ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਮੰਤਰਾਲਾ
azadi ka amrit mahotsav

ਐੱਨਆਈਸੀਆਰਏ ਸਮੀਖਿਆ ਵਰਕਸ਼ਾਪ ਅਤੇ (ਏਸੀਏਐੱਸਏ-ਭਾਰਤ) ਦੀ ਲਾਂਚ-ਕਮ-ਯੂਜ਼ ਕੇਸ ਵਰਕਸ਼ਾਪ ਦਾ ਉਦਘਾਟਨ


ਐੱਨਆਈਸੀਆਰਏ ਵਰਕਸ਼ਾਪ ਨੇ 15 ਵਰ੍ਹਿਆਂ ਦੀ ਪ੍ਰਗਤੀ ਦੀ ਸਮੀਖਿਆ ਕੀਤੀ, ਜਲਵਾਯੂ ਅਧਾਰਿਤ ਐਗਰੀ-ਫੂਡ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਲਈ ਡੇਟਾ ਸੰਚਾਲਿਤ ਰੋਡਮੈਪ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ

ਬਸੰਤ ਪੰਚਮੀ 'ਤੇ, ਡਾ. ਜਾਟ ਨੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਜਲਵਾਯੂ ਅਨੁਕੂਲਨ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਗਿਆਨ ਪੋਰਟਲ ਲਾਂਚ ਕੀਤੇ

प्रविष्टि तिथि: 23 JAN 2026 4:05PM by PIB Chandigarh

ਭਾਰਤੀ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਖੋਜ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ (ਆਈਸੀਏਆਰ) ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆ ਲਈ ਬੋਰਲੌਗ ਇੰਸਟੀਟੁਊਟ (ਬੀਆਈਐੱਸਏ) ਵੱਲੋਂ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਯੋਜਿਤ ਐਟਲਸ ਆਫ਼ ਕਲਾਈਮੇਟ ਅਡੈਪਟੇਸ਼ਨ ਇਨ ਇੰਡੀਅਨ ਐਗਰੀਕਲਚਰ (ਏਸੀਏਐੱਸਏ-ਇੰਡੀਆ) ਦੀ ਜਲਵਾਯੂ ਅਨੁਕੂਲ ਖੇਤੀ (ਐੱਨਆਈਸੀਆਰਏ) ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਇਨੋਵੇਸ਼ਨਾਂ ਦੀ ਸਮੀਖਿਆ ਅਤੇ ਲਾਂਚ-ਕਮ-ਯੂਜ਼ ਕੇਸ ਵਰਕਸ਼ਾਪ ਦਾ ਉਦਘਾਟਨ ਅੱਜ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਡਾ. ਐੱਮ.ਐੱਲ.ਜਾਟ, ਸਕੱਤਰ (ਡੀਏਆਰਈ) ਅਤੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਜਨਰਲ (ਆਈਸੀਏਆਰ) ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

ਇਸ ਵਰਕਸ਼ਾਪ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਐੱਨਆਈਸੀਆਰਏ ਦੇ 15 ਵਰ੍ਹਿਆਂ ਦੇ ਤਜ਼ਰਬਿਆਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨਾ, ਜਲਵਾਯੂ ਅਨੁਕੂਲਨ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਦਾ ਮੁਲਾਂਕਣ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਏਕੀਕ੍ਰਿਤ ਵਿਗਿਆਨ, ਨੀਤੀਗਤ ਅਨੁਕੂਲਤਾ ਅਤੇ ਟੀਚਾਗਤ ਨਿਵੇਸ਼ਾਂ ਰਾਹੀਂ ਜਲਵਾਯੂ-ਅਧਾਰਿਤ ਖੇਤੀਬਾੜੀ-ਭੋਜਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਡੇਟਾ-ਅਧਾਰਿਤ ਰੋਡਮੈਪ ਤਿਆਰ ਕਰਨਾ ਸੀ।

