કાપડ મંત્રાલય
ટેક્સટાઇલ મંત્રાલયે ટેક્સટાઇલ રિસર્ચ એસોસિએશન્સની બીજી કોઓર્ડિનેશન કમિટીની બેઠક બોલાવી
બેઠક સમન્વય મજબૂત કરવા, ઉદ્યોગ અભિમુખતા અને પરિણામ આધારિત ટેક્સટાઇલ R&D પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરે છે
પોસ્ટેડ ઓન:
29 AUG 2026 7:45PM by PIB Ahmedabad
ટેક્સટાઇલ મંત્રાલયે આજે નવી દિલ્હીના વિજ્ઞાન ભવન ખાતે ટેક્સટાઇલ મંત્રાલયના સચિવ શ્રીમતી નીલમ શમી રાવના અધ્યક્ષસ્થાને ટેક્સટાઇલ રિસર્ચ એસોસિએશન્સ (TRAs) ની બીજી કોઓર્ડિનેશન કમિટીની બેઠક બોલાવી હતી. આ બેઠકે દેશભરમાં કાપડ સંશોધન અને વિકાસ પ્રવૃત્તિઓમાં સમન્વય મજબૂત કરવા, અસરકારકતા વધારવા અને વધુ પરિણામ-અભિમુખતાને પ્રોત્સાહન આપવા તરફ એક મહત્વપૂર્ણ પગલું ચિહ્નિત કર્યું.

આ બેઠકમાં ટેક્સટાઇલ મંત્રાલયના વરિષ્ઠ અધિકારીઓ, ટેક્સટાઇલ રિસર્ચ એસોસિએશન્સના વરિષ્ઠ પ્રતિનિધિઓ અને ભારત સરકારના મુખ્ય વૈજ્ઞાનિક સલાહકારની કચેરી, વિજ્ઞાન અને ટેકનોલોજી વિભાગ, કાઉન્સિલ ઓફ સાયન્ટિફિક એન્ડ ઇન્ડસ્ટ્રીયલ રિસર્ચ (CSIR), IITs, વગેરેના પ્રતિનિધિઓએ હાજરી આપી હતી. આ બેઠક એક પૂર્ણ-દિવસીય ગહન બ્રેઈનસ્ટોમિંગ સેશન તરીકે યોજવામાં આવી હતી, જેમાં સંશોધન પ્રાથમિકતાઓ, ટેકનોલોજી વિકાસ, નવીનતા, ઉદ્યોગ લિંકેજ, R&D પરિણામોનું વ્યાપારીકરણ અને TRAs ના સંસ્થાકીય સશક્તિકરણ પર વિગતવાર ચર્ચાઓ કરવામાં આવી હતી.
બેઠકમાં i-TRAMS પોર્ટલ દ્વારા સાધન સામગ્રીની યાદી અને ડિજિટલ માહિતીને મજબૂત બનાવવા, ઉપ-સમિતિઓની રચના, સેન્ટર્સ ઓફ એક્સેલન્સ અને ન્યુ એજ ફાઇબર્સની ઓળખ, અને ટેકનિકલ ટેક્સટાઇલના ઉભરતા ક્ષેત્રો પર પરામર્શ સહિત વિવિધ પહેલો પર પ્રથમ કોઓર્ડિનેશન કમિટીની બેઠક પછી થયેલી પ્રગતિની સમીક્ષા કરવામાં આવી હતી.
ચર્ચાઓમાં TRAs ની પ્રવૃત્તિઓને રાષ્ટ્રીય પ્રાથમિકતાઓ અને કાપડ ઉદ્યોગની વિકસતી જરૂરિયાતો સાથે વધુ સુસંગત બનાવવા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવામાં આવ્યું હતું. ચર્ચા કરાયેલા મુખ્ય ક્ષેત્રોમાં સેન્ટર્સ ઓફ એક્સેલન્સનું વૈશ્વિક બેન્ચમાર્કિંગ, સંરચિત ટેકનોલોજી રેડીનેસ એસેસમેન્ટ ફ્રેમવર્ક અપનાવવું, સ્ટાર્ટઅપ અને ઇનોવેશન ઇકોસિસ્ટમને મજબૂત બનાવવી, એક સમાન ઇ-લાઇબ્રેરી પ્લેટફોર્મનો વિકાસ, બાહ્ય ભંડોળનું એકત્રીકરણ, નેશનલ ટેકનિકલ ટેક્સટાઇલ મિશન હેઠળના પ્રોજેક્ટ્સનું અસરકારક અમલીકરણ, સભ્યપદમાં વૃદ્ધિ, કૌશલ્ય વિકાસ, ગવર્નન્સ સુધારાઓ અને કામગીરીનું મૂલ્યાંકન શામેલ હતું.
