ગુજરાતમાં બહુભાષી, AI-સંચાલિત ડિજિટલ ગવર્નન્સને મજબૂત કરવા તરફના એક મહત્વપૂર્ણ પગલામાં, આજે ગાંધીનગરના નર્મદા હોલ, સ્વર્ણિમ સંકુલ–1, નવા સચિવાલય ખાતે ભાષિણી રાજ્યમ્ – ગુજરાત ચેપ્ટર વર્કશોપ સફળતાપૂર્વક યોજાઈ હતી. આ વર્કશોપનું આયોજન ઈલેક્ટ્રોનિક્સ અને ઈન્ફોર્મેશન ટેકનોલોજી મંત્રાલય (MeitY) હેઠળના ડિજિટલ ઈન્ડિયા ભાષિણી ડિવિઝન (DIBD) દ્વારા ગુજરાત સરકારના સહયોગથી કરવામાં આવ્યું હતું.

વર્કશોપનો ઉદ્દેશ્ય "વોઈસ સર્વિસીસ, લેંગ્વેજ ટૂલ્સ, ડેટા કોન્ટ્રિબ્યુશન, એપ ડેવલપમેન્ટ, જાગૃતિ અને સમુદાય નિર્માણમાં સામૂહિક પ્રયાસો દ્વારા ભાષિણી ઇકોસિસ્ટમને મજબૂત બનાવવાનો" હતો અને તેમાં સરકારના વરિષ્ઠ અધિકારીઓ, વિભાગોના વડાઓ (HODs), ટેકનોલોજિસ્ટ્સ, ઈનોવેટર્સ, સ્ટાર્ટઅપ્સ, એકેડેમિયા અને ઇકોસિસ્ટમ પાર્ટનર્સ એકઠા થયા હતા.

કાર્યક્રમની શરૂઆત પરંપરાગત દીપ પ્રાગટ્ય વિધિ સાથે થઈ હતી, ત્યારબાદ ગુજરાત ઇન્ફોર્મેટિક્સ લિમિટેડના મેનેજિંગ ડિરેક્ટર શ્રી અરવિંદ વિજયન, IAS દ્વારા સ્વાગત પ્રવચન આપવામાં આવ્યું હતું.

મુખ્ય પ્રવચન આપતા, ડિજિટલ ઈન્ડિયા ભાષિણી ડિવિઝનના મુખ્ય કાર્યકારી અધિકારી શ્રી અમિતાભ નાગે, સમગ્ર ભારતમાં બહુભાષી અને સર્વસમાવેશક ડિજિટલ ગવર્નન્સને સક્ષમ કરવા માટે ડિજિટલ પબ્લિક ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર તરીકે સેવા આપતા નેશનલ લેંગ્વેજ ટ્રાન્સલેશન મિશન (NLTM) તરીકે ભાષિણીની ભૂમિકા પર પ્રકાશ પાડ્યો હતો. સત્ર દરમિયાન, તેમણે અંગ્રેજીમાં બોલીને ભાષિણીના વાણી અનુવાદ (Vaani Anuvaad) ફીચરનું જીવંત પ્રદર્શન કર્યું હતું, જેનું સ્પીચ-ટુ-સ્પીચ અનુવાદ દ્વારા તરત જ ગુજરાતીમાં ભાષાંતર થયું હતું. આ નિદર્શને ભાષિણીની ભાષાના અવરોધોને દૂર કરવાની અને શાસન, જાહેર આઉટરીચ અને નાગરિક જોડાણમાં સીમલેસ બહુભાષી સંવાદની સુવિધા આપવાની ક્ષમતા દર્શાવી હતી.

સત્રને આગળ સંબોધતા ગુજરાત સરકારના વિજ્ઞાન અને ટેકનોલોજી વિભાગના સચિવ શ્રીમતી પી. ભારતી, IAS એ જણાવ્યું હતું કે, “આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ એ માત્ર ટેકનોલોજીનો વિષય નથી. તે શાસન કરવાની ક્ષમતા અને નાગરિક સક્ષમક છે.”

