પોસ્ટેડ ઓન:
28 OCT 2026 2:33PM by PIB Ahmedabad
કેન્દ્રીય બંદરો, શિપિંગ અને જળમાર્ગ મંત્રી સર્બાનંદ સોનોવાલે આજે સીઓલમાં HD હ્યુન્ડાઈના ચેરમેન ચુંગ કી-સન સાથે મુલાકાત કરી હતી અને તમિલનાડુના થૂથુકુડી ખાતે ભારતના પ્રસ્તાવિત ગ્રીનફિલ્ડ શિપયાર્ડ માટેના આગળના પગલાં અંગે ચર્ચા કરી હતી. આ બેઠક સોનોવાલની દક્ષિણ કોરિયાની ચાર દિવસીય મુલાકાત દરમિયાન યોજાઈ હતી, જે શિપબિલ્ડિંગ અને વ્યાપક દરિયાઈ ઉદ્યોગમાં ભારત-કોરિયા સહયોગને વધુ ઊંડો બનાવવા પર કેન્દ્રિત છે.
આ બેઠકે પ્રોજેક્ટને નવી ગતિ આપી હતી અને દિવસ દરમિયાનની બેઠકોએ આગળ વધવા માટેનો એક સ્પષ્ટ માર્ગ તૈયાર કર્યો હતો. HD હ્યુન્ડાઈની શિપબિલ્ડિંગ શાખા HD કોરિયા શિપબિલ્ડિંગ એન્ડ ઓફશોર એન્જિનિયરિંગ (HD KSOE) એ પ્રાથમિક વ્યૂહાત્મક રોકાણકાર તરીકે ભાગ લેવાનો તેનો ઈરાદો દોહરાવ્યો હતો, અને પ્રોજેક્ટ ભાગીદારોએ શિપયાર્ડને આગળ લઈ જવાનો તેમનો સહિયારો ઈરાદો વ્યક્ત કર્યો હતો. હવે એક જોઇન્ટ વર્કિંગ ગ્રુપ (JWG) પ્રોજેક્ટના વિકાસ પર દેખરેખ રાખશે, બંને પક્ષો સંયુક્ત સાહસ (joint venture) માળખા પર સંમત થવાની દિશામાં કામ કરશે, અને ડિટેઇલ્ડ પ્રોજેક્ટ રિપોર્ટ (DPR) છ મહિનાની અંદર આખરી કરવામાં આવે તેવી અપેક્ષા છે.
કેન્દ્રીય મંત્રી સર્બાનંદ સોનોવાલે HD હ્યુન્ડાઈના ચેરમેન ચુંગ કી-સનને જણાવ્યું હતું કે સીઓલમાં તેમનો મુખ્ય ધ્યેય એ સહિયારા વિઝનને શક્ય તેટલી ઝડપથી વાસ્તવિકતામાં રૂપાંતરિત કરવાનો છે જે ચેરમેને પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદી સમક્ષ રજૂ કર્યું હતું, કે ભારત HD હ્યુન્ડાઈના વૈશ્વિક ભવિષ્યનો એક મુખ્ય આધારસ્તંભ છે, કારણ કે આ વર્ષની શરૂઆતમાં રાષ્ટ્રપતિ લી જે મ્યોંગની નવી દિલ્હીની મુલાકાત પછી ભારત-કોરિયા દરિયાઈ સંબંધોને નવી ઊર્જા મળી છે.
આ બેઠકમાં સર્બાનંદ સોનોવાલે જણાવ્યું હતું કે, “અમારી પાસે સાથે મળીને કામનો વિસ્તાર કરવાનો એક સ્પષ્ટ આદેશ છે. 20 એપ્રિલ 2026 ના રોજ અમે જે MoU પર હસ્તાક્ષર કર્યા હતા તે તમિલનાડુના થૂથુકુડીમાં આપણે સાથે મળીને જે બનાવવા માંગીએ છીએ તેનો પાયો છે. 4 બિલિયન ડોલરના રોકાણ સાથેનું ગ્રીનફિલ્ડ શિપયાર્ડ એક વિશાળ સીમાચિહ્નરૂપ છે, અને અમે તેને સમર્થન આપવા માટે સંપૂર્ણપણે પ્રતિબદ્ધ છીએ. તમારી ટીમે સાઇટ એસેસમેન્ટ દરમિયાન અદ્ભુત કામ કર્યું છે અને તે કેન્દ્ર તેમજ રાજ્ય સરકારો બંનેની ટીમો સાથે સતત સહયોગ કરી રહી છે.”
