સહકાર મંત્રાલય
azadi ka amrit mahotsav

કેન્દ્રીય ગૃહ અને સહકારિતા મંત્રી શ્રી અમિત શાહે ઇટાનગરમાં ‘અરુણાચલ પ્રદેશ સહકારી વિઝન 2047’નું અનાવરણ કર્યું અને વિવિધ વિકાસ પરિયોજનાઓનો પ્રારંભ કરાવ્યો


પ્રધાનમંત્રી શ્રી નરેન્દ્ર મોદીના નેતૃત્વમાં છેલ્લા 12 વર્ષમાં ઉત્તર-પૂર્વ અને અરુણાચલ પ્રદેશમાં કનેક્ટિવિટી, માળખાગત સુવિધાઓ અને વિકાસના નવા આયામો સ્થાપિત થયા છે

મોદી સરકાર સત્તામાં આવી ત્યારથી, ઉત્તર-પૂર્વની દરેક રાજ્યની રાજધાની ટ્રેન અને હવાઈ સેવાઓ દ્વારા જોડાઈ છે; મોદીજીના કાર્યકાળ દરમિયાન આ પ્રદેશને કનેક્ટિવિટીનો મોટો વેગ મળ્યો છે

જો આપણે દૂધ, ઈંડા, માછલી અને માંસ અરુણાચલ પ્રદેશની બહારથી લાવવાને બદલે સ્થાનિક સ્તરેથી મેળવવાનું નક્કી કરીએ, તો ઓછામાં ઓછા 32,000 પરિવારો આત્મનિર્ભર બની શકે છે

વાઇબ્રન્ટ વિલેજીસ પ્રોગ્રામે અરુણાચલ પ્રદેશના 40 સરહદી ગામોમાંથી થતું સ્થળાંતર અટકાવ્યું છે અને લોકો પાછા ફરવા લાગ્યા છે; વીજળી, પાણી, શિક્ષણ, આરોગ્યસંભાળ અને રોજગાર સંબંધિત સુવિધાઓનો વિસ્તાર કરવામાં આવ્યો છે

સેના અને ITBPના જવાનો હવે સ્થાનિક ગામોમાંથી શાકભાજી, ઈંડા અને દૂધ ખરીદે છે, જેનાથી રોજગારીની તકો ઊભી થાય છે અને સ્થાનિક સમુદાયો તથા દળો વચ્ચે ભાવનાત્મક બંધન મજબૂત બને છે

રાજ્ય સરકારે મત્સ્યઉદ્યોગ અને ડેરી સહકારી મંડળીઓ દ્વારા આત્મનિર્ભરતા પર કેન્દ્રિત કાર્યક્રમ ઘડવો જોઈએ

અરુણાચલ પ્રદેશના દરેક ગામમાં જ્યાં પશુપાલન માટે આબોહવાની પરિસ્થિતિઓ અનુકૂળ હોય ત્યાં સુવિકસિત ડેરી સુવિધા હોવી જોઈએ

દૂધ ક્યાં વેચાશે તેની ચિંતા કરશો નહીં; NDDB અને અમૂલ તમામ દૂધ ખરીદશે, અને અમે અરુણાચલ પ્રદેશમાં મિલ્ક-પ્રોસેસિંગ પ્લાન્ટ પણ સ્થાપીશું

ગઈકાલે, મુખ્યમંત્રીએ ઇટાનગરને દિલ્હી સાથે જોડતી બીજી દૈનિક ફ્લાઇટની વિનંતી કરી હતી. મેં તે જ દિવસે એર ઇન્ડિયા સાથે વાત કરી, અને ટૂંક સમયમાં વધારાની ઇટાનગર–દિલ્હી ફ્લાઇટ શરૂ થવાની અપેક્ષા છે

કેન્દ્રીય ગૃહ અને સહકારિતા મંત્રીએ ₹5,610.95 કરોડના મુખ્ય વિકાસ પ્રોજેક્ટ્સનો પ્રારંભ કરાવ્યો, મોબાઇલ મેડિકલ વાનને લીલી ઝંડી બતાવી અને સરસ મેળાનું ઉદ્ઘાટન કર્યું

