ગૃહ મંત્રાલય
azadi ka amrit mahotsav

RRU એ બ્લોકચેન, ક્રિપ્ટોકરન્સી અને સંબંધિત ટેકનોલોજીમાં અદ્યતન સંશોધન, શિક્ષણ, ઇનોવેશન અને ક્ષમતા-નિર્માણ માટે ભારત-RRU બ્લોકચેન એન્ડ ક્રિપ્ટો સેન્ટરનું ઉદ્ઘાટન કર્યું

પોસ્ટેડ ઓન: 09 OCT 2026 2:20PM by PIB Ahmedabad

RRU બ્લોકચેન એન્ડ ક્રિપ્ટો સેન્ટર કાયદાનું પાલન કરાવતા અધિકારીઓ, નાણાંકીય તપાસકર્તાઓ, સરકારી વકીલો અને ટેકનિકલ વ્યાવસાયિકો માટે વિશિષ્ટ, કેસ-આધારિત કાર્યક્રમો યોજશે. તેનું શૈક્ષણિક માળખું ટૂંકા ગાળાના સર્ટિફિકેટ કાર્યક્રમોથી લઈને M.Sc./M.Tech, Ph.D. અને પોસ્ટ-ડોક્ટરલ સંશોધન સુધીનો પ્રગતિશીલ માર્ગ પૂરો પાડશે. સમાંતર રીતે, તેનો ઉદ્દેશ્ય સ્થાનિક તપાસ ક્ષમતાને મજબૂત કરવા અને બાહ્ય ઉકેલો પરની નિર્ભરતા ઘટાડવા માટે બ્લોકચેન અને ક્રિપ્ટોકરન્સી તપાસ માટે સ્વદેશી સાધનો વિકસાવવાનો છે. સાયબર સિક્યુરિટી, ડિજિટલ ફોરેન્સિક્સ, સાયબર ક્રાઇમ ઇન્વેસ્ટિગેશન, ક્રિપ્ટોલોજી, AI/ML, ડાર્ક વેબ અને OSINT, IoT સિક્યુરિટી, સાયબર ડિફેન્સ અને ડિજિટલ એવિડન્સ એનાલિસિસમાં RRU ની સ્થાપિત નિપુણતાના આધારે, આ પહેલ એક વ્યાપક, ટેકનોલોજી-સક્ષમ ક્ષમતા-નિર્માણ ઇકોસિસ્ટમમાં બ્લોકચેન અને ડિજિટલ અસ્કયામતો સુધી આ ક્ષમતાઓનો વિસ્તાર કરે છે. આ એકીકૃત અભિગમ દ્વારા, કેન્દ્ર વિશિષ્ટ નિપુણતા, તપાસ ક્ષમતા અને સ્વદેશી ટેકનોલોજી વિકાસ દ્વારા સમર્થિત બ્લોકચેન અને ડિજિટલ અસ્કયામતોમાં ભારતની ક્ષમતાઓને આગળ વધારવા માંગે છે.

રાષ્ટ્રીય સુસંગતતા

BRBCC એ ભારતને ડિજિટલ-એસેટ યુગની તકો અને પડકારો માટે તૈયાર કરવા માટેની એક રાષ્ટ્રીય પહેલનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે. શિક્ષણ, ફોરેન્સિક સજ્જતા, સંશોધન, સહયોગ અને ક્ષમતા નિર્માણને જોડીને, કેન્દ્ર બ્લોકચેન ટેકનોલોજી અને ક્રિપ્ટોકરન્સી-સંબંધિત તપાસ માટે વધુ સુરક્ષિત અને સ્થિતિસ્થાપક અભિગમને સપોર્ટ કરશે.

આ કેન્દ્ર શું છે?

BRBCC બ્લોકચેન-આધારિત સિસ્ટમ્સ અને ડિજિટલ અસ્કયામતોના જવાબદાર ઉપયોગ, પરીક્ષણ, ટ્રેસિંગ અને તપાસ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરતી એક આંતરશાખાકીય (ઇન્ટરડિસિપ્લિનરી) કેન્દ્ર તરીકે કાર્ય કરશે. તે શૈક્ષણિક શિક્ષણ, વ્યવહારુ સંશોધન, ફોરેન્સિક પદ્ધતિઓ, તપાસ કવાયતો, નીતિગત જોડાણ અને બ્લોકચેન વ્યવહારોના ટેકનોલોજી-સક્ષમ વિશ્લેષણને એકીકૃત કરશે.

કેન્દ્ર ક્રિપ્ટોકરન્સી ટ્રેસિંગ, વોલેટ અને ટ્રાન્ઝેક્શન વિશ્લેષણ, ગેરકાયદેસર-નાણાકીય પ્રકારો, રેન્સમવેર-ચુકવણી તપાસ, ડાર્ક-વેબ-સક્ષમ અપરાધ, વર્ચ્યુઅલ-એસેટ જપ્તી અને પુરાવા સંભાળવા, એન્ટિ-મની-લોન્ડરિંગ સપોર્ટ અને ઉભરતા Web3 જોખમો પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરશે.

