સમાજીક ન્યાય અને અધિકારીતા મંત્રાલય
azadi ka amrit mahotsav

NISD આવતીકાલે દીવમાં પાંચ દિવસીય વૃદ્ધ સંભાળ તાલીમ કાર્યક્રમનું આયોજન કરશે


વરિષ્ઠ નાગરિકો માટે સમુદાય-આધારિત સહાયને સુદ્રઢ કરવાના હેતુથી; આંગણવાડી કાર્યકરો અને અગ્રહરોળના કર્મચારીઓની ક્ષમતા નિર્માણ, વૃદ્ધાવસ્થાની સંભાળમાં જરૂરી બાબતોની પ્રારંભિક ઓળખ અને રેફરલ સહાય પૂરી પાડવા માટેનો કાર્યક્રમ

પોસ્ટેડ ઓન: 08 OCT 2026 1:38PM by PIB Ahmedabad

સામાજિક ન્યાય અને આધિકારિકતા મંત્રાલય, ભારત સરકાર હેઠળ નેશનલ ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઓફ સોશિયલ ડિફેન્સ (NISD), દાદરા અને નગર હવેલી અને દમણ અને દીવ યુ.ટી એડમિનિસ્ટ્રેશનના કલેક્ટર કાર્યાલય, દીવના સહયોગથી, આવતીકાલથી દીવ જિલ્લામાં પાંચ દિવસીય ગેરિયાટ્રિક કેર તાલીમ કાર્યક્રમનું આયોજન કરશે.

સામાજિક ન્યાય અને આધિકારિકતા મંત્રાલયના સચિવ શ્રી સુધાંશ પંત એજ્યુકેશન હબ, દીવ ખાતે તાલીમ કાર્યક્રમનું ઉદ્ઘાટન કરશે. તેઓ સહભાગીઓને વરિષ્ઠ નાગરિકોના કલ્યાણ માટેના શપથ પણ લેવડાવશે.

નિર્દેશક NISD, શ્રી ગૌરવ સિંહ રાજાવાત, ઉદ્ઘાટન સત્રનું સંકલન કરશે. દીવના કલેક્ટર શ્રી રાહુલ દેવ બૂરા મહાનુભાવો અને સહભાગીઓનું ઔપચારિક સ્વાગત કરશે.

આ કાર્યક્રમમાં લગભગ 50 આંગણવાડી કાર્યકરો, ફ્રન્ટલાઈન કાર્યકરો અને ગ્રાસરૂટ સ્તરના કાર્યકરો ભાગ લે તેવી અપેક્ષા છે, જેનો ઉદ્દેશ્ય વરિષ્ઠ નાગરિકો માટે સમુદાય-આધારિત સપોર્ટ સિસ્ટમ્સ મજબૂત કરવાનો અને સેવા પ્રદાન કરવામાં સંકળાયેલા કર્મચારીઓની ક્ષમતા વધારવાનો છે.

આ પહેલનો ઉદ્દેશ્ય મૂળભૂત ગેરિયાટ્રિક સંભાળ પૂરી પાડવા, ઉભરતી સંભાળની જરૂરિયાતોને ઓળખવા, યોગ્ય સરકારી યોજનાઓ અને સેવાઓ સુધી પહોંચવામાં સુગમતા લાવવા અને સમુદાય સ્તરે વરિષ્ઠ નાગરિકોને ભાવનાત્મક તેમજ મનોસામાજિક ટેકો પૂરો પાડવા માટે સક્ષમ તાલીમબદ્ધ, સંવેદનશીલ અને સ્થાનિક રીતે ઉપલબ્ધ ફ્રન્ટલાઈન કાર્યકરોનું એક જૂથ બનાવવાનો છે.