પોસ્ટેડ ઓન: 22 NOV 2026 6:06PM by PIB Ahmedabad

દેશમાં સહકારી આંદોલનને મજબૂત બનાવવા અને તેને આત્મનિર્ભરતા તથા લોકકલ્યાણનું શક્તિશાળી માધ્યમ બનાવવા તરફ એક મહત્વપૂર્ણ પગલું ભરતા, પ્રધાનમંત્રી શ્રી નરેન્દ્ર મોદીના ‘સહકાર સે સમૃદ્ધિ’ના વિઝન અને કેન્દ્રીય ગૃહ અને સહકારિતા મંત્રી શ્રી અમિત શાહના માર્ગદર્શન હેઠળ આજે અરુણાચલ પ્રદેશની રાજધાની ઇટાનગરમાં સહકારી મહોત્સવનું આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું. શ્રી અમિત શાહ દોરજી ખાંડુ સ્ટેટ કન્વેન્શન સેન્ટર ખાતે આ કાર્યક્રમમાં ઉપસ્થિત રહ્યા હતા, ‘અરુણાચલ પ્રદેશ સહકારી વિઝન 2047’ નું અનાવરણ કર્યું હતું અને રાજ્ય માટે વિવિધ વિકાસ પરિયોજનાઓનો પ્રારંભ કરાવ્યો હતો. સહકારી સંસ્થાઓને પ્રોત્સાહન આપવા, ગ્રામીણ આજીવિકાને મજબૂત કરવા, મહિલા સ્વ-સહાય જૂથોને બજારો સાથે જોડવા અને રાજ્યના સર્વાંગી વિકાસને વેગ આપવા માટે અનેક મહત્વપૂર્ણ પહેલો હાથ ધરવામાં આવી હતી. આ પ્રસંગે અરુણાચલ પ્રદેશના મુખ્યમંત્રી શ્રી પેમા ખાંડુ, કેન્દ્રીય સંસદીય બાબતો અને લઘુમતી બાબતોના મંત્રી શ્રી કિરેન રિજિજુ, અરુણાચલ પ્રદેશના નાયબ મુખ્યમંત્રી શ્રી ચૌના મેઇન, રાજ્યના ગૃહમંત્રી શ્રી મામા નાતુંગ, સહકારિતા મંત્રી શ્રી ઓજિંગ તાસિંગ, કૃષિ મંત્રી શ્રી ગેબ્રિયલ ડેનવાંગ વાંગસુ, રાજ્યસભાના સાંસદ શ્રી તાઈ તાગાક, ઇટાનગરના વર્તમાન ધારાસભ્ય શ્રી તેચી કાસો, સહકારિતા મંત્રાલયના અધિકારીઓ અને રાજ્યના સહકારી ક્ષેત્ર સાથે સંકળાયેલા પ્રતિનિધિઓ ઉપસ્થિત રહ્યા હતા.

સભાને સંબોધતા, કેન્દ્રીય ગૃહ અને સહકારિતા મંત્રી શ્રી અમિત શાહે અરુણાચલ પ્રદેશની પવિત્ર ભૂમિને નમન કર્યા હતા અને કહ્યું હતું કે આ તે ધન્ય ભૂમિ છે જ્યાં દેશમાં સૂર્યદેવનું સૌપ્રથમ આગમન થાય છે. અરુણાચલ પ્રદેશ સમગ્ર ભારતમાં બે ખાસ કારણોસર જાણીતું છે: સૂર્ય ઉપાસનાની તેની પ્રાચીન પરંપરા અને ભગવાન પરશુરામ સાથેનો તેનો ધાર્મિક અને પૌરાણિક સંબંધ. તેમણે કહ્યું કે ગુજરાત અને અરુણાચલ પ્રદેશ વચ્ચેનો સંબંધ પણ લગભગ 6,000 વર્ષ જૂનો છે. ભગવાન શ્રી કૃષ્ણએ માતા રુક્મિણી સાથે લગ્ન કર્યા હતા, જેઓ અરુણાચલ પ્રદેશ સાથે સંકળાયેલા હોવાનું માનવામાં આવે છે અને બાદમાં દ્વારકામાં સ્થાયી થયા હતા. અરુણાચલ પ્રદેશની અસાધારણ કુદરતી સંપત્તિ અને સુંદરતાની પ્રશંસા કરતા, ગુજરાતના વતની શ્રી શાહે કહ્યું કે જ્યારે પણ તેઓ રાજ્યની મુલાકાત લે છે, ત્યારે પ્રકૃતિનો સંગાથ દિલ્હીના રાજકારણનો તમામ થાક અને તણાવ દૂર કરી દે છે.

