વ્યસન માત્ર વ્યક્તિના સ્વાસ્થ્યને જ નહીં પરંતુ પારિવારિક સંબંધો, આજીવિકા, ભાવનાત્મક સુખાકારી અને સામાજિક પ્રતિષ્ઠાને પણ અસર કરી શકે છે. સમયસર કાઉન્સેલિંગ, તબીબી સારવાર અને સતત ફોલો-અપ વ્યક્તિને વ્યસન સંબંધિત ટ્રિગર્સને સમજવામાં, તંદુરસ્ત સામનો કરવાની પદ્ધતિઓ વિકસાવવામાં અને રિકવરી તથા પુનર્વસન તરફ સતત આગળ વધવામાં મદદ કરી શકે છે.

સમન્વયિત પુનર્વસન સહાયના મૂલ્યનું પ્રદર્શન કરતા, મહારાષ્ટ્રના અકોલા જિલ્લાના ઓબીસી સમુદાયના 29 વર્ષીય સ્વ-રોજગાર ધરાવતા વ્યક્તિ દેવ એમ. (નામ બદલેલ છે) એ ઇન્ટિગ્રેટેડ રિહેબિલિટેશન સેન્ટર ફોર એડિક્ટ્સ (IRCA), પુરોગામી ભય્યુપ્રસાદ સમાજ કલ્યાણ વિકાસ વ્યાયામ પ્રસારક સંસ્થા દ્વારા કાઉન્સેલિંગ અને તબીબી સારવાર મેળવી હતી. આ હસ્તક્ષેપે તેમની રિકવરી પ્રક્રિયાને મજબૂત કરવામાં મદદ કરી અને તેમની સમગ્ર સુખાકારીમાં સકારાત્મક યોગદાન આપ્યું છે.

મદદ મેળવતા પહેલાં, દેવ અનેક પારિવારિક, આર્થિક અને સામાજિક પડકારોનો સામનો કરી રહ્યા હતા, જેની તેમના અંગત અને વ્યાવસાયિક જીવન પર નોંધપાત્ર અસર પડી હતી. વ્યસનને કારણે આર્થિક મુશ્કેલીઓ ઊભી થઈ હતી અને તેની વિપરીત અસર તેમના વ્યવસાયના સંચાલન તેમજ તેમની એકંદરે આર્થિક સ્થિરતા પર પણ જોવા મળી હતી.

વારંવાર થતા પારિવારિક ઝઘડાઓ અને વણસેલા સંબંધોએ દેવ અને તેમની આસપાસના લોકો માટે ભાવનાત્મક રીતે તણાવપૂર્ણ વાતાવરણ ઊભું કર્યું હતું. સાથે જ, સામાજિક કલંક અને અનાદરપૂર્ણ વર્તને તેમના માનસિક સ્વાસ્થ્યને અસર કરી અને તેમના આત્મવિશ્વાસને નબળો પાડ્યો હતો. આ સંયુક્ત દબાણોએ તેમના માટે તેમના અંગત જીવન અને આજીવિકામાં પુનઃ સ્થિરતા મેળવવાનું વધુ મુશ્કેલ બનાવ્યું હતું.

આ પડકારો છતાં, દેવ સંપૂર્ણપણે વ્યસનમાંથી મુક્ત થવા, તેમના પારિવારિક સંબંધોમાં સુધારો કરવા અને શાંતિપૂર્ણ તથા સ્થિર જીવન જીવવાની આકાંક્ષા ધરાવતા હતા. તેઓ વધુ સારું ભાવનાત્મક નિયંત્રણ વિકસાવવા અને જ્યારે પણ તણાવ અથવા મુશ્કેલીઓનો સામનો કરવો પડે ત્યારે વિશ્વાસુ વ્યક્તિઓ પાસેથી સહાય મેળવવા માંગતા હતા.

5 ઓક્ટોબર 2025 ના રોજ, દેવને અકોલામાં IRCA દ્વારા સહાય પ્રાપ્ત થઈ. પુનર્વસન પ્રક્રિયાના ભાગરૂપે, તેમને મફત તબીબી સારવાર, મનોવૈજ્ઞાનિક થેરાપી, કૌટુંબિક કાઉન્સેલિંગ, વ્યસન સંબંધિત દવાઓ, સારવાર દરમિયાન મફત ભોજન અને નિયમિત ફોલો-અપ સેવાઓ પૂરી પાડવામાં આવી હતી.

