કેન્દ્રીય ગૃહ અને સહકારિતા મંત્રી શ્રી અમિત શાહે આજે રાજસ્થાનના જોધપુરમાં માહેશ્વરી ગ્લોબલ કન્વેન્શન એન્ડ એક્સ્પો – 2026ને સંબોધિત કર્યું હતું. આ પ્રસંગે લોકસભાના અધ્યક્ષ શ્રી ઓમ બિરલા, રાજસ્થાનના મુખ્યમંત્રી શ્રી ભજનલાલ શર્મા, કેન્દ્રીય પર્યટન મંત્રી શ્રી ગજેન્દ્ર સિંહ શેખાવત સહિત અનેક અન્ય પ્રતિષ્ઠિત મહાનુભાવો ઉપસ્થિત રહ્યા હતા.

કેન્દ્રીય ગૃહ અને સહકારિતા મંત્રી શ્રી અમિત શાહે જણાવ્યું હતું કે આજે તેઓ એવા સમુદાય વચ્ચે ઉપસ્થિત રહીને આનંદ અનુભવે છે જેણે આ દેશ માટે માત્ર યોગદાન જ આપ્યું છે. માહેશ્વરી સમુદાયમાંથી જે રત્નો ઉભરી આવ્યા છે તેમણે દેશના દરેક ક્ષેત્રને સુશોભિત અને આલોકિત કર્યું છે, જેવી રીતે વ્યક્તિ દ્વારા ધારણ કરવામાં આવેલા ઘરેણાં તેને શોભાવે છે. તેમણે કહ્યું કે દેશ-વિદેશમાં ખૂબ ઉચ્ચ હોદ્દા પર પહોંચવા અને સંસ્થાઓમાં વ્યાપક માન્યતા મેળવવા છતાં, જે સમુદાય પોતાના મૂળ સાથે આટલો ઊંડાણપૂર્વક જોડાયેલો રહ્યો છે તે માહેશ્વરી સમુદાય છે. જ્યારે પણ રાષ્ટ્રને કોઈપણ સ્વરૂપે જરૂર પડી છે, ત્યારે આ સમુદાયે તે મુજબ પોતાની જાતને રજૂ કરી છે.

શ્રી અમિત શાહે કહ્યું કે જ્યારે મુઘલો સામે યુદ્ધો લડાઈ રહ્યા હતા, ત્યારે તે માહેશ્વરી સમુદાય જ હતો જેણે રાજાઓ અને શાસકોની યુદ્ધ તિજોરીઓ ભરવામાં મદદ કરી હતી. એ જ રીતે, જ્યારે અંગ્રેજો સામે સ્વતંત્રતાનો સંઘર્ષ લડાઈ રહ્યો હતો, ત્યારે મહાત્મા ગાંધીના નેતૃત્વમાં ચાલેલી આઝાદીની ચળવળના ખૂબ મોટા ભાગને માહેશ્વરી સમુદાયના અગ્રણી વેપારીઓએ આર્થિક ટેકો પૂરો પાડ્યો હતો. તેમણે કહ્યું કે જોકે આનો સંપૂર્ણ હિસાબ ઉપલબ્ધ ન હોઈ શકે, પરંતુ સમગ્ર વિશ્વ જાણે છે કે માહેશ્વરી સમુદાયના શેઠિયાઓએ આ આંદોલનને ટકાવી રાખવા અને ચલાવવામાં નોંધપાત્ર યોગદાન આપ્યું હતું. તેમણે કહ્યું કે મુઘલો સામેના સંઘર્ષથી લઈને સ્વતંત્રતા ચળવળ અને આઝાદી પછી દેશને આત્મનિર્ભર બનાવવાના પ્રયાસોમાં માહેશ્વરી સમુદાયનું યોગદાન અમૂલ્ય રહ્યું છે.

ગૃહમંત્રી શ્રી અમિત શાહે જણાવ્યું હતું કે આઝાદી પછી દેશને વિકાસના પથ પર આગળ વધવાનું હતું અને આત્મનિર્ભર બનવાનું હતું. ઉદ્યોગ ક્ષેત્રે વૈશ્વિક વ્યૂહરચનાઓને પાછળ છોડીને આગળ વધવાનું હતું. આ દિશામાં પણ માહેશ્વરી સમુદાયે ક્યારેય પાછું વળીને જોયું નથી. તેમણે કહ્યું કે મેન્યુફેક્ચરિંગ હોય, ટ્રેડિંગ હોય, સંપત્તિ નિર્માણ હોય કે ટેકનોલોજીનો સ્વીકાર, માહેશ્વરી સમુદાયે આ તમામ ક્ષેત્રોમાં હંમેશા પ્રગતિશીલ અને દૂરંદેશી સમાજનું ચરિત્ર દર્શાવ્યું છે. તેમણે કહ્યું કે આ સાબિત કરે છે કે માહેશ્વરી સમુદાયે બતાવી આપ્યું છે કે પરંપરા અને પ્રગતિ કેવી રીતે સાથે ચાલી શકે છે.