સરકારે ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે TRAs દ્વારા હાથ ધરવામાં આવતું સંશોધન વધુને વધુ ઉદ્યોગ-સંચાલિત, પરિણામ-અભિમુખ અને માપી શકાય તેવું હોવું જોઈએ, જેમાં સંશોધનને ટેકનોલોજી, પેટન્ટ, પ્રોટોટાઈપ, વ્યાપારીકરણની તકો, આયાત વિકલ્પો અને ઉદ્યોગના પડકારો, ખાસ કરીને MSMEs દ્વારા સામનો કરવામાં આવતા પડકારોના વ્યાવહારિક ઉકેલોમાં રૂપાંતરિત કરવા પર વધુ ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવું જોઈએ. એ પણ ભારપૂર્વક જણાવવામાં આવ્યું હતું કે R&D પરિણામોની સુસંગતતા અને સ્વીકૃતિ સુનિશ્ચિત કરવા માટે સંશોધનના ખ્યાલ (કન્સેપ્ચ્યુઅલાઈઝેશન) તબક્કાથી જ ઉદ્યોગની ભાગીદારી શરૂ થવી જોઈએ.
TRAs ના પાંચ વર્ષીય પ્લાન અને 2026-27 ના વાર્ષિક એક્શન પ્લાન R&D, ટેકનોલોજી વિકાસ, પરીક્ષણ અને માનકીકરણ, ક્ષમતા નિર્માણ, નવીનતા અને સંસ્થાકીય સહયોગને આવરી લેતો એક સ્પષ્ટ વ્યૂહાત્મક રોડમેપ પૂરો પાડે તેવી અપેક્ષા છે. પ્રવૃત્તિઓનું નિરીક્ષણ કરવા, માહિતી શેર કરવા, સંશોધન ક્ષમતાઓનું મેપિંગ કરવા અને ઉદ્યોગની જરૂરિયાતો તથા TRA નિપુણતા વચ્ચે લિંકેજ સુવિધાજનક બનાવવા માટે i-TRAMS ના અસરકારક ઉપયોગ પર પણ ભાર મૂકવામાં આવ્યો હતો.
બેઠકમાં જવાબદારી, સંસાધનોનો અસરકારક ઉપયોગ અને માપી શકાય તેવા પરિણામોની સમયસર સિદ્ધિ સુનિશ્ચિત કરવા માટે વિશ્વસનીય ડેટા અને સમયાંતરે સમીક્ષા દ્વારા સમર્થિત એક મજબૂત KPI-આધારિત પ્રદર્શન મૂલ્યાંકન માળખાની જરૂરિયાત પર વધુ પ્રકાશ પાડવામાં આવ્યો હતો.
બેઠકનો અંત TRAs, ઉદ્યોગ, સ્ટાર્ટઅપ્સ, એકેડેમિયા અને સંશોધન સંસ્થાઓ વચ્ચે ઉન્નત સહયોગ સાથે વધુ મજબૂત, વૈશ્વિક સ્તરે સ્પર્ધાત્મક અને નવીનતા-સંચાલિત કાપડ સંશોધન ઇકોસિસ્ટમ બનાવવાની સહિયારી પ્રતિબદ્ધતા સાથે થયો હતો, જે ભારતના કાપડ ક્ષેત્રની વૃદ્ધિ, સસ્ટેનેબિલિટી અને તકનીકી પ્રગતિમાં યોગદાન આપશે.
SM/NP/JD
(રીલીઝ આઈડી: 2304590)
મુલાકાતી સંખ્યા : 11