શ્રી અમિત શાહે કહ્યું કે છેલ્લા 12 વર્ષમાં, પ્રધાનમંત્રી શ્રી નરેન્દ્ર મોદીના નેતૃત્વમાં, ઉત્તર-પૂર્વના વિકાસ અને કનેક્ટિવિટીને અભૂતપૂર્વ પ્રાથમિકતા આપવામાં આવી છે. આજે, ઉત્તર-પૂર્વમાં એવું કોઈ રાજ્ય નથી જેની રાજધાની રેલ અને હવાઈ સેવાઓ દ્વારા જોડાયેલી ન હોય. માર્ગો, રેલવે, હવાઈ સેવાઓ અને હવે જળમાર્ગો દ્વારા ઉત્તર-પૂર્વને દેશના બાકીના ભાગો સાથે જોડવાના ઐતિહાસિક પ્રયાસો કરવામાં આવ્યા છે. તેમણે કહ્યું કે આઝાદી પછીના લગભગ આઠ દાયકામાં વર્તમાન કેન્દ્ર સરકારના કાર્યકાળ દરમિયાન ઉત્તર-પૂર્વને સૌથી મોટો કનેક્ટિવિટી વેગ મળ્યો છે. પ્રધાનમંત્રી શ્રી નરેન્દ્ર મોદીએ માત્ર દિલ્હી અને ઉત્તર-પૂર્વ વચ્ચેનું ભૌતિક અંતર જ ઘટાડ્યું નથી પરંતુ તેમની વચ્ચેના ભાવનાત્મક અંતરને પણ દૂર કર્યું છે. તેમણે વ્યક્તિગત રીતે ઉત્તર-પૂર્વના યુવાનો માટે શૈક્ષણિક તકો, કૌશલ્ય વિકાસ અને રોજગારીની સંભાવનાઓને પ્રોત્સાહન આપ્યું છે, સાથે જ સમગ્ર દેશમાં આ પ્રદેશની પ્રવાસન ક્ષમતાને પણ ઉજાગર કરી છે. શ્રી શાહે કહ્યું કે પ્રધાનમંત્રીએ ઉત્તર-પૂર્વમાં ઔદ્યોગિક વિકાસને એવી રીતે પ્રોત્સાહન આપવાના પગલાં પણ લીધા છે જે પ્રદેશની કુદરતી સુંદરતા અને પર્યાવરણને નુકસાન પહોંચાડ્યા વિના આર્થિક પ્રવૃત્તિઓનો વિસ્તાર કરે છે.

કેન્દ્રીય ગૃહ અને સહકારિતા મંત્રીએ કહ્યું કે આ પ્રયાસોના સકારાત્મક પરિણામો અરુણાચલ પ્રદેશ સહિત સમગ્ર ઉત્તર-પૂર્વમાં દેખાઈ રહ્યા છે. તેમણે જણાવ્યું કે કેન્દ્રમાં વર્તમાન સરકાર સત્તામાં આવી તે પહેલાં, અરુણાચલ પ્રદેશનું બજેટ અંદાજે ₹12,000 કરોડ હતું, જે હવે વધીને ₹36,000 કરોડ થઈ ગયું છે. છેલ્લા 12 વર્ષમાં રાજ્ય દ્વારા હાંસલ કરવામાં આવેલા વિકાસનું આ એક મહત્વપૂર્ણ ઉદાહરણ છે. તેમણે એ વાત પર પણ ખુશી વ્યક્ત કરી કે અરુણાચલ પ્રદેશની તેમની બે દિવસીય મુલાકાત દરમિયાન, તેમને જાણવા મળ્યું કે અરુણાચલ પ્રદેશ પોલીસને પ્રેસિડેન્ટ્સ કલર એનાયત કરવામાં આવ્યું છે. અરુણાચલ પ્રદેશ તેના પોલીસ દળ માટે આ સન્માન મેળવનાર દેશનું 17મું રાજ્ય બન્યું છે. આ સિદ્ધિ સમગ્ર રાજ્ય માટે ગૌરવ અને સન્માનની વાત છે.

