પશ્ચિમ એશિયામાં વિકસતી ભૌગોલિક રાજકીય પરિસ્થિતિ અને ખાડી તથા તેની આસપાસના પ્રદેશોમાં દરિયાઈ લોજિસ્ટિક્સ પર તેની સતત અસરને ધ્યાનમાં રાખીને, સરકારે 'એક્સપોર્ટ પ્રમોશન મિશન' (EPM) હેઠળ એક સમયબદ્ધ હસ્તક્ષેપ - 'RELIEF – Resilience & Logistics Intervention for Export Facilitation' (નિકાસ સુવિધા માટે સ્થિતિસ્થાપકતા અને લોજિસ્ટિક્સ હસ્તક્ષેપ) હેઠળ પાત્ર ગંતવ્ય સ્થાનોની યાદી વિસ્તૃત કરી છે.

RELIEF યોજના 19 માર્ચ 2026 ના રોજ શરૂ કરવામાં આવી હતી. આ યોજનાનો હેતુ ખાડી અને પશ્ચિમ એશિયાના દરિયાઈ કોરિડોરમાં વિક્ષેપોને કારણે ઊભા થયેલા અસાધારણ નૂર વધારા (freight escalation), ઊંચા વીમા પ્રીમિયમ અને યુદ્ધ સંબંધિત નિકાસ જોખમોથી પ્રભાવિત ભારતીય નિકાસકારોને મદદ કરવાનો છે. આ હસ્તક્ષેપ નિકાસ ચક્ર દરમિયાન કેલિબ્રેટેડ સપોર્ટ પૂરો પાડે છે, જેમાં વિક્ષેપના સમયગાળા દરમિયાન પહેલેથી જ હાથ ધરવામાં આવેલા શિપમેન્ટ તેમજ સંભવિત નિકાસનો સમાવેશ થાય છે.

RELIEF યોજના ECGC દ્વારા નોડલ એજન્સી તરીકે અમલમાં મૂકવામાં આવી રહી છે. જેમાં વીમાકૃત નિકાસકારો માટે સમર્થન, આગામી શિપમેન્ટ માટે વીમા કવચની સુવિધા અને અસાધારણ નૂર અને વીમા સરચાર્જના બોજને સહન કરતા પાત્ર MSME નિકાસકારો માટે વળતર સહાયનો સમાવેશ થાય છે.

આ વિસ્તરણ સાથે, ઇજિપ્ત અને જોર્ડનને RELIEF માળખાની સંબંધિત જોગવાઈઓ હેઠળ, ડિલિવરી અથવા ટ્રાન્સશિપમેન્ટ માટેના શિપમેન્ટ માટે પાત્ર દેશોની યાદીમાં ઉમેરવામાં આવ્યા છે.

વધુમાં, 15 એપ્રિલ 2026 ના રોજ જારી કરવામાં આવેલા પોલિસી સર્ક્યુલર દ્વારા, સરકારે RELIEF ના ઘટક II (Component II) ના વ્યાપને સ્પષ્ટ કર્યો છે, જે ECGC વીમા સહાય સાથે સંબંધિત છે. તે સ્પષ્ટ કરવામાં આવ્યું છે કે 16 માર્ચ 2026 ના રોજ અથવા તે પછી નવી ECGC 'હોલ ટર્નઓવર પોલિસી' (Whole Turnover Policy) મેળવનારા નિકાસકારો પણ ઘટક II હેઠળ સહાય માટે પાત્ર રહેશે. આ સ્પષ્ટતાનો હેતુ નિકાસકારોમાં, ખાસ કરીને નવા પોલિસી ધારકોમાં વધુ સ્પષ્ટતા લાવવાનો અને તેમની વ્યાપક ભાગીદારીને સુવિધાજનક બનાવવાનો છે.

ઉપરોક્ત પગલાં આ પ્રદેશમાં બદલાતી વ્યાપાર અને લોજિસ્ટિક્સ પરિસ્થિતિઓ અંગે સરકારના સતત મૂલ્યાંકન અને નિકાસકારો દ્વારા સામનો કરવામાં આવતા ઉભરતા પડકારોનો સામનો કરવાની તેની પ્રતિબદ્ધતાને પ્રતિબિંબિત કરે છે. RELIEF ના ભૌગોલિક વ્યાપને વિસ્તૃત કરીને, સરકારનો હેતુ એ સુનિશ્ચિત કરવાનો છે કે પશ્ચિમ એશિયા અને ઉત્તર આફ્રિકાના વિસ્તૃત કોરિડોરમાં કાર્યરત નિકાસકારોને ચાલુ વિક્ષેપો દરમિયાન પૂરતો ટેકો મળે.

આ વિસ્તરણથી નિકાસની સ્થિતિસ્થાપકતા વધુ મજબૂત બનશે, વ્યાપાર પ્રવાહ જળવાઈ રહેશે અને વર્તમાન ભૌગોલિક રાજકીય અને લોજિસ્ટિક્સ અનિશ્ચિતતાઓ વચ્ચે ભારતીય નિકાસકારોને મદદ મળશે તેવી અપેક્ષા છે.

SM/BS/JD

(રીલીઝ આઈડી: 2253120) મુલાકાતી સંખ્યા : 13