માનવ સંસાધન વિકાસ મંત્રાલય
IIT ગાંધીનગરના સ્ટાર્ટઅપ Oreejoyએ AI આધારિત વેરિએબલ ડિવાઇસ માટે Boeing BUILD નેશનલ ફાઇનલ્સ જીત્યું
ભારતભરમાં એક દાયકાના સંશોધન અને ક્લિનિકલ સહયોગથી જન્મેલું, Oreejoy એવા વેરિએબલ ટેકનોલોજીનો વિકાસ કરે છે જે વ્યક્તિગત ગતિશીલતા મૂલ્યાંકન અને પુનર્વસન માટે આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સનો ઉપયોગ કરે છે
પોસ્ટેડ ઓન:
07 SEP 2026 1:11PM by PIB Ahmedabad
IIT ગાંધીનગર (IITGN) ના સ્ટાર્ટઅપ Oreejoy મેડટેક પ્રાઇવેટ લિમિટેડે તેની AI-સંચાલિત વેરિએબલ ટેકનોલોજીને આગળ ધપાવવા માટે ₹10 લાખની ગ્રાન્ટ સુરક્ષિત કરીને બોઇંગ BUILD નેશનલ ફાઇનલ્સ જીતી લીધું છે. આ ઉપલબ્ધિ બોઇંગ BUILDની પાંચમી આવૃત્તિમાં મળી છે, જે બોઇંગનો યુનિવર્સિટી ઇનોવેશન લીડરશિપ ડેવલપમેન્ટ પ્રોગ્રામ છે, જેમાં સમગ્ર ભારતમાંથી આશરે 2,200 અરજીઓ મળી હતી, જેમાં 28 ટીમોને નેશનલ ફાઇનલ્સ માટે શોર્ટલિસ્ટ કરવામાં આવી હતી અને અંતે સાત ટીમોને ગ્રાન્ટ માટે પસંદ કરવામાં આવી હતી.
આ પ્રોગ્રામ શરૂઆતી તબક્કાના સ્ટાર્ટઅપ્સને માળખાગત શિક્ષણ, માર્ગદર્શન, ઇન્ક્યુબેટર સપોર્ટ અને ઉદ્યોગ કુશળતા દ્વારા ટેકો આપે છે. તે ટેકનોલોજી, સામાજિક અસર, સસ્ટેનેબિલિટી, એરોસ્પેસ અને સંરક્ષણ ક્ષેત્રે કામ કરતા ઇનોવેટર્સને એકસાથે લાવ્યું હતું, જેમાં IITGN નું ઇનોવેશન એન્ડ એન્ટરપ્રિન્યોરશિપ સેન્ટર (IIEC) સાત ઇન્ક્યુબેટર ભાગીદારોમાંથી એક તરીકે સેવા આપી રહ્યું છે. રાષ્ટ્રીય ફાઇનલિસ્ટમાં Oreejoy ની પસંદગી તંદુરસ્ત વ્યક્તિઓ અને ન્યુરોલોજીકલ ડિસઓર્ડર ધરાવતા લોકો માટે ગતિશીલતા મૂલ્યાંકનમાં એક ગંભીર પડકારને ઉકેલવાની તેની ક્ષમતાને હાઇલાઇટ કરે છે, જ્યારે નિદાન અને પુનર્વસન બંને માટે શક્યતાઓ ખોલે છે.
સ્ટાર્ટઅપના ઇનોવેશનના કેન્દ્રમાં એક વેરિએબલ ઇન્સોલ છે જે ચાલવાની પદ્ધતિઓનું વિશ્લેષણ કરવા અને ગતિશીલતાનું મૂલ્યાંકન કરવા માટે પ્રેશર સેન્સિંગ, સિગ્નલ પ્રોસેસિંગ અને આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સનો ઉપયોગ કરે છે. આ પ્લેટફોર્મ પહેલેથી જ પાર્કિન્સન્સ ધરાવતા લોકોમાં ચાલવામાં મદદ કરવા માટે પર્સનલાઇઝ્ડ સેન્સરી સંકેતોનો ઉપયોગ કરે છે, જેમાં વ્યાપક ન્યુરોલોજીકલ પુનર્વસન એપ્લિકેશન્સની ક્ષમતા છે. દર્દીની સંભાળમાં તેના ઉપયોગ ઉપરાંત, Oreejoy નો અભિગમ ગુજરાતના ઉભરતા AI-સંચાલિત હેલ્થકેર ઇકોસિસ્ટમમાં પણ ઉમેરો કરે છે, જે ગતિશીલતા મૂલ્યાંકન અને પુનર્વસનને વાસ્તવિક દુનિયાના ઉપયોગની વધુ નજીક લાવે છે.