અંગત, જૂથ અને કૌટુંબિક કાઉન્સેલિંગ સત્રો દ્વારા, દેવને તેમના અંગત પડકારોને ઉકેલવા અને વ્યસન સાથે જોડાયેલા ટ્રિગર્સને ઓળખવા માટે માર્ગદર્શન મળ્યું હતું. આ સત્રોએ તેમને એ સમજવામાં પણ મદદ કરી કે તણાવ, વણસેલા સંબંધો અને ભાવનાત્મક મુશ્કેલીઓ તેમના વર્તન અને રિકવરીને કેવી રીતે અસર કરી શકે છે.

દેવને વ્યવહારુ તણાવ-સંચાલન તકનીકોથી પરિચિત કરાવવામાં આવ્યા હતા, જેમાં ઊંડા શ્વાસ લેવાની કસરતો, દૈનિક પ્રવૃત્તિ ડાયરી જાળવવી અને નિયમિત શારીરિક કસરતમાં સામેલ થવાનો સમાવેશ થાય છે. તેમને મુશ્કેલ પરિસ્થિતિઓનો એકલા સામનો કરવાને બદલે વિશ્વાસુ વ્યક્તિઓ સાથે તેમની ચિંતાઓની ચર્ચા કરવા માટે પણ પ્રોત્સાહિત કરવામાં આવ્યા હતા. આ ઉપાયોએ તણાવ અને વ્યસન સંબંધિત ટ્રિગર્સ સામે તંદુરસ્ત પ્રતિભાવોના વિકાસને સમર્થન આપ્યું હતું.

કાઉન્સેલિંગ અને તબીબી સારવારે તેમની રિકવરી અને પુનર્વસનને સરળ બનાવવા માટે જરૂરી સંરચિત સહાય પૂરી પાડી. કૌટુંબિક કાઉન્સેલિંગે વણસેલા સંબંધોને સુધારવામાં મદદ કરી, જ્યારે નિયમિત ફોલો-અપે સારવાર દરમિયાન મળેલા માર્ગદર્શનને મજબૂત બનાવ્યું અને રિકવરી પ્રક્રિયા પ્રત્યેની તેમની પ્રતિબદ્ધતાને દ્રઢ કરી હતી.

આ હસ્તક્ષેપે દેવની એકંદર સુખાકારીમાં સકારાત્મક યોગદાન આપ્યું છે અને તેમને વધુ સારા ભાવનાત્મક નિયંત્રણ, સુધારેલા પારિવારિક સંબંધો અને વધુ સ્થિર જીવન તરફ આગળ વધવામાં મદદ કરી છે. સતત કાઉન્સેલિંગ, તબીબી સંભાળ અને ફોલો-અપ સપોર્ટ તેમની પુનર્વસન યાત્રાના મહત્વપૂર્ણ ઘટકો રહ્યા છે.

આ સુવિધા વિશે વાત કરતા, દેવ એમ. એ પોતાના વિચારો વ્યક્ત કર્યા, "કાઉન્સેલિંગ અને તબીબી સંભાળે મને વધુ સારું ભાવનાત્મક નિયંત્રણ મેળવવામાં, મારા પારિવારિક સંબંધો સુધારવામાં અને વધુ સ્થિર જીવન તરફ આગળ વધવામાં મદદ કરી."

દેવનો અનુભવ દર્શાવે છે કે કેવી રીતે સુલભ સારવાર, મનોવૈજ્ઞાનિક સહાય, કૌટુંબિક ભાગીદારી અને નિયમિત ફોલો-અપ વ્યસનનો સામનો કરી રહેલી વ્યક્તિઓને ગૌરવ સાથે રિકવરી તરફ કામ કરવામાં મદદ કરી શકે છે. તેમની યાત્રા લાભાર્થીઓને આત્મવિશ્વાસ પુનઃનિર્માણ કરવા, સંબંધો પુનઃસ્થાપિત કરવા અને શાંતિપૂર્ણ તથા ઉત્પાદક ભવિષ્ય તરફ આગળ વધવા માટે સક્ષમ બનાવવામાં સમયસર સંસ્થાકીય સહાયના મહત્વને પ્રતિબિંબિત કરે છે.

SM/IJ/GP

સોશિયલ મીડિયા પર અમને ફોલો કરો :  @PIBAhmedabad    /pibahmedabad1964    /pibahmedabad  pibahmedabad1964[at]gmail[dot]com

(રીલીઝ આઈડી: 2310423) મુલાકાતી સંખ્યા : 12