શ્રી અમિત શાહે મારવાડીઓ વિશે ગુજરાતમાં પ્રચલિત કહેવત ટાંકી હતી: “જ્યાં ના પહોંચે રેલવે ત્યાં પહોંચે મારવાડી”. તેમણે કહ્યું કે, આ કહેવત મુજબ જ માહેશ્વરી સમુદાય વિશ્વના દરેક ક્ષેત્રમાં અને દરેક ખૂણેખૂણે ફેલાયેલો છે અને તેમ કરીને માત્ર રાજસ્થાન અને ભારતને જીવંત જ નથી રાખ્યા પરંતુ તેમને મજબૂત અને સમૃદ્ધ બનાવવામાં પણ નોંધપાત્ર યોગદાન આપ્યું છે. તેમણે કહ્યું કે આપણા દેશમાં સમુદાયોની રચના અને સંગઠન, અને આ મહાકુંભ જેવા વિશાળ સંમેલનો ભારતને વિભાજિત કરવાને બદલે મજબૂત બનાવે છે. જો દરેક સમુદાય પોતાના ગરીબમાં ગરીબ સભ્યોની પણ સંભાળ લેશે, તો આખા રાષ્ટ્રની સંભાળ આપોઆપ સુનિશ્ચિત થઈ જશે. તેમણે કહ્યું કે જો દેશનો દરેક સમુદાય પોતાના લોકોના ઉત્થાન અને તેમને આત્મનિર્ભર બનાવવાનો સંકલ્પ કરે, તો આત્મનિર્ભર ભારતનું લક્ષ્ય આપોઆપ સિદ્ધ થઈ જશે.

કેન્દ્રીય ગૃહ અને સહકારિતા મંત્રીએ જણાવ્યું કે આપણા સમુદાયોએ ક્યારેય રાષ્ટ્રનું વિભાજન કર્યું નથી. આ સંકુચિતતાની નિશાની નથી, પરંતુ સંગઠનનું પ્રતીક છે. તેમણે કહ્યું કે સંગઠન દ્વારા પેદા થતી શક્તિ માત્ર સમાજ માટે જ નહીં પરંતુ સમગ્ર દેશ માટે પણ અત્યંત ઉપયોગી સાબિત થાય છે. શ્રી શાહે કહ્યું કે માહેશ્વરી સમુદાયે તેની સેવાની પ્રતિબદ્ધતાને પણ સાર્થક કરી છે. તેમણે કહ્યું કે 1,000 થી વધુ વૃદ્ધ વ્યક્તિઓને ગૌરવપૂર્ણ જીવન, આવાસ અને પર્યાપ્ત રહેવાની સુવિધાઓ પૂરી પાડવી એ સ્પષ્ટપણે દર્શાવે છે કે “અપના ઘર” ની વિભાવના માહેશ્વરી સમુદાયના DNA માં ઊંડે વણાયેલી છે.

શ્રી અમિત શાહે કહ્યું કે 1891 થી આજ દિન સુધી, માહેશ્વરી સમુદાય સંગઠિત રહ્યો છે અને તેણે માત્ર પોતાના સમાજના કલ્યાણ માટે જ કામ નથી કર્યું પરંતુ હંમેશા રાષ્ટ્ર અને અન્ય સમુદાયો માટે પણ ચિંતા વ્યક્ત કરી છે. તેમણે કહ્યું કે માહેશ્વરી સમુદાય એકમાત્ર એવો છે જેમાં તલવાર અને ત્રાજવું બંને સમાન રીતે શોભે છે. માહેશ્વરી સમુદાય દેશ માટે દરેક ક્ષેત્રમાં એક થઈને ઉભો રહ્યો છે. તેમણે કહ્યું કે માહેશ્વરી સમુદાયમાંથી આવેલા સ્વતંત્રતા સેનાનીઓની યાદી એટલી લાંબી છે કે તેમના નામ ગણતા થાકી જવાય. અને જો કોઈ આ સમુદાયના ભામાશાહોની યાદી તૈયાર કરે તો પાનાઓ ભરાઈ જાય.