વૃદ્ધ થતી વસ્તીની બદલાતી જરૂરિયાતોને ધ્યાનમાં રાખીને આ કાર્યક્રમ વિશેષ મહત્વ ધરાવે છે, જેમાં એકલા રહેતા વરિષ્ઠ નાગરિકો, દૈનિક જીવનની પ્રવૃત્તિઓ (ADLs) માં સહાયની જરૂર હોય તેવા અને પરિવાર-આધારિત સંભાળ સુધી મર્યાદિત પહોંચ ધરાવતા વૃદ્ધોનો સમાવેશ થાય છે. આ તાલીમ વ્યવહારુ, સહભાગી અને ક્ષેત્ર-સંચાલિત અભિગમ અપનાવશે, જે સહભાગીઓને તેમના સંબંધિત સમુદાયોમાં મેળવેલા જ્ઞાન અને કૌશલ્યોને અસરકારક સહાયમાં રૂપાંતરિત કરવા માટે સક્ષમ બનાવશે.

સમગ્ર અને ગૌરવપૂર્ણ ગેરિયાટ્રિક કેર પર ધ્યાન

આ તાલીમ સહભાગીઓને વૃદ્ધત્વના શારીરિક, માનસિક, ભાવનાત્મક અને સામાજિક પરિમાણોની સમજ આપશે, સાથે સાથે વૃદ્ધોની સુરક્ષિત, ગૌરવપૂર્ણ અને દયાળુ સંભાળ માટે વ્યવહારુ ક્ષમતાઓથી સજ્જ કરશે.

મુખ્ય ક્ષેત્રોમાં વૃદ્ધત્વની પ્રક્રિયા અને વરિષ્ઠ નાગરિકોની બદલાતી જરૂરિયાતો; વૃદ્ધોના અધિકારો, ગૌરવ અને કલ્યાણ; પરિવારો, સમુદાયો અને ફ્રન્ટલાઈન કેરગિવર્સની ભૂમિકાઓ; મૂળભૂત ગેરિયાટ્રિક સંભાળના સિદ્ધાંતો; નિયમિત પ્રવૃત્તિઓ અને ADLs માં સહાય; વ્યક્તિગત સ્વચ્છતા; પોષણ અને હાઇડ્રેશન; દવા સંબંધિત સહાય; ગતિશીલતા સહાય; સુરક્ષિત ટ્રાન્સફર તકનીકો; પડી જવાની નિવારણ અને ઘરની સુરક્ષાનો સમાવેશ થશે.

આ કાર્યક્રમમાં મૂળભૂત પ્રથમ સારવાર અને સામાન્ય કટોકટીઓ સામે પ્રતિભાવ, સંચાર કૌશલ્ય, મનોસામાજિક સહાય, એકલવાયાપણું અને સામાજિક અલગતા, ભાવનાત્મક કલ્યાણ, અને ડિમેન્શિયા જાગૃતિ અને મૂળભૂત કેરગિવિંગ અભિગમો પણ આવરી લેવામાં આવશે.

ગોપનીયતા, ગૌરવ, આદર અને દયાળુ સંભાળના સિદ્ધાંતોને મજબૂત કરતી વખતે વરિષ્ઠ નાગરિકોની ઉપેક્ષા, દુરુપયોગ અને શોષણના અટકાવ, ઓળખ અને રિપોર્ટિંગ પર વિશેષ ભાર મૂકવામાં આવશે.

સહભાગીઓને વરિષ્ઠ નાગરિકો માટે ઉપલબ્ધ સરકારી યોજનાઓ, કાર્યક્રમો, સંસ્થાકીય વ્યવસ્થા અને સહાયક સેવાઓથી પણ માહિતગાર કરવામાં આવશે, જેથી તેઓ સંબંધિત લાભો અને સેવાઓ સુધી સમયસર પહોંચ સુગમ બનાવી શકે.

