કેન્દ્રીય ગૃહ મંત્રી શ્રી અમિત શાહ, કેન્દ્રીય સંચાર મંત્રી શ્રી જ્યોતિરાદિત્ય સિંધિયાની ગરિમામય હાજરીમાં 2 મે 2026 ના રોજ મોબાઈલ-આધારિત આપત્તિ સંચાર પ્રણાલી લોન્ચ કરશે. આ સિસ્ટમ ટેલિકોમ્યુનિકેશન વિભાગ (DoT), સંચાર મંત્રાલય દ્વારા ભારત સરકારના નેશનલ ડિઝાસ્ટર મેનેજમેન્ટ ઓથોરિટી (NDMA) ના સહયોગથી નાગરિકો સુધી સમયસર મહત્વપૂર્ણ માહિતી પહોંચાડવાનું સુનિશ્ચિત કરવા માટે વિકસાવવામાં આવી છે.

NDMA એ ઇન્ટિગ્રેટેડ એલર્ટ સિસ્ટમ (SACHET) ને સફળતાપૂર્વક કાર્યરત કરી છે, જે ટેલિકોમ્યુનિકેશન વિભાગના અગ્રણી R&D કેન્દ્ર, સેન્ટર ફોર ડેવલપમેન્ટ ઓફ ટેલિમેટિક્સ (C-DOT) દ્વારા વિકસાવવામાં આવી છે. આ સિસ્ટમ ઇન્ટરનેશનલ ટેલિકોમ્યુનિકેશન યુનિયન દ્વારા ભલામણ કરાયેલ કોમન એલર્ટિંગ પ્રોટોકોલ (CAP) પર આધારિત છે. તે હાલમાં ભારતના તમામ 36 રાજ્યો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોમાં કાર્યરત છે અને ભૂ-લક્ષિત (geo-targeted) વિસ્તારોમાં મોબાઈલ વપરાશકર્તાઓને SMS દ્વારા આપત્તિ અને કટોકટી સંબંધિત ચેતવણીઓ પહોંચાડે છે.

આ સિસ્ટમનો આપત્તિ વ્યવસ્થાપન સત્તાધિકારીઓ દ્વારા વ્યાપકપણે ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો છે, જેણે કુદરતી આપત્તિઓ, હવામાનની ચેતવણીઓ અને ચક્રવાતની ઘટનાઓ દરમિયાન 19 થી વધુ ભારતીય ભાષાઓમાં અત્યાર સુધીમાં 134 અબજથી વધુ SMS ચેતવણીઓનો પ્રસાર કરવામાં સક્ષમ બનાવ્યા છે.

સુનામી, ધરતીકંપ, વીજળી પડવી જેવી સમય-નિર્ણાયક પરિસ્થિતિઓ અને ગેસ ગળતર અથવા રાસાયણિક જોખમો જેવી માનવસર્જિત કટોકટીમાં ચેતવણીના પ્રસારને વધુ મજબૂત કરવા માટે, SMS ની સાથે સેલ બ્રોડકાસ્ટ (CB) ટેકનોલોજી રજૂ કરવામાં આવી છે. સેલ બ્રોડકાસ્ટ સિસ્ટમમાં, નિર્ધારિત ભૌગોલિક વિસ્તારની અંદરના તમામ મોબાઈલ ઉપકરણો પર એકસાથે ચેતવણીઓ પ્રસારિત કરવામાં આવે છે, જે ચેતવણીઓની નજીકના વાસ્તવિક સમયમાં ડિલિવરી સુનિશ્ચિત કરે છે. C-DOT ને આ સેલ બ્રોડકાસ્ટ-આધારિત પબ્લિક ઇમરજન્સી એલર્ટ સિસ્ટમના સ્વદેશી વિકાસ અને અમલીકરણની જવાબદારી સોંપવામાં આવી છે.

લોન્ચિંગ કવાયત તરીકે દિલ્હી અને NCR ની સાથે ભારતના તમામ પાટનગરોમાં મોબાઈલ હેન્ડસેટ પર નીચેનો સંદેશ મોકલવામાં આવશે. સંદેશા અંગ્રેજી, હિન્દી અને પ્રાદેશિક ભાષાઓમાં મોકલવામાં આવશે:

“ભારત, તેના નાગરિકો માટે ત્વરિત આપત્તિ ચેતવણી સેવા માટે સ્વદેશી ટેકનોલોજીનો ઉપયોગ કરીને સેલ બ્રોડકાસ્ટ લોન્ચ કરે છે. સજાગ નાગરિક, સુરક્ષિત રાષ્ટ્ર. આ સંદેશ મળવા પર જનતા દ્વારા કોઈ કાર્યવાહી કરવાની જરૂર નથી. આ એક પરીક્ષણ સંદેશ છે.”

 

“ભારત દ્વારા સ્વદેશી તકનીક કા ઉપયોગ કરતે હુએ અપને નાગરિકો કે લિયે ત્વરિત આપદા ચેતાવની સેવા હેતુ કે લિયે સેલ બ્રોડકાસ્ટ કા શુભારંભ. સચેત નાગરિક, સુરક્ષિત રાષ્ટ્ર.  ઇસ સંદેશ કી પ્રાપ્તિ પર જનતા સે કિસી પ્રકાર કી કાર્યવાહી કી અપેક્ષા નહીં કી જાતી હૈ. યહ એક પરીક્ષણ સંદેશ હૈ.”

નાગરિકોને ગભરાવાની જરૂર નથી તેવી વિનંતી કરવામાં આવે છે. આ સંદેશ મળવા પર કોઈ કાર્યવાહી કરવાની જરૂર નથી.

વધુ માટે DoT હેન્ડલ્સ ફોલો કરો: - X - https://x.com/DoT_India Insta- https://www.instagram.com/department_of_telecom?igsh=MXUxbHFjd3llZTU0YQ== Fb - https://www.facebook.com/DoTIndia Youtube: https://youtube.com/@departmentoftelecom?si=DALnhYkt89U5jAaa

SM/BS/JD

(રીલીઝ આઈડી: 2257129) મુલાકાતી સંખ્યા : 24