ગૃહમંત્રી શ્રી અમિત શાહે કહ્યું કે 550 વર્ષ પછી રામલલા તેમના ભવ્ય મંદિરમાં બિરાજમાન થયા છે. નિર્માણ પૂર્ણ થઈ ગયું છે, પ્રાણ પ્રતિષ્ઠા થઈ ગઈ છે અને હવે તેના પર કેસરી ધ્વજ લહેરાઈ રહ્યો છે. તેમણે કહ્યું કે રામ મંદિર આંદોલનમાં સૌથી પહેલું બલિદાન આપનારા બે ભાઈઓ માહેશ્વરી સમુદાયના હતા. તેમણે કહ્યું કે માહેશ્વરી સમુદાયે આ દેશના સાંસ્કૃતિક પુનરુત્થાનમાં પણ અપાર બલિદાન અને યોગદાન આપ્યું છે. તેમણે માહેશ્વરી સમુદાયના યુવાનોને રાષ્ટ્રને આત્મનિર્ભર બનાવવામાં યોગદાન આપવા આહવાન કર્યું હતું. શ્રી શાહે કહ્યું કે સ્વદેશી આપણો જીવનમંત્ર હોવો જોઈએ અને આપણી પોતાની ભાષાઓ આપણા આચરણમાં દેખાવી જોઈએ. તેમણે કહ્યું કે માહેશ્વરી સમુદાય હંમેશા નોકરી આપનાર રહ્યો છે, નોકરી શોધનાર નહીં.

કેન્દ્રીય ગૃહમંત્રીએ જણાવ્યું હતું કે થોડા વર્ષો પહેલા જ્યારે આપણા દેશે આઝાદીના 75 વર્ષ પૂર્ણ કર્યા ત્યારે આઝાદીનો અમૃત મહોત્સવ ઉજવ્યો હતો. દેશમાં ભાગ્યે જ એવું કોઈ ગામ હશે જ્યાં આ ઉજવણી ન થઈ હોય. સર્વત્ર ખૂબ જ ઉત્સાહ સાથે આઝાદીના જંગના નાયકો જેમણે દેશ માટે પોતાના પ્રાણ ન્યોછાવર કર્યા હતા તેમને યાદ કરવામાં આવ્યા અને સન્માનિત કરવામાં આવ્યા. તેમણે કહ્યું કે પ્રધાનમંત્રી શ્રી નરેન્દ્ર મોદીએ 140 કરોડ ભારતીયો સમક્ષ એક સંકલ્પ મૂક્યો છે કે જ્યારે આપણે 15 ઓગસ્ટ 2047 ના રોજ આઝાદીની શતાબ્દી ઉજવીએ, ત્યારે આપણે એવું વિકસિત ભારત બનાવીએ જે વિશ્વના દરેક ક્ષેત્રમાં પ્રથમ સ્થાને હોય. પ્રધાનમંત્રીનું આ નિવેદન હવે 140 કરોડ ભારતીયોનો સામૂહિક સંકલ્પ બની ગયું છે. શ્રી શાહે કહ્યું કે જ્યારે 140 કરોડ લોકો એક જ દિશામાં આગળ વધે છે, ત્યારે રાષ્ટ્ર 140 કરોડ ડગલાં આગળ વધે છે.

શ્રી અમિત શાહે કહ્યું કે 2047 સુધીમાં વિકસિત ભારતના લક્ષ્યને પ્રાપ્ત કરવા માટે પ્રધાનમંત્રીએ અનેક મહત્વના મુદ્દાઓ પર ભાર મૂક્યો છે. તેમણે કહ્યું કે મેન્યુફેક્ચરિંગ સાથે જોડાયેલા ઉદ્યોગસાહસિકોએ માત્ર પોતાનું કામ ચાલુ જ રાખવું જોઈએ એટલું જ નહીં પરંતુ તેને વધુ વિસ્તૃત કરવું જોઈએ. તેમણે વિશ્વથી આગળ વધવું જોઈએ અને એવી વસ્તુઓનું ઉત્પાદન પણ શરૂ કરવું જોઈએ જે હાલમાં ભારતમાં બનતી નથી. તેમણે કહ્યું કે આત્મનિર્ભર ભારતનું આ જ વિઝન આપણને વિશ્વનું સૌથી મોટું અર્થતંત્ર બનાવી શકે છે. શ્રી શાહે કહ્યું કે જ્યારે શ્રી નરેન્દ્ર મોદી 2014 માં પ્રધાનમંત્રી બન્યા ત્યારે ભારત વિશ્વનું 11મું સૌથી મોટું અર્થતંત્ર હતું. આજે આપણે ચોથા સ્થાને પહોંચ્યા છીએ. આગામી થોડા વર્ષોમાં આપણે વિશ્વનું ત્રીજું સૌથી મોટું અર્થતંત્ર બનવા જઈ રહ્યા છીએ. તેમણે કહ્યું કે જો આપણે ટોચના સ્થાને પહોંચવું હોય તો આત્મનિર્ભર ભારત જ એકમાત્ર વિકલ્પ છે. ગૃહમંત્રીએ કહ્યું કે આત્મનિર્ભર ભારતને સફળ બનાવવાનું બીજું મહત્ત્વનું સૂત્ર 'સ્વદેશી' છે. શક્ય હોય ત્યાં સુધી સ્વદેશી ઉત્પાદનોનો જ ઉપયોગ કરવો જોઈએ. તેમણે કહ્યું કે દરેક વેપારી સંકલ્પ કરે કે જો આપણા દેશમાં બનેલી કોઈ વસ્તુ ઉપલબ્ધ હોય તો તે જ વસ્તુનો તે વેપાર કરશે. સ્વદેશી એ આત્મનિર્ભરતાનો બીજો મહત્વનો સ્તંભ છે.