વ્યવહારુ અને ક્ષેત્ર-સંચાલિત તાલીમ

આ કાર્યક્રમ તકનીકી સત્રો, ઇન્ટરેક્ટિવ વ્યાખ્યાનો, પ્રદર્શનો, વ્યવહારુ કવાયતો, કેસ સ્ટડીઝ અને ફિલ્ડ-ઓરિએન્ટેડ ઉદાહરણોનો સમન્વય કરશે. જૂથ પ્રવૃત્તિઓ, અનુભવ-શેરિંગ અને પ્રશ્ન-જવાબ સત્રો સહભાગીઓને તેમના ક્ષેત્રના અનુભવ સાથે તાલીમ ઇનપુટ્સને સાંકળવાની અને વૃદ્ધોની વિવિધ જરૂરિયાતો માટે વ્યવહારુ પ્રતિભાવો વિકસાવવાની તક પૂરી પાડશે.

મૂળભૂત કેરગિવિંગ તકનીકોનો વ્યવહારુ સંપર્ક આ કાર્યક્રમનો એક મહત્વપૂર્ણ ઘટક બનશે, જેમાં જ્ઞાનને અસરકારક સમુદાય-સ્તરના સપોર્ટમાં રૂપાંતરિત કરવા પર ભાર મૂકવામાં આવશે.

દીવ જિલ્લામાં વરિષ્ઠ નાગરિકોની ચોક્કસ જરૂરિયાતો અને પરિસ્થિતિઓને સંબોધવા માટે તાલીમને યોગ્ય રીતે સંદર્ભિત કરવામાં આવી છે, જેમાં સ્થાનિક રીતે ઉપલબ્ધ સપોર્ટ સિસ્ટમ્સને મજબૂત કરવા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવામાં આવ્યું છે.

ફ્રન્ટલાઈન કાર્યકરોની ક્ષમતા મજબૂત કરવી

આ કાર્યક્રમ ફ્રન્ટલાઈન કાર્યકરોની મૂળભૂત, સુરક્ષિત અને ગૌરવપૂર્ણ ગેરિયાટ્રિક કેર અને સપોર્ટ પૂરો પાડવાની; વરિષ્ઠ નાગરિકોની શારીરિક, માનસિક, ભાવનાત્મક અને સામાજિક જરૂરિયાતોને સમજવાની; નિયમિત પ્રવૃત્તિઓ અને દૈનિક જીવનની પ્રવૃત્તિઓમાં વૃદ્ધોને સહાય કરવાની; આરોગ્ય, ગતિશીલતા, જ્ઞાનાત્મક અને મનોસામાજિક ચિંતાઓના પ્રારંભિક સંકેતોને ઓળખવાની અને યોગ્ય રેફરલ સુગમ બનાવવાની; પડી જવાથી થતી ઈજાઓ, ઉપેક્ષા, દુરુપયોગ અને શોષણને રોકવા પ્રોત્સાહન આપવાની; યોગ્ય સંચાર અને મનોસામાજિક સહાય પૂરી પાડવાની, ખાસ કરીને એકલા રહેતા અથવા મર્યાદિત કૌટુંબિક સહાય ધરાવતા વરિષ્ઠ નાગરિકોને; સરકારી યોજનાઓ અને સંસ્થાકીય સહાય પ્રણાલીઓ સુધી પહોંચ સુગમ બનાવવાની; અને ફ્રન્ટલાઈન કાર્યકરો, જિલ્લા વહીવટીતંત્ર અને સંબંધિત સેવા પ્રદાતાઓ વચ્ચે સંકલન મજબૂત કરવાની ક્ષમતામાં વધારો કરશે.

કાર્યક્રમ સંકલન

NISDના સીનિયર સિટીઝન ડિવિઝનમાંથી સુશ્રી આશા શર્મા, કોર્સ કોઓર્ડિનેટર, અને સુશ્રી રીતુ દાંડરિયાલ, જુનિયર કન્સલ્ટન્ટ, આ કાર્યક્રમ ચલાવવા માટે નિયુક્ત કરવામાં આવ્યા છે.