ਇਕੱਠ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਦਿਆਂ, ਡਾ. ਜਾਟ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਬਸੰਤ ਪੰਚਮੀ, ਜੋ ਕਿ ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਪੁਨਰ ਜਾਗਰਣ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ, ਜਲਵਾਯੂ ਅਨੁਕੂਲਨ ਵੱਲ ਭਾਰਤ ਦੀ ਯਾਤਰਾ 'ਤੇ ਵਿਚਾਰ ਕਰਨ ਅਤੇ ਆਕਾਸ਼ਾ ਐਟਲਸ ਅਤੇ NICRA ਪੋਰਟਲ ਵਰਗੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਗਿਆਨ ਪਲੈਟਫਾਰਮਾਂ ਨੂੰ ਲਾਂਚ ਕਰਨ ਦਾ ਇੱਕ ਢੁਕਵਾਂ ਸਮਾਂ ਹੈ। NICRA ਦੀ 15ਵੀਂ ਵਰ੍ਹੇਗੰਢ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਹੁਣ ਇੱਕ ਨਾਜ਼ੁਕ ਮੋੜ 'ਤੇ ਹੈ, ਜਿਸ ਲਈ ਸਪਸ਼ਟ ਰਣਨੀਤਕ ਦਿਸ਼ਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਵਾਰ-ਵਾਰ ਜਲਵਾਯੂ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਭਾਰਤੀ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਨੇ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਮੀਂਹ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਲਚਕੀਲੇਪਣ ਅਤੇ ਉਤਪਾਦਕਤਾ ਵਿਕਾਸ ਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜੋ ਜਲਵਾਯੂ-ਰੋਧਕ ਤਕਨਾਲੋਜੀਆਂ  ਦੀ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ੀਲਤਾ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਨੀਤੀਆਂ ਨੂੰ ਸਮਰੱਥ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਸੰਸਥਾਗਤ ਤਬਦੀਲੀ ਨੂੰ ਸਮਰੱਥ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਇਹ ਵੀ ਰੇਖਾਂਕਿਤ ਕੀਤਾ ਕਿ ਭਾਰਤ ਦੀ ਜਲਵਾਯੂ ਅਨੁਕੂਲਤਾ ਇੱਕ ਏਕੀਕ੍ਰਿਤ ਪ੍ਰਣਾਲੀ 'ਤੇ ਅਧਾਰਿਤ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਵਿਗਿਆਨ, ਨੀਤੀ ਸਹਾਇਤਾ, ਤਕਨੀਕੀ ਨਵੀਨਤਾ, ਸਮਾਜਿਕ ਸੁਰੱਖਿਆ, ਮਨੁੱਖੀ ਸਰੋਤ ਅਤੇ ਤਾਲਮੇਲ ਲਾਗੂਕਰਨ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। NICRA, ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਫਸਲ ਬੀਮਾ ਯੋਜਨਾ ਅਤੇ ਪਸ਼ੂਧਨ ਅਤੇ ਮੱਛੀ ਪਾਲਣ ਮਿਸ਼ਨ ਵਰਗੀਆਂ ਪਹਿਲਕਦਮੀਆਂ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀ ਅਨੁਕੂਲ ਸਮਰੱਥਾ ਅਤੇ ਕਿਸਾਨ ਆਜੀਵਿਕਾ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਅੱਗੇ ਵਧਣ ਦੇ ਰਸਤੇ ਦੀ ਰੂਪ-ਰੇਖਾ ਦੱਸਦੇ ਹੋਏ, ਡਾ. ਜਾਟ ਨੇ ਇੱਕ ਏਕੀਕ੍ਰਿਤ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਜਲਵਾਯੂ ਐਕਸ਼ਨ ਪਲੈਟਫਾਰਮ ਵਿੱਚ ਡੇਟਾ, ਅਨੁਭਵਾਂ ਅਤੇ ਨਿਵੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਏਕੀਕ੍ਰਿਤ ਕਰਨ, ਇੱਕ ਸਮੁੱਚੀ ਸਰਕਾਰ ਅਤੇ ਸਮੁੱਚੇ ਸਮਾਜ ਦੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਨੂੰ ਅਪਣਾਉਣ ਅਤੇ ਇੱਕ ਕੇਂਦਰੀਕ੍ਰਿਤ ਡੇਟਾ ਈਕੋਸਿਸਟਮ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ।

 

ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਜਨਰਲ (ਆਈਸੀਏਆਰ) ਨੇ ਦੁਹਰਾਇਆ, ਕਿ ਭਾਰਤ ਦਾ ਤਜ਼ਰਬਾ ਵਿਗਿਆਨ-ਅਧਾਰਿਤ ਅਤੇ ਨੀਤੀ-ਅਨੁਕੂਲ ਸਮਾਧਾਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਮਿਸਾਲ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਜਲਵਾਯੂ ਦਬਾਅ ਦੇ ਦਰਮਿਆਨ ਖੇਤੀਬਾੜੀ-ਭੋਜਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਸੰਦਰਭ ਵਿੱਚ, ਐੱਨਆਈਸੀਆਰਏ ਨੂੰ ਜਲਵਾਯੂ-ਅਨੁਕੂਲ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਲਈ ਇੱਕ ਸੰਭਾਵੀ ਗਲੋਬਲ ਮਾਡਲ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

 

ਇਸ ਮੌਕੇ 'ਤੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਵਿੱਚ ਜਲਵਾਯੂ ਅਨੁਕੂਲਨ ਦਾ ਐਟਲਸ (ਏਸੀਏਐੱਸਏ-ਇੰਡੀਆ) ਵੀ ਰਸਮੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਲਾਂਚ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਕਿ ਆਈਸੀਏਆਰ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੇ ਐੱਨਏਆਰਈਐੱਸ ਦੁਆਰਾ BISA-CIMMYT ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ ਵਿਕਸਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਇੱਕ ਵੈੱਬ-ਅਧਾਰਿਤ ਡਿਜੀਟਲ ਪਲੈਟਫਾਰਮ ਹੈ, ਜੋ ਸਥਾਨ-ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਅਤੇ ਡੇਟਾ-ਅਧਾਰਿਤ ਅਨੁਕੂਲਨ ਯੋਜਨਾਬੰਦੀ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰੇਗਾ।

