ભારત સરકાર દ્વારા નાગરિક ભાગીદારી પ્લેટફોર્મ તરીકે MyGov પ્લેટફોર્મ શરૂ કરવામાં આવ્યું હતું. તે લોકોને નીતિ નિર્માણમાં જોડવા માટે બહુવિધ સરકારી સંસ્થાઓ/મંત્રાલયો સાથે સહયોગ કરે છે અને જાહેર હિત અને કલ્યાણના મુદ્દાઓ/વિષયો પર લોકોના અભિપ્રાય માંગે છે.

નાગરિકોની ભાગીદારી માટે, પ્લેટફોર્મ ચર્ચાઓ, સર્જનાત્મક કાર્યો, પોલ્સ (મતદાન), સર્વેક્ષણો અને જમીની પ્રવૃત્તિઓ જેવી બહુવિધ સુવિધાઓ પૂરી પાડે છે.

MyGov પ્લેટફોર્મે તેના યુઝર બેઝ અને ભાગીદારીના મેટ્રિક્સમાં નોંધપાત્ર વૃદ્ધિ જોઈ છે. તેણે નીચે દર્શાવ્યા મુજબ સુસંગત નાગરિક ભાગીદારી સુનિશ્ચિત કરીને તમામ મુખ્ય રાષ્ટ્રીય પહેલોમાં ચર્ચાઓ, મતદાન અને સર્વેક્ષણોનું સક્રિયપણે આયોજન કરવાનું ચાલુ રાખ્યું છે:

ક્રમ	મેટ્રિક	સંખ્યા
1	MyGov પ્લેટફોર્મ પર નોંધાયેલા કુલ નાગરિકો (10.07.2026 સુધી)	6,32,16,167
2	છેલ્લા પાંચ વર્ષમાં નોંધાયેલા નાગરિકો (11.07.2021-10.07.2026)	4,48,10,119
3	MyGov પર યોજાયેલી 'ચર્ચાઓ'ની સંખ્યા (છેલ્લા પાંચ વર્ષ)	180
4	'ચર્ચાઓ'માં ભાગ લેનારા નાગરિકોની સંખ્યા	7,77,068
5	MyGov પર યોજાયેલા 'પોલ્સ'ની સંખ્યા (છેલ્લા પાંચ વર્ષ)	15
6	'પોલ્સ'માં ભાગ લેનારા નાગરિકોની સંખ્યા	30,39,127
7	MyGov પર હાથ ધરાયેલા 'સર્વેક્ષણો'ની સંખ્યા (છેલ્લા પાંચ વર્ષ)	56
8	'સર્વેક્ષણો'માં ભાગ લેનારા નાગરિકોની સંખ્યા	3,57,431

MyGov નાગરિકોની ભાગીદારી માટે એક સુવિધાજનક પ્લેટફોર્મ તરીકે સેવા આપે છે. પ્લેટફોર્મ પર ચર્ચાઓ અને અન્ય ભાગીદારી પ્રવૃત્તિઓની માલિકી અને દરખાસ્ત વિવિધ મંત્રાલયો અને વિભાગો દ્વારા કરવામાં આવે છે. એકવાર આ વિચાર-મંથન પૂરું થઈ જાય પછી, સંકલિત અભિપ્રાયો અને સૂચનો સંબંધિત મંત્રાલય/વિભાગ સાથે નીતિઓ, યોજનાઓ અથવા કાર્યક્રમો ઘડતી વખતે અથવા સમીક્ષા કરતી વખતે તેમના વિચારણા માટે શેર કરવામાં આવે છે.

પ્લેટફોર્મ પર તાજેતરમાં યોજાયેલા કેટલાક જાહેર સંપર્કોમાં રાષ્ટ્રીય શિક્ષણ નીતિ (NEP)-2020, ડિજિટલ પર્સનલ ડેટા પ્રોટેક્શન બિલ-2022 અને ડ્રાફ્ટ ડિજિટલ પર્સનલ ડેટા પ્રોટેક્શન રૂલ્સ-2025, કેન્દ્રીય બજેટ વિચારમંથન, સુશાસન નિયમો-2020 માટે આધાર પ્રમાણીકરણમાં સુધારાનો મુસદ્દો, પરીક્ષા પ્રક્રિયામાં સુધારા (નેશનલ ટેસ્ટિંગ એજન્સી), ડ્રાફ્ટ ડેટા સેન્ટર નીતિ-2020 અને ડ્રાફ્ટ નવી ટેક્સટાઇલ નીતિ-2020, 8મા કેન્દ્રીય પગા પંચ માટેનું મેમોરેન્ડમ શામેલ છે.

