શ્રમ અને રોજગાર મંત્રાલયે આજે નવી દિલ્હીમાં એમ્પ્લોઈઝ પ્રોવિડન્ટ ફંડ ઓર્ગેનાઈઝેશન (EPFO) મુખ્યાલય ખાતે લેબર કોડ્સ અને અન્ય પાસાઓ પર રાજ્યો/UTs સાથે બે-દિવસીય પાંચમી પ્રાદેશિક કોન્ફરન્સનો પ્રારંભ કર્યો હતો. કેન્દ્રીય શ્રમ, રોજગાર અને યુવા બાબતો અને રમતગમત મંત્રી ડૉ. મનસુખ માંડવિયાએ કોન્ફરન્સનું ઉદ્ઘાટન કર્યું અને કાર્યક્રમમાં મુખ્ય વક્તવ્ય આપ્યું.

આ પ્રસંગે શ્રમ અને રોજગાર મંત્રાલયના સચિવ સુશ્રી વંદના ગુરનાની, મંત્રાલયના વરિષ્ઠ અધિકારીઓ, આસામ, અરુણાચલ પ્રદેશ, મેઘાલય, મણિપુર, મિઝોરમ, ત્રિપુરા, સિક્કિમ, નાગાલેન્ડ, ઉત્તરાખંડ અને દિલ્હી સહિત સહભાગી રાજ્યો/કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોના પ્રતિનિધિઓ, તેમજ EPFO, એમ્પ્લોઈઝ સ્ટેટ ઈન્સ્યોરન્સ કોર્પોરેશન (ESIC), વીવી ગિરી નેશનલ લેબર ઈન્સ્ટિટ્યૂટ (VVGNLI) ના વરિષ્ઠ અધિકારીઓ પણ હાજર હતા.

કેન્દ્રીય મંત્રી ડૉ. મનસુખ માંડવિયાએ તેમના ઉદ્ઘાટન પ્રવચનમાં ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે ભારતના સંઘીય માળખામાં કેન્દ્ર અને રાજ્યો સમાન ભાગીદારો છે અને શ્રમ સુધારાને આગળ વધારવા માટે સાથે મળીને કામ કરવું જોઈએ. તેમણે જણાવ્યું હતું કે ઝડપથી પરિવર્તન પામતા અર્થતંત્રની આકાંક્ષાઓ સાથે સુસંગત બનાવવા માટે દેશના શ્રમ લેન્ડસ્કેપમાં વ્યાપક સુધારાની જરૂરિયાત લાંબા સમયથી અનુભવાતી હતી. તેમણે કહ્યું કે, ચાર લેબર કોડ્સ 2019 અને 2020 માં ભારતના શ્રમ ઇકોસિસ્ટમને આંતરરાષ્ટ્રીય શ્રેષ્ઠ પ્રથાઓ, વૈશ્વિક માપદંડો અને ઇન્ટરનેશનલ લેબર ઓર્ગેનાઇઝેશન (ILO) જેવી સંસ્થાઓની માર્ગદર્શિકા સાથે સંરેખિત કરવાના ઉદ્દેશ્ય સાથે ઘડવામાં આવ્યા હતા. મંત્રીએ નોંધ્યું હતું કે 21મી નવેમ્બર 2025 ના રોજ કોડ્સ અમલમાં આવ્યા પછી, કામદારો અને ઉદ્યોગો બંને દ્વારા તેમને આવકારવામાં આવ્યા છે. તેમણે વધુમાં ઉમેર્યું હતું કે ભારતના સુધારા પ્રયાસોને ILO અને ઇન્ટરનેશનલ સોશિયલ સિક્યોરિટી એસોસિએશન (ISSA) જેવી મુખ્ય આંતરરાષ્ટ્રીય સંસ્થાઓ પાસેથી માન્યતા મળી છે, અને 'ધ ઇકોનોમિસ્ટ' અને 'ધ ફાઇનાન્શિયલ ટાઇમ્સ' સહિતના અગ્રણી વૈશ્વિક પ્રકાશનો દ્વારા પણ તેની પ્રશંસા કરવામાં આવી છે, જેમણે કામદારો માટે સુરક્ષા મજબૂત કરવા અને સુરક્ષિત, વધુ કાયમી રોજગાર સાથે આધુનિક કાર્યબળ બનાવવા માટેના કોડ્સની જોગવાઈઓને સ્વીકારી છે.

