ਕੇਂਦਰੀ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਤਕਨਾਲੋਜੀ, ਧਰਤੀ ਵਿਗਿਆਨ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ (ਸੁਤੰਤਰ ਚਾਰਜ) ਅਤੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਦਫ਼ਤਰ, ਅਮਲਾ, ਜਨਤਕ ਸ਼ਿਕਾਇਤਾਂ, ਪੈਨਸ਼ਨਾਂ, ਪਰਮਾਣੂ ਊਰਜਾ ਅਤੇ ਪੁਲਾੜ ਵਿਭਾਗ ਵਿੱਚ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ, ਡਾ. ਜਿਤੇਂਦਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਅੱਜ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰੀ ਮੌਸਮ ਨਿਰੀਖਣ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਦੇ ਵਿਸਥਾਰ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਦੇ ਤਹਿਤ ਚਾਰ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਮਹਾਂਨਗਰਾਂ ਵਿੱਚ 200 ਆਟੋਮੈਟਿਕ ਮੌਸਮ ਸਟੇਸ਼ਨ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੇ ਜਾਣਗੇ।

ਸੀਨੀਅਰ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ, ਮੌਸਮ ਵਿਗਿਆਨ ਮਾਹਿਰਾਂ ਅਤੇ ਹਿੱਸੇਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ 2026 ਤੱਕ ਦਿੱਲੀ, ਮੁੰਬਈ, ਚੇਨਈ ਅਤੇ ਪੁਣੇ ਵਿੱਚ 50-50 ਆਟੋਮੈਟਿਕ ਮੌਸਮ ਸਟੇਸ਼ਨ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੇ ਜਾਣਗੇ। ਇਹ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਸੰਘਣੀ ਆਬਾਦੀ ਵਾਲੇ ਸ਼ਹਿਰੀ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਹਾਈਪਰ-ਲੋਕਲ, ਰੀਅਲ-ਟਾਈਮ ਮੌਸਮ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਅਤੇ ਆਫ਼ਤ ਤਿਆਰੀ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਕਰਨ ਵੱਲ ਇੱਕ ਫੈਸਲਾਕੁੰਨ ਕਦਮ ਹੈ। 

ਡਾ. ਜਿਤੇਂਦਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਆਟੋਮੈਟਿਕ ਮੌਸਮ ਸਟੇਸ਼ਨਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਸੰਘਣਾ ਨੈੱਟਵਰਕ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਅਤੇ ਉੱਚ-ਰੈਜ਼ੋਲੂਸ਼ਨ ਸਥਾਨਿਕ ਡੇਟਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰੇਗਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਅਚਾਨਕ ਭਾਰੀ ਬਾਰਿਸ਼, ਗਰਜ, ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਗਰਮੀ ਅਤੇ ਤੇਜ਼ ਦਬਾਅ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਦੀ ਵਧੇਰੇ ਸਹੀ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕੇਗੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਜ਼ੋਰ ਦੇ ਕੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅਜਿਹੀ ਡੇਟਾ-ਅਧਾਰਤ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਆਫ਼ਤ ਜੋਖਮ ਘਟਾਉਣ ਲਈ, ਸਗੋਂ ਖੇਤੀਬਾੜੀ, ਹਵਾਬਾਜ਼ੀ, ਸ਼ਹਿਰੀ ਯੋਜਨਾਬੰਦੀ ਅਤੇ ਜਨਤਕ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਰਗੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸੂਚਿਤ ਫੈਸਲੇ ਲੈਣ ਲਈ ਵੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ।

ਇਹ ਐਲਾਨ ਭਾਰਤੀ ਮੌਸਮ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿਭਾਗ (ਆਈਐੱਮਡੀ) ਦੇ 151ਵੇਂ ਸਥਾਪਨਾ ਦਿਵਸ ਸਮਾਰੋਹ ਦੌਰਾਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜੋ ਕਿ ਸੰਗਠਨ ਦੀ ਡੇਢ ਸਦੀ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਰਾਸ਼ਟਰ ਪ੍ਰਤੀ ਸਮਰਪਿਤ ਸੇਵਾ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਮੌਕੇ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਕਿ ਪਿਛਲੇ ਵਰ੍ਹੇ ਇਸ ਤਾਰੀਖ ਨੂੰ, ਆਈਐੱਮਡੀ ਨੇ ਭਾਰਤ ਮੰਡਪਮ ਵਿਖੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਸ਼੍ਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ 150ਵੀਂ ਵਰ੍ਹੇਗੰਢ ਮਨਾਈ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਸ ਸਮਾਗਮ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਦੁਆਰਾ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਉਤਸ਼ਾਹ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਨੇ ਸੰਗਠਨ ਲਈ ਮਨੋਬਲ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲਾ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਆਈਐੱਮਡੀ ਦੇ ਕੰਮ ਦੀ ਊਰਜਾ ਅਤੇ ਗਤੀ ਦੁੱਗਣੀ ਹੋ ਗਈ, ਜੋ ਕਿ ਪਿਛਲੇ ਵਰ੍ਹੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਨਵੀਆਂ ਪਹਿਲਕਦਮੀਆਂ ਅਤੇ ਤਕਨੀਕੀ ਤਰੱਕੀਆਂ ਵਿੱਚ ਝਲਕਦੀ ਹੈ।

ਡਾ. ਜਿਤੇਂਦਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਆਈਐੱਮਡੀ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਭਾਰਤ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸਿਕ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਕੀ ਵਿਕਾਸ ਨਾਲ ਵਿਲੱਖਣ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜੁੜੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਆਜ਼ਾਦੀ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਆਧੁਨਿਕ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਫੈਲੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਕੋਲਕਾਤਾ, ਫਿਰ ਸ਼ਿਮਲਾ, ਪੁਣੇ ਅਤੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਇਸਦੇ ਵਿਸਥਾਰ ਤੱਕ, ਸੰਗਠਨ ਨੇ ਆਧੁਨਿਕ ਤਕਨਾਲੋਜੀਆਂ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਸਮਰੱਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਅਪਣਾ ਕੇ ਦੇਸ਼ ਦੀਆਂ ਬਦਲਦੀਆਂ ਜ਼ਰੂਰਤਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਖੁਦ ਨੂੰ ਢਾਲਿਆ ਹੈ।

ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਮੌਸਮ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਸਮਰੱਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਆਈਆਂ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪਿਛਲੇ ਦਹਾਕਿਆਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਦੀ ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਵਿੱਚ 40 ਤੋਂ 50 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦਾ ਸੁਧਾਰ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਚੱਕਰਵਾਤ ਦੀ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਦੀ ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 35 ਤੋਂ 40 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਦਾ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਮਾਸਿਕ ਅਤੇ ਮੌਸਮੀ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਗਲਤੀਆਂ ਲਗਭਗ 7.5 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਤੋਂ ਘੱਟ ਕੇ ਲਗਭਗ 2.5 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਹੋ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸੁਧਾਰਾਂ ਦਾ ਕਾਰਨ ਪਿਛਲੇ ਦਹਾਕੇ ਦੌਰਾਨ ਨਿਰੰਤਰ ਨਿਵੇਸ਼, ਤਕਨੀਕੀ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਅਤੇ ਸੰਸਥਾਗਤ ਸਹਾਇਤਾ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ।

ਡਾ. ਜਿਤੇਂਦਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਵੱਲੋਂ ਮਿਸ਼ਨ ਮੌਸਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਉੱਨਤ ਮੌਸਮ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਜਲਵਾਯੂ ਸੇਵਾਵਾਂ ਲਈ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਤਰਜੀਹ ਦੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਐਲਾਨ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜਦੋਂ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਅਜਿਹੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਲੇਟਫਾਰਮਾਂ ਤੋਂ ਅਜਿਹੀਆਂ ਪਹਿਲਕਦਮੀਆਂ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਇਹ ਵਿਗਿਆਨਿਕ ਸਮਰੱਥਾ ਨਿਰਮਾਣ ਅਤੇ ਜਨਤਕ ਭਲਾਈ ਪ੍ਰਤੀ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਵਚਨਬੱਧਤਾ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਸੰਕੇਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।

ਕੇਂਦਰੀ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਮੌਸਮ ਵਿਗਿਆਨ ਸੇਵਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਖੇਤਰੀ ਨੇਤਾ ਵਜੋਂ ਭਾਰਤ ਦੀ ਵਧਦੀ ਭੂਮਿਕਾ 'ਤੇ ਚਾਨਣਾ ਪਾਇਆ, ਇਹ ਨੋਟ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਿ ਭਾਰਤ ਹੁਣ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼, ਨੇਪਾਲ, ਭੂਟਾਨ ਅਤੇ ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਵਰਗੇ ਗੁਆਂਢੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਆਫ਼ਤ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਮੌਸਮ ਜਾਣਕਾਰੀ ਅਤੇ ਸੈਟੇਲਾਈਟ-ਅਧਾਰਤ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਯਤਨਾਂ ਨੇ ਖੇਤਰੀ ਸਹਿਯੋਗ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਆਫ਼ਤ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਭਾਈਵਾਲ ਵਜੋਂ ਭਾਰਤ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕੀਤਾ ਹੈ। 

