"ભવિષ્ય તેમનું છે જેઓ સતત શીખવાનું, અનુકૂલન સાધવાનું અને નવીનતા લાવવાનું ચાલુ રાખે છે. ભારતના યુવાનોએ માત્ર આજની નોકરીઓ માટે જ નહીં, પરંતુ આવતીકાલની તકો માટે પણ તૈયાર રહેવું જોઈએ," તેમ કૌશલ ભવન, નવી દિલ્હી ખાતે કૌશલ્ય વિકાસ અને ઉદ્યોગસાહસિકતા મંત્રાલય (MSDE) દ્વારા આયોજિત વિશ્વ યુવા કૌશલ્ય દિવસ 2026ની ઉજવણીમાં ભારત સરકારના કૌશલ્ય વિકાસ અને ઉદ્યોગસાહસિકતા રાજ્ય મંત્રી (સ્વતંત્ર પ્રભાર) અને શિક્ષણ રાજ્ય મંત્રી શ્રી જયંત ચૌધરીએ જણાવ્યું હતું.

કૌશલ્ય પ્રાપ્તિને આજીવન સફર તરીકે જોવી જોઈએ તેના પર ભાર મૂકતા મંત્રીએ કહ્યું, "ઇન્ડિયાસ્કિલ્સ, સેન્ટર્સ ઓફ એક્સેલન્સ, એપ્રેન્ટિસશિપ અને મજબૂત ઉદ્યોગ ભાગીદારી દ્વારા, અમે એવા માર્ગો બનાવી રહ્યા છીએ જે યુવાનોને ભારતમાં અને સમગ્ર વિશ્વમાં તકો સાથે જોડે છે. આપણે પરંપરાગત ન હોય તેવા ક્ષેત્રોમાં વધુ મહિલાઓને પ્રવેશવા માટે પણ પ્રોત્સાહિત કરવી જોઈએ અને દરેક યુવાન ભારતીયને યથાસ્થિતિને પડકારવા, પરિવર્તનને અપનાવવા અને વિકસિત ભારતમાં યોગદાન આપવા સક્ષમ બનાવવું જોઈએ."

આ કાર્યક્રમ દરમિયાન, મંત્રીએ ઇન્ડિયાસ્કિલ્સ કોમ્પિટિશન 2026–27 માર્ગદર્શિકાનું અનાવરણ કર્યું હતું, જેમાં 63 ઉદ્યોગ-સંબંધિત કૌશલ્ય શ્રેણીઓમાં ભારતની અગ્રણી કૌશલ્ય સ્પર્ધા માટેનો રોડમેપ દર્શાવવામાં આવ્યો છે. દેશભરના ઉત્સુક સ્પર્ધકો માટે કૌશલ ઇન્ડિયા ડિજિટલ હબ પર હવે રજીસ્ટ્રેશન ખુલ્લું છે.

ઇન્ડિયાસ્કિલ્સ અને વર્લ્ડસ્કિલ્સ વિજેતાઓને માર્ગદર્શક અને એમ્બેસેડર તરીકે એકસાથે લાવવા માટે વર્લ્ડસ્કિલ્સ ઇન્ડિયા ચેમ્પિયન્સ ક્લબ પણ શરૂ કરવામાં આવી હતી. આ પહેલ ભૂતકાળના વિજેતાઓને ઉત્સુક સ્પર્ધકોને પ્રેરણા આપવા, વ્યાવસાયિક કૌશલ્યોમાં ઉત્કૃષ્ટતાને પ્રોત્સાહન આપવા અને કૌશલ્ય ધરાવતી પ્રતિભાઓની આગામી પેઢીને ટેકો આપવા સક્ષમ બનાવશે.

ગ્લોબલ સ્કિલ્સ ચેલેન્જ ઓસ્ટ્રેલિયા 2026 અને તાઈપેઈ કેપિટલ કપ 2026 ના ભારતના મેડલ વિજેતાઓને સંયુક્ત રીતે ત્રણ ગોલ્ડ મેડલ, ત્રણ સિલ્વર મેડલ, એક બ્રોન્ઝ મેડલ અને ત્રણ મેરિટ એવોર્ડ મેળવવા બદલ સન્માનિત કરવામાં આવ્યા હતા, જે વૈશ્વિક કૌશલ્ય મંચ પર ભારતની વધતી જતી સ્પર્ધાત્મકતાને મજબૂત કરે છે.

મંત્રાલયે કૌશલ ઇન્ડિયા અંતર્ગત સેન્ટર્સ ઓફ એક્સેલન્સની સ્થાપના માટેની માર્ગદર્શિકાનું પણ અનાવરણ કર્યું હતું. આ માર્ગદર્શિકાનો ઉદ્દેશ્ય આધુનિક ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર, અદ્યતન ટેકનોલોજી અને મજબૂત ઉદ્યોગ ભાગીદારીથી સજ્જ વિશ્વસ્તરીય, ઉદ્યોગ-સંબંધિત તાલીમ સુવિધાઓના વિકાસને ટેકો આપવાનો છે.

