માર્ગ પરિવહન અને રાજમાર્ગ મંત્રાલય
ટ્રક ટેકનોલોજી ભારતીય હાઇવે પર કામદારો અને માર્ગ વપરાશકર્તાઓનું રક્ષણ કરી રહી છે
પોસ્ટેડ ઓન:
21 APR 2026 4:42PM by PIB Ahmedabad
માર્ગ પરિવહન અને રાજમાર્ગ મંત્રાલય (MoRTH) સક્રિયપણે રાષ્ટ્રીય રાજમાર્ગોનું વિસ્તરણ કરી રહ્યું હોવાથી, તેનું ધ્યાન માત્ર ઝડપી કનેક્ટિવિટી પર જ નહીં, પરંતુ સમાન રીતે સુરક્ષાના ધોરણોને વૈશ્વિક સ્તરે લઈ જવા પર પણ છે. આજે ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર ડેવલપમેન્ટ એટલે માત્ર રસ્તાઓને પહોળા કરવા તે નથી; તે રસ્તા પર મુસાફરી કરતા દરેક જીવનું રક્ષણ કરવા વિશે છે. આ વિઝન સાથે, હાઇવેના ઘણા સેક્શન પર ટ્રક માઉન્ટેડ એટેન્યુએટર્સ (TMAs) જેવી અદ્યતન સુરક્ષા પ્રણાલીઓ તૈનાત કરવામાં આવી છે, અને આ વૈશ્વિક પદ્ધતિઓ ગ્રાઉન્ડ લેવલના કામદારો અને હાઇવે વપરાશકર્તાઓ સહિત અનેક જીવ બચાવી રહી છે.
રસ્તા પર કામ કરનારાઓનું રક્ષણ
દરેક હાઇવે અપગ્રેડ અને જાળવણી પ્રવૃત્તિ પાછળ સેંકડો કામદારો હોય છે જે પડકારરૂપ અને ઉચ્ચ જોખમ ધરાવતા વાતાવરણમાં કામ કરે છે. વ્યસ્ત હાઇવે પર જાળવણી અને બાંધકામ ઝોન એ સૌથી સંવેદનશીલ વિસ્તારોમાંના એક છે, જ્યાં ઝડપી વાહનો અને ઓછી વિઝિબિલિટી ગંભીર અકસ્માતો તરફ દોરી શકે છે.
આ જોખમોને ઘટાડવા માટે, MoRTH એ હાઇવે પ્રોજેક્ટ્સમાં અદ્યતન સુરક્ષા હસ્તક્ષેપ અપનાવવા માટે કન્સેશનાયર્સને સતત પ્રોત્સાહિત કર્યા છે. આ વિઝનને પ્રતિસાદ આપતા, એક કન્સેશનાયરે ઇન્ટિગ્રેટેડ વિગ-વેગ વોર્નિંગ સિસ્ટમ્સ (wig-wag warning systems) સાથે ટ્રક માઉન્ટેડ એટેન્યુએટર્સ તૈનાત કરીને સક્રિય પગલું ભરવાનું શરૂ કર્યું છે.
આ કન્સેશનાયર આંધ્ર પ્રદેશ અને ગુજરાતમાં કુલ 681 કિલોમીટરની લંબાઈ ધરાવતા 9 નેશનલ હાઇવે પ્રોજેક્ટ્સનું સંચાલન અને સંભાળ કરે છે, જે આ તૈનાતીને હાઇવે સુરક્ષા વ્યવસ્થાપનમાં એક મહત્વપૂર્ણ સીમાચિહ્ન બનાવે છે.
ટ્રક માઉન્ટેડ એટેન્યુએટર્સ (TMAs) શું છે?
ટ્રક માઉન્ટેડ એટેન્યુએટર્સ એ ખાસ ડિઝાઇન કરેલા ઇમ્પેક્ટ-એબ્સોર્બિંગ (અથડામણની અસર શોષી લેતા) સુરક્ષા સાધનો છે જે કામદારો અને માર્ગ વપરાશકર્તાઓ બંનેના રક્ષણમાં મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે.