શ્રી અમિત શાહે કહ્યું કે કેન્દ્ર સરકારે ઉત્તર-પૂર્વના સરહદી ગામોને છેલ્લા ગામો ગણવાને બદલે દેશના પ્રથમ ગામો તરીકે વિકસાવવાનો સંકલ્પ કર્યો છે. આ વિઝન સાથે વાઇબ્રન્ટ વિલેજીસ પ્રોગ્રામ શરૂ કરવામાં આવ્યો હતો. તેમણે કહ્યું કે અરુણાચલ પ્રદેશમાં ચીન સરહદે આવેલા ગામોમાં આ કાર્યક્રમના સકારાત્મક પરિણામો હવે દેખાવા લાગ્યા છે. અગાઉ, આવા 40 ગામોમાંથી લોકો સ્થળાંતર કરી રહ્યા હતા, પરંતુ હવે રહેવાસીઓ પાછા ફરવા લાગ્યા છે અને વસ્તીમાં વધારો થયો છે. આ ગામોમાં વીજળી, શિક્ષણ, આરોગ્યસંભાળ, રોજગાર અને પીવાના પાણી સંબંધિત સુવિધાઓ મજબૂત કરવામાં આવી છે. તેમણે કહ્યું કે, સરહદી ગામોમાં સ્થાનિક અર્થતંત્રને પ્રોત્સાહન આપવા માટે, ગૃહ મંત્રાલયે સુનિશ્ચિત કર્યું છે કે ITBP અને સેના તેમની આવશ્યક ચીજવસ્તુઓ સ્થાનિક ગામો અને તેમની સહકારી સંસ્થાઓ પાસેથી ખરીદે. પરિણામે, સ્થાનિક મહિલાઓ સહકારી મંડળીઓ દ્વારા ડેરી ઉત્પાદનો, ઈંડા, શાકભાજી, બાજરી, લોટ અને અન્ય વસ્તુઓ પૂરી પાડી રહી છે. આનાથી સ્થાનિક કૃષિ અને ગ્રામીણ અર્થતંત્ર મજબૂત બન્યું છે અને સાથે જ સરહદી ગામોના રહેવાસીઓ તથા સુરક્ષા દળો વચ્ચેનો ભાવનાત્મક બંધન પણ ગાઢ બન્યો છે.

કેન્દ્રીય ગૃહ અને સહકારિતા મંત્રીએ કહ્યું કે અરુણાચલ પ્રદેશમાં સહકારી આંદોલન દ્વારા તેના ગ્રામીણ અર્થતંત્રને આત્મનિર્ભર બનાવવાની અપાર સંભાવના છે. તેમણે રાજ્યને દૂધ, ઈંડા, માંસ અને માછલીના ઉત્પાદનમાં આત્મનિર્ભર બનવા હાકલ કરતા જણાવ્યું કે આ ઉત્પાદનો રાજ્યની બહારથી મંગાવવા ન પડવા જોઈએ. જો અરુણાચલ પ્રદેશ આ ચાર ક્ષેત્રોમાં આત્મનિર્ભરતા હાંસલ કરે, તો ઓછામાં ઓછા 32,000 પરિવારો આર્થિક રીતે આત્મનિર્ભર બની શકે છે. તેમણે કહ્યું કે આ લક્ષ્ય સહકારી મંડળીઓ, મત્સ્યઉદ્યોગ સહકારી મંડળીઓ અને ડેરી ઉત્પાદક સહકારી મંડળીઓ દ્વારા હાંસલ કરી શકાય છે. રાજ્ય સરકારે આ હેતુ માટે એક સુઆયોજિત કાર્યક્રમ ઘડવો જોઈએ, અને તમામ સહકારી સંસ્થાઓ તથા મહિલા સ્વ-સહાય જૂથોએ આ પડકાર સ્વીકારવો જોઈએ. તેમણે ખાતરી આપી કે આ પ્રયાસો માટે જ્યાં પણ મૂડીની જરૂર પડશે ત્યાં નેશનલ કોઓપરેટિવ ડેવલપમેન્ટ કોર્પોરેશન (NCDC) અને નાબાર્ડ સંપૂર્ણ સમર્થન આપશે.

