বিগত ১২ বছৰত ভাৰতৰ সামুদ্ৰিক শিক্ষা ব্যৱস্থাই এক বৈপ্লৱিক সম্প্ৰসাৰণ লাভ কৰিছে, যাৰ ফলত ভাৰতীয় সামুদ্ৰিক বিশ্ববিদ্যালয় (আইএমইউ) বিশ্বৰ আগশাৰীৰ সামুদ্ৰিক বিশ্ববিদ্যালয়সমূহৰ ভিতৰত অন্যতম হিচাপে আত্মপ্ৰকাশ কৰিছে। ইয়াৰ লগতে দেশৰ দীৰ্ঘম্যাদী সামুদ্ৰিক উচ্চাকাংক্ষাৰ সৈতে সংগতি ৰাখি ঔদ্যোগিক অংশীদাৰিত্ব, গৱেষণা, উদ্ভাৱন আৰু কৰ্মশক্তিৰ বিকাশ উল্লেখনীয়ভাৱে শক্তিশালী কৰি তোলা হৈছে। আজি ইয়াত কেন্দ্ৰীয় বন্দৰ, জাহাজ পৰিবহন আৰু জলপথ মন্ত্ৰী সৰ্বানন্দ সোণোৱালৰ পৌৰোহিত্যত অনুষ্ঠিত এখন বৈঠকত এই প্ৰগতিৰ পৰ্যালোচনা কৰা হয়।

এই উপলক্ষে কেন্দ্ৰীয় বন্দৰ, জাহাজ পৰিবহন আৰু জলপথ মন্ত্ৰী সৰ্বানন্দ সোণোৱালে কয়, “প্ৰধানমন্ত্ৰী নৰেন্দ্ৰ মোদীৰ দূৰদৰ্শী নেতৃত্বত আইএমইউ প্ৰধানকৈ শ্ৰেণীকোঠা কেন্দ্ৰিক প্ৰতিষ্ঠানৰ পৰা গৱেষণা, উদ্ভাৱন আৰু উদ্যোগ খণ্ডৰ সহযোগিতাৰ ওপৰত বিশেষ গুৰুত্ব আৰোপ কৰা এখন আধুনিক সামুদ্ৰিক বিশ্ববিদ্যালয়লৈ ৰূপান্তৰিত হৈছে। সামুদ্ৰিক উদ্যোগৰ সৈতে ঘনিষ্ঠ সংযোগে শৈক্ষিক কাৰ্যসূচীসমূহক ক্ৰমবৰ্ধমান খণ্ডভিত্তিক প্ৰয়োজনীয়তাৰ সৈতে খাপ খুৱাই লোৱাত সহায় কৰিছে, যাৰ ফলত পাঠ্যক্ৰমসমূহ অধিক উদ্যোগ-মুখী আৰু ভৱিষ্যতৰ বাবে উপযোগী হৈ পৰিছে। আইএমইউ-এ আধুনিক গ্ৰন্থাগাৰ, উন্নত চিমুলেটৰ আৰু বৰ্ধিত মনোৰঞ্জনমূলক সুবিধাসমূহৰ জৰিয়তে নিজৰ শৈক্ষিক আন্তঃগাঁথনি লক্ষণীয়ভাৱে শক্তিশালী কৰি তুলিছে। উদ্ভাৱনৰ ফলাফলসমূহো যথেষ্ট উন্নত হৈছে, পেটেন্টৰ সংখ্যা এখনৰ পৰা বৃদ্ধি পাই ৭খন হৈছে।”

সৰ্বানন্দ সোণোৱালে কয় যে ভাৰতীয় সামুদ্ৰিক বিশ্ববিদ্যালয় (আইএমইউ) যোৱা ১২ বছৰত বিশ্বৰ শীৰ্ষ ১০ খন সামুদ্ৰিক বিশ্ববিদ্যালয়ৰ ভিতৰত অন্যতম আৰু ভাৰতৰ সৰ্বোচ্চ স্থানপ্ৰাপ্ত সামুদ্ৰিক বিশ্ববিদ্যালয় হিচাপে আত্মপ্ৰকাশ কৰিছে, যিয়ে সামুদ্ৰিক শিক্ষাক শক্তিশালী কৰা আৰু বিশ্বজুৰি প্ৰতিযোগিতামূলক প্ৰতিষ্ঠান গঢ়ি তোলাৰ ক্ষেত্ৰত মোদী চৰকাৰৰ পৰিৱৰ্তনকামী মনোযোগক প্ৰতিফলিত কৰে। মন্ত্ৰীগৰাকীয়ে কয় যে বিশ্ববিদ্যালয়খন শ্ৰেণীকোঠা কেন্দ্ৰিক প্ৰতিষ্ঠানৰ পৰা গৱেষণা, উদ্ভাৱন আৰু উদ্যোগ খণ্ডৰ সহযোগিতাৰ কেন্দ্ৰবিন্দুলৈ ৰূপান্তৰিত হোৱাটোৱে ভৱিষ্যতৰ বাবে সাজু সামুদ্ৰিক কৰ্মশক্তি গঢ়ি তোলাৰ প্ৰতি চৰকাৰৰ প্ৰতিশ্ৰুতিক প্ৰদৰ্শন কৰে। বৈঠকত এইটোও উল্লেখ কৰা হয় যে আইএমইউ-এ নিজৰ পাঠ্যক্ৰমত ৰাষ্ট্ৰীয় শিক্ষা নীতি ২০২০ৰ লক্ষ্যসমূহ অন্তৰ্ভুক্ত কৰাৰ লগতে নিজৰ শৈক্ষিক কাৰ্যসূচীসমূহ উদ্যোগ খণ্ডৰ প্ৰয়োজনীয়তাৰ সৈতে সংগতিপূৰ্ণ কৰি তুলিছে।

