ભારતના રાષ્ટ્રપતિ શ્રીમતી દ્રૌપદી મુર્મૂએ આજે રાષ્ટ્રપતિ ભવન ખાતે એક વિશેષ સમારોહમાં વિદ્યાર્થીઓ અને સંસદ સભ્યો સહિતના શીખનારાઓને SOAR (Skilling for AI Readiness) પ્રમાણપત્રો એનાયત કર્યા હતા. આ પ્રસંગે તેમણે ‘#SkillTheNation Challenge’ ની પણ જાહેરાત કરી હતી, જે ભારતને ડિજિટલ રીતે કુશળ, ભવિષ્ય માટે તૈયાર અને સર્વસમાવેશક રાષ્ટ્ર બનાવવા માટેની પ્રતિબદ્ધતાને પુનઃપુષ્ટ કરે છે. આ સમારોહમાં દિલ્હી, ઉત્તર પ્રદેશ, મધ્ય પ્રદેશ, રાજસ્થાન, ગુજરાત, હરિયાણા અને હિમાચલ પ્રદેશની PM SHRI શાળાઓ, કેન્દ્રીય વિદ્યાલયો અને જવાહર નવોદય વિદ્યાલયોના 17 પસંદગીના વિદ્યાર્થીઓના જૂથ સાથે દેશભરના 15 સંસદ સભ્યોએ આ AI કોર્સના પ્રમાણપત્રો મેળવ્યા હતા.

આ ગતિ આગામી 'ઇન્ડિયા-AI સમિટ' (IndiaAI Summit) માં અર્થપૂર્ણ રીતે આગળ વધશે, જ્યાં વૈશ્વિક AI ભવિષ્યને આકાર આપવા માટે ભારતનું વિઝન, સજ્જતા અને સામૂહિક સંકલ્પ શક્તિશાળી રીતે વ્યક્ત કરવામાં આવશે.

રાષ્ટ્રપતિએ ઓડિશાના રાયરંગપુરમાં ઇગ્નુ (IGNOU) પ્રાદેશિક કેન્દ્રનું પણ વર્ચ્યુઅલ રીતે ઉદ્ઘાટન કર્યું હતું. આ કેન્દ્ર ગુણવત્તાયુક્ત ઉચ્ચ શિક્ષણ અને શીખનારાઓને આપવામાં આવતા સમર્થનમાં નોંધપાત્ર સુધારો કરશે, જેનો લાભ ખાસ કરીને ગ્રામીણ, આદિવાસી, મહિલાઓ અને કામ કરતા શીખનારાઓને મળશે. તે ઉત્તરી ઓડિશા માટે મુખ્ય હબ તરીકે સેવા આપશે, જે પ્રવેશ, કાઉન્સેલિંગ, સેવાઓ અને પરીક્ષાઓમાં મદદ કરશે, સાથે સાથે કૌશલ્યલક્ષી કાર્યક્રમો અને તાલીમ દ્વારા રોજગારીની તકો પણ મજબૂત કરશે.

આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સને ભારતની વિકાસયાત્રાના કેન્દ્રમાં રાખતા રાષ્ટ્રપતિ શ્રીમતી દ્રૌપદી મુર્મુએ જણાવ્યું હતું કે, આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ ભારતીય અર્થતંત્ર માટે ગ્રોથ ડ્રાઈવર તરીકે ઉભરી રહ્યું છે. આગામી દાયકામાં, દેશના જીડીપી (GDP), રોજગાર અને એકંદર ઉત્પાદકતામાં AI મહત્વની ભૂમિકા ભજવશે. ડેટા સાયન્સ, AI એન્જિનિયરિંગ અને ડેટા એનાલિટિક્સ જેવી કુશળતા દેશના AI ટેલેન્ટ પૂલને વિકસાવવામાં નિર્ણાયક ભૂમિકા ભજવશે. તેમણે જણાવ્યું હતું કે સરકાર વિવિધ સંસ્થાઓ, ઉદ્યોગ ભાગીદારો અને શિક્ષણવિદોના સહયોગથી એ સુનિશ્ચિત કરી રહી છે કે ભારત માત્ર ટેકનોલોજી અપનાવે જ નહીં પરંતુ તેના દ્વારા જવાબદાર ભવિષ્યને આકાર પણ આપે. તેમણે વિકસિત ભારતના નિર્માણ માટે સૌને પ્રતિબદ્ધતા સાથે મળીને કામ કરવા અનુરોધ કર્યો હતો. તેમણે કહ્યું કે આપણે રાષ્ટ્રીય શિક્ષણ નીતિને અનુરૂપ ભારતને જ્ઞાનની મહાસત્તા બનાવવા અને ટેકનોલોજી સંચાલિત, સર્વસમાવેશક અને સમૃદ્ધ ભારત બનાવવા માટે યોગદાન આપવું જોઈએ.