કેન્દ્ર અને રાજ્યો/UTs વચ્ચે સુમેળ માટેના પ્લેટફોર્મ તરીકે પ્રાદેશિક કોન્ફરન્સના મહત્વ પર પ્રકાશ પાડતા, મંત્રીએ કહ્યું કે તે વિચારોના અભિસરણ અને કોડ્સના અસરકારક અમલીકરણ માટે શ્રેષ્ઠ પ્રથાઓની વહેંચણીને સક્ષમ બનાવે છે. તેમણે રાજ્યોને જ્યાં પણ જરૂર હોય ત્યાં કેન્દ્ર પાસેથી હેન્ડહોલ્ડિંગ માર્ગદર્શન મેળવવા વિનંતી કરી, ખાસ કરીને મજબૂત IT ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર બનાવવા માટે, અને દેશભરના અસંગઠિત કામદારોને લાભો પહોંચાડવા માટે ઇ-શ્રમ પોર્ટલને મજબૂત કરવા માટે ઇનપુટ્સ આપવા માટે આહ્વાન કર્યું. તેમણે નાના સાહસો તેમજ કર્મચારીઓ બંનેને સશક્ત બનાવવાની પહેલ તરીકે પ્રધાનમંત્રી વિકસિત ભારત યોજના (PMVBY) ના મહત્વ પર વધુ ભાર મૂક્યો અને સેન્ટ્રલ લેબર કમિશનર માળખું અને રાજ્ય શ્રમ વિભાગને સંકલિત અમલીકરણ માટે નજીકથી કામ કરવા પ્રોત્સાહિત કર્યા.

ડૉ. માંડવિયાએ પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદીના "એક્ટ ઈસ્ટ" ના વિઝનને અનુરૂપ, ઔદ્યોગિક વિકાસને આગળ ધપાવવા, ઉત્પાદન વિસ્તરવા અને રોજગાર નિર્માણને પ્રોત્સાહિત કરવા માટે ઉત્તર-પૂર્વીય રાજ્યોની પ્રચંડ ક્ષમતા પર પણ પ્રકાશ પાડ્યો હતો. બે દિવસીય વિચાર-વિમર્શથી કેન્દ્ર-રાજ્ય સહયોગ વધુ મજબૂત બનશે તેવો વિશ્વાસ વ્યક્ત કરતા, તેમણે કોન્ફરન્સની સફળતા માટે શુભેચ્છાઓ પાઠવી હતી અને સર્વસમાવેશક વૃદ્ધિ, ઉન્નત કામદાર કલ્યાણ અને ઇઝ ઓફ ડુઇંગ બિઝનેસ માટે સરકારની પ્રતિબદ્ધતાનો પુનરોચ્ચાર કર્યો હતો.

શ્રમ અને રોજગાર મંત્રાલયના સચિવ શ્રીમતી વંદના ગુરનાનીએ તેમના સંબોધનમાં ભાગ લેનારા દસ રાજ્યો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોનું સ્વાગત કર્યું અને બે દિવસીય પરિષદના માળખા અને મુખ્ય ઉદ્દેશ્યોનો વ્યાપક ઝાંખી આપી. 21 નવેમ્બરને શ્રમ સુધારાની યાત્રામાં એક ઐતિહાસિક સીમાચિહ્નરૂપ ગણાવતા, તેમણે નોંધ્યું કે અગાઉના પાંચ પ્રાદેશિક પરિષદોમાં ચર્ચા અત્યંત ઉત્પાદક રહી હતી. શ્રમ સંહિતાનો ઉદ્દેશ કામદારોના કલ્યાણને મજબૂત બનાવવા અને વ્યવસાયો માટે પાલન ખર્ચ ઘટાડવા વચ્ચે સંતુલિત અભિગમ અપનાવવાનો છે તેના પર ભાર મૂકતા, તેમણે લઘુત્તમ વેતન અને સામાજિક સુરક્ષાનું સાર્વત્રિકરણ, નિમણૂક પત્રોનું ફરજિયાત જારી કરવું અને કામદારો માટે વાર્ષિક આરોગ્ય તપાસ જેવી સંહિતાઓની મુખ્ય જોગવાઈઓ પર પ્રકાશ પાડ્યો. કાર્યની બદલાતી દુનિયા અને સમકાલીન વાસ્તવિકતાઓ સાથે સંકલન કરીને, સંહિતા ઉદ્યોગો માટે વધુ સુગમતા અને અનુમાનિતતા લાવે છે, એમ તેમણે ઉમેર્યું.

