ਇਲੈਕਟ੍ਰੌਨਿਕਸ ਅਤੇ ਸੂਚਨਾ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਮੰਤਰਾਲੇ (MeitY), ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਅਧੀਨ IndiaAI Mission ਨੇ 6 ਅਗਸਤ, 2026 ਨੂੰ ਨਿੱਜੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਰਾਜਪੁਰਾ ਵਿਖੇ AIKosh University Engagement Programme (UEP) ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ AI ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨਾ, ਏਆਈ ਸਰੋਤਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਦਾ ਲੋਕਤੰਤਰੀਕਰਨ ਕਰਨਾ, ਅਤੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧ ਰਹੇ ਆਰਟੀਫੀਸ਼ੀਅਲ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ ਈਕੋਸਿਸਟਮ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਲਈ ਲੋੜੀਂਦੇ ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਟੂਲਸ ਨਾਲ ਲੈਸ ਕਰਨਾ ਸੀ।

 

ਮਾਰਚ 2024 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਮਨਜ਼ੂਰ, IndiaAI Mission ਨਵੀਨਤਾ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਕੇ, ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਏਆਈ ਵਿਕਾਸ ਨੂੰ ਸਕੱਸ਼ਮ ਬਣਾ ਕੇ, ਸਦੇਸ਼ੀ ਏਆਈ ਸਮਰੱਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਕੇ ਅਤੇ ਇਹ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾ ਕੇ ਕਿ AI ਦੇ ਲਾਭ ਸਮਾਜ ਦੇ ਹਰ ਵਰਗ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ, ਆਰਟੀਫੀਸ਼ੀਅਲ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗਲੋਬਲ ਲੀਡਰ ਬਣਨ ਦੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

 

ਮਿਸ਼ਨ ਦਾ ਇੱਕ ਮੁੱਖ ਥੰਮ੍ਹ, AIKosh ਭਾਰਤ ਦੇ ਇੱਕੀਕ੍ਰਿਤ ਡੇਟਾ ਪਲੈਟਫਾਰਮ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਉੱਚ-ਗੁਣਵੱਤਾ ਵਾਲੇ ਡੇਟਾਸੈਟਾਂ, ਏਆਈ ਮਾਡਲਾਂ, ਟੂਲਕਿੱਟਾਂ, ਬੈਂਚਮਾਰਕਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਰੋਤਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਖੋਜ ਅਤੇ ਏਆਈ ਐਪਲੀਕੇਸ਼ਨ ਵਿਕਾਸ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਦੇ ਹਨ। AIKosh University Engagement Programme ਰਾਹੀਂ, IndiaAI Mission ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਅਤੇ ਅਕਾਦਮਿਕ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਇਹਨਾਂ ਰਾਸ਼ਟਰੀ AI ਸੰਪਤੀਆਂ ਨਾਲ ਜਾਣੂ ਕਰਵਾਉਣ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਵਿਹਾਰਕ ਸਿੱਖਣ ਅਤੇ ਨਵੀਨਤਾ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ।

 

ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ, 250+ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੇ ਮਾਹਰਾਂ ਦੇ ਸੈਸ਼ਨਾਂ, ਲਾਈਵ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀਆਂ ਅਤੇ ਵਿਹਾਰਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਵਿੱਚ ਭਾਗ ਲਿਆ, ਜੋ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ AIKosh ਅਤੇ ਵਿਆਪਕ IndiaAI ਈਕੋਸਿਸਟਮ ਨਾਲ ਜਾਣੂ ਕਰਵਾਉਣ ਲਈ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ। ਭਾਗੀਦਾਰਾਂ ਨੇ AIKosh MCP (ਮਾਡਲ ਕੰਟੈਕਸਟ ਪ੍ਰੋਟੋਕੋਲ) ਅਤੇ AIKosh SDK (ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਡਿਵੈਲਪਮੈਂਟ ਕਿੱਟ) ਦੀ ਵੀ ਖੋਜ ਕੀਤੀ, ਜੋ ਉਪਭੋਗਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਕੁਦਰਤੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਡੇਟਾਸੈਟਾਂ ਅਤੇ ਏਆਈ ਮਾਡਲਾਂ ਦੀ ਖੋਜ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਏਆਈ ਸਰੋਤਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਸਰਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਡਿਵੈਲਪਰਾਂ ਅਤੇ ਗੈਰ-ਡਿਵੈਲਪਰਾਂ ਦੋਵਾਂ ਲਈ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਘਟਦੀਆਂ ਹਨ।

 