સરકારી નીતિઓ, કાર્યક્રમો અથવા વહીવટી ક્રિયાઓમાં નાગરિકોના સૂચનોની આખરી તપાસ, સ્વીકૃતિ અને સમાવેશ સંબંધિત મંત્રાલયો અને વિભાગોના વિશેષાધિકાર રહે છે.

તેની નાગરિક ભાગીદારી પહેલોની અસરકારકતાનું મૂલ્યાંકન કરવા માટે, 2017 અને 2025માં થર્ડ-પાર્ટી ઇમ્પેક્ટ એસેસમેન્ટ અભ્યાસો હાથ ધરવામાં આવ્યા હતા. આ અભ્યાસોએ તારણ કાઢ્યું હતું કે MyGovએ તેના વિવિધ ભાગીદારી મોડલ્સ દ્વારા જાહેર ભાગીદારીના ક્ષેત્રમાં નોંધપાત્ર રીતે વિસ્તાર કર્યો છે. સર્વસમાવેશીતા અને સુલભતામાં સુધારો કરવા માટે આ મૂલ્યાંકનોની ભલામણોના આધારે, MyGov એ કેટલાક વ્યૂહાત્મક સુધારાઓ અમલમાં મૂક્યા છે:

• બહુભાષી સપોર્ટ: ભાષાકીય અવરોધોને દૂર કરવા માટે પ્લેટફોર્મ 12 ભાષાઓમાં (અંગ્રેજી અને 11 ભારતીય પ્રાદેશિક ભાષાઓ) ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવ્યું છે.
• મોબાઇલ સુલભતા: દેશમાં મોટી સંખ્યામાં મોબાઇલ યુઝર્સને ધ્યાનમાં રાખીને એક સમર્પિત MyGov મોબાઇલ એપ્લિકેશન લોન્ચ કરવામાં આવી છે.
• વધારેલ પહોંચ (આઉટરીચ): શાસન પારદર્શક અને પરિણામલક્ષી રહે તે સુનિશ્ચિત કરવા માટે ડિજિટલ અને સોશિયલ મીડિયાની ઉપસ્થિતિ મજબૂત કરવામાં આવી છે.
• પ્લેટફોર્મ ઉપયોગિતા (યુઝેબિલિટી): યુઝર અનુભવ અને સામાન્ય સુલભતા વધારવા માટે વેબ ઇન્ટરફેસ સમયાંતરે અપડેટ કરવામાં આવે છે.

MyGov નાગરિકોના પ્રતિસાદ / સૂચનો / ભલામણોનું સંકલન કરે છે અને તેમની જરૂરી કાર્યવાહી માટે સંબંધિત મંત્રાલયો/વિભાગોને મોકલે છે. એક્શન ટેકન રિપોર્ટ્સ અને કોઈપણ પરિણામી નીતિ અથવા કાર્યક્રમ પરિવર્તન અંગેના નિર્ણયો ચોક્કસ નીતિ/કાર્યક્રમ/યોજનાની માલિકી ધરાવતા સંબંધિત મંત્રાલયો/વિભાગોના અધિકારક્ષેત્રમાં આવે છે.

MyGov સમયાંતરે તેના પ્લેટફોર્મના કામકાજ સંબંધિત પ્રતિસાદની સમીક્ષા કરે છે. આ સુનિશ્ચિત કરે છે કે નાગરિકોની વિકસતી જરૂરિયાતોને પહોંચી વળવા અને સરકાર અને જનતા વચ્ચે મજબૂત સેતુ જાળવી રાખવા માટે સુવિધાઓ, બહુભાષી સપોર્ટ અને સામાન્ય સુલભતામાં સતત સુધારો કરવામાં આવે.

આ માહિતી કેન્દ્રીય ઇલેક્ટ્રોનિક્સ અને ઇન્ફોર્મેશન ટેકનોલોજી રાજ્ય મંત્રી શ્રી જિતિન પ્રસાદ દ્વારા 24.07.2026 ના રોજ રાજ્યસભામાં રજૂ કરવામાં આવી હતી.

SM/BS/JD

(रिलीज़ आईडी: 2289986) आगंतुक पटल : 16