ભારતીય રેલવેના સ્ટેશનો પર મુસાફરોના ભારે ધસારાને પહોંચી વળવા માટે નીચેના નિર્ણયો લેવામાં આવ્યા છે:

1. ભારતીય રેલવેમાં ભીડ વ્યવસ્થાપન માટે ઓળખાયેલા 76 સ્ટેશનો પર કાયમી હોલ્ડિંગ એરિયાની રચના:

રેલવે મંત્રાલયે 76 સ્ટેશનો પર પ્લેટફોર્મની ભીડ ઘટાડવા માટે પેસેન્જર હોલ્ડિંગ એરિયા સ્થાપવાની યોજના શરૂ કરી છે, જે પીક-અવર્સ દરમિયાન ધસારાને હેન્ડલ કરવા માટે બેઠક, પીવાનું પાણી, શૌચાલય, ટિકિટિંગ સુવિધાઓ, માહિતી પ્રદર્શન (ઇન્ફોર્મેશન ડિસ્પ્લે) અને સુરક્ષા તપાસ જેવી આવશ્યક સુવિધાઓ સાથે આરામદાયક, સંગઠિત જગ્યાઓ તરીકે ડિઝાઇન કરવામાં આવ્યા છે. નવી દિલ્હી રેલવે સ્ટેશન પર હોલ્ડિંગ એરિયા કાર્યરત થઈ ગયો છે, જે વધારાના ટિકિટ કાઉન્ટર, ATVMs, PAS, ઈલેક્ટ્રોનિક ટ્રેન ઈન્ફોર્મેશન બોર્ડ, CCTV સર્વેલન્સ, સામાન સ્કેનર્સ, DFMDs, અવિરત પાવર સપ્લાય, સુધારેલી લાઇટિંગ, HVLS પંખા, અગ્નિશમન અને વીજળી સુરક્ષા સિસ્ટમ્સ, RO પીવાનું પાણી અને પુરુષો, સ્ત્રીઓ અને દિવ્યાંગજનો માટે અલગ શૌચાલય જેવી સુવિધાઓ સાથે ભીડ ઘટાડે છે અને મુસાફરોની સુવિધા વધારે છે.

અન્ય સ્ટેશનો પર સમાન જોગવાઈઓ આયોજન અને અમલીકરણના વિવિધ તબક્કા હેઠળ છે, જેની સમયમર્યાદા પુનરાવર્તિત ઓપ્ટિમાઇઝેશનને આધીન છે.

મધ્યપ્રદેશ, મહારાષ્ટ્ર અને ઉત્તર પ્રદેશમાં કાયમી હોલ્ડિંગ એરિયાના વિકાસ માટે ઓળખવામાં આવેલા સ્ટેશનોના નામ નીચે મુજબ છે:

રાજ્ય	સ્ટેશનોની સંખ્યા	સ્ટેશનોના નામ
મધ્યપ્રદેશ	04	ઉજ્જૈન, સીહોર, ભોપાલ અને જબલપુર.
મહારાષ્ટ્ર	07	છત્રપતિ શિવાજી ટર્મિનસ, લોકમાન્ય ટિલક ટર્મિનસ, નાગપુર, નાસિક રોડ, પુણે, દાદર અને બાંદ્રા ટર્મિનસ.
ઉત્તર પ્રદેશ	12	પંડિત દીનદયાલ ઉપાધ્યાય, ગાઝિયાબાદ, લખનૌ, વારાણસી, અયોધ્યા ધામ, કાનપુર, વીરાંગના લક્ષ્મીબાઈ ઝાંસી, મથુરા, આગ્રા કેન્ટ, ગોરખપુર, લખનૌ જંક્શન, બનારસ.

2. એક્સેસ કંટ્રોલ:

સંપૂર્ણ એક્સેસ કંટ્રોલ પૂરો પાડવામાં આવી રહ્યો છે, જે કન્ફર્મ રિઝર્વ્ડ ટિકિટ ધરાવતા મુસાફરોને પ્લેટફોર્મ પર સીધો પ્રવેશ આપશે, જ્યારે ટિકિટ વગરના અથવા વેઇટિંગ લિસ્ટ ટિકિટ ધરાવતા મુસાફરોને નિયુક્ત બહારના વેઇટિંગ એરિયામાં રાખવામાં આવશે. સંપૂર્ણ એક્સેસ કંટ્રોલ પૂરો પાડવામાં આવી રહ્યો છે જ્યાં કન્ફર્મ રિઝર્વ્ડ ટિકિટ ધરાવતા મુસાફરોને પ્લેટફોર્મ પર સીધો પ્રવેશ આપવામાં આવશે જ્યારે, ટિકિટ વગરના અથવા વેઇટિંગ લિસ્ટ ટિકિટ ધરાવતા મુસાફરો હોલ્ડિંગ એરિયામાં રાહ જોશે.