શ્રી અમિત શાહે કહ્યું કે અરુણાચલ પ્રદેશમાં 56,000 થી વધુ લોકો 185 પ્રાથમિક કૃષિ ધિરાણ મંડળીઓ (PACS), 52 ડેરી સહકારી મંડળીઓ અને 43 મત્સ્યઉદ્યોગ સહકારી મંડળીઓ દ્વારા સહકારી આંદોલન સાથે જોડાયેલા છે. રાજ્યના જળ સંસાધનો અને મોટા હાઇડ્રોપાવર ડેમનો ઉલ્લેખ કરતા, તેમણે મત્સ્યઉદ્યોગ સહકારી મંડળીઓની ક્ષમતાનો સંપૂર્ણ ઉપયોગ કરવાની જરૂરિયાત પર ભાર મૂક્યો. તેમણે કહ્યું કે મોટા જળાશયો અને અનુકૂળ કુદરતી પરિસ્થિતિઓનો ઉપયોગ સહકારી-આધારિત મત્સ્યઉદ્યોગને પ્રોત્સાહન આપવા માટે થઈ શકે છે, જેનાથી મોટી સંખ્યામાં ગ્રામીણ પરિવારો માટે રોજગારીનું સર્જન થશે. તેવી જ રીતે, જ્યાં પશુપાલન માટે તાપમાન અને આબોહવાની પરિસ્થિતિઓ અનુકૂળ હોય તેવા ગામોમાં ડેરી પ્રવૃત્તિઓના વિસ્તરણ માટે એક વ્યાપક રોડમેપ તૈયાર કરવો જોઈએ. તેમણે ખાતરી આપી કે અરુણાચલ પ્રદેશમાં ઉત્પાદિત દૂધની ખરીદી અમૂલ અને નેશનલ ડેરી ડેવલપમેન્ટ બોર્ડ (NDDB) દ્વારા સુનિશ્ચિત કરવામાં આવશે, અને રાજ્યની અંદર જ મિલ્ક-પ્રોસેસિંગ સુવિધાઓ વિકસાવવાના પ્રયાસો કરવામાં આવશે. તેમણે કહ્યું કે ઉચ્ચ ગુણવત્તાવાળા પશુધનની ઉપલબ્ધતા, સહકારી સંસ્થાઓની રચના અને પશુપાલનનું વિસ્તરણ આ દિશામાં મહત્વપૂર્ણ પગલાં હશે. ડેરી વિકાસ માટે જિલ્લા-સ્તરનો રોડમેપ તૈયાર કરવા માટે ટૂંક સમયમાં NDDB અને અમૂલના પ્રતિનિધિઓને અરુણાચલ પ્રદેશ મોકલવામાં આવશે. આનાથી ગ્રામીણ મહિલાઓ આર્થિક રીતે સશક્ત બનશે અને પારિવારિક આવક મજબૂત થશે, તેમજ આગામી પેઢીના શિક્ષણ અને સુખાકારીને પણ ટેકો મળશે.

કેન્દ્રીય ગૃહ અને સહકારિતા મંત્રીએ કહ્યું કે અરુણાચલ પ્રદેશના સર્વાંગી વિકાસનું મૂલ્યાંકન માત્ર બજેટ, ગ્રોસ સ્ટેટ ડોમેસ્ટિક પ્રોડક્ટ (GSDP) અથવા GST કલેક્શન જેવા આર્થિક સૂચકાંકો દ્વારા કરી શકાય નહીં. વિકાસનો સાચો ઉદ્દેશ્ય રાજ્યના દરેક વ્યક્તિ માટે રોજગાર, શિક્ષણ, આરોગ્યસંભાળ અને પારિવારિક સુખાકારી સુનિશ્ચિત કરવાનો હોવો જોઈએ. તેમણે કહ્યું કે વિકાસ માત્ર સરકારી દસ્તાવેજો અને આંકડાઓમાં જ નહીં, પરંતુ નાગરિકોના જીવનમાં દેખાવો જોઈએ. દરેક વ્યક્તિના ચહેરા પર ખુશી, સ્વસ્થ શરીર, શિક્ષિત અને સક્ષમ મન, અને પોતાની સંસ્કૃતિ તથા મૂલ્યોને આગળ વધારવાની પ્રતિબદ્ધતા એ વિકસિત સમાજની ઓળખ છે. સહકારી સંસ્થાઓ દરેક પરિવાર માટે આર્થિક સમૃદ્ધિ સુનિશ્ચિત કરવાનું માધ્યમ બનવી જોઈએ. તેમણે કહ્યું કે વિકસિત ભારતના લક્ષ્યને સાકાર કરવા માટે વિકસિત અરુણાચલ પ્રદેશનું નિર્માણ કરવું પણ અનિવાર્ય છે.