તે શું પ્રાપ્ત કરવાનો ઉદ્દેશ્ય ધરાવે છે?

કેન્દ્રનો ઉદ્દેશ્ય બ્લોકચેન અને ક્રિપ્ટોકરન્સી સંબંધિત એપ્લિકેશન્સમાં જવાબદાર ઇનોવેશનને સક્ષમ કરવાની સાથે, ઝડપથી બદલાતી ડિજિટલ-એસેટ ઇકોસિસ્ટમનો સામનો કરવા માટે રાષ્ટ્રીય ક્ષમતાનું નિર્માણ કરવાનો છે. તેના મુખ્ય ઉદ્દેશ્યો છે:

  • બ્લોકચેન, ક્રિપ્ટોકરન્સી અને ડિજિટલ-એસેટ તપાસમાં કુશળ વ્યાવસાયિકો, તપાસકર્તાઓ, સંશોધકો અને નીતિ વિષયક પ્રેક્ટિશનરો વિકસાવવા.
  • બ્લોકચેન ઇન્ટેલિજન્સ, ક્રિપ્ટો-એસેટ ટ્રેસિંગ, ક્રિપ્ટો-સક્ષમ નાણાંકીય અપરાધ, વિકેન્દ્રિત ફાઇનાન્સ, ટોકનાઇઝેશન અને અન્ય સંબંધિત સુરક્ષા પડકારો પર વ્યવહારુ સંશોધન હાથ ધરવું.
  • કાયદાનું પાલન કરાવતા અને નાણાંકીય તપાસ કર્મચારીઓ માટે વિશિષ્ટ તાલીમ, ટેબલટોપ કવાયતો, કેસ સિમ્યુલેશન્સ અને લેબોરેટરી-આધારિત શિક્ષણ પૂરું પાડવું.
  • પુરાવા-આધારિત તપાસ પદ્ધતિઓને સપોર્ટ કરવો, જેમાં ટ્રાન્ઝેક્શન ટ્રેસિંગ, એટ્રિબ્યુશન વિશ્લેષણ, ફંડ-ફ્લો મેપિંગ અને ડિજિટલ પુરાવાઓની જાળવણી શામેલ છે.
  • સરકારી એજન્સીઓ, નિયામકો, એકેડેમિયા, ટેકનોલોજી પ્રોવાઈડર્સ, નાણાંકીય સંસ્થાઓ અને આંતરરાષ્ટ્રીય ભાગીદારો વચ્ચે સહયોગ માટે એક મંચ ઊભો કરવો.
  • બ્લોકચેન અને વર્ચ્યુઅલ-એસેટ ટેકનોલોજીના સુરક્ષિત, જવાબદાર અને સક્ષમ અપનાવવા અંગેના નીતિગત સંવાદમાં યોગદાન આપવું.

RRUમાં શા માટે? 

મિનિસ્ટ્રી ઓફ હોમ અફેર્સ દ્વારા સ્થાપિત રાષ્ટ્રીય મહત્વની સંસ્થા તરીકે, RRU સુરક્ષા-ક્ષેત્રના હિતધારકો માટે શૈક્ષણિક શ્રેષ્ઠતા અને ક્ષમતા નિર્માણના છેદન પર કાર્ય કરે છે. રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા, પોલીસિંગ, લો એન્ફોર્સમેન્ટ, ક્રિમિનોલોજી, સાયબર સિક્યુરિટી, લીગલ સ્ટડીઝ અને ટેકનોલોજી પર તેના બહુશાખાકીય ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવાને કારણે રાષ્ટ્રીય રક્ષા યુનિવર્સિટી આવા કેન્દ્ર માટે એક વિશિષ્ટ ઇકોસિસ્ટમ પૂરી પાડે છે. આ વાતાવરણ બ્લોકચેન અને ક્રિપ્ટોકરન્સી સંબંધિત મુદ્દાઓને ટેકનોલોજીકલ, કાનૂની, તકનીકી, તપાસ, સુરક્ષા અને નીતિગત દ્રષ્ટિકોણથી તપાસવાની તક આપે છે. RRUની ઇકોસિસ્ટમ કેન્દ્રને ક્રિપ્ટોકરન્સીને માત્ર એક ટેકનોલોજી કે નાણાંકીય સાધન તરીકે જ નહીં, પરંતુ તપાસ, પુરાવા, નિયમન, જાહેર સુરક્ષા અને સરહદ પારના સહયોગના વિષય તરીકે પણ સંબોધવા માટે સક્ષમ બનાવે છે. નાણાંકીય અને આર્થિક-અપરાધ શિક્ષણ સાથે યુનિવર્સિટીનું જોડાણ આ બહુશાખાકીય અભિગમને વધુ ટેકો આપે છે.
હાલની લેબોરેટરીઝને પૂરક બનાવવું

