યુવા બાબતો અને રમત મંત્રાલય
MY Bharatના અનુભવાત્મક શિક્ષણ કાર્યક્રમો દ્વારા 1.22 લાખથી વધુ યુવાનોને વ્યવહારુ અનુભવ પ્રાપ્ત કરવાની તક મળી
प्रविष्टि तिथि:
27 JUL 2026 7:25PM by PIB Ahmedabad
યુવા બાબતો અને રમતગમત મંત્રાલય, મેરા યુવા ભારત (MY Bharat) દ્વારા સરકારી વિભાગો, જાહેર સંસ્થાઓ અને ભાગીદાર સંગઠનોના સહયોગથી માળખાગત અનુભવાત્મક શિક્ષણ કાર્યક્રમો (ELPs) ઓફર કરીને યુવાનોને વ્યવહારુ કાર્યસ્થળના અનુભવ સાથે સશક્ત બનાવી રહ્યું છે. શૈક્ષણિક શિક્ષણને વાસ્તવિક દુનિયાના અનુભવ સાથે પૂરક બનાવવા માટે રચાયેલ આ કાર્યક્રમો યુવાનોને જાહેર સેવા વિતરણ અને સમુદાય જોડાણથી પરિચિત કરવાની સાથે કાર્યાત્મક, વ્યવસાયિક અને નેતૃત્વ ક્ષમતાઓથી સજ્જ કરે છે. MY ભારત પ્લેટફોર્મની શરૂઆતથી, 1.22 લાખથી વધુ યુવાનોએ લગભગ 25,000 અનુભવાત્મક શિક્ષણ કાર્યક્રમોમાં નોંધણી કરાવી છે, માળખાગત અસાઇનમેન્ટ સફળતાપૂર્વક પૂર્ણ કર્યા છે અને MY ભારત પોર્ટલ દ્વારા સંયુક્ત રીતે ચકાસાયેલ ડિજિટલ પ્રમાણપત્રો પ્રાપ્ત કર્યા છે. રાજ્ય/કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશવાર વિગતો પરિશિષ્ટમાં આપેલ છે.
આ કાર્યક્રમો સહભાગીઓને યજમાન સંગઠનોના માર્ગદર્શન હેઠળ માળખાગત અસાઇનમેન્ટ્સ હાથ ધરવા સક્ષમ બનાવીને શૈક્ષણિક શિક્ષણ અને વ્યવહારુ અનુભવ વચ્ચેના અંતરને પૂરે છે. સહભાગીઓ વાસ્તવિક કાર્ય વાતાવરણમાં ઔપચારિક શિક્ષણ દ્વારા શીખેલા ખ્યાલોને લાગુ કરે છે, સંસ્થાકીય પ્રક્રિયાઓનું નિરીક્ષણ કરે છે, અને ક્ષેત્રીય તથા કચેરી-આધારિત પ્રવૃત્તિઓ દ્વારા વ્યવહારુ અનુભવ મેળવે છે. માળખાગત શિક્ષણ સુનિશ્ચિત કરવા માટે દરેક કાર્યક્રમમાં વ્યાખ્યાયિત શિક્ષણના ઉદ્દેશ્યો, સોંપેલ કાર્યો, દેખરેખ અને પૂર્ણતાની જરૂરિયાતો હોય છે. આ કાર્યક્રમો આરોગ્યસંભાળ, ટપાલ સેવાઓ, કૃષિ, પ્રસારણ, માર્ગ સલામતી, જાહેર વિતરણ, શાસન અને સામુદાયિક વિકાસ જેવા ક્ષેત્રોને આવરી લે છે. સફળતાપૂર્વક પૂર્ણ થવા પર, સહભાગીઓને MY ભારત પોર્ટલ દ્વારા જારી કરાયેલ સંયુક્ત રીતે ચકાસાયેલ ડિજિટલ પ્રમાણપત્ર પ્રાપ્ત થાય છે.