અરુણાચલ પ્રદેશના વિકાસમાં કેન્દ્ર સરકારના યોગદાનનો ઉલ્લેખ કરતા, શ્રી અમિત શાહે કહ્યું કે રાજ્યને 2004 અને 2014 વચ્ચે કેન્દ્ર સરકાર તરફથી ₹33,530 કરોડ મળ્યા હતા, જ્યારે પ્રધાનમંત્રી શ્રી નરેન્દ્ર મોદીના નેતૃત્વમાં 2014 અને 2024 વચ્ચે ₹1,49,664 કરોડ પૂરા પાડવામાં આવ્યા હતા, જે અગાઉની રકમ કરતાં લગભગ ચાર ગણા છે. તેમણે કહ્યું કે આ સમયગાળા દરમિયાન, ડિવોલ્યુશન ફંડમાં 18 ગણો વધારો થયો અને ગ્રાન્ટ-ઇન-એઇડમાં દોઢ ગણો વધારો થયો. રાજ્યમાં માળખાગત વિકાસ પર પ્રકાશ પાડતા, તેમણે કહ્યું કે 1,500-કિલોમીટરના ફ્રન્ટિયર હાઇવેને ₹44,000 કરોડના ખર્ચે મંજૂરી આપવામાં આવી છે. 2,880 મેગાવોટના દિબાંગ હાઇડ્રોપાવર પ્રોજેક્ટની શરૂઆત ₹32,000 કરોડના ખર્ચે કરવામાં આવી છે. નેશનલ હાઇવે-913 પર કુલ 266 કિલોમીટરની લંબાઈને આવરી લેતા આઠ પેકેજ પર ₹6,600 કરોડના ખર્ચે કામ શરૂ થઈ ગયું છે. પશ્ચિમ કામેંગ અને તવાંગ જિલ્લાઓને જોડતો અંદાજે 300-કિલોમીટરનો બાલીપારા–ચારદુઆર–તવાંગ રોડ, નેચીફુ ટનલનું નિર્માણ અને દિબાંગ ખીણમાં સિસિરી નદી પરનો પુલ પણ આ વિકાસ યાત્રાના મહત્વપૂર્ણ ઘટકો છે. તેમણે કહ્યું કે લિકાબાલી, હોલોંગી અને તેઝુ ખાતેના ત્રણેય એરપોર્ટ પ્રધાનમંત્રી શ્રી નરેન્દ્ર મોદીના નેતૃત્વ હેઠળની સરકારના કાર્યકાળ દરમિયાન બનાવવામાં આવ્યા હતા. રાજ્યને દિલ્હી સાથે જોડતી બીજી દૈનિક ફ્લાઇટ માટે મુખ્યમંત્રીની વિનંતીનો જવાબ આપતા, તેમણે કહ્યું કે એર ઇન્ડિયા સાથે ચર્ચા કરવામાં આવી છે અને નવા વિમાનો ઉપલબ્ધ થતાં જ બીજી ઇટાનગર–દિલ્હી ફ્લાઇટ શરૂ કરવાના પ્રયાસો ચાલી રહ્યા છે.

કેન્દ્રીય ગૃહ અને સહકારિતા મંત્રીએ કહ્યું કે વિકાસના લાભો રાજ્યના દરેક નાગરિક સુધી પહોંચે તે સુનિશ્ચિત કરવા માટે કેન્દ્ર સરકારે અનેક જનકલ્યાણકારી યોજનાઓનો અસરકારક અમલ કર્યો છે. રાજ્યના 1.28 લાખથી વધુ ખેડૂતોને PM-KISAN યોજનાનો લાભ મળ્યો છે, 2.30 લાખ ઘરોમાં નળ દ્વારા પાણીના જોડાણો પૂરા પાડવામાં આવ્યા છે, અને 1.90 લાખ લોકોને આયુષ્માન ભારત યોજના હેઠળ ₹5 લાખ સુધીની સારવારની સુવિધા પૂરી પાડવામાં આવી રહી છે. આ ઉપરાંત, 1.68 લાખ ઘરોમાં શૌચાલય બનાવવામાં આવ્યા છે, 8.32 લાખ લોકોને પ્રતિ વ્યક્તિ દર મહિને પાંચ કિલોગ્રામ અનાજ પૂરું પાડવામાં આવી રહ્યું છે, 56,000 ગેસ સિલિન્ડર પૂરા પાડવામાં આવ્યા છે અને અંદાજે 48,000 પરિવારોને આવાસ ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવ્યા છે. તેમણે કહ્યું કે કેન્દ્ર સરકાર રાજ્યની માળખાગત સુવિધાઓ અને તેના નાગરિકોના જીવનધોરણમાં સુધારો કરવા માટે પ્રતિબદ્ધ છે, અને પ્રવાસન સહિત તમામ ક્ષેત્રોમાં અરુણાચલ પ્રદેશની ક્ષમતાને સાકાર કરવા માટે સતત કામ કરી રહી છે.

