ਨੈਸ਼ਨਲ ਡੇਅਰੀ ਡਿਵੈਲਪਮੈਂਟ ਬੋਰਡ (ਐਨਡੀਡੀਬੀ) ਦੁਆਰਾ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾਏ ਗਏ ਅੰਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਬੋਵਾਈਨਜ਼ ਤੋਂ ਕੁੱਲ ਗੋਬਰ ਦਾ ਉਤਪਾਦਨ (ਪ੍ਰਤੀ ਦਿਨ 15 ਕਿੱਲੋ ਗੋਬਰ ਪ੍ਰਤੀ ਜਾਨਵਰ) ਪ੍ਰਤੀ ਸਾਲ 1,655 ਮਿਲੀਅਨ ਟਨ ਹੈ । ਜਿਸ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਹਿੱਸਾ ਰਵਾਇਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਖਾਦ / ਕੱਚੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ । 

ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਸਵੱਛ ਭਾਰਤ ਮਿਸ਼ਨ ਗ੍ਰਾਮੀਣ (ਐਸ.ਬੀ.ਐਮ.-ਜੀ) ਦੇ ਦੂਜੇ ਪੜਾਅ ਦੇ ਤਹਿਤ, "ਗੋਬਰਧਨ ਵਾਸਤੇ ਧਨ ਦੌਲਤ" ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਇੱਕ ਮਲਟੀ-ਮਿਨਿਸਟ੍ਰੀਅਲ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਹ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਪੀਣ ਵਾਲੇ ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਸੈਨੀਟੇਸ਼ਨ ਵਿਭਾਗ (ਡੀਡੀਡਬਲਯੂਐਸ) ਦੁਆਰਾ ਪਸ਼ੂ ਪਾਲਣ ਅਤੇ ਡੇਅਰੀ ਵਿਭਾਗ, ਐਨਡੀਡੀਬੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਮੰਤਰਾਲਿਆਂ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਗੋਬਰ-ਧਾਨ ਗੋਬਰ ਧਨ ਹਿੱਸੇ ਦੇ ਤਹਿਤ, ਡੀਡੀਡਬਲਯੂਐਸ ਨੇ ਐਨਡੀਡੀਬੀ ਦੁਆਰਾ ਸਥਾਪਤ ਛੋਟੇ ਧਾਰਕ ਅਧਾਰਤ ਖਾਦ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਮਾਡਲ ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿੱਚ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਠੋਸ ਰਹਿੰਦ-ਖੂੰਹਦ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਮਾੱਡਲ ਵਜੋਂ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਾਇਓ-ਡੀਗਰੇਬਲ ਕੂੜੇਦਾਨ ਨੂੰ ਖਾਦ ਬਣਾਉਣ ਅਤੇ ਬਾਇਓ-ਗੈਸ ਪਲਾਂਟਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ । ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਭਾਰਤੀ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਖੋਜ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ ਨੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੇ ਰਹਿੰਦ-ਖੂੰਹਦ ਸਮੇਤ ਕਈ ਜੈਵਿਕ ਰਹਿੰਦ-ਖੂੰਹਦ ਤੋਂ ਕਈ ਤਰਾਂ ਦੇ ਜੈਵਿਕ ਖਾਦ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਲਈ ਇਕ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਤਿਆਰ ,ਕੀਤੀ ਹੈ ਜੋ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀ ਰਹਿੰਦ-ਖੂੰਹਦ ਸਮੇਤ ਵੱਖ ਵੱਖ ਜੈਵਿਕ ਰਹਿੰਦ-ਖੂੰਹਦ ਤੋਂ ਕਈ ਤਰਾਂ ਦੇ ਜੈਵਿਕ ਖਾਦ, ਜਿਵੇਂ ਕੰਪੋਸਟ, ਵਰਮੀ ਕੰਪੋਸਟ, ਬਾਇਓ-ਇੰਕਰੀਸ਼ਡ ਖਾਦ ਆਦਿ ਪੈਦਾ ਕਰਦੀ ਹੈ ।

ਇਹ ਜਾਣਕਾਰੀ ਡਾ. ਸੰਜੀਵ ਕੁਮਰ ਬਾਲਯਾਨ, ਪਸ਼ੂ ਪਾਲਣ, ਡੇਅਰੀ ਅਤੇ ਮੱਛੀ ਪਾਲਣ ਮੰਤਰਾਲਾ ਦੇ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਅੱਜ ਰਾਜ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੀ।

 

                                                          *********

ਏਪੀਐਸ / ਐਮਜੀ / ਜੇ ਕੇ

(रिलीज़ आईडी: 1697583) आगंतुक पटल : 182