાએ વિશ્વાસ વ્યક્ત કર્યો હતો કે આ સંસ્થા લોકો સુધી સંત કબીરનો સંદેશ પહોંચાડશે અને ભવિષ્યની પેઢીઓને તેમના આદર્શો અપનાવવા માટે પ્રેરણા આપશે. તેમણે સંત કબીરના આધ્યાત્મિક જ્ઞાન, જન-કેન્દ્રિત દ્રષ્ટિકોણ અને તાર્કિક અભિવ્યક્તિને સમાજના દરેક વર્ગ સુધી લઈ જવાની જરૂરિયાત પર ભાર મૂક્યો હતો.

આ પ્રસંગે શ્રી બિરલાએ સંત અસંગ દેવ જી મહારાજને નમન કર્યા હતા અને ભારત તથા વિદેશમાં સામાજિક સેવા અને સંત કબીરના ઉપદેશોના પ્રસાર માટે તેમના જીવનભરના સમર્પણની પ્રશંસા કરી હતી. તેમણે અવલોકન કર્યું કે ત્યાગ, શિસ્ત અને નિઃસ્વાર્થ સમર્પણથી અંકિત સંતોનું જીવન સમાજને આધ્યાત્મિક શક્તિ અને પ્રેરણા આપે છે. તેમણે સંત કબીરના સંદેશને આગળ ધપાવવા માટે પોતાના જીવન સમર્પિત કરનારા સંતો અને અનુયાયીઓના યોગદાનની પણ સરાહના કરી હતી.

શ્રી બિરલાએ દરેકને સંત કબીરના ઉપદેશોમાંથી પ્રેરણા લેવા, વાણીમાં સંયમ રાખવા, સ્વ-ચિંતનની ટેવ કેળવવા અને અન્યના જીવનમાં સકારાત્મક પરિવર્તન લાવવા માટે કામ કરવા આહ્વાન કર્યું હતું.

આ પ્રસંગે ઉત્તર પ્રદેશના ઉપમંત્રી શ્રી કેશવ પ્રસાદ મૌર્ય, સંત અસંગ દેવ જી મહારાજ, અનેક જનપ્રતિનિધિઓ, સંતો અને મોટી સંખ્યામાં સંત કબીરના અનુયાયીઓ ઉપસ્થિત રહ્યા હતા.

SM/BS/JD