નેશનલ શિપબિલ્ડિંગ એન્ડ હેવી ઇન્ડસ્ટ્રીઝ પાર્ક, તમિલનાડુ લિમિટેડ (NSHIP-TN) અને HD કોરિયા શિપબિલ્ડિંગ એન્ડ ઓફશોર એન્જિનિયરિંગ કું. લિમિટેડ (HD KSOE) એ તમિલનાડુના થૂથુકુડી ખાતે પ્રસ્તાવિત ગ્રીનફિલ્ડ શિપયાર્ડને આગળ લઈ જવાનો તેમનો સહિયારો ઈરાદો વ્યક્ત કર્યો હતો.
આ ચર્ચા એપ્રિલ 2026 માં અપનાવવામાં આવેલા 'ઇન્ડિયા-રિપબ્લિક ઓફ કોરિયા કોમ્પ્રિહેન્સિવ ફ્રેમવર્ક ફોર પાર્ટનરશિપ ઇન શિપબિલ્ડિંગ, શિપિંગ એન્ડ મરીન લોજિસ્ટિક્સ' અને રિપબ્લિક ઓફ કોરિયાના રાષ્ટ્રપતિ હિઝ એક્સલન્સી લી જે મ્યોંગની રાજ્ય મુલાકાત વચ્ચે HD-KSOE અને NSHIP-TN વચ્ચે 20 એપ્રિલ 2026 ના રોજ હસ્તાક્ષર કરાયેલા સમજૂતી કરાર (MoU) પર આધારિત હતી. બેઠક દરમિયાન HD-KSOE એ પ્રોજેક્ટના અમલીકરણ માટે ભારત સરકાર દ્વારા બનાવવામાં આવેલી અનુકૂળ પરિસ્થિતિઓની પ્રશંસા કરી હતી.
ભારત સરકારની શિપબિલ્ડિંગ ડેવલપમેન્ટ સ્કીમ હેઠળ વિકસાવવામાં આવી રહેલા આ પ્રસ્તાવિત શિપયાર્ડમાં ડિટેઇલ્ડ પ્રોજેક્ટ રિપોર્ટ (DPR) ના વૈધીકરણને આધીન વાર્ષિક આશરે 2.5 મિલિયન ગ્રોસ ટન (GT) ની શિપબિલ્ડિંગ ક્ષમતા હોવાની પરિકલ્પના કરવામાં આવી છે. એકવાર કાર્યરત થયા પછી, તે ભારતનું સૌથી મોટું વ્યાપારી શિપયાર્ડ બનવાની અપેક્ષા છે, જે સ્થાનિક શિપબિલ્ડિંગ ક્ષમતા અને વૈશ્વિક દરિયાઈ ઉદ્યોગમાં ભારતની સ્પર્ધાત્મકતાને નોંધપાત્ર રીતે મજબૂત કરશે.
બેઠક દરમિયાન HD KSOE એ શિપયાર્ડ ડિઝાઇન, બાંધકામ, અદ્યતન ઉત્પાદન અને કામગીરીમાં તેની વૈશ્વિક કુશળતા લાવીને પ્રાથમિક વ્યૂહાત્મક રોકાણકાર તરીકે ભાગ લેવાનો તેનો મજબૂત ઈરાદો દોહરાવ્યો હતો. હવે ચર્ચાઓ યોગ્ય તપાસ (due diligence) અને જરૂરી મંજૂરીઓને આધીન રહીને પ્રસ્તાવિત રોકાણ માળખું, ઇક્વિટી ભાગીદારી અને અમલીકરણ વ્યવસ્થાઓને આખરી આકાર આપવા પર કેન્દ્રિત રહેશે. તેવી જ રીતે, NSHIP-TN એ ગ્રીનફિલ્ડ શિપયાર્ડની સ્થાપના માટે કેન્દ્રીય તેમજ રાજ્ય સ્તરના સરકારી સત્તાવાળાઓ સાથેના તમામ સંકલન સહિતના સમર્થનની પુનઃખાતરી આપી હતી.
ભારતમાં સ્થાનિક માંગ વિશે વાત કરતાં સર્બાનંદ સોનોવાલે જણાવ્યું હતું કે, “ભારતમાં સ્થાનિક બજાર અત્યારે ઝડપથી વધી રહ્યું છે. અમારી જાહેર એજન્સીઓ આગામી વર્ષોમાં 400 થી વધુ જહાજો હસ્તગત કરવા માંગે છે. મને ખાતરી છે કે નિકાસ ઓર્ડર સિવાય તમિલનાડુના થૂથુકુડીમાં બનનારું મેગા ગ્રીનફિલ્ડ શિપયાર્ડ આ ઓળખાયેલા ઘણા જહાજોના નિર્માણમાં મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવશે. અમે HD KSOE વ્યૂહાત્મક ભાગીદારી, ટેકનોલોજી સહયોગ અને સ્થાનિક ઉત્પાદન દ્વારા ભારતમાં તેની હાજરીને વધુ ઊંડી બનાવે તે માટે ઉત્સુક છીએ, જેથી ભારતને વૈશ્વિક શિપબિલ્ડિંગ હબ તરીકે સ્થાપિત કરવામાં યોગદાન આપી શકાય.”
