ਜਲ ਸ਼ਕਤੀ ਮੰਤਰਾਲਾ
azadi ka amrit mahotsav

ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਵੱਛ ਗੰਗਾ ਮਿਸ਼ਨ ਦੀ 67ਵੇਂ ਈਸੀ ਨੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਤਰੀਕਿਆਂ ਤੋਂ ਨਦੀ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਕਰਨ ਲਈ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਖੋਜ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਵਾਨਗੀ ਦਿੱਤੀ


Posted On: 17 NOV 2025 3:00PM by PIB Chandigarh

ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਵੱਛ ਗੰਗਾ ਮਿਸ਼ਨ (NMCG) ਦੀ 67ਵੀਂ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਕਮੇਟੀ (EC) ਦੀ ਮੀਟਿੰਗ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਜਨਰਲ ਸ਼੍ਰੀ ਰਾਜੀਵ ਕੁਮਾਰ ਮਿੱਤਲ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਹੇਠ ਹੋਈ। ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਕਮੇਟੀ ਨੇ ਗੰਗਾ ਨਦੀ ਦੀ ਮੁੜ ਸੁਰਜੀਤੀ ਲਈ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਮੁੱਦਿਆਂ 'ਤੇ ਵਿਚਾਰ-ਵਟਾਂਦਰਾ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਘਟਾਉਣ ਅਤੇ ਖੋਜ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਕਮੇਟੀ ਨੇ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਯਮੁਨਾ ਨਦੀ ਦੀ ਮੁੜ ਸੁਰਜੀਤੀ 'ਤੇ ਵੀ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਸਕੂਲੀ ਬੱਚਿਆਂ ਤੱਕ ਵਿਦਿਅਕ ਜਨਤਕ ਪਹੁੰਚ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

ਮੀਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਸੀਨੀਅਰ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਸ਼ਿਰਕਤ ਕੀਤੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੀ ਗੌਰਵ ਮਸਾਲਦਨ (ਸੰਯੁਕਤ ਸਕੱਤਰ ਅਤੇ ਵਿੱਤੀ ਸਲਾਹਕਾਰ, ਡੀਓਡਬਲਿਊਆਰ), ਸ਼੍ਰੀ ਨਲਿਨ ਸ੍ਰੀਵਾਸਤਵ (ਡਿਪਟੀ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਜਨਰਲ, ਐੱਨਐੱਮਸੀਜੀ), ਸ਼੍ਰੀ ਅਨੂਪ ਕੁਮਾਰ ਸ੍ਰੀਵਾਸਤਵ (ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ, ਤਕਨੀਕੀ), ਸ਼੍ਰੀ ਐੱਸਪੀ ਵਸ਼ਿਸ਼ਠ (ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ, ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਕ), ਸ਼੍ਰੀ ਬ੍ਰਿਜੇਂਦਰ ਸਵਰੂਪ (ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ, ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ), ਸ਼੍ਰੀ ਭਾਸਕਰ ਦਾਸਗੁਪਤਾ (ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ, ਵਿੱਤ), ਸ਼੍ਰੀ ਪ੍ਰਭਾਸ਼ ਕੁਮਾਰ (ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ, ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਐੱਸਐੱਮਸੀਜੀ), ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਨੰਦਿਨੀ ਘੋਸ਼ (ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ, ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਐੱਸਪੀਐੱਮਜੀ), ਐੱਨਐੱਮਸੀਜੀ ਅਤੇ ਭਾਗੀਦਾਰ ਰਾਜਾਂ ਦੇ ਸੀਨੀਅਰ ਅਧਿਕਾਰੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ।

ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਕਮੇਟੀ ਨੇ ਖੋਜ-ਅਗਵਾਈ ਨਦੀ ਦੀ ਮੁੜ ਸੁਰਜੀਤੀ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ , ਗੰਗਾ ਬੇਸਿਨ ਵਿੱਚ ਵਿਗਿਆਨਕ ਸਮਝ ਅਤੇ ਡੇਟਾ-ਅਧਾਰਿਤ ਯੋਜਨਾਬੰਦੀ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਕਰਨ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਨਾਲ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਖੋਜ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਵਾਨਗੀ ਦਿੱਤੀ। ਇਹ ਪਹਿਲਕਦਮੀਆਂ ਮੁੱਖ ਹਿਮਾਲੀਅਨ ਗੰਗਾ ਹੈੱਡਸਟ੍ਰੀਮ ਗਲੇਸ਼ੀਅਰਾਂ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ , ਗੰਗਾ ਲਈ ਡਿਜੀਟਲ ਟਵਿਨ ਵਿਕਾਸ , ਅਤੇ ਉੱਚ-ਰੈਜ਼ੋਲੂਸ਼ਨ SONAR-ਅਧਾਰਿਤ ਨਦੀ ਦੇ ਤਲੇ ਦੇ ਸਰਵੇਖਣ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ , ਪੈਲੀਓ ਚੈਨਲਾਂ ਰਾਹੀਂ ਪ੍ਰਬੰਧਿਤ ਜਲ-ਭੰਡਾਰ ਰੀਚਾਰਜ ਅਤੇ ਇੱਕ ਇਤਿਹਾਸਕ ਭੂ-ਸਥਾਨਕ ਨਦੀ ਡੇਟਾਬੇਸ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਤੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਫੈਲੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ। ਇਕੱਠੇ ਮਿਲ ਕੇ, ਇਹ ਖੋਜ ਦਖਲਅੰਦਾਜ਼ੀ ਐੱਨਐੱਮਸੀਜੀ ਦੀ ਰਣਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਅਤਿ-ਆਧੁਨਿਕ ਵਿਗਿਆਨ, AI ਟੂਲਸ, ਅਤੇ ਰੀਅਲ-ਟਾਈਮ ਹਾਈਡ੍ਰੋਲੋਜੀਕਲ ਮਾਡਲਿੰਗ ਨੂੰ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਦੀ ਬੇਸਿਨ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਵਿੱਚ ਏਕੀਕ੍ਰਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਤਰੱਕੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।

ਇਹ ਪ੍ਰਵਾਨਗੀਆਂ ਐੱਨਐੱਮਸੀਜੀ ਦੀ ਇਹ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਵਚਨਬੱਧਤਾ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ ਕਿ ਨੀਤੀਗਤ ਫੈਸਲਿਆਂ ਅਤੇ ਬਹਾਲੀ ਦੇ ਉਪਾਵਾਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਵਿਗਿਆਨਕ ਸਬੂਤਾਂ ਦੁਆਰਾ ਸੇਧਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ , ਜਿਸ ਨਾਲ ਗੰਗਾ ਬੇਸਿਨ ਵਿੱਚ ਜਲਵਾਯੂ ਲਚਕੀਲੇਪਣ, ਭੂਮੀਗਤ ਪਾਣੀ ਸੁਰੱਖਿਆ, ਤਲਛਟ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਅਤੇ ਨਦੀ ਦੀ ਸਿਹਤ ਲਈ ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਯੋਜਨਾਬੰਦੀ ਨੂੰ ਸਮਰੱਥ ਬਣਾਇਆ ਜਾ ਸਕੇ।

ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਕਮੇਟੀ ਨੇ ਸਿਲੀਗੁੜੀ ਵਿੱਚ ਮਹਾਨੰਦਾ ਨਦੀ ਦੇ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਨਾਲੀਆਂ ਦੀ ਰੁਕਾਵਟ ਅਤੇ ਡਾਇਵਰਸ਼ਨ ਅਤੇ STP ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਲਈ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦਿੱਤੀ , ਜਿਸਦੀ ਲਾਗਤ ₹361.86 ਕਰੋੜ ਹੈ। ਇਸ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਵਿੱਚ 25 I&D ਢਾਂਚੇ, 4 ਲਿਫਟਿੰਗ ਸਟੇਸ਼ਨ, 27 MLD ਅਤੇ 22 MLD ਦੇ ਦੋ STP, ਅਤੇ ਵਧਦੇ ਮੇਨ ਅਤੇ I&D ਲਾਈਨਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਵਿਆਪਕ ਨੈੱਟਵਰਕ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਇਹ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਹਾਈਬ੍ਰਿਡ ਐਨੂਇਟੀ-ਅਧਾਰਿਤ PPP ਮਾਡਲ 'ਤੇ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਕੱਠੇ ਮਿਲ ਕੇ, ਇਹ ਪਹਿਲਕਦਮੀਆਂ ਸ਼ਹਿਰੀ ਸੈਨੀਟੇਸ਼ਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸੁਧਾਰ ਕਰਨਗੀਆਂ ਅਤੇ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਵਿੱਚ ਨਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਦੇ ਭਾਰ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣਗੀਆਂ।

ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਕਮੇਟੀ ਨੇ ਕੋਰੋਨੇਸ਼ਨ ਪਿੱਲਰ ਐੱਸਟੀਪੀ ਤੋਂ ਯਮੁਨਾ ਨਦੀ ਤੱਕ ਟ੍ਰੀਟਿਡ ਸੀਵਰੇਜ ਦੀ ਆਵਾਜਾਈ ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦੇ ਦਿੱਤੀ । ਇਸ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਕੋਰੋਨੇਸ਼ਨ ਪਿੱਲਰ ਐੱਸਟੀਪੀ ਤੋਂ ਯਮੁਨਾ ਨਦੀ ਤੱਕ ਟ੍ਰੀਟਿਡ ਸੀਵਰੇਜ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਅਤੇ ਕੁਸ਼ਲ ਆਵਾਜਾਈ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਨਦੀ ਦੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਹੋਵੇਗਾ ਅਤੇ ਯਮੁਨਾ ਐਕਸ਼ਨ ਪਲਾਨ ਦੇ ਚੱਲ ਰਹੇ ਯਤਨਾਂ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਸ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਹਿੱਸੇ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਜਹਾਂਗੀਰਪੁਰੀ ਡਰੇਨ ਤੋਂ ਟ੍ਰੀਟਿਡ ਸੀਵਰੇਜ ਦੀ ਟੈਪਿੰਗ, ਨਵੇਂ ਪੰਪਿੰਗ ਸਟੇਸ਼ਨਾਂ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ, ਵਧਦੇ ਮੇਨ ਅਤੇ ਆਰਸੀਸੀ ਚੈਨਲਾਂ ਦਾ ਵਿਛਾਉਣਾ, ਡਰੇਨ ਕਰਾਸਿੰਗ ਲਈ ਟਰਸ ਬ੍ਰਿਜ ਬਣਾਉਣਾ, ਅਤੇ ਟ੍ਰੀਟਿਡ ਐਫਲੂਐਂਟ ਲਈ ਟ੍ਰਾਂਸਪੋਰਟੇਸ਼ਨ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚਾ।

ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਕਮੇਟੀ ਨੇ ਗਲੇਸ਼ੀਅਰਾਂ ਅਤੇ ਗਲੇਸ਼ੀਅਰ ਪਿਘਲਣ ਵਾਲੇ ਰਨਆਫ ਬਦਲਾਅ ਅਤੇ ਉੱਪਰੀ ਗੰਗਾ ਬੇਸਿਨ ਵਿੱਚ ਹਾਈਡ੍ਰੋ-ਕਲਾਈਮੇਟਿਕ ਅਤੇ ਟੌਪੋਗ੍ਰਾਫਿਕ ਸੰਦਰਭ ਨਾਲ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਲਿੰਕੇਜ 'ਤੇ ₹3.98 ਕਰੋੜ ਦੀ ਲਾਗਤ ਨਾਲ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦੇ ਦਿੱਤੀ। ਨੈਸ਼ਨਲ ਇੰਸਟੀਟਿਊਟ ਆਫ਼ ਹਾਈਡ੍ਰੋਲੋਜੀ, ਰੁੜਕੀ ਦੁਆਰਾ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਜਾਣ ਵਾਲਾ, ਇਹ ਅਧਿਐਨ ਉੱਪਰੀ ਗੰਗਾ ਬੇਸਿਨ ਵਿੱਚ ਗਲੇਸ਼ੀਅਰ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਹਟਣ, ਬਦਲਦੇ ਬਰਫ਼ ਦੇ ਢੱਕਣ ਅਤੇ ਪਿਘਲਣ ਵਾਲੇ ਰਨਆਫ 'ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰੇਗਾ। ਫੀਲਡ ਨਿਰੀਖਣ, ਰਿਮੋਟ ਸੈਂਸਿੰਗ, ਅਤੇ ਇੱਕ ਜੋੜੀ ਮਾਡਲਿੰਗ ਫਰੇਮਵਰਕ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਗਲੇਸ਼ੀਅਰ ਵਿਵਹਾਰ, ਰਨਆਫ ਬਦਲਾਅ, ਅਤੇ ਸੰਬੰਧਿਤ ਜੋਖਮਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਅਚਾਨਕ ਹੜ੍ਹ ਅਤੇ GLOFs ਦਾ ਮੁਲਾਂਕਣ ਕਰੇਗਾ। ਇਸਨੇ ਬਿਜਨੌਰ ਤੋਂ ਬਲੀਆ ਤੱਕ ਗੰਗਾ ਨਦੀ ਦੇ SONAR-ਅਧਾਰਤ ਬਾਥੀਮੈਟ੍ਰਿਕ ਸਰਵੇਖਣ ਨੂੰ ਵੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦਿੱਤੀ , ਜਿਸਦੀ ਅਨੁਮਾਨਿਤ ਲਾਗਤ 3 ਕਰੋੜ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੈ, ਜੋ 1,100 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਨੂੰ ਕਵਰ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਨਮਾਮਿ ਗੰਗੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੇ ਤਹਿਤ ਤਲਛਟ ਪ੍ਰਬੰਧਨ, ਹਾਈਡ੍ਰੋਡਾਇਨਾਮਿਕ ਮਾਡਲਿੰਗ, ਵਾਤਾਵਰਣ-ਪ੍ਰਵਾਹ ਮੁਲਾਂਕਣ, ਅਤੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਬਹਾਲੀ ਯੋਜਨਾਬੰਦੀ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਉੱਚ-ਰੈਜ਼ੋਲਿਊਸ਼ਨ, SONAR-ਅਧਾਰਿਤ ਅੰਡਰਵਾਟਰ ਟੌਪੋਗ੍ਰਾਫਿਕ ਬੇਸਲਾਈਨ ਤਿਆਰ ਕਰਨਾ ਹੈ।