চাহিদা ভিত্তিক দক্ষতা বিকাশ কাৰ্যসূচী ৰূপায়ণৰ বাবে ৰাজ্যিক সামুদ্ৰিক বোৰ্ড আৰু ব্যক্তিগত উদ্যোগ অংশীদাৰসকলৰ সৈতে বিশ্ববিদ্যালয়খনৰ বৰ্ধিত অংশীদাৰিত্বৰ কথাও বৈঠকখনত আলোকপাত কৰা হয়। সোণোৱালে জোৰ দি কয় যে মোদী চৰকাৰৰ নিৰন্তৰ বিনিয়োগে আধুনিক গ্ৰন্থাগাৰ, উন্নত চিমুলেটৰ আৰু উন্নত ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ সুবিধাসমূহৰ জৰিয়তে আইএমইউ-ৰ আন্তঃগাঁথনি শক্তিশালী কৰিছে আৰু লগতে উদ্ভাৱনৰ সংস্কৃতিক উৎসাহিত কৰিছে, যাৰ প্ৰমাণ পেটেন্টৰ সংখ্যা ১ খনৰ পৰা ৭ খনলৈ বৃদ্ধি হোৱাত প্ৰতিফলিত হৈছে। সামুদ্ৰিক শিক্ষাৰ বৰ্ধিত আকৰ্ষণৰ দিশটো আঙুলিয়াই দি সোণোৱালে প্ৰশংসা কৰে যে আইএমইউ কমন এন্ট্ৰেন্স টেষ্টৰ বাবে পঞ্জীয়ন ২০১৪ চনৰ ১৪,৭৫১ জনৰ পৰা বৃদ্ধি পাই ৭৩,৩৯৫ জন হৈছে। কেন্দ্ৰীয় মন্ত্ৰীগৰাকীয়ে ছাত্ৰী কেডেটৰ নামভৰ্তি ১৮ গুণ বৃদ্ধি পোৱাৰ কথাও উল্লেখ কৰি ইয়াক সামুদ্ৰিক খণ্ডটোক অধিক অন্তৰ্ভুক্তিমূলক আৰু সুলভ কৰি তোলাৰ ক্ষেত্ৰত এক গুৰুত্বপূৰ্ণ মাইলৰ খুঁটি বুলি অভিহিত কৰে।

কেন্দ্ৰীয় মন্ত্ৰীগৰাকীয়ে স্বীকাৰ কৰে যে যোৱা এক দশকত উদ্যোগ খণ্ডৰ সৈতে অংশীদাৰিত্ব যথেষ্ট বৃদ্ধি পাইছে। আইএমইউ-ৰ মূল শিক্ষক কৰ্মচাৰীৰ দ্বাৰা হাতত লোৱা কাৰিকৰী পৰামৰ্শদান  ২০১৪ চনত ৬৩.৯৪ লাখ টকা মূল্যৰ ৩ টা প্ৰকল্পৰ পৰা বৃদ্ধি পাই বৰ্তমান ১০.৭৮ কোটি টকা মূল্যৰ ১৬ টা প্ৰকল্প হৈছে। ২০২১ চনৰ পৰা বিশ্ববিদ্যালয়খনে ২২ টা ঘৰুৱা আৰু ৪টা আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যোগ অংশীদাৰিত্বৰ লগতে ২০ টা ঘৰুৱা আৰু ১৪ টা আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় শৈক্ষিক সহযোগিতা স্থাপন কৰিছে, যাৰ ফলত বিশ্ববিদ্যালয়খনৰ গোলকীয় শৈক্ষিক আৰু ঔদ্যোগিক নেটৱৰ্ক যথেষ্ট শক্তিশালী হৈ পৰিছে।

