పీఎం సేతు- స్థాయి పెంపు- ప్రస్తుత పరిస్థితి

దేశంలో వృత్తిపరమైన శిక్షణలో నాణ్యతను, ప్రయోజనాలను విస్తరించడమే ప్రధానమంత్రి స్కిల్లింగ్ అండ్ ఎంప్లాయబిలిటి ట్రాన్సఫర్మేషన్ త్రూ అప్‌గ్రేడెడ్ ఐటీఐస్ (పీఎం–సేతు) పథకం లక్ష్యం. ఈ పథకం మొత్తం అంచనా వ్యయం రూ. 60,000 కోట్లు (కేంద్ర వాటా రూ.30,000 కోట్లు, రాష్ట్ర వాటా 20,000 కోట్లు, పరిశ్రమ వాటా రూ.10,000 కోట్లు).

ఈ పథకంలో రెండు విభాగాలున్నాయి.

i. మొదటి విభాగం – హబ్ అండ్ స్పోక్ విధానంలో 1,000 ప్రభుత్వ ఐటీఐలను (200 హబ్ ఐటీఐలు, 800 స్పోక్ ఐటీఐలు) మెరుగుపరచడం. వాటిలో స్మార్ట్ తరగతి గదులు, మెరుగైన ప్రయోగశాలలు, డిజిటల్ కంటెంట్, పరిశ్రమ అవసరాలకు అనుగుణంగా కొత్త కోర్సులు ఉంటాయి.

ii. రెండో విభాగం – భువనేశ్వర్, చెన్నై, హైదరాబాద్, కాన్పూర్, లూధియానాలో ఉన్న అయిదు ఎన్ఎస్‌టీఐల సామర్థ్యం పెంపు. వాటిలో ఆయా రంగాల వారీగా జాతీయ నైపుణ్య శిక్షణ కేంద్రాలను ఏర్పాటు చేయడం, అంతర్జాతీయ భాగస్వామ్యాల ద్వారా శిక్షకులకు శిక్షణ ఇవ్వడం, పాఠ్యాంశాల అభివృద్ధి ఉంటాయి.

పారిశ్రామిక శిక్షణ కేంద్రాల నాణ్యతనూ, ప్రయోజనాలనూ విస్తరించడమే లక్ష్యంగా మహారాష్ట్ర, మధ్యప్రదేశ్‌తో సహా దేశవ్యాప్తంగా ఉన్న అన్ని రాష్ట్రాలూ, కేంద్రపాలిత ప్రాంతాల్లో పీఎం–సేతు పథకం అమలవుతోంది. ప్రధాన పారిశ్రామిక భాగస్వాములు (ఏఐపీలు) సమర్పించిన ఆరు వ్యూహాత్మక పెట్టుబడుల ప్రణాళిక (ఎస్ఐపీ)లకు జాతీయ స్టీరింగ్ కమిటీ (ఎన్ఎస్‌సీ) ఆమోదం తెలిపింది. వాటిలో తెలంగాణ నుంచి మూడు, ఆంధ్రప్రదేశ్, ఒడిశా, గుజరాత్ నుంచి ఒక్కొక్కటి చొప్పున ప్రణాళికలున్నాయి. ఆమోదించిన క్లస్టర్ల వివరాలు, ప్రధాన పారిశ్రామిక భాగస్వాముల వివరాలు దిగువ పేర్కొన్న పట్టిక-1లో ఉన్నాయి.

పట్టిక 1: జాతీయ స్టీరింగ్ కమిటీ ఆమోదించిన క్లస్టర్ వివరాలు

ఎన్ఎస్‌టీఐలను మెరుగుపరిచేందుకు ఆసక్తి వ్యక్తీకరణలను ఆహ్వానించారు.

మహారాష్ట్ర రాష్ట్ర ప్రభుత్వం పీఎం–సేతు పథకం కింద నాగ్‌పూర్, ఛత్రపతి శంభాజీ నగర్, పూణే జిల్లాలలో హబ్ ఐటీఐలతో కూడిన మూడు క్లస్టర్లను గుర్తించింది. పారిశ్రామిక ప్రతిపాదనలను ఆహ్వానించడానికి రిక్వెస్ట్ ఫర్ ప్రపోజల్ (ఆర్ఎఫ్‌పీ)‌ను మహారాష్ట్ర ప్రభుత్వం జారీ చేసింది. ప్రస్తుతం, ఈ రాష్ట్రం నుంచి ఏ ప్రతిపాదన లేదా వ్యూహాత్మక పెట్టుబడి ప్రణాళిక (ఎస్ఐపీ) జాతీయ స్టీరింగ్ కమిటీ (ఎన్ఎస్‌సీ) వద్ద పరిశీలన లేదా ఆమోదం కోసం పెండింగ్‌లో లేదు.

పీఎం–సేతు పథకం పరిధిలో 20 హబ్ ఐటీఐలు, 81 స్పోక్ ఐటీఐలతో కూడిన 20 క్లస్టర్లను మధ్యప్రదేశ్ గుర్తించింది. పారిశ్రామిక ప్రతిపాదనల కోసం రిక్వెస్ట్ ఫర్ ప్రపోజల్ (ఆర్ఎఫ్‌పీ)ను మధ్యప్రదేశ్ రాష్ట్రం ఆహ్వానించింది. ప్రస్తుతం.. ఈ రాష్ట్రం నుంచి వ్యూహాత్మక పెట్టుబడి ప్రణాళిక (ఎస్ఐపీ) ఆమోదం కోసం లేదా పరిశీలన కోసం జాతీయ స్టీరింగ్ కమిటీ వద్ద పెండింగ్‌లో లేదు.  

రాష్ట్ర/కేంద్రపాలిత ప్రాంత ప్రధాన కార్యదర్శి నేతృత్వంలో రాష్ట్ర స్టీరింగ్ కమిటీ (ఎస్ఎస్‌సీ)లను 36 రాష్ట్రాలు/కేంద్రపాలిత ప్రాంతాలు ఏర్పాటు చేశాయి. ఇది పథకం అమలుకు మార్గదర్శకత్వం వహించే, అమలును పర్యవేక్షించే అపెక్స్ వ్యవస్థగా  పనిచేస్తుంది. పారిశ్రామిక ఆసక్తి వ్యక్తీకరణలను ఆహ్వానిస్తూ.. 23 రాష్ట్రాలు/కేంద్రపాలిత ప్రాంతాలు ప్రతిపాదనలను ఆహ్వానించాయి.

జాతీయ స్థాయిలో మొత్తం 6 ఎస్ఐపీలకు ఆమోదం లభించింది. మహారాష్ట్ర నుంచి ఎలాంటి ప్రతిపాదన పెండింగులో లేదు. అయిదేళ్ల కాలంలో దశలవారీగా అమలు చేసేలా ఈ పథకాన్ని ప్రతిపాదించారు.

నైపుణ్యాభివృద్ధి, ఔత్సాహిక పారిశ్రామిక రంగం మంత్రిత్వశాఖ (ఎంఎస్‌డీఈ) సహాయ మంత్రి (స్వతంత్ర) శ్రీ జయంత్ చౌదరి ఈ సమాచారాన్ని లోక్‌సభలో ఈ రోజు లిఖితపూర్వకంగా అందించారు.

***