આ સફર કેવી રીતે શરૂ થઈ તેને યાદ કરતા, Oreejoy ના સ્થાપક અને ટેકનિકલ ડિરેક્ટર, તેમજ IITGN ના ઇલેક્ટ્રિકલ એન્જિનિયરિંગ વિભાગના પ્રોફેસર પ્રો. ઉત્તમા લાહિરી કહે છે, “જ્યારે હું 2012 માં ભારતમાં પાછી ફરી, ત્યારે મેં પાર્કિન્સન્સ ડિસીઝ અને સ્ટ્રોકથી પીડાતા લોકોની ગતિશીલતાની વિકૃતિઓ પર કામ કરવાનું શરૂ કર્યું. તે સમયે, ગેટ એનાલિસિસ (ચાલવાની પદ્ધતિનું વિશ્લેષણ) મુખ્યત્વે મોંઘા અને મોટા પ્રેશર-સેન્સિટિવ વોકવેઝ અને કેમેરા-આધારિત સિસ્ટમ્સ પર આધારિત હતું, જેમાં કોમર્શિયલ સિસ્ટમ્સની કિંમત આશરે ₹25 લાખથી ₹65 લાખ સુધીની હતી અને તેના માટે વિશિષ્ટ સુવિધાઓની જરૂર પડતી હતી. આનાથી અમને એ વિચાર આવ્યો કે શું આ જ માહિતી વેરિએબલ સિસ્ટમ દ્વારા કેપ્ચર કરી શકાય અને દર્દીની કે વાસ્તવમાં કોઈપણ યુઝરની વધુ નજીક લાવી શકાય.”
આ બાબતને ધ્યાનમાં રાખીને, ટીમે ચાલવાના જથ્થાને માપવા માટેના મુખ્ય મુદ્દાઓને ઓળખવા માટે પગની નીચે પ્રેશર પેટર્નનું મેપિંગ કર્યું, જેણે એક હલકા વેરિએબલ ઇન્સોલ, INSTROLE નો પાયો નાખ્યો. એમબેડેડ પ્રેશર સેન્સર્સ વજન કેવી રીતે શિફ્ટ થાય છે, પગ જમીન પર કેવી રીતે પડે છે અને સમય જતાં ચાલવામાં કેવી રીતે ફેરફાર થાય છે તે માપે છે. આ માહિતી એજ ડિવાઇસ પર રેકોર્ડ કરવામાં આવે છે અને સુરક્ષિત સ્ટોરેજ, પ્રોસેસિંગ અને વિશ્લેષણ માટે ક્લાઉડ પર વાયરલેસ રીતે ટ્રાન્સમિટ કરી શકાય છે.
સાથે આવેલી INSTROLE એપ આ માપનોને યુઝર્સ અને ક્લિનિશિયનો માટે સરળતાથી સમજી શકાય તેવી માહિતીમાં રૂપાંતરિત કરે છે. યુઝર્સ તેમની ચાલવાની અને બેલેન્સ કામગીરીનો સારાંશ જોઈ શકે છે, જ્યારે ક્લિનિશિયનો મૂલ્યાંકન, મોનિટરિંગ અને પુનર્વસનના નિર્ણયોને સમર્થન આપવા માટે વિગતવાર પેટર્નનું વિશ્લેષણ કરી શકે છે. વેરિએબલ સેન્સિંગ, ક્લાઉડ કનેક્ટિવિટી અને સાહજિક ઇન્ટરફેસને જોડીને, આ પેટન્ટ કરેલી ટેકનોલોજી ગેટ એનાલિટિક્સને વિશિષ્ટ ક્લિનિકલ સિસ્ટમ્સથી આગળ વિસ્તારે છે.