આ પ્રસંગે, કેન્દ્રીય સંસદીય બાબતો અને લઘુમતી બાબતોના મંત્રી શ્રી કિરેન રિજિજુએ કહ્યું કે અરુણાચલ પ્રદેશ પર તેની આદિવાસી ઓળખ, સંસ્કૃતિ, પરંપરાઓ અને જમીનના અધિકારોનું રક્ષણ કરવાની મહત્વપૂર્ણ જવાબદારી છે, સાથે જ એ પણ સુનિશ્ચિત કરવાનું છે કે આગામી પેઢીને બહેતર રસ્તાઓ, શિક્ષણ, આરોગ્યસંભાળ સુવિધાઓ, આધુનિક ટેકનોલોજી અને રોજગારીની તકો મળે. તેમણે કહ્યું કે રાજ્ય પાસે મર્યાદિત મૂડી અને તકનીકી સંસાધનો છે, અને સ્થાનિક સમુદાયોના બંધારણીય અને જમીન-સંબંધિત અધિકારોનું રક્ષણ કરવાની સાથે મોટા રોકાણો આકર્ષવા તથા વિકાસની નવી તકો ઊભી કરવા માટે સંતુલિત માળખું વિકસાવવું જરૂરી છે. આ દિશામાં આત્મનિર્ભરતા હાંસલ કરવાના અસરકારક માધ્યમ તરીકે સહકારી આંદોલનને વર્ણવતા, તેમણે કહ્યું કે સહકારી સંસ્થાઓ કૃષિ, બાગાયત અને પ્રવાસન જેવા ક્ષેત્રોમાં મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવી શકે છે. શ્રી રિજિજુએ કહ્યું કે 2014 થી, પ્રધાનમંત્રી શ્રી નરેન્દ્ર મોદીના નેતૃત્વ અને શ્રી અમિત શાહના માર્ગદર્શન હેઠળ, અરુણાચલ પ્રદેશમાં રસ્તાઓ અને માળખાગત સુવિધાઓ, રાષ્ટ્રીય ધોરીમાર્ગો અને સરહદી વિસ્તારોમાં કનેક્ટિવિટીમાં નોંધપાત્ર પરિવર્તન જોવા મળ્યું છે. વાઇબ્રન્ટ વિલેજીસ પ્રોગ્રામના સકારાત્મક પરિણામોએ પણ લોકોને સરહદી ગામોમાં પાછા ફરવા માટે પ્રોત્સાહિત કર્યા છે. તેમણે વિશ્વાસ વ્યક્ત કર્યો કે વિકસિત ભારતની સાથે વિકસિત અરુણાચલ પ્રદેશનું લક્ષ્ય 2047 સુધીમાં હાંસલ કરી શકાય છે, અને કેન્દ્રીય ગૃહ અને સહકારિતા મંત્રીની મુલાકાત રાજ્યના સહકારી આંદોલન અને સર્વાંગી વિકાસને નવી દિશા અને ગતિ પ્રદાન કરશે.

આ પ્રસંગે, કેન્દ્રીય ગૃહ અને સહકારિતા મંત્રી શ્રી અમિત શાહે ‘અરુણાચલ પ્રદેશ સહકારી વિઝન 2047’ નું અનાવરણ કર્યું હતું અને ઉત્કૃષ્ટ કામગીરી બદલ ચાર સહકારી મંડળીઓનું સન્માન કર્યું હતું. નામસાઈ ડેરી સહકારી મંડળીને ‘સહકારિતા શ્રેષ્ઠતા પુરસ્કાર’ પ્રાપ્ત થયો; લોઅર સુબાનસિરી ફિશ ફાર્મર્સ કોઓપરેટિવ સોસાયટીને શ્રેષ્ઠ મત્સ્યઉદ્યોગ સહકારી મંડળી તરીકે બિરદાવવામાં આવી; કેમલી LAMPS ને શ્રેષ્ઠ હાથશાળ, કાપડ અને વણકર સહકારી મંડળીનો પુરસ્કાર મળ્યો; અને જાંગ LAMPS ને શ્રેષ્ઠ PACS/LAMPS નો પુરસ્કાર એનાયત કરવામાં આવ્યો. NCDC એ લાગુન મલ્ટીપર્પઝ કોઓપરેટિવ સોસાયટી લિમિટેડને લોન પ્રમાણપત્ર રજૂ કર્યું; ભારતીય બીજ સહકારી સમિતિ લિમિટેડ (BBSSL) એ 25 શાકભાજીના બિયારણની મિની-કિટ્સ પૂરી પાડી; નાબાર્ડે પોમા જ્યુટ ડેરી એન્ડ લાઇવસ્ટોક કોઓપરેટિવ સોસાયટીને માઇક્રો-ATM પૂરું પાડ્યું; અને અરુણાચલ પ્રદેશ સ્ટેટ કોઓપરેટિવ એપેક્સ બેંક લિમિટેડે વાકરો LAMPS ને લોન પ્રમાણપત્ર રજૂ કર્યું. મહિલા સ્વ-સહાય જૂથોના ક્લસ્ટર લેવલ ફેડરેશન (CLF) દ્વારા રચાયેલી ખામ્યેર અને મલ્ટીપર્પઝ કોઓપરેટિવ સોસાયટી લિમિટેડને નોંધણી પ્રમાણપત્ર પણ રજૂ કરવામાં આવ્યું હતું.