તેમણે ઉમેર્યું, “મને એ વાતનો પણ એટલો જ આનંદ છે કે આજે આપણે ઓડિશાના મયુરભંજ, રાયરંગપુરમાં ઇગ્નુ પ્રાદેશિક કેન્દ્ર અને કૌશલ્ય કેન્દ્રના ઉદ્ઘાટન દ્વારા જ્ઞાન અને તકોના પાયાને મજબૂત કરી રહ્યા છીએ. આ સંસ્થાઓ ગુણવત્તાયુક્ત શિક્ષણ, કૌશલ્ય તાલીમ અને ભવિષ્યલક્ષી શિક્ષણને લોકોની વધુ નજીક લઈ જશે, ખાસ કરીને મહત્વાકાંક્ષી પ્રદેશોમાં, એ સુનિશ્ચિત કરશે કે તકનીકી પરિવર્તનના આ યુગમાં કોઈ પણ શીખનાર પાછળ ન રહી જાય.”

રાષ્ટ્રપતિએ ‘#SkillTheNation Challenge’ ની જાહેરાત કરી, જેમાં નાગરિકો અને નેતાઓ બંનેને ભવિષ્યલક્ષી શિક્ષણ અપનાવવા આહ્વાન કર્યું. કૌશલ્ય વિકાસ અને સાહસિકતા મંત્રાલયના રાજ્ય મંત્રી (સ્વતંત્ર હવાલો) અને શિક્ષણ રાજ્ય મંત્રી શ્રી જયંત ચૌધરીએ પોતે SOAR હેઠળ AI લર્નિંગ મોડ્યુલમાં નોંધણી કરાવી અને આજીવન શિક્ષણ (lifelong learning) પ્રત્યેની પ્રતિબદ્ધતાના પ્રતીક રૂપે આ કોર્સ પૂર્ણ કર્યો. આ ચેલેન્જના ભાગ રૂપે, તેમણે હવે અન્ય વ્યક્તિઓને આ ચેલેન્જ સ્વીકારવા માટે નામાંકિત કર્યા છે, જે સહભાગિતાની એક સાંકળ બનાવશે જે દેશભરના નીતિ ઘડવૈયાઓ, શિક્ષકો, વ્યાવસાયિકો અને યુવાનોને ભારતની AI જાગૃતિ, ક્ષમતા અને આત્મવિશ્વાસ મજબૂત કરવા પ્રેરણા આપશે.

એજન્ડાના ભાગ રૂપે, MSDE (કૌશલ્ય વિકાસ અને સાહસિકતા મંત્રાલય) એ ગુગલના સહયોગથી ટૂંકા ઇન્ટરેક્ટિવ લર્નિંગ મોડ્યુલ તરીકે રાષ્ટ્રપતિ ભવન ખાતે AI પર એક વિશેષ સત્રનું આયોજન કર્યું હતું.

આ કાર્યક્રમમાં ભારત સરકારના શિક્ષણ મંત્રી શ્રી ધર્મેન્દ્ર પ્રધાન અને ભારત સરકારના કૌશલ્ય વિકાસ અને સાહસિકતા મંત્રાલયના રાજ્ય મંત્રી (સ્વતંત્ર હવાલો) અને શિક્ષણ રાજ્ય મંત્રી શ્રી જયંત ચૌધરીની સાથે MSDE ના સચિવ શ્રીમતી દેબાશ્રી મુખર્જી, MoE ના ઉચ્ચ શિક્ષણ વિભાગના સચિવ શ્રી વિનીત જોશી, MoEના શાળા શિક્ષણ અને સાક્ષરતા વિભાગના સચિવ શ્રી સંજય કુમાર, MSDEના અધિક સચિવ શ્રીમતી સોનલ મિશ્રા, અને NCVETના એક્ઝિક્યુટિવ સભ્ય પ્રો.(ડૉ.) અશોક કુમાર ગાબા અને ઇન્દિરા ગાંધી નેશનલ ઓપન યુનિવર્સિટી (IGNOU)ના વાઇસ ચાન્સેલર પ્રોફેસર ઉમા કાંજીલાલ સહિતના વરિષ્ઠ અધિકારીઓ પણ હાજર હતા.