ਆਈਐੱਮਡੀ ਦੇ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਦੇ ਵਿਸਥਾਰ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਡਾ. ਜਿਤੇਂਦਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪਿਛਲੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਮੌਸਮ ਰਾਡਾਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਲਗਭਗ ਤਿੰਨ ਗੁਣਾ ਹੋ ਗਈ ਹੈ, ਜੋ ਹੁਣ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਲਗਭਗ 87 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਭੂਗੋਲਿਕ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਕਵਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਡੌਪਲਰ ਮੌਸਮ ਰਾਡਾਰਾਂ, ਸੂਰਜੀ ਰੇਡੀਏਸ਼ਨ ਨਿਗਰਾਨੀ ਨੈੱਟਵਰਕ, ਐਰੋਸੋਲ ਨਿਗਰਾਨੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ, ਮਾਈਕ੍ਰੋ ਰੇਡੀਓਮੀਟਰਾਂ ਅਤੇ ਬਾਰਿਸ਼ ਨਿਗਰਾਨੀ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਦੇ ਵਿਸਥਾਰ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਹੁਣ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਅਤੇ ਬਲਾਕ ਪੱਧਰਾਂ ਤੱਕ ਫੈਲ ਗਏ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸਟੀਕ ਸਥਾਨਕ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਉਜਾਗਰ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਲਟਰਾ-ਸ਼ਾਰਟ-ਰੇਂਜ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ ਜੋ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਘੰਟੇ ਦੀ ਸਮਾਂ ਸੀਮਾ ਦੇ ਅੰਦਰ ਸੂਚਿਤ ਫੈਸਲੇ ਲੈਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।

ਕੇਂਦਰੀ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਜ਼ੋਰ ਦੇ ਕੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਆਈਐੱਮਡੀ ਵਿੱਚ ਵਧ ਰਹੀ ਭਰੋਸੇਯੋਗਤਾ ਅਤੇ ਜਨਤਕ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਇਸ ਦੀਆਂ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦੀ ਬੇਮਿਸਾਲ ਮੰਗ ਵਿੱਚ ਝਲਕਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਹਾਲੀਆ ਘਟਨਾ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਜਦੋਂ ਭੂਚਾਲ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਭਾਰੀ ਜਨਤਕ ਆਵਾਜਾਈ ਕਾਰਨ ਆਈਐੱਮਡੀ ਦੇ ਡਿਜੀਟਲ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਓਵਰਲੋਡ ਹੋ ਗਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਚੁਣੌਤੀਪੂਰਨ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ, ਇਹ ਘਟਨਾ ਆਈਐੱਮਡੀ ਵਿੱਚ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਦਾ ਪ੍ਰਮਾਣ ਵੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਵਧਦੀਆਂ ਉਮੀਦਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਡਿਜੀਟਲ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਨੂੰ ਹੋਰ ਅਪਗ੍ਰੇਡ ਕਰਨ ਲਈ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਕਦਮ ਚੁੱਕੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ।

ਡਾ. ਜਿਤੇਂਦਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਆਈਐੱਮਡੀ ਦੇ ਸਰਕਾਰ ਦੀਆਂ ਹਰੀ ਊਰਜਾ ਪਹਿਲਾਂ ਨਾਲ ਤਾਲਮੇਲ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਵਿਭਾਗ ਦਾ ਮੁੱਖ ਦਫਤਰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਬਿਜਲੀ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੂਰਜੀ ਊਰਜਾ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਪਹਿਲਾ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਪਰਿਵਰਤਨ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਬਿਜਲੀ ਦੀਆਂ ਲਾਗਤਾਂ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਬੱਚਤ ਹੋਈ ਹੈ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਗਰਿੱਡ ਨੂੰ ਵਾਧੂ ਬਿਜਲੀ ਵੀ ਉਪਲਬਦ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ।

151ਵੇਂ ਸਥਾਪਨਾ ਦਿਵਸ ਸਮਾਰੋਹ ਵਿੱਚ ਧਰਤੀ ਵਿਗਿਆਨ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਸਕੱਤਰ ਡਾ. ਐੱਮ. ਰਵੀਚੰਦਰਨ, ਆਈਐੱਮਡੀ ਦੇ ਮੌਸਮ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਜਨਰਲ ਡਾ. ਮੌਤੁੰਜੈ ਮਹਾਪਾਤਰਾ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਸੀਨੀਅਰ ਅਧਿਕਾਰੀ, ਵਿਗਿਆਨੀ ਅਤੇ ਆਈਐੱਮਡੀ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਏ। ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜੇਤੂਆਂ ਨੂੰ ਵਧਾਈ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਸੰਗਠਨ ਦੇ ਸਾਰੇ ਵਰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਸਮਾਵੇਸ਼ੀ ਮਾਨਤਾ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ, ਉੱਤਮਤਾ ਅਤੇ ਸਮਰਪਣ ਦੀ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤੀ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਦੀ ਸ਼ਲਾਘਾ ਕੀਤੀ।