એક મુખ્ય આકર્ષણ પીએમકેવીવાય (PMKVY) હેઠળ મલ્ટી-સ્કિલ્ડ કેરગિવર્સ માટેના તાલીમ કાર્યક્રમની રજૂઆત હતી, જે કેન્દ્રીય બજેટ 2026-27 ની 1.5 લાખ કેરગિવિંગ પ્રોફેશનલ્સને કુશળ બનાવવાની જાહેરાતને અનુરૂપ છે. આમાંથી, 1.3 લાખ ઉમેદવારોને એમએસડીઈ (MSDE) ઇકોસિસ્ટમ દ્વારા તાલીમ આપવામાં આવશે, જે હેલ્થકેર, જેરિયાટ્રિક (વૃદ્ધાવસ્થાની સંભાળ) અને હોમ-બેઝ્ડ સંભાળ માટે વ્યવસાયિક રીતે પ્રશિક્ષિત કાર્યબળ બનાવશે અને સાથે જ ખાસ કરીને મહિલાઓ અને યુવાનો માટે રોજગારીની નવી તકો ખોલશે.

આ કાર્યક્રમ ઉત્તર પૂર્વીય ક્ષેત્રમાં નેપ્સ (NAPS) હેઠળ એપ્રેન્ટિસશિપ જોડાણ માટેના પાયલોટ પ્રોજેક્ટના વિસ્તરણનો પણ સાક્ષી બન્યો હતો, જેનો ઉદ્દેશ્ય કાર્યસ્થળ-આધારિત શિક્ષણ સુધી પહોંચ વિસ્તારવાનો અને સમગ્ર ક્ષેત્રમાં ઉદ્યોગની ભાગીદારીને મજબૂત કરવાનો છે.

આ પ્રસંગે બોલતા, એમએસડીઈ (MSDE) ના સચિવ સુશ્રી દેબશ્રી મુખર્જીએ જણાવ્યું હતું કે, "છેલ્લા 11 વર્ષોમાં, કૌશલ ઇન્ડિયા રાજ્યો, ઉદ્યોગો અને તાલીમ સંસ્થાઓ સાથેની ભાગીદારી દ્વારા બનાવવામાં આવેલી એક જોડાયેલી રાષ્ટ્રીય ઇકોસિસ્ટમ તરીકે વિકસિત થઈ છે, જેણે છ કરોડથી વધુ યુવાનોને સશક્ત બનાવ્યા છે. જેમ આપણે આગામી તબક્કામાં પ્રવેશ કરીએ છીએ, તેમ અમારું ધ્યાન માત્ર સંખ્યાથી હટીને ગુણવત્તા, સુસંગતતા અને પરિણામો પર કેન્દ્રિત થવું જોઈએ. 'સાઝા ભવિષ્ય માટે કૌશલ્ય' થીમ આપણને એ પણ યાદ અપાવે છે કે મહિલાઓ અને છોકરીઓ ભારતના વિકાસની વાર્તાના કેન્દ્રમાં રહેવી જોઈએ."

એમએસડીઈ (MSDE) એ કૌશલ્ય ઇકોસિસ્ટમમાં મહિલા સંચાલિત વિકાસને પ્રોત્સાહન આપવા માટે જેન્ડર મેઇનસ્ટ્રીમિંગ (લિંગ મુખ્ય પ્રવાહ) પર એક સમિતિની રચના કરવાની પણ જાહેરાત કરી હતી. મંત્રાલયના વિભાગો, ભાગીદાર સંસ્થાઓ અને સંબંધિત મંત્રાલયોને એકસાથે લાવીને, આ સમિતિ કૌશલ્યથી રોજગાર સુધીના માર્ગમાં આવતા અવરોધોને દૂર કરવા માટે મિશન મોડમાં કામ કરશે, જેમાં આઉટરીચ (પહોંચ), ગતિશીલતા, તાલીમ, એપ્રેન્ટિસશિપ, પ્લેસમેન્ટ, જાળવણી અને કારકિર્દીની પ્રગતિ સામેલ છે.

મંત્રાલય મહિલાઓ માટે કૌશલ્ય અને રોજગાર પરના શ્રેષ્ઠ પ્રયાસોના સંગ્રહ (બેસ્ટ પ્રેક્ટિસીસ કમ્પેન્ડિયમ) માટે એન્ટ્રીઓ પણ આમંત્રિત કરશે, જેમાં મહિલાઓની કૌશલ્ય, રોજગાર, ઉદ્યોગસાહસિકતા અને સર્વસમાવેશક કાર્યસ્થળો સુધીની પહોંચમાં સુધારો કરનારા પુરાવા-આધારિત મોડલ્સનું દસ્તાવેજીકરણ કરવામાં આવશે. સરકારી વિભાગો, રાજ્યો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશો, ઉદ્યોગો, તાલીમ સંસ્થાઓ, સીએસઆર સંસ્થાઓ અને નાગરિક સમાજની ભાગીદારી માટે 20 જુલાઈ, 2026 થી એન્ટ્રીઓ શરૂ થશે.

