યુવા બાબતો અને રમતગમત મંત્રાલયના યુવા બાબતોના વિભાગ દ્વારા આયોજિત બે દિવસીય માય ભારત–NSS ચિંતન શિબિર આજે બેંગલુરુની ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ફોર સ્ટેમ સેલ સાયન્સ એન્ડ રિજનરેટિવ મેડિસિન (inStem) ખાતે સંપન્ન થઈ. ચિંતન શિબિરે માય ભારત અને નેશનલ સર્વિસ સ્કીમ (NSS) ના વરિષ્ઠ અધિકારીઓ અને ફિલ્ડ ફંક્શનરીઓને એકસાથે લાવ્યા હતા જેથી વિકસિત ભારત@2047 ના વિઝનને અનુરૂપ યુવા જોડાણના માળખાને મજબૂત કરવા અને કાર્યક્રમના અમલીકરણમાં સુધારો કરવા પર વિચાર-વિમર્શ કરી શકાય.

આ કાર્યક્રમમાં યુવા બાબતો અને રમતગમત મંત્રી ડો. મનસુખ માંડવિયા અને યુવા બાબતો અને રમતગમત રાજ્ય મંત્રી શ્રીમતી રક્ષા ખડસે ઉપસ્થિત રહ્યા હતા. અનેક રાજ્યો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોના પ્રતિનિધિઓએ વિચાર-વિમર્શમાં ભાગ લીધો હતો અને સમગ્ર દેશમાં યુવા કાર્યક્રમોને મજબૂત કરવા માટે અનુભવો અને શ્રેષ્ઠ પદ્ધતિઓ શેર કરી હતી.

"સંવાદ સે સમાધાન" વિષય હેઠળ પ્રથમ દિવસ દરમિયાન થયેલી ચર્ચાઓના આધારે, બીજા દિવસે "સમાધાન સે સંકલ્પ" પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવામાં આવ્યું હતું, જે વિચારો અને આંતરદૃષ્ટિને કાર્યક્ષમ વ્યૂહરચનાઓમાં અનુવાદિત કરે છે. દિવસની શરૂઆત સહયોગી પોલિસી લેબ્સના સ્વરૂપમાં વિષયો આધારિત બ્રેકઆઉટ ચર્ચાઓ સાથે થઈ હતી જ્યાં સહભાગીઓએ યુવા આઉટરીચને મજબૂત કરવા, સ્વયંસેવક નેટવર્કને વિસ્તારવા અને રાજ્યોમાં કાર્યક્રમ વિતરણ પદ્ધતિઓમાં સુધારો કરવા માટે ઉકેલો અને કાર્ય યોજનાઓ તૈયાર કરી હતી.

સત્રો દરમિયાન, વિષયો આધારિત જૂથોએ યુવા ગતિશીલતાને મજબૂત કરવા અને યુવા વિકાસ માટે કામ કરતી સંસ્થાઓ વચ્ચે સંકલન સુધારવા માટેના કેસ સ્ટડીઝ અને ભલામણો રજૂ કરી હતી. આ પ્રસ્તુતિઓ પછી સૂચિત વ્યૂહરચનાઓને રિફાઇન કરવા અને અમલીકરણના અભિગમોને સંરેખિત કરવા માટે સામૂહિક વિચાર-વિમર્શ કરવામાં આવ્યો હતો.

અધિકારીઓ અને સહભાગીઓને સંબોધતા, યુવા બાબતો અને રમતગમત રાજ્ય મંત્રી શ્રીમતી રક્ષા નિખિલ ખડસેએ MY ભારત અને NSS ની જિલ્લા અને પ્રાદેશિક કચેરીઓને ભંડોળને બદલે કાર્યક્ષમતા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવા વિનંતી કરી હતી, અને ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે અસરકારક અમલીકરણ અને ગ્રાસરૂટ એન્ગેજમેન્ટ એ અર્થપૂર્ણ યુવા વિકાસની ચાવી છે. તેમણે અધિકારીઓને ગ્રામ સભા સ્તર સુધી આઉટરીચ વિસ્તારવા માટે પ્રોત્સાહિત કર્યા, જેથી ખાતરી કરી શકાય કે યુવા વિકાસની પહેલો ગામડાઓ સુધી પહોંચે અને પાયાના સ્તરે યુવાનોને સશક્ત બનાવે. મોટા પાયે કાર્યક્રમોના અમલીકરણમાં આવતા પડકારોને સ્વીકારતા, તેમણે ટિપ્પણી કરી હતી કે પડકારો અને અવરોધો આવશે, પરંતુ તે માત્ર પાર કરવા માટે જ હોય છે, અને તેમણે અધિકારીઓને સશક્ત યુવાનો દ્વારા વિકસિત ભારતના વિઝનને સાકાર કરવા માટે નિશ્ચય અને પ્રતિબદ્ધતા સાથે કામ કરવા આહવાન કર્યું હતું.