ਉੱਪਰੀ ਗੰਗਾ ਨਹਿਰ ਵਿੱਚ 10 ਮੀਟਰ ਦੇ ਪਾੜੇ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ 'ਤੇ 10 ਸੈਂਟੀਮੀਟਰ ਦੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਡੂੰਘਾਈ ਅਤੇ 30 ਸੈਂਟੀਮੀਟਰ ਦੇ ਪਾੜੇ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ 'ਤੇ ਰੂਪ-ਰੇਖਾ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਨਕਸ਼ਾ

 ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਕਮੇਟੀ ਨੇ ₹242.56 ਲੱਖ ਦੀ ਕੁੱਲ ਲਾਗਤ ਨਾਲ 'ਗੰਗਾ-ਯਮੁਨਾ ਦੋਆਬ (ਪ੍ਰਯਾਗਰਾਜ-ਕਾਨਪੁਰ ਸਟ੍ਰੈਚ) ਵਿੱਚ ਖੋਜੇ ਗਏ ਪੈਲੀਓ ਚੈਨਲਾਂ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਬੰਧਿਤ ਜਲ-ਚੱਕਰ ਰੀਚਾਰਜ (MAR)' ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦੇ ਦਿੱਤੀ । ਇਸ ਅਧਿਐਨ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਕੌਸ਼ਾਂਬੀ ਅਤੇ ਕਾਨਪੁਰ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਪੈਲੀਓ ਚੈਨਲ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਢੁੱਕਵੀਆਂ ਸਰਕਾਰੀ ਜ਼ਮੀਨੀ ਥਾਵਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੀਤੇ MAR ਢਾਂਚੇ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਰੀਚਾਰਜ ਪਿਟਸ ਅਤੇ ਸ਼ਾਫਟਾਂ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਕਰਨਾ ਹੈ। ਇਸ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਵਿੱਚ ਛੇ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ DWLR ਵਰਗੇ ਨਿਗਰਾਨੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਨੂੰ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਦੋ ਹਾਈਡ੍ਰੋਲੋਜੀਕਲ ਚੱਕਰਾਂ ਉੱਤੇ ਭੂਮੀਗਤ ਪਾਣੀ ਰੀਚਾਰਜ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਦਾ ਮੁਲਾਂਕਣ ਕਰਨਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਕਮੇਟੀ (EC) ਨੇ ₹3.31 ਕਰੋੜ ਦੀ ਕੁੱਲ ਅਨੁਮਾਨਿਤ ਲਾਗਤ 'ਤੇ ਟੂਵਾਰਡਜ਼ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਟ ਰਿਵਰ ਬੇਸਿਨ ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ: ਏ ਡਿਜੀਟਲ ਟਵਿਨ ਐਂਡ ਵਾਟਰ ਸਾਈਕਲ ਐਟਲਸ ਫਾਰ ਦ ਗੰਗਾ ਬੇਸਿਨ ਯੂਜ਼ਿੰਗ ਹਾਈਡ੍ਰੋਲੋਜੀਕਲ ਮਾਡਲਿੰਗ, AI, ਅਤੇ ਸੈਟੇਲਾਈਟ ਰਿਮੋਟ ਸੈਂਸਿੰਗ ਸਿਰਲੇਖ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦੇ ਦਿੱਤੀ। ਇਸ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਰੀਅਲ-ਟਾਈਮ, ਡੇਟਾ-ਸੰਚਾਲਿਤ ਰਿਵਰ ਬੇਸਿਨ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਲਈ AI, ਸੈਟੇਲਾਈਟ ਰਿਮੋਟ ਸੈਂਸਿੰਗ, ਅਤੇ ਹਾਈਡ੍ਰੋਲੋਜੀਕਲ ਮਾਡਲਿੰਗ ਦਾ ਲਾਭ ਉਠਾ ਕੇ ਗੰਗਾ ਨਦੀ ਬੇਸਿਨ ਲਈ ਇੱਕ ਉੱਨਤ ਡਿਜੀਟਲ ਟਵਿਨ ਐਂਡ ਵਾਟਰ ਸਾਈਕਲ ਐਟਲਸ ਵਿਕਸਿਤ ਕਰਨਾ ਹੈ। ਗੰਗਾ ਬੇਸਿਨ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸਿਕ ਨਕਸ਼ਿਆਂ ਦੇ ਡਿਜੀਟਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਭੂ-ਸਥਾਨਕ ਡੇਟਾਬੇਸ ਲਈ ਪ੍ਰਵਾਨਗੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ , ਜਿਸਦੀ ਲਾਗਤ ₹ 2.62 ਕਰੋੜ ਹੈ। ਇਸ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਵਿੱਚ ਇਤਿਹਾਸਕ ਨਕਸ਼ਿਆਂ (1900 ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ 1950 ਤੋਂ ਬਾਅਦ) ਦੀ ਪਛਾਣ ਅਤੇ ਡਿਜੀਟਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ, ਇੱਕ GIS-ਅਧਾਰਤ ਡੇਟਾਬੇਸ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ, ਇੱਕ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਭੂ-ਪੋਰਟਲ, ਅਤੇ ਨਦੀ ਰੂਪ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਹੜ੍ਹ ਦੇ ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣਾਤਮਕ ਮੁਲਾਂਕਣ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।

ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਕਮੇਟੀ ਨੇ 'ਯੂਥ ਫਾਰ ਗੰਗਾ, ਯੂਥ ਫਾਰ ਯਮੁਨਾ' ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦੇ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਜਿਸਦੀ ਰਕਮ ₹ 39.37 ਲੱਖ ਹੈ , ਜਿਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਦਿੱਲੀ-ਐਨਸੀਆਰ ਦੇ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 200 ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ 2.5 ਲੱਖ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਨਦੀ ਸੰਭਾਲ ਪ੍ਰਤੀ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਅਤੇ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨਾ ਹੈ। ਇਹ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਨਦੀ ਯੁਵਾ ਕਲੱਬਾਂ ਦੇ ਗਠਨ , ਪਾਣੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸੰਬੰਧੀ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਵਿਵਹਾਰਿਕ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਨਮਾਮਿ ਗੰਗੇ ਪਹੁੰਚ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। IIPA ਦੁਆਰਾ ਮੁਲਾਂਕਣ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਇਹ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਛੇ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪੂਰਾ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਵਾਨਗੀਆਂ ਰਾਹੀਂ, ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਗੰਗਾ ਦੀ ਮੁੜ ਸੁਰਜੀਤੀ ਲਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਪਾਣੀ ਪ੍ਰਬੰਧਨ, ਨਿਗਰਾਨੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਕਰਨ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਸਮਰੱਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਦਾ ਰਾਹ ਪੱਧਰਾ ਕੀਤਾ ਹੈ।

***********

ਐਨ.ਡੀ.


(Release ID: 2191716) ਵਿਜ਼ੀਟਰ ਕਾਊਂਟਰ : 32