શ્રી અમિત શાહે જણાવ્યું હતું કે છેલ્લા 11 વર્ષોમાં પ્રધાનમંત્રી શ્રી નરેન્દ્ર મોદીએ ભારતને અનેક પરિમાણોમાં આગળ લઈ જવાનું કામ કર્યું છે. આપણે વિશ્વનું ચોથું સૌથી મોટું અર્થતંત્ર બન્યા છીએ, આપણી નિકાસ બમણી થઈ છે અને આપણે ચાર ટ્રિલિયન ડોલરના અર્થતંત્ર સુધી પહોંચ્યા છીએ. મેન્યુફેક્ચરિંગમાં 70 ટકાથી વધુનો વધારો થયો છે. વિશ્વભરના દર 100 ડિજિટલ વ્યવહારોમાંથી 50 ભારતમાં થાય છે. મોબાઈલ ફોન ક્ષેત્રે આપણે વિશ્વના બીજા નંબરના સૌથી મોટા ઉત્પાદક છીએ. સ્ટાર્ટઅપ્સની બાબતમાં આપણે વિશ્વમાં ત્રીજા ક્રમે છીએ. આપણે ફાર્માસ્યુટિકલ્સ મેન્યુફેક્ચરિંગમાં અને ઓટોમોબાઈલ ક્ષેત્રમાં પણ વિશ્વમાં ત્રીજા સ્થાને છીએ. તેમણે કહ્યું કે હવે એક એવું મજબૂત પ્લેટફોર્મ તૈયાર કરવામાં આવ્યું છે જેના દ્વારા દેશની યુવા પેઢી વિશ્વભરના યુવાનો સાથે સીધી સ્પર્ધા કરી શકે અને આગળ વધી શકે. તેમણે કહ્યું કે મેન્યુફેક્ચરિંગ વધારીને, નિકાસ બમણી કરીને, ડિજિટલ વ્યવહારોને વેગ આપીને અને $4 ટ્રિલિયનનું અર્થતંત્ર બનાવીને મોદી સરકારે દેશને અગ્રણી રાષ્ટ્ર તરીકે સ્થાપિત કર્યો છે.

કેન્દ્રીય ગૃહ અને સહકારિતા મંત્રીએ જણાવ્યું કે સ્વદેશીની સાથે 'સ્વભાષા' પણ અત્યંત આવશ્યક છે. વિશ્વમાં પ્રગતિ માટે જે પણ ભાષા જરૂરી હોય તે બોલવી જોઈએ અને જે પણ ભાષા જરૂરી હોય તે શીખવી જોઈએ—તેનો કોઈ વિરોધ નથી. જોકે, ઘરે બાળકો સાથે માત્ર આપણી માતૃભાષામાં જ વાત કરવી જોઈએ. તેમણે કહ્યું કે જો આપણે બાળકો સાથે આપણી પોતાની ભાષામાં વાત કરીશું અને તેમને તેમની માતૃભાષા શીખવીશું, તો તેઓ સ્વાભાવિક રીતે જ તેમના ઇતિહાસ સાથે, મારવાડ સાથે અને રાજસ્થાનના ગૌરવશાળી ઇતિહાસ સાથે ઊંડો સંબંધ વિકસાવશે. આ તેમને એક પેઢી આગળ વધવામાં મદદ કરશે. શ્રી શાહે કહ્યું કે ભારતીય ભાષાઓનો ઉપયોગ એ સમાજ અને સંસ્કૃતિને જીવંત રાખવાનું માધ્યમ છે. જ્યારે જરૂર હોય ત્યારે વિદેશી ભાષાઓ ચોક્કસપણે બોલવી જોઈએ, પરંતુ તેમણે વાલીઓને વિનંતી કરી કે તેઓએ હંમેશા તેમના બાળકો સાથે માતૃભાષામાં વાત કરવી જોઈએ. દેશને આગળ લઈ જવા માટે આ ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ છે.

SM/BS/GP/JD