સચિવે સહભાગી રાજ્યોને ચાર લેબર કોડ્સ હેઠળના નિયમોને સક્રિયપણે મૂલ્યાંકન કરવા અને અંતિમ સ્વરૂપ આપવા વિનંતી કરી. તેમણે માહિતી આપી હતી કે ઉદ્યોગો દ્વારા વધુ સારી સમજણ માટે પાલન જરૂરિયાતો અને સંબંધિત જોગવાઈઓ પર સરળ ભાષામાં સ્પષ્ટતા પૂરી પાડવા માટે એક વ્યાપક 'કમ્પ્લાયન્સ હેન્ડબુક' તૈયાર કરીને બહાર પાડવામાં આવી છે, જેની સાથે તમામ હિતધારકોના સંદર્ભ માટે FAQs ની વિસ્તૃત યાદી પણ છે. કોડ્સના અસરકારક અમલીકરણ માટે ટેકનોલોજીના મહત્વ પર ભાર મૂકતા, તેમણે હાઇલાઇટ કર્યું કે કેન્દ્રીય સ્તરે એક મજબૂત IT સિસ્ટમ સ્થાપિત કરવામાં આવી રહી છે અને કામદારો અને ઉદ્યોગો માટે સીમલેસ અને પારદર્શક ગવર્નન્સની સુવિધા માટે રાજ્યોને ઓફર કરવામાં આવશે.

સુશ્રી ગુરનાનીએ રાજ્યો અને UTs ને પરસ્પર શીખવાની ભાવના સાથે ચર્ચાઓમાં ભાગ લેવા આહ્વાન કર્યું હતું, અને તેમના સંબોધનના અંતમાં ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે સરકાર ખાસ કરીને તેના ડોમેન હેઠળના કોન્ટ્રાક્ટ કામદારોના સંદર્ભમાં એક મોડેલ એમ્પ્લોયર તરીકે ઉભરી આવે.

ઉદ્ઘાટન સત્ર પછી મંત્રાલય અને રાજ્યો/કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોના વરિષ્ઠ અધિકારીઓ દ્વારા શ્રમ સંહિતા હેઠળ નિયમોને અંતિમ સ્વરૂપ આપવામાં થયેલી પ્રગતિ તેમજ IT તૈયારીની સ્થિતિની રૂપરેખા આપતા વિગતવાર પ્રસ્તુતિઓ રજૂ કરવામાં આવી. આ પરિષદ નિયમો અને નિયમનો પર વિચાર-વિમર્શ કરવા, ખામી અને મતભેદોને ક્ષેત્રોને ઓળખવા, વૈધાનિક સૂચનાઓને ઝડપી બનાવવા અને સંહિતા હેઠળ કલ્પના કરાયેલ બોર્ડ, ભંડોળ અને અન્ય સંસ્થાકીય પદ્ધતિઓની સ્થાપના અંગે ચર્ચા કરવા માટે એક મહત્વપૂર્ણ પ્લેટફોર્મ તરીકે સેવા આપી હતી. તેણે ચાર શ્રમ સંહિતા હેઠળ પ્રસ્તાવિત યોજનાઓ પર પરામર્શ માટે પણ તક પૂરી પાડી હતી, સાથે જ તેમના અસરકારક અમલીકરણને સુનિશ્ચિત કરવા માટે જરૂરી ડિજિટલ પ્લેટફોર્મ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત ચર્ચાઓ પણ કરી હતી. વધુમાં, પરિષદે ક્ષેત્ર-સ્તરના કાર્યકરોની ક્ષમતા નિર્માણ અને શ્રમ સંહિતાના ઉદ્દેશ્યો, માળખું અને અમલીકરણ રોડમેપ અંગે રાજ્યો/કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશો અને અન્ય હિસ્સેદારોમાં જાગૃતિ વધારવાની જરૂરિયાત પર ભાર મૂક્યો હતો.

Chaired the 5th Regional Conference of Labour & Employment and Industry Secretaries of States/UTs today.

By viewing industry and workers as equal stakeholders and enhancing Centre–State synergy, we are advancing reforms that make Bharat more competitive, worker-centric, and… pic.twitter.com/t1n3MaiELT

— Dr Mansukh Mandaviya (@mansukhmandviya) February 27, 2026

SM/DK/GP/JD

(રીલીઝ આઈડી: 2233592) મુલાકાતી સંખ્યા : 22