ભારત સરકારના સંચાર મંત્રાલયના ટપાલ વિભાગના સચિવ (ટપાલ) ની 19-22 માર્ચ 2026 દરમિયાન ભૂતાનની મુલાકાતે બંને દેશોના ટપાલ વહીવટ વચ્ચે કનેક્ટિવિટી, સેવા વિતરણ અને સંસ્થાકીય સહયોગને મજબૂત કરીને ટપાલ ક્ષેત્રમાં ભારત-ભૂતાન સહયોગમાં વધારો કર્યો છે.

મુલાકાત દરમિયાન, ભારત સરકારના સંચાર મંત્રાલયના સચિવ (ટપાલ) અને રોયલ ગવર્નમેન્ટ ઓફ ભૂતાનના ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર અને ટ્રાન્સપોર્ટ મંત્રાલયના સચિવે ટપાલ સહયોગ પર એક સમજૂતી કરાર (MoU) પર હસ્તાક્ષર કર્યા હતા, જે ઇન્ડિયા પોસ્ટ અને ભૂતાન પોસ્ટ વચ્ચે સહયોગ માટે એક માળખું પૂરું પાડે છે. આ MoU નો ઉદ્દેશ્ય ટપાલ કામગીરી, ટેકનોલોજી વિકાસ, ક્ષમતા નિર્માણ, લોજિસ્ટિક્સ કનેક્ટિવિટી, ફિલેટલી (ટપાલ ટિકિટ સંગ્રહ) અને જ્ઞાનના આદાનપ્રદાન જેવા ક્ષેત્રોમાં સહકારને પ્રોત્સાહન આપવાનો છે.

આ જોડાણનું મુખ્ય આકર્ષણ આગામી UPU-UPI ક્રોસ-બોર્ડર રેમિટન્સ પહેલનું લોન્ચિંગ હતું, જે યુનિવર્સલ પોસ્ટલ યુનિયન (UPU) પોઝટ્રાન્સફર (PosTransfer) સિસ્ટમને ભારતના યુનિફાઇડ પેમેન્ટ્સ ઇન્ટરફેસ (UPI) સાથે સંકલિત કરીને ટપાલ નેટવર્ક દ્વારા ભારત અને ભૂતાન વચ્ચે કાર્યક્ષમ અને સસ્તું રેમિટન્સ (નાણાં મોકલવાની) સેવાઓને સક્ષમ બનાવશે. આ પહેલ નાણાકીય કનેક્ટિવિટી વધારશે અને બંને દેશોના નાગરિકો માટે ડિજિટલ રેમિટન્સ સેવાઓને વધુ સુલભ બનાવશે.

બંને પક્ષોએ ક્ષમતા નિર્માણ, તાલીમ અને વ્યાવસાયિક વિકાસના મહત્વ પર પણ ભાર મૂક્યો હતો. સહકારના માળખા હેઠળ, ભૂતાનના ટપાલ અધિકારીઓ રફી અહેમદ કિદવાઈ નેશનલ પોસ્ટલ એકેડમી અને અન્ય તાલીમ કેન્દ્રો સહિત ટપાલ વિભાગની સંસ્થાઓમાં તેમના ભારતીય સમકક્ષો સાથે ભારતમાં તાલીમ કાર્યક્રમોમાં ભાગ લેશે. આ કાર્યક્રમો ઓપરેશનલ કુશળતા, મેનેજમેન્ટ ક્ષમતા અને ટપાલ ક્ષેત્રમાં ઉભરતી ટેકનોલોજી જેવા ક્ષેત્રોમાં છે.

ભારત અને ભૂતાન ટેકનોલોજી ક્ષેત્રે સહયોગ વધારવા માટે પણ સંમત થયા છે, જેમાં ઇન્ડિયા પોસ્ટની વિકસતી ટેકનોલોજી ઇકોસિસ્ટમ સંબંધિત અનુભવ અને શ્રેષ્ઠ પદ્ધતિઓ શેર કરવાનો સમાવેશ થાય છે. આમાં ડિજિટલ પોસ્ટલ સિસ્ટમ્સ અને ડિજિટલ એડ્રેસ કોડ જેવા ક્ષેત્રોમાં સહકારનો સમાવેશ થાય છે, જે વધુ કાર્યક્ષમ એડ્રેસિંગ, લોજિસ્ટિક્સ આયોજન અને સુધારેલ સેવા વિતરણમાં મદદ કરી શકે છે.

બંને પક્ષોએ ફિલેટલી અને સાંસ્કૃતિક આદાનપ્રદાનમાં સતત સહકારને આવકાર્યો હતો, જેમાં ભૂતાન પોસ્ટને ભારતમાં આયોજિત ફિલેટલિક પ્રદર્શનોમાં ભાગ લેવા માટે આમંત્રિત કરવામાં આવ્યા હતા.

ભારતે ટપાલ નાણાકીય સેવાઓમાં તેના અનુભવ અને જ્ઞાનને શેર કરવાની તૈયારી પણ દર્શાવી હતી, જેમાં ટપાલ નેટવર્ક જાહેર બચતને ચેનલાઇઝ કરીને અને સમુદાયોને સુલભ નાણાકીય સેવાઓ પૂરી પાડીને નાણાકીય સમાવેશને કેવી રીતે સમર્થન આપી શકે છે તેનો સમાવેશ થાય છે.

ઇન્ડિયા પોસ્ટ અને ભૂતાન પોસ્ટ વચ્ચે મજબૂત બનેલો સહયોગ બંને દેશોની ટપાલ પ્રણાલીઓને વધુ આધુનિક બનાવવામાં મદદ કરશે અને ખાતરી કરશે કે આ નેટવર્ક કાર્યક્ષમ, સર્વસમાવેશક અને નાગરિકો તથા વ્યવસાયોની બદલાતી જરૂરિયાતો પ્રત્યે પ્રતિભાવશીલ રહે.

SM/JY/JD

(રીલીઝ આઈડી: 2243156) મુલાકાતી સંખ્યા : 10