કેન્દ્રીય શિક્ષણ મંત્રી શ્રી ધર્મેન્દ્ર પ્રધાને જણાવ્યું હતું કે: “આપણી નવી પેઢીને હવે AI-સંચાલિત કરવાની જરૂર છે. ભારતે UPI જેવી નવીનતાઓ અને પરિવર્તનકારી જાહેર ડિજિટલ માળખાગત સુવિધાઓ દ્વારા ડિજિટલ ક્ષેત્રમાં પોતાની શક્તિ સાબિત કરી દીધી છે. આગળનું પગલું એ સુનિશ્ચિત કરવાનું છે કે આપણા યુવા વિદ્યાર્થીઓ અને આપણા શિક્ષકો બંને ‘AI for All’ (સૌના માટે AI) અપનાવે, જેથી શિક્ષણ, શિક્ષણ કાર્ય અને શાસન ત્રણેયને આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સની શક્તિનો લાભ મળે. હું અંગત રીતે આ મિશન માટે પ્રતિબદ્ધ છું, હું પોતે પણ AI સર્ટિફિકેશન મેળવીશ, કારણ કે નેતાઓએ પોતે શીખવું જોઈએ અને ઉદાહરણ પૂરું પાડવું જોઈએ. ઓડિશાના મયુરભંજમાં નવા ઇગ્નુ પ્રાદેશિક કેન્દ્રના ઉદ્ઘાટન બદલ હાર્દિક અભિનંદન. તે શિક્ષણ સુધીની પહોંચ વિસ્તારવામાં, ભવિષ્યલક્ષી કૌશલ્યો વિકસાવવામાં અને AI-સંચાલિત ભારતમાં સહભાગી થવા માટે દરેક શીખનારને સશક્ત બનાવવામાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવશે.”

આ પ્રસંગે શ્રી જયંત ચૌધરીએ જણાવ્યું હતું કે, “વર્ષના પ્રથમ દિવસે જ આપણા રાષ્ટ્રની સર્વોચ્ચ કચેરી, રાષ્ટ્રપતિ ભવન ખાતે, આપણને રાષ્ટ્રપતિ શ્રીમતી દ્રૌપદી મુર્મુ જીની ગરિમામય હાજરીમાં AI-સજ્જ સમાજ બનાવવા માટે ભારતની પ્રતિબદ્ધતાને પુનઃપુષ્ટ કરવાનો લ્હાવો મળ્યો છે. તેમનું માર્ગદર્શન એ વાત પર ભાર મૂકે છે કે જિજ્ઞાસા, સજ્જતા અને આજીવન શિક્ષણ એ ભારતના રાષ્ટ્રીય વિઝનના હાર્દમાં છે. આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ હવે દૂરની વસ્તુ નથી; તે આપણે કેવી રીતે શીખીએ છીએ, કામ કરીએ છીએ અને સમસ્યાઓ ઉકેલીએ છીએ તેમાં પરિવર્તન લાવી રહ્યું છે. સ્ટેનફોર્ડ યુનિવર્સિટીના AI ઇન્ડેક્સ સહિતના અગ્રણી વૈશ્વિક મૂલ્યાંકનો ભારતને વિશ્વના સૌથી જીવંત AI ઇકોસિસ્ટમમાં સ્થાન આપે છે—જે આપણી ટેકનોલોજીકલ ક્ષમતા, આત્મવિશ્વાસ અને જવાબદારીપૂર્વક નેતૃત્વ કરવાના નિર્ધારને પ્રતિબિંબિત કરે છે. SOAR એ ‘સૌના માટે AI’ પ્રદાન કરતો એક મફત કોર્સ છે, જે જુલાઈ 2025માં અમારા મંત્રાલય દ્વારા શરૂ કરવામાં આવ્યો હતો અને જેનો હેતુ AI ને સમજવામાં સરળ બનાવવાનો અને તેને તમામ પ્રદેશો અને પૃષ્ઠભૂમિના લોકો માટે સુલભ બનાવવાનો હતો. છેલ્લા છ મહિનામાં 1.59 લાખ નોંધણીઓ સાથે તેની ઝડપી સ્વીકૃતિ ભવિષ્યલક્ષી શિક્ષણ માટે ભારતને પ્રતિબિંબિત કરે છે. હું અહીં માત્ર એક મંત્રી તરીકે જ નહીં, પરંતુ એક શીખનાર તરીકે ઉભો છું, મેં પોતે AI કોર્સ પૂર્ણ કર્યો છે અને અન્ય લોકોને પણ તેમ કરવા પ્રોત્સાહિત કરું છું. ‘#SkillTheNation Challenge’ નો હેતુ કૌશલ્ય વિકાસને સરકારી કાર્યક્રમમાંથી લોક-આંદોલનમાં ફેરવવાનો છે—એ સુનિશ્ચિત કરવા માટે કે AI તકોનો વિસ્તાર કરે, સર્વસમાવેશકતાને મજબૂત બનાવે, વિશ્વાસ કેળવે, નૈતિક દત્તક લેવાને પ્રોત્સાહન આપે અને દરેક ભારતીયને માત્ર ભવિષ્ય સાથે અનુકૂલન સાધવા માટે જ નહીં, પરંતુ આત્મવિશ્વાસ સાથે તેને આકાર આપવા માટે પણ તૈયાર કરે.”

 

SM/BS/GP/JD

(રીલીઝ આઈડી: 2210601) મુલાકાતી સંખ્યા : 71