કેન્દ્રીય ગૃહ મંત્રી અને સહકારિતા મંત્રી શ્રી અમિત શાહે આજે અમદાવાદ, ગુજરાત ખાતે મુખ્ય અતિથિ તરીકે ટ્રોઇકા ફાર્માસ્યુટિકલ્સ દ્વારા આયોજિત ફાર્માઇનોવા એવોર્ડ્સ સમારોહ-2026 માં હાજરી આપી હતી.

તેમના સંબોધનમાં કેન્દ્રીય ગૃહ મંત્રી અને સહકારિતા મંત્રી શ્રી અમિત શાહે જણાવ્યું હતું કે પ્રધાનમંત્રી શ્રી નરેન્દ્ર મોદીએ દેશ સમક્ષ એક લક્ષ્ય રાખ્યું છે કે જ્યારે ભારત તેની આઝાદીની શતાબ્દી ઉજવે ત્યારે દેશ દરેક ક્ષેત્રમાં વિશ્વમાં પ્રથમ નંબરે હોવો જોઈએ. ભારત સુરક્ષિત, શિક્ષિત, તેના સંસ્કૃતિના મૂલ્યોને જાળવીને વિકાસશીલ હોવું જોઈએ અને વિશ્વના અર્થતંત્રોમાં અગ્રણી સ્થાન ધરાવતું હોવું જોઈએ. ભારત પાસે આ બધું હાંસલ કરવાની તાકાત છે, અને આપણે આ તાકાતને યોગ્ય માર્ગે વાળવાની, તે મુજબ નીતિઓ બનાવવાની અને અમલીકરણના દ્રષ્ટિકોણથી નીતિગત માળખાને ગ્રાઉન્ડ લેવલ સુધી લઈ જવાની જરૂર છે. જ્યારે 2014માં મોદીજી દેશના પ્રધાનમંત્રી બન્યા ત્યારે ભારત વિશ્વનું 11મું સૌથી મોટું અર્થતંત્ર હતું, અને છેલ્લા 12 વર્ષોમાં જ આપણે વિશ્વનું ચોથું સૌથી મોટું અર્થતંત્ર બની ગયા છીએ.

શ્રી અમિત શાહે જણાવ્યું હતું કે કોવિડ-19 સંકટે સાબિત કરી દીધું કે ભારતે વિશ્વમાં શ્રેષ્ઠ રીતે મહામારીનો સામનો કર્યો. તેમણે કહ્યું કે આવું એટલા માટે થયું કારણ કે સમગ્ર વિશ્વમાં સરકારો કોવિડ-19 મહામારી સામે લડી રહી હતી, જ્યારે ભારતમાં જનતા, રાજ્ય સરકારો અને કેન્દ્ર સરકારે મળીને લડાઈ લડી હતી.

કેન્દ્રીય ગૃહ મંત્રીએ જણાવ્યું હતું કે આપણા યુવાનોએ યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ કરતાં 22 ગણા ઓછા ખર્ચે ખાનગી ઉપગ્રહ બનાવીને અવકાશમાં લોન્ચ કર્યો, અને આજે દેશભરમાં લાખો સ્ટાર્ટઅપ્સ ઉભરી રહ્યા છે. કોવિડ-19 મહામારી દરમિયાન, ભારત રસી વિકસાવનારા વિશ્વના પ્રથમ ત્રણ દેશોમાં સામેલ હતું. આપણે માત્ર આપણા પોતાના દેશના લોકોને જ રસી આપી નથી પરંતુ વિશ્વના 70 દેશોમાં રસીઓ પણ મોકલી છે, જેથી ત્યાંના લોકોના જીવન બચાવવામાં મદદ મળી શકે. જરૂરિયાત એ વાતની છે કે ભારત તેની લઘુતાગ્રંથિમાંથી બહાર આવે, આપણા યુવાનોને પ્રોત્સાહિત કરે અને તેમનામાં વિશ્વાસ અને ઉત્સાહ જગાવે કે આપણે તે કરી શકીએ છીએ — અને આપણે પહેલાથી જ દર્શાવી દીધું છે કે આપણે તે કરી શકીએ છીએ.

શ્રી અમિત શાહે જણાવ્યું હતું કે 2014માં ભારતની ગણતરી “ફ્રેજિલ ફાઇવ” માં થતી હતી અને એવું કહેવાતું હતું કે દેશ પોલિસી પેરાલિસિસથી પીડાઈ રહ્યો છે. એ જ ભારત આજે વિશ્વના સૌથી આકર્ષક મેન્યુફેક્ચરિંગ હબમાંથી એક તરીકે ઉભરી આવ્યું છે અને વૈશ્વિક ઓળખ મેળવી છે. અમે નિયમો, માનસિકતા, પ્રણાલીઓ અને પ્રક્રિયાઓ બદલી નાખી છે. 2014 માં, દેશના માત્ર 1.8 કરોડ ઘરોમાં શૌચાલય હતા, જ્યારે આજે 13 કરોડ ઘરોમાં શૌચાલય છે. વ્યક્તિના સ્વાસ્થ્ય અને ઘરમાં શૌચાલયની ઉપલબ્ધતા વચ્ચે ખૂબ જ મજબૂત સંબંધ છે, કારણ કે સ્વચ્છતા રોગોને અટકાવવામાં મુખ્ય ભૂમિકા ભજવે છે. તેવી જ રીતે, આજે 16 કરોડ પરિવારોને નળ દ્વારા પીવાનું સ્વચ્છ પાણી મળે છે.