અમલીકરણને ઝડપી બનાવવા માટે, બંને પક્ષોના અધિકારીઓનું બનનારું એક વર્કિંગ ગ્રુપ પ્રોજેક્ટના વિકાસ પર દેખરેખ રાખશે અને મુખ્ય પ્રવૃત્તિઓનું સંકલન કરશે. બંને સંસ્થાઓ યોગ્ય સંયુક્ત સાહસ માળખા પર સંમત થવાનો પ્રયાસ કરશે અને જહાજ પ્રોડક્ટ મિક્સ, ઉત્પાદન ક્ષમતા, માળખાકીય જરૂરિયાતો, પ્રોજેક્ટ ખર્ચ અને અમલીકરણ સમયપત્રકને આવરી લેતા DPR ને છ મહિનામાં આખરી આકાર આપવાની અપેક્ષા રાખે છે.
NSHIP-TN લાગુ કાયદાઓ અને પ્રક્રિયાઓ અનુસાર યોગ્ય વોટરફ્રન્ટ જમીનની ઉપલબ્ધતા, સક્ષમ માળખાકીય સુવિધાઓ અને ઉપયોગિતાઓના વિકાસ તથા સમયસર વૈધાનિક મંજૂરીઓ માટે સંબંધિત સત્તાવાળાઓ સાથે સંકલનની સુવિધા આપશે. સાથોસાથ, પ્રોજેક્ટની સજ્જતાને ટેકો આપવા માટે સાઇટ એસેસમેન્ટ, ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર પ્લાનિંગ અને પ્રાથમિક ડ્રેજિંગ/રેકલેમેશન અભ્યાસ સહિતની પ્રારંભિક પ્રવૃત્તિઓ આગળ વધારવામાં આવશે.
માળખાકીય વિકાસ ઉપરાંત, આ સહયોગનો ઉદ્દેશ્ય ટેકનોલોજી ટ્રાન્સફર અને વર્કફોર્સ સ્કીલિંગ પર ભાર મૂકીને ભારતમાં વૈશ્વિક સ્તરે સ્પર્ધાત્મક શિપબિલ્ડિંગ ઇકોસિસ્ટમ સ્થાપિત કરવાનો છે. સ્વદેશી શિપબિલ્ડિંગ ક્ષમતાઓને મજબૂત કરવા અને કૌશલ્ય ધરાવતી રોજગારી ઊભી કરવા માટે તકનીકી તાલીમ, જ્ઞાનની આપ-લે અને ભારતીય ઉદ્યોગ તથા શૈક્ષણિક સંસ્થાઓ સાથે સહયોગની તકો શોધવામાં આવશે.
તેમના સમાપન વક્તવ્યમાં, સર્બાનંદ સોનોવાલે જણાવ્યું હતું કે, “આ ભાગીદારી વ્યાપક ભારત-કોરિયા સંબંધોનો એક ખરેખર મહત્વપૂર્ણ અને નિર્ણાયક આધારસ્તંભ બની રહેશે. દક્ષિણ કોરિયાની વિશ્વસ્તરીય ટેકનોલોજીકલ પ્રતિભાને ભારતની આર્થિક ઊર્જા અને બજારના સ્કેલ સાથે એકસાથે લાવીને, આપણે એક એવી ભાગીદારી બનાવી રહ્યા છીએ જે વૈશ્વિક દરિયાઈ દ્રશ્યને વાસ્તવિક રીતે નવો આકાર આપશે. ચાલો આ અદ્ભુત શિપયાર્ડને જમીન પર સાકાર કરવા માટે હાથ મિલાવીએ. આ યાત્રાને સાથે મળીને કેવી રીતે ઝડપી બનાવી શકાય તે અંગે તમારા વિચારો સાંભળવા માટે હું ઉત્સુક છું.”
પ્રસ્તાવિત થૂથુકુડી શિપયાર્ડને ભારત-રિપબ્લિક ઓફ કોરિયા સ્પેશિયલ સ્ટ્રેટેજિક પાર્ટનરશિપ હેઠળ એક ફ્લેગશિપ પહેલ તરીકે પરિકલ્પના કરવામાં આવી છે, જે કોરિયાની અદ્યતન શિપબિલ્ડિંગ કુશળતાને ભારતની ઔદ્યોગિક ક્ષમતાઓ અને લાંબા ગાળાની દરિયાઈ આકાંક્ષાઓ સાથે જોડે છે.


SM/BS/JD