ਇਸ ਸਮਾਗਮ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ, ਡਾ. ਜਿਤੇਂਦਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਆਈਐੱਮਡੀ ਕੈਂਪਸ ਵਿੱਚ ਕਈ ਮੁੱਖ ਸਹੂਲਤਾਂ ਦਾ ਉਦਘਾਟਨ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਾਡਲ ਆਬਜ਼ਰਵੇਟਰੀ, ਇੱਕ 3ਡੀ-ਪ੍ਰਿੰਟਿਡ ਆਟੋਮੇਟਿਡ ਮੌਸਮ ਸਟੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਇੱਕ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਆਟੋਮੇਟਿਡ ਮੌਸਮ ਸਟੇਸ਼ਨ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਹ ਸਹੂਲਤਾਂ ਡੇਟਾ ਗੁਣਵੱਤਾ ਅਤੇ ਸੰਚਾਲਨ ਕੁਸ਼ਲਤਾ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਸਵਦੇਸ਼ੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਿਕਸਿਤ, ਕਿਫਾਇਤੀ ਅਤੇ ਮਾਡਿਊਲਰ ਮੌਸਮ ਵਿਗਿਆਨ ਤਕਨਾਲੋਜੀਆਂ 'ਤੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਵਧ ਰਹੇ ਜ਼ੋਰ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।

ਕੇਂਦਰੀ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਆਈਐੱਮਡੀ ਕੈਂਪਸ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ  ਵੱਖ-ਵੱਖ ਉੱਨਤ ਮੌਸਮ ਵਿਗਿਆਨ ਯੰਤਰਾਂ ਅਤੇ ਸਵੈਚਾਲਿਤ ਨਿਗਰਾਨੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਦਾ ਵੀ ਨਿਰੀਖਣ ਕੀਤਾ। ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰੇਡੀਏਸ਼ਨ ਨਿਗਰਾਨੀ ਉਪਕਰਣਾਂ, ਪੋਰਟੇਬਲ ਨਿਰੀਖਣ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਅਤੇ ਸੈਂਸਰ-ਅਧਾਰਤ ਸਥਾਪਨਾਵਾਂ ਦੇ ਕੰਮਕਾਜ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੱਤੀ, ਜੋ ਇਕੱਠੇ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ, ਜਲਵਾਯੂ ਖੋਜ ਅਤੇ ਆਫ਼ਤ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਲਈ ਅਸਲ-ਸਮੇਂ ਦੇ ਡੇਟਾ ਇਕੱਠੇ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਡਾ. ਜਿਤੇਂਦਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਦੀ ਤਕਨੀਕੀ ਮਹੱਤਤਾ ਅਤੇ ਵਿਵਹਾਰਕ ਉਪਯੋਗਤਾ ਦੀ ਸ਼ਲਾਘਾ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਜਲਵਾਯੂ ਲਚਕੀਲੇਪਣ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭੂਮਿਕਾ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ।

ਆਪਣੇ ਸੰਬੋਧਨ ਦੀ ਸਮਾਪਤੀ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਰਕਾਰ ਆਈਐੱਮਡੀ ਦੀ ਪਹੁੰਚ ਅਤੇ ਸਮਰੱਥਾ ਨੂੰ ਹੋਰ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿੱਚ ਸੈਂਟਰ ਆਫ਼ ਐਕਸੀਲੈਂਸ ਅਤੇ ਵਾਧੂ ਖੇਤਰੀ ਮੌਸਮ ਵਿਗਿਆਨ ਕੇਂਦਰ ਸਥਾਪਿਤ  ਕਰਨ ਦੇ ਪ੍ਰਸਤਾਵਾਂ 'ਤੇ ਸਰਗਰਮੀ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਜਿਵੇਂ-ਜਿਵੇਂ ਆਈਐੱਮਡੀ ਆਪਣੇ 152ਵੇਂ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਇਸਦੀ ਭਰੋਸੇਯੋਗਤਾ, ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਅਤੇ ਜਨਤਕ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਵਧਦਾ ਰਹੇਗਾ, ਜੋ ਭਾਰਤ ਦੀ ਆਫ਼ਤ ਤਿਆਰੀ ਅਤੇ ਜਲਵਾਯੂ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦੇ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਦੇ ਇੱਕ ਅਧਾਰ ਵਜੋਂ ਇਸਦੀ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਹੋਰ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਕਰੇਗਾ।

 *****

 ਐੱਨਕੇਆਰ/ਏਕੇ।ਬਲਜੀਤ