ਇਸ ਪਹਿਲਕਦਮੀ 'ਤੇ ਬੋਲਦਿਆਂ, ਸ਼੍ਰੀ ਮੁਹੰਮਦਮਦ ਵਾਈ. ਸਫ਼ੀਰੁੱਲਾ, ਆਈਏਐੱਸ, ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ, IndiaAI Mission ਨੇ ਕਿਹਾ: "AI ਦੇ ਲੋਕਤੰਤਰੀਕਰਨ ਦੇ ਸਾਡੇ ਮਾਨਯੋਗ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਦੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਅਸੀਂ ਇਹ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਵਚਨਬੱਧ ਹਾਂ ਕਿ ਇਸਦੇ ਪਰਿਵਰਤਨਕਾਰੀ ਲਾਭ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਹਰ ਵਿਅਕਤੀ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ। ਇਹ ਵਚਨਬੱਧਤਾ ਤਿੰਨ ਬੁਨਿਆਦੀ ਥੰਮ੍ਹਾਂ—ਪੀਪਲ, ਪਲੈਨਿਟ, ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਗਰੈਸ—‘ਤੇ ਟਿਕੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਜੋ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਫਲਸਫਾ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ ਫਰਵਰੀ 2026 ਵਿੱਚ IndiaAI Impact Summit ਦੌਰਾਨ ਪ੍ਰਮੁੱਖਤਾ ਨਾਲ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਸਾਡੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਐਂਗੇਜਮੈਂਟ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ, ਅਸੀਂ ਇਸ ਸਾਲ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਦੀਆਂ ਵਿਦਿਅਕ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਫਲਦੇ-ਫੁੱਲਦੇ AI ਈਕੋਸਿਸਟਮ ਦੇ ਬਹੁਪੱਖੀ ਤੱਤਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਾਂਗੇ।"

 

AIKosh University Engagement Programme ਦੇ ਅਗਲੇ ਪੜਾਅ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ, ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ AIKosh ਓਪਨ-ਸੋਰਸ ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਅਤੇ AIKosh 'ਤੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਸੰਸਥਾਗਤ ਪ੍ਰੋਫਾਈਲ ਰਾਹੀਂ ਡੇਟਾਸੈਟਾਂ ਦਾ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਉਣ ਲਈ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਮੌਜੂਦਾ ਡੇਟਾਸੈਟਾਂ ਨੂੰ ਅਮੀਰ ਬਣਾਉਣ ਅਤੇ ਜਨਤਕ ਭਲਾਈ ਦੇ ਕੇਸਾਂ ਨੂੰ ਹੱਲ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਪ੍ਰੂਫ-ਆਫ-ਕਾਨਸੈਪਟ ਏਆਈ ਐਪਲੀਕੇਸ਼ਨਾਂ ਵਿਕਸਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਵੀ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੇ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਯੋਗਦਾਨਾਂ 'ਤੇ ਭਵਿੱਖ ਦੀ ਮਾਨਤਾ ਲਈ ਵਿਚਾਰ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਏਆਈ ਸਾਖਰਤਾ ਅਤੇ ਡੇਟਾਸੈਟ ਖੋਜ ਤੋਂ ਨਵੀਨਤਾ ਅਤੇ ਅਸਲ-ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਹੱਲ ਕਰਨ ਦਾ ਇੱਕ ਰਸਤਾ ਤਿਆਰ ਹੋਵੇਗਾ।

 

AIKosh University Engagement Programme ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ, ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਅਤੇ ਫੈਕਲਟੀ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ AI ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਨਾਲ ਜਾਣੂ ਕਰਵਾ ਕੇ ਉੱਚ ਵਿਦਿਅਕ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ AI ਨੂੰ ਅਪਣਾਉਣ ਨੂੰ ਡੂੰਘਾ ਕਰਨ ਲਈ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੀਤੀ ਗਈ ਇੱਕ ਰਾਸ਼ਟਰਵਿਆਪੀ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਹੈ। ਅੱਜ, AIKosh 14,000+ ਡੇਟਾਸੈਟਾਂ, 300+ AI ਮਾਡਲਾਂ ਅਤੇ 30+ ਟੂਲਕਿੱਟਾਂ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ, ਸਟਾਰਟਅੱਪਸ, ਡਿਵੈਲਪਰਾਂ ਅਤੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਰੋਤਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਏਆਈ ਹੱਲ ਬਣਾਉਣ ਦੇ ਯੋਗ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ।

 

ਇਹ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਇੱਕ ਜੀਵੰਤ ਏਆਈ ਨਾਲ ਤਿਆਰ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਪੂਲ ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਲਈ ਇੱਕ ਸਮਾਵੇਸ਼ੀ, ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਅਤੇ ਨਵੀਨਤਾ-ਸੰਚਾਲਿਤ ਏਆਈ ਈਕੋਸਿਸਟਮ ਬਣਾਉਣ ਦੇ IndiaAI Mission ਦੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹੋਰ ਕਦਮ ਹੈ। AIKosh University Engagement Programme ਰਾਹੀਂ, ਮਿਸ਼ਨ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਦੀਆਂ ਅਕਾਦਮਿਕ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਜੋੜਨਾ ਜਾਰੀ ਰੱਖੇਗਾ, ਕੈਂਪਸ-ਪੱਧਰੀ ਏਆਈ ਕਮਿਊਨਿਟੀਆਂ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰੇਗਾ ਜੋ ਡੇਟਾਸੈਟਾਂ, ਮਾਡਲਾਂ, ਐਪਲੀਕੇਸ਼ਨਾਂ, ਖੋਜ ਅਤੇ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਏਆਈ ਅਪਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।

 

**********

SJ/RN

(रिलीज़ आईडी: 2295708) आगंतुक पटल : 7