नवी दिल्‍ली, 9 फेब्रुवारी 2024

नेटवर्क नियोजन गटाची (एन. पी. जी.) 65 वी बैठक नवी दिल्ली येथे उद्योग आणि अंतर्गत व्यापार संवर्धन विभागाचे (डी. पी. आय. आय. टी.) अतिरिक्त सचिव राजीव सिंग ठाकूर यांच्या अध्यक्षतेखाली झाली. रस्ते वाहतूक आणि महामार्ग मंत्रालय (एम. ओ. आर. टी. एच.), रेल्वे मंत्रालय (एम. ओ. आर.) आणि गृहनिर्माण तसेच शहरी व्यवहार मंत्रालयाकडून (एम. ओ. एच. यू. ए.) त्यांनी पाच प्रकल्पांचे मूल्यांकन केले. रस्ते, रेल्वे आणि शहरी वाहतूक प्रकल्पांचा यात समावेश आहे. एन. पी. जी. ने पंतप्रधान गतिशक्ती तत्त्वांवर आधारित एकात्मिक नियोजनाच्या दृष्टीकोनातून प्रकल्पांचे परीक्षण केले. पंतप्रधान गतिशक्ती राष्ट्रीय बृहत आराखड्यावरील (एन. एम. पी.)  नियोजन/मॅपिंगच्या आधारे प्रकल्पाचे तपशील तपासले गेले. विविध आर्थिक/सामाजिक क्षेत्रांशी संपर्क सुधारणे आणि बहुआयामी पायाभूत सुविधा निर्माण करण्याच्या उद्देशाने मूल्यांकन अभ्यासाच्या प्रमुख परिणामांवर चर्चा करण्यात आली. चर्चा झालेल्या प्रकल्पांचा सारांश खाली दिला आहेः

1. एम. ओ. आर. टी. एच.: गोवा, मेघालय आणि आसाममधील महामार्ग प्रकल्प

एम. ओ. आर. टी. एच. चे प्रकल्प गोवा राज्यातील एन. एच.-66 च्या 45 कि. मी. लांबीच्या चौपदरीकरण आणि मेघालय आणि आसाममधील मावलिंगखुंग-पंचग्राम मार्गाच्या 118 कि. मी. लांबीच्या ग्रीनफिल्ड पट्ट्यासह आणि 43 कि. मी. लांबीच्या ब्राऊनफिल्ड पट्ट्यासह दुपदरी ते चौपदरी विकासाशी संबंधित आहेत. दोन्ही प्रकल्पांचे व्यापक आर्थिक परिणाम होतील. यात वाहतूक खर्चात कपात, वाहतूक कोंडी कमी करणे आणि वाहतुकीच्या सरासरी वेगात वाढ करणे यांचा समावेश आहे.

2. एम. ओ. आर.: बिहारमध्ये रेल्वे-ओव्हर-रेल बल्ब मार्गाचे बांधकाम

याशिवाय, नबीनगर (अंकोर्हा) येथे एक बल्ब मार्ग बांधण्यासाठी एक रेल्वे प्रकल्प. बिहारच्या औरंगाबाद जिल्ह्यातील 17.49 कि. मी. ची तपासणी करण्यात आली. आर. ओ. आर. बल्ब मार्गाच्या बांधकामामुळे दोन रेल्वे मार्गांचे श्रेणी विभाजन होईल, ज्यामुळे गाड्यांचे अंतर कमी होईल, वाहतुकीचा वेळ कमी होईल, आसपासच्या नबीनगर वीज प्रकल्पात कोळशाच्या वाहतुकीची रसद कार्यक्षमता वाढेल आणि मुख्य मार्गांच्या विभाग क्षमतेचा वापर वाढेल.

3. एम. ओ. एच. यु. ए.: बंगळुरू आणि दिल्ली/एन. सी. आर. मधील शहरी मेट्रो वाहतूक प्रकल्प

एम. ओ. एच. यू. ए. च्या दोन शहरी पारगमन मेट्रो मार्गिका प्रकल्पांवर चर्चा झाली. यात एन. सी. आर. प्रदेशातील डी. एम. आर. सी. चा रिठाला-बवाना-नरेला-कुंडली (हरियाणा) मेट्रो मार्गिका आणि ओ. आर. आर. सोबत जे. पी. नगर ते केम्पापुरा आणि मगडी रस्त्यालगत होसाहल्ली ते कडाबागेरे या 2 मार्गिकांसह बेंगळुरू मेट्रो रेल्वे प्रकल्पाचा तिसरा टप्पा समाविष्ट आहे. या दोन्ही प्रकल्पांमुळे बस आणि रेल्वे स्थानकांसह मेट्रोचे बहुआयामी एकत्रीकरण, रस्त्यांवरील गर्दी कमी करणे, प्रवासाच्या वेळेची बचत, इंधन खर्चात बचत, विश्वासार्ह परिचालन आणि कामगिरी तसेच वाहनांतून होणारे कार्बन उत्सर्जन आणि प्रदूषण कमी होईल. एन. पी. जी. ने प्रकल्पाच्या प्रस्तावकांना आंतर-मोडल इंटरफेस समाविष्ट असलेल्या पुरेशा संक्रमण पायाभूत सुविधांसाठी योजना सुचवली. 

हे प्रकल्प वाहतुकीच्या विविध मार्गांचे एकत्रीकरण करून राष्ट्र उभारणीत महत्त्वपूर्ण भूमिका बजावतील, भरीव सामाजिक-आर्थिक लाभ प्रदान करतील आणि प्रदेशांच्या सर्वांगीण विकासात योगदान देतील यावर बैठकीत भर देण्यात आला.

* * *

NM/V.Ghode/D.Rane

सोशल मिडियावर आम्हाला फॉलो करा:@PIBMumbai    /PIBMumbai    /pibmumbai  pibmumbai[at]gmail[dot]com  /PIBMumbai    /pibmumbai