કેન્દ્રીય ગૃહ અને સહકારિતા મંત્રી શ્રી અમિત શાહે જણાવ્યું હતું કે મોદી સરકારે ભારતમાં સમાજના સૌથી ગરીબ વર્ગો માટે આયુષ્માન ભારત યોજના શરૂ કરી છે, જેના હેઠળ ભારત સરકાર ₹5 લાખ સુધીની સારવારનો તમામ ખર્ચ ભોગવે છે. દેશમાં 70 કરોડ લોકો એવા છે કે જેમની સારવારના ખર્ચનું કવરેજ આ યોજના હેઠળ શરૂ કરવામાં આવ્યું હતું. આરોગ્ય સંભાળ ક્ષેત્રમાં, અમે સમગ્ર આરોગ્ય સંભાળ અભિગમ અપનાવ્યો છે અને દર્દીની સંભાળ, આરોગ્ય માળખાગત સુવિધાઓ, દવાઓ, સંશોધન અને વિકાસ અને ઉત્પાદન પર એકસાથે કામ કર્યું છે. ત્યારબાદ, ગ્રામીણ આરોગ્ય માળખા પર ₹1.60 લાખ કરોડ ખર્ચવામાં આવ્યા હતા, ત્યારબાદ હોસ્પિટલોનું નેટવર્ક સ્થાપિત કરવામાં આવ્યું હતું અને ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં હોસ્પિટલ સુવિધાઓનો વિસ્તાર કરવામાં આવ્યો હતો. હવે ફાર્માસ્યુટિકલ ઉદ્યોગનો વારો છે. ભારતે માત્ર દવાઓના ક્ષેત્રમાં આત્મનિર્ભર બનવું જોઈએ એટલું જ નહીં પરંતુ વિશ્વને દવાઓ પૂરી પાડવાની જવાબદારી પણ લેવી જોઈએ.

શ્રી અમિત શાહે જણાવ્યું હતું કે આત્મનિર્ભર ભારતના વિઝન હેઠળ મોદી સરકારે આ ક્ષેત્રમાં PLI યોજના પણ લાગુ કરી છે. અમે ભારતમાં નિર્ણાયક APIs, કી સ્ટાર્ટિંગ મટિરિયલ્સ અને તબીબી ઉપકરણોના ઉત્પાદન માટે પ્રોત્સાહનો આપ્યા છે. બલ્ક ડ્રગ પાર્ક અને મેડિકલ ડિવાઇસ પાર્ક નીતિઓ દ્વારા, સમગ્ર વિશ્વ માટે ભારતમાં વિશ્વસ્તરીય ઉત્પાદન ઇકોસિસ્ટમ બનાવવામાં આવી રહી છે. કોવિડ-19 મહામારી દરમિયાન, આવી અત્યંત પડકારજનક પરિસ્થિતિઓમાં પણ, 140 કરોડ લોકોની જરૂરિયાતો પૂરી કર્યા પછી, ભારત PPE કિટ્સ અને N-95 માસ્કનું ચોખ્ખું નિકાસકાર બની ગયું. 13 મહિનાની અંદર, અમે આપણી બંને રસીઓ, કોવેક્સિન અને કોવિશિલ્ડ વિકસાવી હતી. ફાર્માસ્યુટિકલ ક્ષેત્ર માટે ઘડવામાં આવેલી આ બલ્ક ડ્રગ પાર્ક અને PLI યોજના આવનારા દિવસોમાં ભારતના ફાર્માસ્યુટિકલ ઉદ્યોગને મજબૂત કરવામાં અને આ ક્ષેત્રમાં ચીનનું વર્ચસ્વ તોડવામાં ખૂબ જ અસરકારક સાબિત થવાની છે. અત્યાર સુધીમાં, આ પહેલો હેઠળ ₹42,700 કરોડનું રોકાણ કરવામાં આવ્યું છે, અને ભારતે ₹3.64 લાખ કરોડથી વધુની દવાઓની નિકાસ કરી છે.

કેન્દ્રીય ગૃહ મંત્રીએ જણાવ્યું હતું કે દરેક કંપનીએ સંશોધન પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવું પડશે અને સંશોધનમાં રોકાયેલા વિદ્યાર્થીઓ, તેજસ્વી વિદ્યાર્થીઓ અને વ્યાવસાયિકોને પ્રોત્સાહિત કરવા પડશે. ભારત સરકારે સંશોધનને પ્રોત્સાહન આપવા માટે ત્રણ સારી યોજનાઓ પણ શરૂ કરી છે. જ્યાં સુધી આપણે સંશોધનને પ્રોત્સાહન નહીં આપીએ, ત્યાં સુધી આપણે આગળ વધી શકીશું નહીં. અમે ફાર્મા અને મેડટેક ક્ષેત્રોમાં સંશોધન અને નવીનતાને પ્રોત્સાહન આપવા માટે એક રાષ્ટ્રીય નીતિ પણ ઘડી છે. PRIP યોજના એ કરોડો રૂપિયાની જેના દ્વારા સરકાર તમને ટેકો આપી શકે છે. શ્રી શાહે જણાવ્યું હતું કે આજે આપણે વેન્ટિલેટરનું ઉત્પાદન પણ કરી રહ્યા છીએ, અને એક એવી ઇકોસિસ્ટમ બનાવવામાં આવી રહી છે જેના હેઠળ 2028 પહેલા ભારતમાં તમામ તબીબી ઉપકરણોનું ઉત્પાદન થવાનું શરૂ થઈ જશે.

SM/IJ/JD