ಹೊಸ ಮತ್ತು ನವೀಕರಿಸಬಹುದಾದ ಇಂಧನ ಸಚಿವಾಲಯ
ಭಾರತವು 2025–26ರಲ್ಲಿ 6.05 ಗಿಗಾವ್ಯಾಟ್ ಸೇರ್ಪಡೆ ಮೂಲಕ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ವಾರ್ಷಿಕ ಪವನಶಕ್ತಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನೆಯನ್ನು ಸಾಧಿಸಿದೆ
ಭಾರತದ ಸಂಚಿತ ಸ್ಥಾಪಿತ ಪವನಶಕ್ತಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವು 56 ಗಿಗಾವ್ಯಾಟ್ ದಾಟಿದೆ
ಪವನಶಕ್ತಿ ವಲಯವು ಉತ್ಪಾದನೆಯಲ್ಲಿ 2024–25ಕ್ಕಿಂತ 46% ಜಿಗಿತವನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿದೆ
ಪ್ರಕಟಣಾ ದಿನಾಂಕ:
06 APR 2026 5:28PM by PIB Bengaluru
ಭಾರತವು 2025-26ರ ಹಣಕಾಸು ವರ್ಷದಲ್ಲಿ 6.05 ಗಿಗಾವ್ಯಾಟ್ ನ ಅತ್ಯಧಿಕ ವಾರ್ಷಿಕ ಪವನಶಕ್ತಿ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಸೇರ್ಪಡೆಯನ್ನು ಸಾಧಿಸಿದೆ, ಇದು 2016-17ರ ಹಣಕಾಸು ವರ್ಷದಲ್ಲಿ 5.5 ಗಿಗಾವ್ಯಾಟ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಸೇರ್ಪಡೆಯ ಮೈಲುಗಲ್ಲನ್ನು ದಾಟಿದೆ.
ಇದು 2024–25ರ ಹಣಕಾಸು ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಲಾದ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಕ್ಕಿಂತ ಸುಮಾರು 46% ರಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಳವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ, ಇದು ಭಾರತದ ಕಡಲತೀರದ ಪವನಶಕ್ತಿ ನಿಯೋಜನೆ ಪಥದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಣಾಯಕ ವೇಗವರ್ಧನೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.
ಈ ಸೇರ್ಪಡೆಯೊಂದಿಗೆ, ಭಾರತದ ಸಂಚಿತ ಸ್ಥಾಪಿತ ಪವನಶಕ್ತಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವು 56 ಗಿಗಾವ್ಯಾಟ್ ಅನ್ನು ದಾಟಿದೆ. ಸುಧಾರಿತ ನೀತಿ ಸ್ಪಷ್ಟತೆ, ಪ್ರಸರಣ ಸಿದ್ಧತೆ, ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಸುಂಕದ ಆವಿಷ್ಕಾರ ಮತ್ತು ಬಲವಾದ ಯೋಜನಾ ಪೈಪ್ಲೈನ್ ನಿಂದ ನಡೆಸಲ್ಪಡುವ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಈ ಮೈಲಿಗಲ್ಲು ಹೊಸ ತೀವ್ರತೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ.
ಈ ಮೈಲಿಗಲ್ಲು ಸಾಧನೆಯು ನಿರಂತರ ನೀತಿ ಬೆಂಬಲ, ಸುಧಾರಿತ ಯೋಜನಾ ಕಾರ್ಯಗತಗೊಳಿಸುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಮುಖ ಪವನ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪೈಪ್ಲೈನ್ ಪರಿಪಕ್ವತೆಯ ಫಲಿತಾಂಶವಾಗಿದೆ. ಗುಜರಾತ್, ಕರ್ನಾಟಕ ಮತ್ತು ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದಂತಹ ರಾಜ್ಯಗಳು ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಸೇರ್ಪಡೆಗೆ ಪ್ರಮುಖ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿವೆ, ಇದಕ್ಕೆ ಪವನಶಕ್ತಿ-ಸೌರಶಕ್ತಿ ಹೈಬ್ರಿಡ್ ಯೋಜನೆಗಳ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಪೈಪ್ಲೈನ್ ಮತ್ತು ಹಸಿರು ಇಂಧನ ಮುಕ್ತ ಪ್ರವೇಶದ ಪ್ರಗತಿಪರ ಅನುಷ್ಠಾನವು ಆಧಾರವಾಗಿದೆ.
ಭಾರತದ ಪವನಶಕ್ತಿ ಇಂಧನ ವಲಯವು ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ಬೆಳೆದಿದ್ದು, ಭಾರತವನ್ನು ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಪ್ರಮುಖ ಪವನಶಕ್ತಿ ಇಂಧನ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿದೆ. ಪವನಶಕ್ತಿ ಟರ್ಬೈನ್ ಗಳ ತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ ಕೆಲವು ಘಟಕಗಳು ಮತ್ತು ಕಚ್ಚಾ ವಸ್ತುಗಳ ಮೇಲಿನ ರಿಯಾಯಿತಿ ಕಸ್ಟಮ್ ಸುಂಕ, ಜೂನ್ 2028 ರವರೆಗೆ ಅಂತರ-ರಾಜ್ಯ ಪ್ರಸರಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆ (ಐ.ಎಸ್.ಟಿ.ಎಸ್) ಶುಲ್ಕಗಳ ಶ್ರೇಣೀಕೃತ ಮನ್ನಾ, ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಬಿಡ್ಡಿಂಗ್ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನಗಳು, ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಪವನ ನವೀಕರಿಸಬಹುದಾದ ಬಳಕೆ ಬಾಧ್ಯತೆ (ಆರ್.ಸಿ.ಒ) ಚೌಕಟ್ಟುಗಳು, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪವನ ಇಂಧನ ಸಂಸ್ಥೆಯಿಂದ ತಾಂತ್ರಿಕ ಬೆಂಬಲ ಸೇರಿದಂತೆ ವಲಯವನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು ಸರ್ಕಾರ ಹಲವಾರು ಉಪಕ್ರಮಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿದೆ.
ಈ ದಾಖಲೆಯ ಸೇರ್ಪಡೆಯು ಭಾರತದ ನವೀಕರಿಸಬಹುದಾದ ಇಂಧನ ಕ್ಷೇತ್ರವನ್ನು ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಬಲಪಡಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು 2030ರ ವೇಳೆಗೆ 500 ಗಿಗಾವ್ಯಾಟ್ ಪಳೆಯುಳಿಕೆಯೇತರ ಇಂಧನ ಆಧಾರಿತ ಇಂಧನ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗುರಿಯನ್ನು ಸಾಧಿಸುವತ್ತ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡುತ್ತದೆ.
ಭಾರತದ ಪವನಶಕ್ತಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವನ್ನು 1990ರ ದಶಕದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರದ ವಿಶಾಲ ನವೀಕರಿಸಬಹುದಾದ ಇಂಧನ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಭಾಗವಾಗಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು. ಕಳೆದ ಮೂರು ದಶಕಗಳಲ್ಲಿ, ಭಾರತವು ಗ್ರಿಡ್-ಸಂಪರ್ಕಿತ ಪವನಶಕ್ತಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು ಸಮಗ್ರ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಬಲವಾದ ಪವನಶಕ್ತಿ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮತ್ತು ದೃಢವಾದ ನೀತಿ ಚೌಕಟ್ಟನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದೆ.
*****
(ಪ್ರಕಟಣೆ ಐ.ಡಿ.: 2249494)
ವಿಸಿಟರ್ ಕೌಂಟರ್ : 10