અગાઉ, BRIC–inStem ના નિયામક પ્રો. મનીષા એસ. ઇનામદારે સંવાદ માટે એક પ્લેટફોર્મ બનાવવા અને પાયાના સ્તરે માય ભારત અને NSS કચેરીઓની વાસ્તવિકતાઓ સમજવા માટે ચિંતન શિબિરના ખ્યાલની પ્રશંસા કરી હતી. તેમણે નોંધ્યું હતું કે જેમ વિજ્ઞાનમાં વિચારો હિતધારકો વચ્ચેના સંવાદ દ્વારા ઉભરી આવે છે, તેવી જ રીતે આવી ચર્ચાઓ સ્થાનિક સ્તરે આવતા પડકારોના ઉકેલ લાવવામાં મદદ કરી શકે છે.

વિચાર-વિમર્શના પરિણામોનો સારાંશ આપતા, યુવા બાબતોના વિભાગના સચિવ ડો. પલ્લવી જૈન ગોવિલે યુવા વિકાસની પહેલો માટે કેન્દ્રીય મંત્રી અને રાજ્ય મંત્રીના સતત માર્ગદર્શન અને પ્રોત્સાહન બદલ આભાર માન્યો હતો. તેમણે "લેટ્સ કોલેબોરેટ ફોર યુથ" ની ભાવના પર પણ ભાર મૂક્યો હતો, અને વિભાગો તથા સંસ્થાઓને માય ભારત પ્લેટફોર્મમાં જોડાવા અને સમગ્ર દેશમાં યુવા જોડાણને મજબૂત કરવા માટે સાથે મળીને કામ કરવા પ્રોત્સાહિત કર્યા હતા.

સમાપન સત્રના ભાગરૂપે નેશનલ વોટર્સ ડે અને બજેટ ક્વેસ્ટ 2026 જેવા કાર્યક્રમો હેઠળ અનુકરણીય પહેલોને માન્યતા આપવામાં આવી હતી, જે યુવા ભાગીદારીને મજબૂત કરવામાં અધિકારીઓ અને જિલ્લાઓના ઉત્કૃષ્ટ પ્રયાસોને સ્વીકારે છે. કેરળના સ્ટેટ ડાયરેક્ટર શ્રી અનિલ કુમારને નેશનલ વોટર્સ ડે 2026 માં શ્રેષ્ઠ પ્રદર્શન માટે સન્માનિત કરવામાં આવ્યા હતા, જ્યારે તમિલનાડુના સ્ટેટ ડાયરેક્ટર શ્રી સંથિલ કુમારને બજેટ ક્વેસ્ટ 2026 ક્વિઝમાં શ્રેષ્ઠ રાજ્ય પ્રદર્શન માટે માન્યતા આપવામાં આવી હતી.

જિલ્લા સ્તરે, કર્ણાટકના બેંગલુરુ અર્બન, DY O, શ્રીમતી એ. નાગાલક્ષ્મીને બજેટ ક્વેસ્ટ 2026 માં શ્રેષ્ઠ જિલ્લા પ્રદર્શન માટે, ત્યારબાદ તમિલનાડુના ચેન્નાઈ, DYO, શ્રી શિવા એમએસને બીજા શ્રેષ્ઠ જિલ્લા પ્રદર્શન માટે, અને તેલંગાણાના હૈદરાબાદ, DYO, કુમારી ખુશ્બૂ ગુપ્તાને આ પહેલમાં ત્રીજા શ્રેષ્ઠ જિલ્લા પ્રદર્શન માટે સન્માનિત કરવામાં આવ્યા હતા.

આ પ્રયાસોની માન્યતાએ રાજ્યો અને જિલ્લાઓમાં યુવા જોડાણની પહેલોની વધતી જતી ગતિને પ્રતિબિંબિત કરી હતી અને યુવાન નાગરિકોને ગતિશીલ કરવામાં સમર્પિત અધિકારીઓની ભૂમિકા પર પ્રકાશ પાડ્યો હતો. વિચાર-વિમર્શમાં મુખ્ય આંતરદૃષ્ટિનું સંશ્લેષણ અને યુવા ભાગીદારી અને સ્વયંસેવાને વધુ મજબૂત કરવાની સામૂહિક પ્રતિબદ્ધતાનો પણ સમાવેશ થાય છે.

ચિંતન શિબિર "સંપર્ક સે સંવાદ, સંવાદ સે સમાધાન, અને સમાધાન સે સંકલ્પ" ની માર્ગદર્શક ભાવના સાથે સંપન્ન થઈ, જે રાષ્ટ્ર-નિર્માણ અને વિકસિત ભારત@2047 ના વિઝનને આગળ વધારવામાં સક્રિય ભાગીદાર તરીકે ભારતની અમૃત પેઢીને સશક્ત કરવાના સંકલ્પનો પુનરોચ્ચાર કરે છે.

SM/DK/JD