આ ઇનોવેશન પાછળના ડિઝાઇન ફિલસૂફી વિશે વાત કરતા, Oreejoy ના સહ-સ્થાપક અને ડિઝાઇન ડિરેક્ટર ડૉ. નીલેશ શર્મા કહે છે, “કોઈપણ ઉકેલ વાસ્તવિક તફાવત લાવે તે માટે, તે લોકોના રોજિંદા જીવનમાં સ્વાભાવિક રીતે ફિટ થવો જોઈએ. આથી જ યુઝરની જરૂરિયાતો, આરામ અને અનુભવ અમારા ડિઝાઇન અભિગમના કેન્દ્રમાં રહ્યા છે. ધ્યેય એક એવી સિસ્ટમ બનાવવાનો રહ્યો છે જે માત્ર ટેકનોલોજીની દ્રષ્ટિએ અદ્યતન ન હોય, પરંતુ વ્યવહારુ અને સુલભ પણ હોય, જેમાં અમારા વેરિએબલ અભિગમથી ગેટ-એનાલિસિસ ટેકનોલોજીના ખર્ચમાં આશરે 80 ટકાનો ઘટાડો કરવામાં મદદ મળી છે.”
આ યુઝર-કેન્દ્રિત અભિગમે Oreejoy ના શરૂઆતી દિવસોમાં IITGN ખાતે એક વર્કશોપ દ્વારા આકાર લીધો હતો, જેણે સૌરાષ્ટ્ર અને તે પછીના ક્ષેત્રોમાં આરોગ્યસંભાળના પડકારોને ઓળખવા અને સહયોગને પ્રોત્સાહન આપવા માટે સંશોધકો, ક્લિનિશિયનો, વિદ્યાર્થીઓ અને ટેકનોલોજી ડેવલપર્સને એકસાથે લાવ્યા હતા. ત્યારથી, રાજકોટ, અમદાવાદ, ગાંધીનગર અને નવી દિલ્હીમાં અભ્યાસોમાં આશરે 300 વ્યક્તિઓએ ભાગ લીધો છે. IITGN ની સંશોધન સુવિધાઓ, ટિંકરર્સ લેબ અને રિસર્ચ પાર્ક સપોર્ટે પણ સ્ટાર્ટઅપના કામને પોસ્ટ-સ્ટ્રોક રિહેબિલિટેશન, ફ્લેટ-ફૂટ એસેસમેન્ટ અને ઓસ્ટિઓઆર્થરાઇટિસમાં વિસ્તારવામાં મદદ કરી છે, જેમાં ભવિષ્યના સંશોધનો સ્પોર્ટ્સ એપ્લિકેશન્સની શોધખોળ કરશે.
જેમ કે આ પ્રયાસો ઉત્પાદનો અને ક્લિનિકલ એપ્લિકેશન્સમાં રૂપાંતરિત થયા છે, સ્થાપકો તેમના ઉત્પાદનનું સાચું મૂલ્ય તે જીવનની ગુણવત્તામાં કેવી રીતે સુધારો કરે છે તેમાં જુએ છે. કેટલાક લોકો માટે, આનો અર્થ વધુ આત્મવિશ્વાસ સાથે રોજિંદા પડકારોને પાર કરવામાં સક્ષમ બનવાનો છે, જે 75 વર્ષીય દર્દીમાં જોવા મળ્યું હતું, જેઓ શરૂઆતમાં તેમના પૌત્ર/પૌત્રી અને લાકડી સાથે આવ્યા પછી, હવે હોસ્પિટલની બહારના ધમધમતા રસ્તાને જાતે ઓળંગી શકે છે. આ જેવા અનુભવો અસરોકારક નિદાન અને પુનર્વસનને વધુ સુલભ બનાવવાની Oreejoy ની આકાંક્ષાને રેખાંકિત કરે છે. બોઇંગ BUILD એવોર્ડ આ વિઝનને આગળ ધપાવવામાં મદદ કરશે, જે ટીમને પુનર્વસનમાંથી પસાર થઈ રહેલા દર્દીઓ તેમજ રમતપ્રેમીઓ માટે AI-સક્ષમ ઉકેલો વિકસાવવા માટે સક્ષમ બનાવશે, જે વધુ સક્રિય અને સંતોષકારક જીવનને ટેકો આપશે.



SM/BS/GP/JT
સોશિયલ મીડિયા પર અમને ફોલો કરો :
@PIBAhmedabad
/pibahmedabad1964
/pibahmedabad
(રીલીઝ આઈડી: 2308208)
મુલાકાતી સંખ્યા : 38