3. પહોળા ફૂટ-ઓવર-બ્રિજ (FOB):

12 મીટર પહોળા (40 ફૂટ) અને 6 મીટર પહોળા (20 ફૂટ) સ્ટાન્ડર્ડ FOB ની બે નવી ડિઝાઇન વિકસાવવામાં આવી છે. આ નવા સ્ટાન્ડર્ડ વાઈડ FOB તમામ સ્ટેશનોમાં સ્થાપિત કરવામાં આવશે.

4. CCTV કેમેરા:

નજીકથી દેખરેખ અને અસરકારક ભીડ વ્યવસ્થાપનની સુવિધા માટે રેલવે સ્ટેશનો અને સંલગ્ન વિસ્તારોમાં મોટી સંખ્યામાં AI-સક્ષમ CCTV કેમેરા સ્થાપિત કરવામાં આવી રહ્યા છે.

5. વોર રૂમ:

મુખ્ય સ્ટેશનો પર વોર રૂમ સ્થાપિત કરવામાં આવી રહ્યા છે, જ્યાં તમામ વિભાગોના અધિકારીઓ ભીડની પરિસ્થિતિને અસરકારક રીતે સંભાળવા માટે સંકલનમાં રહીને કામ કરશે.

6. નવી પેઢીના સંચાર સાધનો:

ભારે ભીડવાળા તમામ સ્ટેશનો પર વોકી-ટોકી, જાહેરાત પ્રણાલી (એનાઉન્સમેન્ટ સિસ્ટમ), કોલિંગ સિસ્ટમ જેવા નવીનતમ ડિઝાઇનના ડિજિટલ સંચાર સાધનો સ્થાપિત કરવામાં આવશે.

7. નવી ડિઝાઇનના આઈડી કાર્ડ:

સ્ટેશન પર નિયંત્રિત અને સુરક્ષિત પ્રવેશ સુનિશ્ચિત કરવા માટે તમામ સ્ટાફ અને સેવા કર્મચારીઓને નવા ડિઝાઇન કરેલા QR-આધારિત ID કાર્ડ જારી કરવામાં આવશે.

8. સ્ટાફ માટે નવી ડિઝાઇનનો ગણવેશ:

તમામ સ્ટાફ સભ્યોને નવી ડિઝાઇનનો ગણવેશ આપવામાં આવશે જેથી કટોકટીની સ્થિતિમાં તેમને સરળતાથી ઓળખી શકાય.

9. સ્ટેશન ડાયરેક્ટર પોસ્ટનું અપગ્રેડેશન:

તમામ મુખ્ય સ્ટેશનો પર, એક વરિષ્ઠ અધિકારીને સ્ટેશન ડાયરેક્ટર તરીકે નિયુક્ત કરવામાં આવશે, જેમને સ્ટેશન સુધારણા માટે સ્થળ પર નિર્ણય લેવાની નાણાકીય સત્તાઓ આપવામાં આવશે. યુનિફાઇડ કમાન્ડ અને કાર્યક્ષમ વ્યવસ્થાપન સુનિશ્ચિત કરવા માટે અન્ય તમામ વિભાગો સીધા સ્ટેશન ડાયરેક્ટરને રિપોર્ટ કરશે.

10. ક્ષમતા મુજબ ટિકિટનું વેચાણ:

સ્ટેશન ડાયરેક્ટરને સ્ટેશનની ક્ષમતા અને ઉપલબ્ધ ટ્રેનો મુજબ ટિકિટના વેચાણને નિયંત્રિત કરવાની સત્તા આપવામાં આવશે.

વર્ષ 2023-24, 2024-25 અને 2025-26 દરમિયાન મુસાફરોની સુવિધાઓ માટે અનુક્રમે રૂ. 9392 કરોડ, 12884 કરોડ અને 12018 કરોડની રકમ ફાળવવામાં આવી છે જેમાં ભીડના ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર મેનેજમેન્ટ પરના ખર્ચનો સમાવેશ થાય છે.

આ માહિતી કેન્દ્રીય રેલવે, માહિતી અને પ્રસારણ અને ઇલેક્ટ્રોનિક્સ અને માહિતી ટેકનોલોજી મંત્રી શ્રી અશ્વિની વૈષ્ણવ દ્વારા બુધવારે લોકસભામાં પ્રશ્નોના જવાબમાં આપવામાં આવી હતી.

SMDK/JD

(રીલીઝ આઈડી: 2248650) મુલાકાતી સંખ્યા : 16