વર્કશોપમાં માનનીય મંત્રી શ્રી અર્જુનભાઈ દેવાભાઈ મોઢવાડિયા, વન અને પર્યાવરણ, જળવાયુ પરિવર્તન, વિજ્ઞાન અને ટેકનોલોજી મંત્રી, ગુજરાત સરકારની ઉપસ્થિતિ રહી હતી, જેમણે મુખ્ય સંબોધન આપ્યું હતું અને રાજ્ય સ્તરીય હેકાથોન 'અક્ષરદ્રષ્ટિ' (AksharDrishti) ને ઔપચારિક રીતે લોન્ચ કરી હતી, જે ઈનોવેટર્સ અને ડેવલપર્સને ભાષિણીની લેંગ્વેજ ટેકનોલોજી સ્ટેકનો ઉપયોગ કરીને ઉકેલો બનાવવા માટે પ્રોત્સાહિત કરે છે. સભાને સંબોધતા તેમણે અવલોકન કર્યું કે, “જો તમે એક જિલ્લામાંથી બીજા જિલ્લામાં જાઓ છો, તો લોકો જે રીતે બોલે છે તે બદલાઈ જાય છે. તેમને સાચા અર્થમાં સમજવા માટે, તમારે તેમની સાથે રહેવું જોઈએ. એટલા માટે ભારત એક બહુભાષી સમાજ છે.”

વર્કશોપમાં સહભાગીઓ સાથે સક્રિય જોડાણ પણ જોવા મળ્યું હતું, જેમાં વ્યવહારુ ઉપયોગના કિસ્સાઓ અને વિભાગીય સ્વીકારેલી વ્યૂહરચનાઓ પર ચર્ચાઓનો સમાવેશ થયો હતો. એક સમર્પિત સત્રમાં AI-આધારિત ભાષા ટેકનોલોજીને સંચાલિત કરતા કાનૂની અને નિયમનકારી માળખા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવામાં આવ્યું હતું, જેમાં દેશના કાયદાનું પાલન, ડેટા સુરક્ષા અને ગોપનીયતાના નિયમો અને સુરક્ષિત અને નૈતિક જમાવટ સુનિશ્ચિત કરવા માટે જવાબદાર ડેટા-શેરિંગ પદ્ધતિઓ પર ભાર મૂકવામાં આવ્યો હતો.

ભાષિણી રાજ્યમ્ – ગુજરાત ચેપ્ટર વર્કશોપ ગુજરાતમાં બહુભાષી, AI-સક્ષમ શાસનને આગળ વધારવા માટે એક મહત્વપૂર્ણ પગલું છે, જે સર્વસમાવેશક, સુલભ અને કાયદેસર રીતે સુસંગત ડિજિટલ જાહેર સેવા વિતરણ પ્રત્યે રાજ્યની પ્રતિબદ્ધતાને મજબૂત બનાવે છે.

“ડિજિટલ પ્લેટફોર્મ્સ તેમના સાચા હેતુને ત્યારે જ પૂર્ણ કરી શકે છે જ્યારે દરેક નાગરિક તે સમજી શકે તેવી ભાષામાં સેવાઓને મેળવી શકે અને તેનો ઉપયોગ કરી શકે. શાસનમાં ભાષા ક્યારેય અવરોધ ન બનવી જોઈએ. અમારું વિઝન એ સુનિશ્ચિત કરવાનું છે કે ટેકનોલોજી લોકોને સશક્ત બનાવે, તેમને બાકાત ન રાખે. ગુજરાતે ગુજરાતી ભાષાની ટેકનોલોજીને મજબૂત કરવા માટે સક્રિય પગલાં લેવા જોઈએ. હું રાજ્યની અગ્રણી યુનિવર્સિટીઓ અને શૈક્ષણિક સંસ્થાઓમાં ભાષિણી ગુજરાત ચેપ્ટર્સની સ્થાપના કરવાનો પ્રસ્તાવ મૂકું છું. આ સંશોધન, નવીનતા અને સ્વદેશી AI ભાષા મોડલ્સના વિકાસને પ્રોત્સાહન આપશે, જ્યારે વિદ્યાર્થીઓ, સંશોધકો અને સ્ટાર્ટઅપ્સને મજબૂત અને સાંસ્કૃતિક રીતે મૂળ ધરાવતી ડિજિટલ ઇકોસિસ્ટમ બનાવવામાં સક્રિયપણે યોગદાન આપવા માટે પ્રોત્સાહિત કરશે.” - માનનીય મંત્રી શ્રી અર્જુનભાઈ દેવાભાઈ મોઢવાડિયા

“આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ એ માત્ર ટેકનોલોજીનો વિષય નથી; તે શાસન કરવાની ક્ષમતા અને નાગરિક સક્ષમક છે. જાહેર સેવામાં તૈનાત કરવામાં આવેલ AI વિશ્વસનીય, સુરક્ષિત, ગોપનીયતા-અનુકૂળ અને સર્વસમાવેશક હોવું જોઈએ, જે સુનિશ્ચિત કરે છે કે દરેક નાગરિક પોતાની ભાષામાં સેવાઓ મેળવી શકે. આપણે આપણા પોર્ટલ, એપ્લિકેશન અને કોલ સેન્ટરોમાં વોઈસ અને બહુભાષી સપોર્ટને મજબૂત બનાવવો જોઈએ અને આજથી જ ભાષિણીને અગ્રતાની જાહેર સેવાઓમાં એકીકૃત કરવા માટે કેન્દ્રિત પગલાં લેવા જોઈએ.” - શ્રીમતી પી. ભારતી, IAS, સચિવ, વિજ્ઞાન અને ટેકનોલોજી વિભાગ, સરકાર

“સાચી ડિજિટલ સાર્વભૌમત્વ માત્ર ડિજિટલ સિસ્ટમ્સ અને એપ્લિકેશન્સ તૈનાત કરીને પ્રાપ્ત કરી શકાતી નથી. તેના માટે ભારતને વ્યાખ્યાયિત કરતી વિચાર પ્રક્રિયા, તર્ક શૃંખલાઓ, સાંસ્કૃતિક સંદર્ભો અને ભાષાકીય ઘોંઘાટની માલિકી જરૂરી છે. દાયકાઓથી આપણા મશીનો અને ડિજિટલ ઇન્ટરફેસ મોટાભાગે અંગ્રેજીમાં કાર્યરત છે. પરિણામે, અંગ્રેજી તક, શિક્ષણ અને વ્યાવસાયિક સફળતાનું પ્રવેશદ્વાર બની ગયું. આ ઈરાદાપૂર્વક નહોતું, પરંતુ વારસામાં મળેલી સિસ્ટમ્સનું પરિણામ હતું. સમય જતાં, આનો અર્થ એ પણ થયો કે તકનીકી વિચારસરણી અને મશીનો સાથેની વાતચીત આપણી વસ્તીના મોટા વર્ગને દૂરની લાગતી હતી. અંગ્રેજી બોલતી વ્યક્તિને અવારનવાર જ્ઞાની તરીકે જોવામાં આવતી હતી, પછી ભલે તેઓ ટેકનોલોજીને ખરેખર સમજતા હોય કે ન હોય.

AI બનાવવા અને સુધારવા માટે લોકોનું યોગદાન પ્રતિકાત્મક નથી. તે દૃશ્યમાન અને માપી શકાય તેવું છે. તે સીધી રીતે સિસ્ટમની ગુણવત્તામાં સુધારો કરે છે. તેમણે દરેક વિભાગને બે મહત્વપૂર્ણ પ્રશ્નો પર વિચાર કરવા પ્રોત્સાહિત કર્યા: • લેંગ્વેજ AI આજે નાગરિક જોડાણને ક્યાં સરળ બનાવી શકે છે? • તમારો ડેટા અને જ્ઞાન આ સિસ્ટમ્સને કેવી રીતે બહેતર બનાવી શકે છે?”

· શ્રી અમિતાભ નાગ, મુખ્ય કાર્યકારી અધિકારી, ડિજિટલ ઈન્ડિયા ભાષિણી ડિવિઝન

 શ્રી અરવિંદ વિજયન, IAS, મેનેજિંગ ડિરેક્ટર, ગુજરાત ઇન્ફોર્મેટિક્સ લિમિટેડ, એ જણાવ્યું કે, “સરકારમાં AI ઉદ્યોગમાં એક ચર્ચિત શબ્દ બની ગયો છે, અને મોટાભાગના વિભાગોએ વિવિધ AI-સંચાલિત ઉકેલો અપનાવતી વખતે તેમની શાસન રચનાઓમાં AI ને એકીકૃત કરવાનું શરૂ કરી દીધું છે. જો કે, આંતર-કાર્યક્ષમતા સુનિશ્ચિત કરવા માટે સમર્પિત AI નીતિ અને લઘુત્તમ ધોરણોની સ્પષ્ટ જરૂરિયાત છે જેથી સિસ્ટમો એકબીજા સાથે એકીકૃત રીતે વાતચીત કરી શકે. ભાષિણી પહેલાથી જ ઘણા રાજ્યોમાં સફળતાપૂર્વક જોડાયેલ છે, અને અમે આશા રાખીએ છીએ કે આ પહેલ ગુજરાતમાં તે દિશામાં આગળ વધવા માટેનું એક પગલું બની રહેશે.”

 

(रिलीज़ आईडी: 2226995) आगंतुक पटल : 125