ਇਸ ਸਮਾਗਮ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਹੋਰ ਪਤਵੰਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਡਾ. ਏ.ਕੇ. ਨਾਇਕ, ਡਿਪਟੀ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਜਨਰਲ (ਕੁਦਰਤੀ ਸਰੋਤ ਪ੍ਰਬੰਧਨ),ਆਈ.ਸੀ.ਏ.ਆਰ.; ਡਾ. ਰਾਜਬੀਰ ਸਿੰਘ, ਡਿਪਟੀ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਜਨਰਲ (ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਵਿਸਥਾਰ), ਆਈ.ਸੀ.ਏ.ਆਰ.; ਡਾ. ਬੀ. ਵੈਂਕਟੇਸ਼ਵਰਲੂ, ਚੇਅਰਮੈਨ, ਐੱਨ.ਆਈ.ਸੀ.ਆਰ.ਏ. ਮਾਹਿਰ ਕਮੇਟੀ; ਡਾ. ਵੀ. ਕੇ. ਸਿੰਘ, ਡਾਇਰੈਕਟਰ, ਆਈ.ਸੀ.ਏ.ਆਰ.-ਸੈਂਟਰਲ ਅਰਿਡ ਲੈਂਡ ਐਗਰੀਕਲਚਰਲ ਰਿਸਰਚ ਇੰਸਟੀਟਿਊਟ, ਹੈਦਰਾਬਾਦ; ਅਤੇ ਡਾ. ਪੀ. ਕੇ. ਅਗਰਵਾਲ*, ਖੇਤਰੀ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਮੁਖੀ, BISA–CIMMYT ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ।

 

ਇਸ ਮੌਕੇ ‘ਤੇ ਬੋਲਦੇ ਹੋਏ, ਡਾ. ਰਾਜਬੀਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਵਰਕਸ਼ਾਪ ਵਿਗਿਆਨ ਨੂੰ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣ ਅਤੇ ਜਲਵਾਯੂ ਕਾਰਵਾਈ ਲਈ ਇੱਕ ਸੰਪੂਰਨ ਪਹੁੰਚ ਅਪਣਾਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਪਲੈਟਫਾਰਮ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਭਵਿੱਖ ਦੀ ਜਲਵਾਯੂ ਕਾਰਵਾਈ ਅਤੇ ਨਿਵੇਸ਼ ਲਈ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਅਤੇ ਭਰੋਸੇਮੰਦ ਕਾਰਬਨ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦੇਣ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ।

 

ਡਾ. ਏ.ਕੇ. ਨਾਇਕ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਵਰਕਸ਼ਾਪ ਵਿਸ਼ਵ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਭਾਈਚਾਰੇ ਲਈ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਵਿਗਿਆਨ, ਡੇਟਾ ਅਤੇ ਵਿਵਹਾਰਕ ਤਜ਼ਰਬਿਆਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਕਰਕੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਖੇਤੀਬਾੜੀ-ਭੋਜਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਦੀ ਜਲਵਾਯੂ ਅਨੁਕੂਲਤਾ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰੇਗੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਵਰਕਸ਼ਾਪ ਤੋਂ ਵਿਚਾਰ-ਵਟਾਂਦਰੇ ਅਤੇ ਸਿੱਟੇ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਵਿੱਚ ਜਲਵਾਯੂ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਨੂੰ ਹੱਲ ਕਰਨ ਦੇ ਯਤਨਾਂ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਉਣਗੇ।

 

ਵਰਕਸ਼ਾਪ ਵਿੱਚ NICRA ਦੀ ਪ੍ਰਗਤੀ ਦੀ ਵੀ ਸਮੀਖਿਆ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਜੋ ਕਿ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਦੇਸ਼ ਦੇ 151 ਬਹੁਤ ਹੀ ਜਲਵਾਯੂ-ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ 200 ਤੋਂ ਵੱਧ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਲਾਗੂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਭਾਗੀਦਾਰਾਂ ਨੇ ਨੋਟ ਕੀਤਾ ਕਿ 2047 ਤੱਕ ਵਿਕਸਿਤ ਭਾਰਤ ਦੇ ਟੀਚੇ ਵੱਲ ਭਾਰਤ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਲਈ NICRA ਦੇ ਯੋਗਦਾਨ ਨੂੰ ਹੋਰ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਕਰਨਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।

ਆਈਸੀਏਆਰ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਿਭਾਗਾਂ ਦੇ ਡਿਪਟੀ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਜਨਰਲ ਅਤੇ ਸੀਨੀਅਰ ਅਧਿਕਾਰੀ ਉਦਘਾਟਨੀ ਸੈਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਏ।

****

ਆਰਸੀ/ਪੀਯੂ/ਏਕੇ


(रिलीज़ आईडी: 2218388) आगंतुक पटल : 5
इस विज्ञप्ति को इन भाषाओं में पढ़ें: English , हिन्दी , Urdu