કાર્યક્રમ દરમિયાન, કેન્દ્રીય ગૃહ અને સહકારિતા મંત્રીએ ₹1,500 કરોડના ખર્ચ સાથે ‘મિશન શિક્ષિત અરુણાચલ – તબક્કો II’; ₹2,000 કરોડના મૂલ્યના ‘મુખ્યમંત્રી વ્યાપક રાજ્ય વીજ વિકાસ કાર્યક્રમ’; અને ₹2,000 કરોડના મૂલ્યના ‘મુખ્યમંત્રી વ્યાપક રાજ્ય ગ્રામીણ માર્ગ વિકાસ કાર્યક્રમ’ નો પ્રારંભ કરાવ્યો હતો. આ ઉપરાંત, રાજ્યના 11 સરહદી જિલ્લાઓમાં વાઇબ્રન્ટ વિલેજીસ પ્રોગ્રામ હેઠળ ₹110.95 કરોડના ખર્ચ સાથે 199 પ્રોજેક્ટ્સ અને ‘મિશન સુરક્ષા’ નો પણ પ્રારંભ કરવામાં આવ્યો હતો. આમ, આ ચાર મુખ્ય વિકાસ પહેલો માટે કુલ ₹5,610.95 કરોડનો ખર્ચ ફાળવવામાં આવ્યો છે. કેન્દ્રીય ગૃહ અને સહકારિતા મંત્રીએ અનાજ સંગ્રહ યોજના હેઠળ રાગા LAMPS ખાતે અનાજ સંગ્રહ વેરહાઉસનું વર્ચ્યુઅલ ઉદ્ઘાટન પણ કર્યું હતું અને અરુણાચલ સ્ટેટ રૂરલ લાઇવલીહુડ્સ મિશન (ArSRLM) ના ઉત્પાદનો માટે ઇ-કોમર્સ વેબપેજ લોન્ચ કર્યું હતું. આ પહેલો સહકારી સંસ્થાઓની સંગ્રહ ક્ષમતાને મજબૂત બનાવશે, ગ્રામીણ ઉત્પાદનો માટે બજાર પહોંચમાં સુધારો કરશે અને મહિલા સ્વ-સહાય જૂથોની આર્થિક પ્રવૃત્તિઓને પ્રોત્સાહન આપશે.

કાર્યક્રમની શરૂઆતમાં, કેન્દ્રીય ગૃહ અને સહકારિતા મંત્રી શ્રી અમિત શાહે મોબાઇલ મેડિકલ વાનને લીલી ઝંડી બતાવી હતી અને સરસ મેળાનું ઉદ્ઘાટન કર્યું હતું. તેમણે મેળામાં વિવિધ સ્ટોલની મુલાકાત લીધી હતી અને મહિલા સ્વ-સહાય જૂથો તથા સહકારી મંડળીઓના સભ્યો સાથે વાતચીત કરી હતી. વાઇબ્રન્ટ વિલેજીસ પ્રોગ્રામ હેઠળ 11 સરહદી જિલ્લાઓના ગામો માટે લીલી ઝંડી બતાવીને રવાના કરાયેલા મોબાઇલ મેડિકલ યુનિટ્સ સૌર ઊર્જાથી ચાલતા છે અને ટેલિમેડિસિન, AI-આધારિત પોર્ટેબલ ટીબી સ્ક્રીનિંગ, ડિજિટલ એક્સ-રે, ECG અને આધુનિક લેબોરેટરી સેવાઓ જેવી સુવિધાઓથી સજ્જ છે. સરસ મેળામાં મહિલા સ્વ-સહાય જૂથો દ્વારા તૈયાર કરવામાં આવેલા સ્થાનિક ઉત્પાદનો, પરંપરાગત હસ્તકલા અને અન્ય વસ્તુઓ પ્રદર્શિત કરવામાં આવી હતી, જે તેમને સીધી બજાર પહોંચ અને તેમના ઉત્પાદનોના વેચાણની તકો પૂરી પાડે છે.

SM/NP/JD


(રીલીઝ આઈડી: 2340003) મુલાકાતી સંખ્યા : 7
આ રીલીઝ વાંચો: English , Tamil