જાહેર કરાયેલી અન્ય એક મોટી પહેલ પ્રસ્તાવિત સ્કિલ્સ આઉટકમ્સ ફંડ હતી, જે આશરે ₹530 કરોડનું પરિણામ આધારિત ધિરાણ પ્લેટફોર્મ છે જે બે લાખથી વધુ યુવાનોને ઉદ્યોગ-સંબંધિત કૌશલ્ય, રોજગાર અને આજીવિકાની તકો પૂરી પાડવા માટે સરકારી ભંડોળ, સીએસઆર યોગદાન અને પરોપકારી મૂડીને સંયોજિત કરશે.

મંત્રાલયના નેજા હેઠળ એનએસડીસી (NSDC) ની અંદર આ ફંડની સ્થાપના માટે એમએસડીઈ (MSDE) અને એનએસડીસી (NSDC) વચ્ચે સૌપ્રથમ એમઓયુ (MoU) નું આદાનપ્રદાન કરવામાં આવ્યું હતું. ત્યારબાદ ઇન્ડિયા સ્કિલ્સ આઉટકમ્સ પ્લેટફોર્મ વિકસાવવા માટે એનએસડીસી (NSDC) અને બ્રિટિશ એશિયન ઇન્ડિયા ફાઉન્ડેશન વચ્ચે એમઓયુ (MoU) થયા હતા. આ પહેલ હેઠળનું ભંડોળ સ્વતંત્ર રીતે ચકાસાયેલા સીમાચિહ્નો જેમ કે પ્રમાણપત્ર, પ્લેસમેન્ટ અને જાળવણી સાથે લિંક કરવામાં આવશે, જે જવાબદારી, નવીનતા અને ઉદ્યોગની સુસંગતતાને મજબૂત કરશે.

આ કાર્યક્રમમાં કૌશલ ભવન ખાતે સ્થાપિત થનારા પ્રસ્તાવિત શિલ્પ "કુશળ ભારત, સશક્ત ભારત - એક સામૂહિક વિકાસની વાર્તા" ની ડિઝાઇનનું અનાવરણ પણ કરવામાં આવ્યું હતું. આ શિલ્પ કારીગરો, કામદારો, વ્યાવસાયિકો, સંશોધકો અને ઉદ્યોગસાહસિકોની પેઢીઓને શ્રદ્ધાંજલિ આપે છે જેમના કૌશલ્યોએ ભારતના વિકાસને આકાર આપ્યો છે.

બાગપત, ઉત્તર પ્રદેશના ચૌધરી અજીત સિંહ સેન્ટર ઓફ એક્સેલન્સ ફોર ડિઝાઇન એન્ડ ફેશન ટેકનોલોજીના કુશળ મહિલા તાલીમાર્થીઓને પણ સન્માનિત કરવામાં આવ્યા હતા. આ કેન્દ્ર દ્વારા આધુનિક ટેકનોલોજી, એઆઈ-સંચાલિત લર્નિંગ સોલ્યુશન્સ અને અદ્યતન ઉત્પાદન પદ્ધતિઓને સંકલિત કરતી ઉદ્યોગ-સંબંધિત તાલીમ દ્વારા એડવાન્સ સિવિંગ મશીન ઓપરેટર્સ તરીકે 50 મહિલાઓની પ્રથમ બેચને તાલીમ આપવામાં આવી છે. આ પહેલ દર્શાવે છે કે કેવી રીતે ભવિષ્ય માટે સજ્જ કૌશલ્ય આજીવિકાને મજબૂત કરી રહ્યું છે, રોજગાર ક્ષમતામાં વધારો કરી રહ્યું છે અને મહિલાઓના આર્થિક સશક્તિકરણને આગળ વધારી રહ્યું છે.

આ કાર્યક્રમમાં ડીજીટી (DGT) ના મહાનિર્દેશક શ્રી દિલીપ કુમાર; એમએસડીઈ (MSDE) ના અધિક સચિવ શ્રી નિરંજન કુમાર સુધાંશુ; એમએસડીઈ (MSDE) ના વરિષ્ઠ આર્થિક સલાહકાર સુશ્રી મનીષા સેનશર્મા; એનએસડીસી (NSDC) ના સીઈઓ શ્રી અરુણકુમાર પિલ્લાઈ; તેમજ ઉદ્યોગ જગતના અગ્રણીઓ, રાજ્ય કૌશલ્ય મિશન અને સેક્ટર સ્કીલ કાઉન્સિલના પ્રતિનિધિઓ, તાલીમ ભાગીદારો, વર્લ્ડસ્કિલ્સ વિજેતાઓ, શીખનારાઓ અને કૌશલ ઇન્ડિયા ઇકોસિસ્ટમના અધિકારીઓ ઉપસ્થિત રહ્યા હતા.

 

SM/DK/JD

(रिलीज़ आईडी: 2285169) आगंतुक पटल : 9