"মানৱ সম্পদেই হৈছে ভাৰতৰ সামুদ্ৰিক ভৱিষ্যতৰ ভেটি। প্ৰধানমন্ত্ৰী নৰেন্দ্ৰ মোদীৰ নেতৃত্বত আমি এটা শক্তিশালী পৰিস্থিতিতন্ত্ৰ গঢ়ি তুলিছোঁ য’ত উদ্যোগিক প্ৰশিক্ষণ প্ৰতিষ্ঠান, জাহাজ নিৰ্মাণ কেন্দ্ৰ, শিক্ষাবিদ আৰু উদ্যোগে একেলগে কাম কৰি এক বিশ্বমানৰ কৰ্মশক্তি সৃষ্টি কৰিব, যিয়ে ভাৰতৰ জাহাজ নিৰ্মাণৰ আকাংক্ষাক আগুৱাই লৈ যাব আৰু ‘মেৰিটাইম অমৃত কাল ভিজন ২০৪৭’ৰ সপোন বাস্তৱায়িত কৰিব," সোণোৱালে লগতে কয়।

ভাৰতক বিশ্বৰ জাহাজ নিৰ্মাণৰ অন্যতম প্ৰধান কেন্দ্ৰ হিচাপে গঢ়ি তোলাৰ ক্ষেত্ৰত দক্ষ মানৱ সম্পদেই মূল চাবিকাঠী হ’ব বুলি গুৰুত্ব আৰোপ কৰি সোণোৱালে কয় যে দেশৰ দীৰ্ঘম্যাদী সামুদ্ৰিক লক্ষ্যত উপনীত হ’বলৈ সামুদ্ৰিক শিক্ষা, ব্যৱহাৰিক প্ৰশিক্ষণ আৰু উদ্যোগ-মুখী দক্ষতাত নিৰন্তৰ বিনিয়োগ অপৰিহাৰ্য। তেওঁ যুৱপ্ৰজন্মৰ মাজত সামুদ্ৰিক খণ্ডত কেৰিয়াৰৰ সুযোগসমূহৰ বিষয়ে অধিক সজাগতা সৃষ্টি কৰিবলৈ আৰু ভাৰতৰ বৰ্ধিত নীলা অৰ্থনীতিৰ বাবে প্ৰতিভাৰ পৰিসৰ সম্প্ৰসাৰিত কৰিবলৈ সমগ্ৰ দেশজুৰি এখন 'ৰাষ্ট্ৰীয় সামুদ্ৰিক দক্ষতা মেলা'  আয়োজন কৰাৰ প্ৰস্তাৱ আগবঢ়ায়।

"আইএমইউ-ৰ বিকাশৰ পৰৱৰ্তী পৰ্যায়টো বিশ্বমানৰ আন্তঃগাঁথনি, অত্যাধুনিক গৱেষণা আৰু ভৱিষ্যতৰ বাবে উপযোগী দক্ষতাৰ দ্বাৰা সংজ্ঞায়িত হ'ব। আমি আমাৰ মুম্বাই বন্দৰ আৰু কলকাতা বন্দৰ কেম্পাছ দুখন আধুনিকীকৰণ কৰিম, জাহাজ নিৰ্মাণ আৰু সামুদ্ৰিক দক্ষতাৰ ‘উৎকৰ্ষ কেন্দ্ৰ’ স্থাপন কৰিম, উদ্যোগ আৰু আগশাৰীৰ গোলকীয় প্ৰতিষ্ঠানসমূহৰ সৈতে গৱেষণাৰ অংশীদাৰিত্ব গভীৰ কৰিম, আৰু উদীয়মান প্ৰযুক্তিসমূহত বিশেষ প্ৰশিক্ষণৰ প্ৰৱৰ্তন কৰিম। মেৰিটাইম অমৃত কাল ভিজন ২০৪৭ ৰ সৈতে সংগতি ৰখা এই পদক্ষেপসমূহে সামুদ্ৰিক শিক্ষা, উদ্ভাৱন আৰু এক উচ্চ দক্ষ কৰ্মশক্তিৰ গোলকীয় কেন্দ্ৰ হিচাপে ভাৰতৰ অৱস্থানক শক্তিশালী কৰিব," সৰ্বানন্দ সোণোৱালে কয়।

সোণোৱালে সকলো অংশীদাৰক ভাৰতৰ সামুদ্ৰিক আৰু জাহাজ নিৰ্মাণৰ লক্ষ্যত উপনীত হ’বলৈ নতুন জৰুৰীকালীনতাৰে কাম কৰিবলৈ আহ্বান জনায় আৰু কয় যে বিশ্বজোৰা জাহাজ নিৰ্মাণ খণ্ডত ভাৰতৰ স্থিতি যথেষ্ট উন্নত কৰাৰ বাবে চৰকাৰ, শিক্ষাবিদ আৰু উদ্যোগ খণ্ডৰ মাজত সমন্বিত প্ৰচেষ্টা অতি গুৰুত্বপূৰ্ণ। এই বৈঠকত বন্দৰ, জাহাজ পৰিবহন আৰু জলপথ মন্ত্ৰালয়ৰ সচিব বিজয় কুমাৰ, আইএমইউৰ উপাচাৰ্য মালিনী ভি শংকৰৰ লগতে অন্যান্য জ্যেষ্ঠ বিষয়াসকল উপস্থিত আছিল।

***

MI/DB

(रिलीज़ आईडी: 2282337) आगंतुक पटल : 8