અથડામણની સ્થિતિમાં, આ સિસ્ટમ્સ ગતિ ઊર્જાને શોષી લે છે અને વિખેરી નાખે છે, જેનાથી અથડામણનું બળ ઘટે છે. આ મદદ કરે છે:
- વાહનની આગળ કામ કરી રહેલા મેન્ટેનન્સ ક્રૂનું રક્ષણ કરવામાં
- અથડામણ કરનાર વાહનમાં બેઠેલા લોકો માટે ઈજાના જોખમને ઘટાડવામાં
- હાઈવે વર્ક ઝોનમાં અકસ્માતોની ગંભીરતા ઘટાડવામાં
ઘણી રીતે, TMAs એક અદ્રશ્ય ઢાલ તરીકે કાર્ય કરે છે — જે જોખમ અને માનવ જીવનની વચ્ચે ઉભું રહે છે.
અકસ્માતો અટકાવતી પ્રારંભિક ચેતવણીઓ
તૈનાત કરાયેલા TMAs હાઇ-ઇન્ટેન્સિટી વિગ-વેગ વોર્નિંગ લાઇટ્સથી સજ્જ છે, જે એકાંતરે પેટર્નમાં ફ્લેશ થાય છે અને દિશાસૂચક તીર બનાવે છે. આ સિગ્નલો નજીક આવતા ડ્રાઇવરોને સ્પષ્ટ અને સમયસર ચેતવણીઓ પૂરી પાડે છે.
આ સુવિધા ખાસ કરીને ઉપયોગી છે:
- હાઇ-સ્પીડ હાઇવે કોરિડોર પર
- રાત્રિના સમયની કામગીરી દરમિયાન
- ધુમ્મસ અથવા ઓછી વિઝિબિલિટીની સ્થિતિમાં
ડ્રાઇવરોને અગાઉથી એલર્ટ કરીને, આ સિસ્ટમ્સ અકસ્માત થાય તે પહેલાં જ અથડામણને રોકવામાં મદદ કરે છે.
ધ્યેય સાથેના આંકડા: સુરક્ષિત હાઇવેનું નિર્માણ
9 હાઇવે પ્રોજેક્ટ્સમાં:
- 33 ટ્રક માઉન્ટેડ એટેન્યુએટર્સ (TMAs) તૈનાત કરવામાં આવ્યા છે
- 15 ટોવેબલ ટ્રક માઉન્ટેડ એટેન્યુએટર્સ (TTMAs) સ્થાપિત કરવામાં આવ્યા છે
- તમામ યુનિટો વૈશ્વિક સ્તરે માન્યતા પ્રાપ્ત સુરક્ષા ધોરણોનું પાલન કરે છે, જેમાં MASH ટેસ્ટ લેવલ-3 (TL-3) અને NCHRP 350 ટેસ્ટ લેવલ-3 નો સમાવેશ થાય છે
- આ સિસ્ટમ્સ 100 કિમી/કલાકની ઝડપ સુધીની અથડામણ સહન કરવા માટે ડિઝાઇન કરવામાં આવી છે
વિઝનને જમીન પર એક્શનમાં બદલવું
આ પહેલ દર્શાવે છે કે કેવી રીતે MoRTH નું ભવિષ્યવાદી સુરક્ષા વિઝન જમીન પર વાસ્તવિક, માપી શકાય તેવી કાર્યવાહીમાં પરિવર્તિત થઈ રહ્યું છે. મંત્રાલય અને તેના કન્સેશનાયર દ્વારા દર્શાવવામાં આવેલી પ્રતિબદ્ધતા વૈશ્વિક શ્રેષ્ઠ પદ્ધતિઓના અમલીકરણ અને સુરક્ષિત હાઇવે સુનિશ્ચિત કરવામાં તેમની મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા પર પ્રકાશ પાડે છે.
જેમ જેમ ભારતના હાઇવે વધુ પહોળા અને ઝડપી બની રહ્યા છે, તેમ તેટલું જ મહત્વનું છે કે દરેક ઉમેરાતા કિલોમીટર સાથે સુરક્ષા વધુ મજબૂત બને. ટ્રક માઉન્ટેડ એટેન્યુએટર્સ જેવા ઉકેલો આધુનિક ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરની વિકસતી ઓળખનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે — જ્યાં વિકાસ માત્ર ઝડપથી વ્યાખ્યાયિત થતો નથી, પરંતુ સુરક્ષિત મુસાફરી, સુરક્ષિત કામદારો અને બચેલા જીવન દ્વારા વ્યાખ્યાયિત થાય છે.




SM/BS/JD
(રીલીઝ આઈડી: 2254178)
મુલાકાતી સંખ્યા : 30