BRBCC હાલની રાષ્ટ્રીય ફોરેન્સિક અને સાયબર ક્રાઇમ સુવિધાઓને પૂરક બનાવશે. તેનું વિશિષ્ટ યોગદાન ઓપરેશનલ ફોરેન્સિક કાર્યને સતત શૈક્ષણિક સંશોધન, માળખાકીય શિક્ષણ, બહુશાખાકીય તાલીમ, નીતિ વિશ્લેષણ, ટેકનોલોજી મૂલ્યાંકન અને દ્રશ્ય-આધારિત શિક્ષણ સાથે જોડવાનું રહેશે. તે તાલીમબદ્ધ માનવબળ, પ્રમાણભૂત કામગીરી પદ્ધતિઓ (SOPs), સંશોધન આઉટપુટ, કેસ-સ્ટડી રીપોઝીટરીઝ અને પ્રેક્ટિશનર-લક્ષી કાર્યક્રમો વિકસાવીને લેબોરેટરીઝ અને એજન્સીઓ માટે જ્ઞાન અને ક્ષમતા-નિર્માણ ભાગીદાર તરીકે સેવા આપી શકે છે.

તમામ લાભાર્થીઓ કોણ છે?

આ કેન્દ્ર ભારતના ટેકનોલોજી, સુરક્ષા, નાણાંકીય અને ન્યાયી ઇકોસિસ્ટમના વ્યાપક હિતધારકોને લાભ પહોંચાડશે.

  • લો એન્ફોર્સમેન્ટ ઓફિસર્સ: ક્રિપ્ટો-એસેટ ટ્રેસિંગ, બ્લોકચેન ઇન્ટેલિજન્સ, ફંડ-ફ્લો વિશ્લેષણ અને ક્રિપ્ટો-સક્ષમ નાણાકીય અપરાધોની તપાસમાં તાલીમ. 
  • નાણાંકીય તપાસકર્તાઓ અને નિયામકો: વર્ચ્યુઅલ-એસેટ જોખમો, શંકાસ્પદ ટ્રાન્ઝેક્શન પેટર્ન, એન્ટિ-મની-લોન્ડરિંગ બાબતો અને વિકસતી ડિજિટલ-ફાઇનાન્સ ઇકોસિસ્ટમ્સની સુધારેલી સમજ. 
  • પ્રોસિક્યુટર્સ અને કાનૂની વ્યાવસાયિકો: બ્લોકચેન પુરાવા, તપાસ વિષયક દસ્તાવેજીકરણ, ચેઇન ઓફ કસ્ટડી અને ડિજિટલ-એસેટ-સંબંધિત કાનૂની મુદ્દાઓ વિશે વધુ જાગૃતિ. 
  • સરકારી વિભાગો અને જાહેર સંસ્થાઓ: ટેકનિકલ ઇનપુટ્સ, ક્ષમતા-નિર્માણ કાર્યક્રમો, નીતિ સંશોધન, અને સુરક્ષિત બ્લોકચેન અપનાવવા માટે સપોર્ટ.
  • વિદ્યાર્થીઓ અને સંશોધકો: વિશિષ્ટ અભ્યાસક્રમો, વર્કશોપ્સ, ઇન્ટર્નશિપ્સ, સંશોધન પ્રોજેક્ટ્સ અને બ્લોકચેન, ક્રિપ્ટો અસ્કયામતો, Web3 અને સંબંધિત કાનૂની અને ટેકનોલોજીકલ મુદ્દાઓ પર વ્યવહારુ એક્સપોઝર. 
  • આંતરરાષ્ટ્રીય પોલીસ સંસ્થાઓ: કેન્દ્ર સંયુક્ત તાલીમ, નિષ્ણાત આપ-લે, સંશોધન સંવાદો, સરહદ પાર તપાસ સિમ્યુલેશન્સ અને બિન-સંવેદનશીલ પ્રકારો અને શ્રેષ્ઠ પદ્ધતિઓ શેર કરીને આંતરરાષ્ટ્રીય પોલીસ સંસ્થાઓ અને તેમના સભ્ય-દેશોની એજન્સીઓ માટે શૈક્ષણિક અને ક્ષમતા-વિકાસ ભાગીદાર તરીકે સેવા આપી શકે છે.

 

SM/DK/GP/JT

સોશિયલ મીડિયા પર અમને ફોલો કરો :  @PIBAhmedabad   Image result for facebook icon /pibahmedabad1964    /pibahmedabad  pibahmedabad1964[at]gmail[dot]com


(રીલીઝ આઈડી: 2321277) મુલાકાતી સંખ્યા : 28
આ રીલીઝ વાંચો: English