ડેપ્યુટી ડાયરેક્ટર (ટ્રેનિંગ) અને હેડ, સીનિયર સિટીઝન ડિવિઝન, NISD, કલેક્ટર કાર્યાલય, દીવ, અને અન્ય સંબંધિત હિતધારકો સાથે પરામર્શ કરીને અસરકારક શૈક્ષણિક, વહીવટી અને લોજિસ્ટિકલ વ્યવસ્થા માટે કાર્યક્રમનું સંકલન કરી રહ્યા છે.

NISD વરિષ્ઠ નાગરિકોની સંભાળ, કલ્યાણ અને સંરક્ષણ માટે તાલીમબદ્ધ માનવ સંસાધનોની ઉપલબ્ધતા મજબૂત કરવાના તેના સતત પ્રયાસોના ભાગરૂપે ગેરિયાટ્રિક કેર અને સંબંધિત ક્ષેત્રોમાં ક્ષમતા-નિર્માણ અને તાલીમ કાર્યક્રમો હાથ ધરી રહ્યું છે.

અપેક્ષિત પરિણામો આ કાર્યક્રમથી દીવ જિલ્લામાં લગભગ 50 તાલીમબદ્ધ અને સંવેદનશીલ ફ્રન્ટલાઈન કાર્યકરોનું એક જૂથ બનવાની અને વૃદ્ધોને મૂળભૂત સંભાળ તેમજ સહાય પૂરી પાડવાની તેમની ક્ષમતામાં વધારો થવાની ધારણા છે.

તેનાથી વધારાની સંભાળ અથવા રેફરલની જરૂર હોય તેવા વરિષ્ઠ નાગરિકોની પ્રારંભિક ઓળખમાં સુધારો થવાની, સરકારી યોજનાઓ અને સહાય પ્રણાલીઓ વિશે જાગૃતિ મજબૂત થવાની, અને એકલા અથવા મર્યાદિત કૌટુંબિક સહાય સાથે જીવતા વૃદ્ધ વ્યક્તિઓ માટે સમુદાય-સ્તરની સહાયમાં સુધારો થવાની અપેક્ષા છે.

પાંચ દિવસીય ગેરિયાટ્રિક કેર તાલીમ કાર્યક્રમ દીવ જિલ્લામાં વૃદ્ધોની સંભાળના સ્થાનિક ઇકોસિસ્ટમને મજબૂત કરવા માટે એક કેન્દ્રિત ક્ષમતા-નિર્માણ હસ્તક્ષેપ રજૂ કરે છે. તાલીમબદ્ધ અને સંવેદનશીલ કર્મચારીઓનું સ્થાનિક જૂથ વિકસાવીને, આ પહેલ વરિષ્ઠ નાગરિકો માટે વધુ પ્રતિભાવશીલ, સમાવેશી અને સહાયક વાતાવરણને પ્રોત્સાહન આપવા અને તેમના ગૌરવ, સુરક્ષા, આત્મનિર્ભરતા, સામાજિક સમાવેશ અને જીવનની ગુણવત્તામાં યોગદાન આપવા માંગે છે.

NISD, સામાજિક ન્યાય અને આધિકારિકતા મંત્રાલય, ભારત સરકાર, અને દાદરા અને નગર હવેલી અને દમણ અને દીવ યુટી એડમિનિસ્ટ્રેશન વચ્ચે કલેક્ટર ઓફિસ, દીવ દ્વારા કરવામાં આવેલો આ સહયોગ, ગ્રાસરૂટ સ્તરે ગેરિયાટ્રિક કેર અને સમુદાય-આધારિત સપોર્ટ સિસ્ટમ્સને મજબૂત કરવા તરફનો એક સમન્વયિત અભિગમ દર્શાવે છે.

SM/DK/JD


(રીલીઝ આઈડી: 2320729) મુલાકાતી સંખ્યા : 50
આ રીલીઝ વાંચો: English , Urdu , हिन्दी