మానవ వనరుల అభివృద్ధి మంత్రిత్వ శాఖ
జాతీయ విద్యా విధానం (ఎన్ ఇ పి), 2020 అమలు
Posted On:
07 FEB 2024 6:59PM by PIB Hyderabad
జాతీయ విద్యా విధానం, 2020 ప్రకటించిన తరువాత, విద్యా మంత్రిత్వ శాఖ ఎన్ఇపి 2020 అమలుకు చర్యలు తీసుకోవాలని అన్ని రాష్ట్రాలు / కేంద్రపాలిత ప్రాంతాల ప్రభుత్వాలకు తెలియజేసింది.
ఎన్ ఇ పి 2020 లోని కొన్ని నిబంధనలు/ముఖ్యాంశాలు ఈ క్రింది విధంగా ఉన్నాయి:
(i) ప్రీ ప్రైమరీ స్కూల్ నుంచి గ్రేడ్ 12 వరకు అన్ని స్థాయిల పాఠశాల విద్యలో సార్వత్రిక ప్రవేశాన్ని నిర్ధారించడం;
(ii) 3-6 సంవత్సరాల మధ్య వయస్సు గల పిల్లలందరికీ నాణ్యమైన బాల్య దశ సంరక్షణ, విద్యను అందించడం;
(iii) కొత్త పాఠ్య ప్రణాళిక, బోధనా విధానాన్ని ప్రవేశపెట్టడం (5+3+3+4);
(iv) కళలు, శాస్త్రాల మధ్య, పాఠ్య ప్రణాళిక, పాఠ్యేతర కార్యకలాపాల మధ్య, వృత్తి , విద్యా విభాగాల మధ్య తీవ్రమైన అంతరం లేకుండా చూసుకోవడం;
(v)పునాది అక్షరాస్యత, సంఖ్యాశాస్త్రంపై జాతీయ మిషన్ ఏర్పాటు;
(vi) బహుభాషావాదం, భారతీయ భాషలను ప్రోత్సహించడం; కనీసం 5వ తరగతి వరకు, కానీ 8వ తరగతి వరకు, ఆ తర్వాత ఇంటి భాష/ మాతృభాష/ స్థానిక భాష/ ప్రాంతీయ భాషగా బోధనా మాధ్యమం ఉంటుంది.
(vii) మూల్యాంకన సంస్కరణలు - ఏదైనా విద్యా సంవత్సరంలో రెండు సందర్భాలలో బోర్డు పరీక్షలను ప్రవేశపెట్టడం, ఒక ప్రధాన పరీక్ష , కావాలనుకుంటే ఇంప్రూవ్మెంట్ కోసం ఒకటి;
(viii) కొత్త నేషనల్ అసెస్ మెంట్ సెంటర్, పరాఖ్ (పెర్ఫార్మెన్స్ అసెస్ మెంట్, రివ్యూ అండ్ అనాలిసిస్ ఆఫ్ నాలెడ్జ్ ఫర్ హోలిస్టిక్ డెవలప్ మెంట్) ఏర్పాటు;
(ix) సమానమైన, సమ్మిళిత విద్య - సామాజికంగా, ఆర్థికంగా వెనుకబడిన వర్గాలకు (ఎస్ఇడిజిలు) ప్రత్యేక ప్రాధాన్యత ఇచ్చేలా చూడటం;
(x) వెనుకబడిన ప్రాంతాలు, సమూహాల కోసం ప్రత్యేక జెండర్ ఇన్ క్లూజన్ ఫండ్, స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్ జోన్ లను ఏర్పాటు చేయడం;
(xi) ఉపాధ్యాయుల నియామకం, మెరిట్ ఆధారిత పనితీరు కోసం పటిష్టమైన, పారదర్శకమైన ప్రక్రియలు;
(xii) పాఠశాల సముదాయాలు , క్లస్టర్ల ద్వారా అన్ని వనరుల లభ్యతను నిర్ధారించడం;
(xiii) స్టేట్ స్కూల్ స్టాండర్డ్స్ అథారిటీ (ఎస్ఎస్ఎస్ఏ) ఏర్పాటు;
(xiv) పాఠశాల, ఉన్నత విద్యా వ్యవస్థలో వృత్తి విద్యను అందించడం;
(xv) ఉన్నత విద్యలో జి ఇ ఆర్ ను 50 శాతానికి పెంచడం.
(xvi) మల్టిపుల్ ఎంట్రీ/ఎగ్జిట్ ఆప్షన్స్ తో హోలిస్టిక్ మల్టీ డిసిప్లినరీ ఎడ్యుకేషన్ ను ప్రవేశపెట్టడం;
(xvii) ఎన్ టి ఎ నిర్వహించే హెచ్ ఇ ఎల్ లలో ప్రవేశానికి కామన్ ఎంట్రన్స్ ఎగ్జామ్ ను ప్రవేశపెట్టడం;
(xviii) అకడమిక్ బ్యాంక్ ఆఫ్ క్రెడిట్ స్థాపన;
(xix) మల్టీడిసిప్లినరీ ఎడ్యుకేషన్ అండ్ రీసెర్చ్ యూనివర్సిటీల (ఎం ఇ ఆర్ యు ) ఏర్పాటు;
(xx) నేషనల్ రీసెర్చ్ ఫౌండేషన్ (ఎన్ఆర్ఎఫ్) ఏర్పాటు;
(xxi) సరళంగా అయినా కట్టుదిట్టమైన రెగ్యులేషన్ రూపొందించడం;
(xxii) ఉపాధ్యాయ విద్య, వైద్య, న్యాయ విద్యతో సహా ఉన్నత విద్యారంగాన్ని ప్రోత్సహించడానికి ఒకే గొడుగు సంస్థను ఏర్పాటు చేయడం- భారత ఉన్నత విద్యా కమిషన్ (హెచ్ఇసిఐ) - ప్రామాణిక ఏర్పాటుకు స్వతంత్ర సంస్థలతో కూడిన జనరల్ ఎడ్యుకేషన్ కౌన్సిల్; ఫండింగ్-హయ్యర్ ఎడ్యుకేషన్ గ్రాంట్స్ కౌన్సిల్ (హెచ్ ఇ జి సి ); అక్రిడిటేషన్- నేషనల్ అక్రిడిటేషన్ కౌన్సిల్ (ఎన్ఎసి); రెగ్యులేషన్- నేషనల్ హయ్యర్ ఎడ్యుకేషన్ రెగ్యులేటరీ కౌన్సిల్ (ఎన్ హెచ్ ఇ ఆర్ సి );
(xxiii) జిఇఆర్ ను పెంచడానికి ఓపెన్ , డిస్టెన్స్ లెర్నింగ్ విస్తరణ.