MY BHARAT પોર્ટલ દ્વારા સરકારી વિભાગો, જાહેર સંસ્થાઓ, શૈક્ષણિક સંસ્થાઓ અને ભાગીદાર સંગઠનોના સહયોગથી અનુભવાત્મક શિક્ષણ કાર્યક્રમો (ELPs) ઓફર કરે છે. મુખ્ય કાર્યક્રમોમાં ટપાલ વિભાગ સાથે ઇન્ડિયા પોસ્ટ ELP; ફાર્માસ્યુટિકલ્સ એન્ડ મેડિકલ ડિવાઇસિસ બ્યુરો ઓફ ઇન્ડિયા (PMBI) સાથે જન ઔષધિ ELP; રાજ્ય અને જિલ્લા આરોગ્ય વિભાગો સાથે સેવા સે સીખેં ELP; અન્ન અને નાગરિક પુરવઠા વિભાગો સાથે જાહેર વિતરણ વ્યવસ્થા (PDS) ELP; માર્ગ વાહનવ્યવહાર અને રાજમાર્ગ મંત્રાલય, CoERS-IIT મદ્રાસ અને સેવલાઈફ ફાઉન્ડેશન સાથે સડક સુરક્ષા મિત્ર ELP; પ્રસાર ભારતી અને નેશનલ એકેડેમી ઓફ બ્રોડકાસ્ટિંગ એન્ડ મલ્ટીમીડિયા (NABM) સાથે રેડિયો પ્રોડક્શન એન્ડ પ્રેઝન્ટેશન ELP; ખેડૂત ઉત્પાદક સંગઠનો સાથે ફાર્મર પ્રોડ્યુસર ઓર્ગેનાઇઝેશન (FPO) ELP; સંભાળ ગૃહોમાં વરિષ્ઠ નાગરિકો સાથે યુવા જોડાણ ELP; અને સેન્ટર ફોર નેનો સાયન્સ એન્ડ એન્જિનિયરિંગ (CeNSE), ઇન્ડિયન ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઓફ સાયન્સ, બેંગલુરુ, અને જનજાતીય બાબતોના મંત્રાલય સાથે સેમિકન્ડક્ટર ટ્રેનિંગ પ્રોગ્રામનો સમાવેશ થાય છે.
આ કાર્યક્રમો આરોગ્યસંભાળ, ટપાલ સેવાઓ, ખાદ્ય સુરક્ષા, કૃષિ, પ્રસારણ, માર્ગ સલામતી, સેમિકન્ડક્ટર ટેકનોલોજી, વૃદ્ધોની સંભાળ અને સામુદાયિક વિકાસ જેવા ક્ષેત્રોને આવરી લે છે, જેમાં કાર્યક્રમની જરૂરિયાતો અનુસાર કાર્યક્રમનો સમયગાળો અને અમલીકરણની પદ્ધતિઓ બદલાય છે. અનુભવાત્મક શિક્ષણ કાર્યક્રમો (ELPs) MY ભારત પોર્ટલ પર એક પ્રમાણભૂત માળખા દ્વારા અમલમાં મૂકવામાં આવે છે. ભાગીદાર સંગઠનો ઉદ્દેશ્યો, પાત્રતા, સમયગાળો, સ્થળ અને પ્રવૃત્તિઓ સહિત કાર્યક્રમની વિગતો પ્રકાશિત કરે છે. રસ ધરાવતા યુવાનો પોર્ટલ દ્વારા અરજી કરે છે, અને અરજીઓની તપાસ સંબંધિત યજમાન સંગઠનો દ્વારા કરવામાં આવે છે. પસંદગી પામેલા સહભાગીઓ ઓરિએન્ટેશનમાંથી પસાર થાય છે અને યજમાન સંગઠનની દેખરેખ હેઠળ સોંપેલ પ્રવૃત્તિઓ હાથ ધરે છે. સમગ્ર કાર્યક્રમ દરમિયાન હાજરી, ભાગીદારી અને સોંપેલ કાર્યો પૂર્ણ કરવા પર નજર રાખવામાં આવે છે. નિર્ધારિત જરૂરિયાતો સફળતાપૂર્વક પૂર્ણ થયા પછી, યજમાન સંગઠન MY ભારત પોર્ટલ પર પૂર્ણતાની ચકાસણી કરે છે, જે પછી સંયુક્ત રીતે ચકાસાયેલ ડિજિટલ પ્રમાણપત્ર જનરેટ થાય છે.
MY ભારત ડિજિટલ પ્લેટફોર્મ, ઓપરેશનલ માળખું, પ્રોગ્રામ મોનિટરિંગ અને સર્ટિફિકેટ જનરેશન પૂરું પાડે છે, જ્યારે સંબંધિત યજમાન સંગઠનો સહભાગીઓની પસંદગી, દેખરેખ, હાજરી, પૂર્ણતાની ચકાસણી અને MY ભારત પોર્ટલ દ્વારા પ્રમાણપત્ર માટે જવાબદાર છે. NSS પ્રોગ્રામ ઓફિસર્સ અને પ્લેસમેન્ટ ઓફિસર્સ યોગ્ય કાર્યક્રમોમાં ભાગ લેવા માટે પાત્ર વિદ્યાર્થીઓની જાગૃતિ, ગતિશીલતા અને માર્ગદર્શનની સુવિધા આપે છે.
પરિશિષ્ટ
MY ભારત પોર્ટલ દ્વારા ઓફર કરાયેલા અનુભવાત્મક શિક્ષણ કાર્યક્રમો (ELPs) અને પ્રાપ્ત થયેલી અરજીઓની રાજ્ય/કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશવાર વિગતો નીચે મુજબ છે:
|
રાજ્ય/કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશ
|
કુલ ELP
|
ELP અરજીઓ
|
|
અંદમાન અને નિકોબાર દ્વીપસમૂહ
|
21
|
86
|
|
આંધ્ર પ્રદેશ
|
249
|
1432
|
|
અરુણાચલ પ્રદેશ
|
39
|
215
|
|
આસામ
|
279
|
2818
|
|
બિહાર
|
943
|
2296
|
|
ચંદીગઢ
|
84
|
1144
|
|
છત્તીસગઢ
|
221
|
2212
|
|
દિલ્હી
|
202
|
2388
|
|
ગોવા
|
163
|
1016
|
|
ગુજરાત
|
478
|
2762
|
|
હરિયાણા
|
1205
|
7167
|
|
હિમાચલ પ્રદેશ
|
526
|
1488
|
|
જમ્મુ અને કાશ્મીર
|
196
|
994
|
|
ઝારખંડ
|
239
|
1429
|
|
કર્ણાટક
|
589
|
3580
|
|
કેરલમ
|
710
|
2662
|
|
લદ્દાખ
|
12
|
122
|
|
લક્ષદ્વીપ
|
13
|
63
|
|
મધ્ય પ્રદેશ
|
439
|
2990
|
|
મહારાષ્ટ્ર
|
9590
|
24245
|
|
મણિપુર
|
26
|
236
|
|
મેઘાલય
|
51
|
250
|
|
મિઝોરમ
|
20
|
104
|
|
નાગાલેન્ડ
|
38
|
213
|
|
ઓડિશા
|
427
|
2202
|
|
પુડુચેરી
|
82
|
460
|
|
પંજાબ
|
460
|
2486
|
|
રાજસ્થાન
|
1017
|
10714
|
|
સિક્કિમ
|
26
|
152
|
|
તમિલ નાડુ
|
995
|
6667
|
|
તેલંગાણા
|
157
|
1090
|
|
દાદરા અને નગર હવેલી અને દમણ અને દીવ
|
13
|
73
|
|
ત્રિપુરા
|
224
|
1754
|
|
ઉત્તર પ્રદેશ
|
3465
|
21605
|
|
ઉત્તરાખંડ
|
317
|
1144
|
|
પશ્ચિમ બંગાળ
|
1542
|
7496
|
|
ઓલ ઇન્ડિયા
|
5
|
4722
|
|
કુલ
|
25063
|
122477
|
આ માહિતી યુવા બાબતો અને રમતગમત મંત્રી ડૉ. મનસુખ માંડવિયાએ સોમવારે લોકસભામાં એક પ્રશ્નના લેખિત જવાબમાં આપી હતી.
SM/BS/JD
(रिलीज़ आईडी: 2290153)
आगंतुक पटल : 6