(xxiv) విద్య అంతర్జాతీయీకరణ.
(xxv) ఉన్నత విద్యావిధానంలో ప్రొఫెషనల్ ఎడ్యుకేషన్ అంతర్భాగంగా ఉంటుంది. సాంకేతిక విశ్వవిద్యాలయాలు, ఆరోగ్య విజ్ఞాన విశ్వవిద్యాలయాలు, న్యాయ, వ్యవసాయ విశ్వవిద్యాలయాలు లేదా ఈ రంగం, ఇతర రంగాలలోని సంస్థలు బహుళ-క్రమశిక్షణా సంస్థలుగా మారాలని లక్ష్యంగా పెట్టుకుంటాయి.
(xxvi) టీచర్ ఎడ్యుకేషన్ - 4 సంవత్సరాల ఇంటిగ్రేటెడ్ స్టేజ్-స్పెసిఫిక్, సబ్జెక్టు- స్పెసిఫిక్ బ్యాచిలర్ ఆఫ్ ఎడ్యుకేషన్ పరిచయం.
(xxvii) నేషనల్ మిషన్ ఫర్ మెంటరింగ్ ను ఏర్పాటు చేసింది.
(xxviii) అభ్యాసం, మూల్యాంకనం, ప్రణాళిక, పరిపాలనను మెరుగుపరచడానికి సాంకేతిక పరిజ్ఞానం వినియోగంపై స్వేచ్ఛగా ఆలోచనల మార్పిడికి వేదికను అందించడానికి నేషనల్ ఎడ్యుకేషనల్ టెక్నాలజీ ఫోరం (ఎన్ఇటిఎఫ్) అనే స్వయంప్రతిపత్తి గల సంస్థను ఏర్పాటు చేయడం. విద్య అన్ని స్థాయిలలో సాంకేతిక పరిజ్ఞానాన్ని సముచితంగా అనుసంధానం చేయడం.
(xxix) 100% యువత ,వయోజన అక్షరాస్యత సాధించడం.
(xxx) ఉన్నత విద్య వాణిజ్యీకరణను ఎదుర్కోవటానికి ఆపడానికి తనిఖీలు సమతుల్యతలతో బహుళ యంత్రాంగాలను ప్రవేశపెట్టడం.
(xxxi) అన్ని విద్యా సంస్థలను లాభాపేక్ష లేని (నాట్ ఫర్ ప్రాఫిట్) సంస్థగా ఆడిట్, బహిర్గతంలో ఒకే విధమైన ప్రమాణాలు పాటిస్తారు.
(xxxii)విద్యారంగంలో ప్రభుత్వ పెట్టుబడులను వీలైనంత త్వరగా జీడీపీలో 6 శాతానికి పెంచేందుకు కేంద్రం, రాష్ట్రాలు కలిసి పనిచేస్తాయి.
విద్య ఉమ్మడి జాబితాలో ఉండటం వల్ల అందరికీ నాణ్యమైన విద్యను అందించాల్సిన బాధ్యత కేంద్ర, రాష్ట్రాలపై సమానంగా ఉంటుంది. ఎన్ ఇ పి 2020కి సంబంధించిన కొన్ని అంశాలపై కొన్ని రాష్ట్రాలు ఆందోళన వ్యక్తం చేశాయి. వారి ఆందోళనలను పరిష్కరించడానికి , ఎన్ఇపి అమలు కోసం వినూత్న ఆలోచనలను చర్చించడానికి, రాష్ట్రాలు / కేంద్రపాలిత ప్రాంతాలతో ఎప్పటికప్పుడు వరుస వర్క్ షాప్లు / కన్సల్టేషన్-కమ్-రివ్యూ సమావేశాలు నిర్వహించబడ్డాయి. అలాగే 2022 జూన్ లో గుజరాత్ లో జరిగిన జాతీయ విద్యాశాఖ మంత్రుల సదస్సులో ఎన్ ఇ పి 2020 అమలుపై చర్చించారు. 2022 జూన్ లో ప్రధాన కార్యదర్శుల జాతీయ సదస్సు జరిగింది. నీతి ఆయోగ్ 7వ గవర్నింగ్ కౌన్సిల్ సమావేశం 2022 ఆగస్టులో జరిగింది. అఖిల భారతీయ శిక్షా సంఘం 2022 , 2023 మొదలైనవి.
కేంద్ర విద్యాశాఖ సహాయ మంత్రి డాక్టర్ సుభాష్ సర్కార్ రాజ్యసభలో ఒక లిఖితపూర్వక సమాధానం లో ఈ వివరాలు తెలిపారు.
***
(Release ID: 2003797)
Visitor Counter : 199